Handeling

Datum publicatieOrganisatieVergaderjaarVergadernummerDatum vergadering
Eerste Kamer der Staten-Generaal2019-2020nr. 14, item 6

6 Stemming Belastingplan 2020

Aan de orde is de stemming in verband met het wetsvoorstel Wijziging van enkele belastingwetten en enige andere wetten (Belastingplan 2020) (35302).

(Zie vergadering van 16 december 2019.)

De voorzitter:

Aan de orde zijn de stemmingen. Ik dank de minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit dat zij namens de regering aanwezig is bij de stemmingen.

Hebben alle leden de presentielijst getekend? Dat is het geval.

Wij stemmen thans over de wetsvoorstellen in het kader van het Belastingplan 2020, waaronder twee gewijzigde moties die gisteren in derde termijn zijn ingediend. In die derde termijn heeft de heer Van Rooijen gemeld dat hij zijn motie over een tweede staatssecretaris onder letter J (35302) aanhoudt. Die motie is van de stemmingslijst gehaald.

Vervolgens stemmen we over het Besluit tot toepassing van de rijkscoördinatieregeling ten behoeve van het project militair radarstation Herwijnen.

Allereerst de stemming over het wetsvoorstel 35302, Wijziging van enkele belastingwetten en enige andere wetten, het Belastingplan 2020.

Wenst een van de leden een stemverklaring af te leggen? Dat is het geval.

Ik geef gelegenheid tot het afleggen van stemverklaringen vooraf.

De heer Ester. De stemverklaringen kunnen geclusterd.

De heer Ester (ChristenUnie):

Dank, voorzitter. De ChristenUnie-fractie steunt alle fiscale wetsvoorstellen. Het Belastingplan 2020 en de overige daarmee verbonden wetsvoorstellen weerspiegelen ook onze prioriteiten. Alle groepen delen in de koopkracht, de middenklasse krijgt meer lucht, inkomensverschillen ontsporen niet, de vergroening wordt stevig ter hand genomen en belastingontwijking wordt kordaat aangepakt. De Belastingdienst blijft een zorgenkind bij al dit goede nieuws. Dat is voor een goed functionerende rechtsstaat weer heel slecht nieuws.

Over de moties het volgende. De motie van de heer Schalk onder letter L zouden wij graag, ik mag wel zeggen zeer graag, steunen, maar zij slaat een fors gat in de begroting van 385 miljoen incidenteel en 275 miljoen structureel vanaf 2023. Dat gaat ons net een brug te ver. Wij hopen zeer met de heer Schalk dat dat in een volgend regeerakkoord geregeld kan worden.

De tweede motie-Schalk, onder letter M, steunen wij als medeondertekenaar voluit. Wij geven de staatssecretaris mee om de bevriezingsoptie uit de eerste motie-Schalk mee te laten lopen in deze meer omvattende studie naar het dichten van de kloof tussen een- en tweeverdieners.

We zullen voor de eerste motie-Otten, onder letter N, stemmen, ondanks het feit dat het een wat tandeloze oproep is. Wij stemmen tegen de tweede motie-Otten, onder letter O. Voor de meerjarige afbouw van de zelfstandigenaftrek hoeven we niet te wachten op de commissie-Borstlap.

De motie-Essers onder letter F (35304) steunen wij. De ChristenUnie-fractie is beducht voor de uitwerking van het stijgende olietarief voor de glastuinbouw en andere sectoren. Gelukkig zien wij dat het kabinet deze kwestie scherp op het netvlies heeft, zoals ook bleek uit de brief daarover van minister Wiebes.

De motie van collega Geerdink onder letter I (35241) steunen wij niet. Er is eindelijk sprake van een fiscale paradigmawisseling rond de aanpak van belastingontwijking en die gaat ons als ChristenUnie-fractie zeer aan het hart. Het is nu zaak, zo vinden wij, dat de regering volop blijft inzetten op de strijd tegen belastingontwijking. Daar moeten we nu liever niet op afdingen.

Ten slotte. De motie van collega Essers onder letter H (35241) steunen wij wel. Een dubbele heffing moet, waar mogelijk, voorkomen worden.

De voorzitter:

Dank u wel, meneer Ester. Meneer Gerbrandy.

De heer Gerbrandy (OSF):

Voorzitter. Ik wil een duidelijk signaal afgeven aan het kabinet. Ik stem tegen dit Belastingplan, omdat niet iedereen in gelijke mate profiteert van de economische welvaart. Met name de mensen met de lage inkomens en de gepensioneerden profiteren onvoldoende. Mijn voorstellen voor een betere verdeling worden niet overgenomen. Vandaar dit duidelijke signaal.

De voorzitter:

Dank u wel, meneer Gerbrandy. Dan de heer Van Apeldoorn.

De heer Van Apeldoorn (SP):

Dank, voorzitter. Bij de Algemene Politieke Beschouwingen was het kabinet politiek niet bereid om ook maar iets weg te geven aan anderen en de hand uit te steken naar de oppositie. Bij de Algemene Financiële Beschouwingen bood het kabinet opnieuw geen enkele ruimte. Nu, bij het Belastingplan, volhardt het kabinet in het ongelijk verdelen van de lasten voor het draaiend houden van onze samenleving. Wie driemaal niets geeft aan anderen, noodzakelijke sociale investeringen nalaat en de ongelijkheid in de samenleving per saldo vergroot, heeft bar weinig te bieden aan hen die de samenleving willen verbeteren en veranderen. De fractie van de SP kan daarom niets anders doen dan haar steun aan dit Belastingplan onthouden.

Verder is de fractie van de SP erg voor een strenge en harde aanpak van belastingontwijking, zodat met name grote bedrijven eindelijk hun eerlijke deel gaan betalen en Nederland niet langer meer boven aan de lijstjes van belastingparadijzen en doorsluislanden staat. Daarom stemmen wij van harte voor de Wet bronbelasting, al hadden wij graag een verdergaand voorstel gezien. We zullen de effecten van de invoering van deze wet nauwgezet volgen en houden de staatssecretaris aan zijn belofte dat als het onvoldoende mocht blijken, hij de wet zal aanscherpen of met aanvullende maatregelen zal komen.

Vanuit hetzelfde perspectief zullen wij tegen de gewijzigde motie-Geerdink en Essers c.s. (35241, letter I) en de gewijzigde motie-Essers en Geerdink c.s. (35241, letter H) stemmen. Wat ons betreft is het Europese gemiddelde bij het aanpakken van belastingontwijking niet genoeg, laat staan de bodem. Wat ons betreft kan die kop er juist op.

De fiscale maatregelen inzake het Klimaatakkoord steunen wij niet, omdat die wat ons betreft onvoldoende beantwoorden aan het criterium van een rechtvaardige verdeling van de lasten bij de noodzakelijke transitie.

De beide moties van het lid Schalk c.s. (35302, letters L en M), zullen wij steunen. Dat geldt ook voor de motie van het lid Van Rooijen (35302, letter I) voor het verhogen van de ouderenkorting. Wij zullen tegen beide moties van het lid Otten c.s. (35302, letters N en O) stemmen. Wij zullen ook tegen de motie-Essers c.s. (35304, letter F) over de opslag duurzame energie stemmen. Er is in de Tweede Kamer al een motie aangenomen om de effecten van de verhoging van de ODE te monitoren. Dat is wat ons betreft voldoende. De strekking van de motie-Essers c.s. gaat verder en wat ons betreft dus te ver.

Dank u, voorzitter.

De voorzitter:

Dank u wel. Meneer Van Rooijen.

De heer Van Rooijen (50PLUS):

Voorzitter. Er ligt nu een reeks fiscale wetsvoorstellen ter stemming voor. Wij zullen voor alle wetsvoorstellen stemmen, met één uitzondering: het pièce de résistance, stuk nr. 35302. In het Belastingplan is een verhoging van de arbeidskorting voor werkenden, werknemers en zelfstandigen, opgenomen. De beleidsmatige verhoging bedraagt €750; daar komt de inflatiecorrectie nog bij. Dat leidt in die drie jaar tot een verhoging van bijna €1.000. Voor de ouderenkorting is een beleidsmatige verhoging van €0 opgenomen voor volgend jaar en ook voor de komende jaren. Er is alleen een tabelcorrectiefactor die ertoe leidt dat de ouderenkorting volgend jaar met €26 — hoera! — omhooggaat. €1.000 voor de werkenden, €26 voor de ouderen. Dat noemden wij fiscale leeftijdsdiscriminatie en dat blijven wij zo noemen. Wij maken geen onderscheid in de belastingwetten tussen man en vrouw, maar wij maken wel onderscheid in de belastingwetgeving tussen mensen onder de 65 en mensen boven de 65. Dat zijn dezelfde burgers voor de belastingwetgeving. Dat betekent dat wij tegen dit wetsvoorstel stemmen.

Ik zal eraan toevoegen voor het kabinet: wij zijn bereid om constructief over alle voorstellen met het kabinet te discussiëren en tot besluitvorming te komen, maar die constructieve grondhouding van ons vergt wel dat het kabinet het ons mogelijk moet maken die constructieve houding vol te houden. Daarmee geef ik een waarschuwing voor volgend jaar: als de ouderenkorting volgend jaar in het Belastingplan niet beleidsmatig wordt verhoogd, dan ligt ons dat zwaar op de maag. Ik moet voor de volledigheid nu zeggen ...

De voorzitter:

Meneer Van Rooijen ...

De heer Van Rooijen (50PLUS):

... dat ik de motie over de ouderenkorting aanhoud.

De voorzitter:

Op verzoek van de heer Van Rooijen stel ik voor zijn motie (35302, letter I) aan te houden.

Daartoe wordt besloten.

De voorzitter:

Zijn er nog meer stemverklaringen? Ja, de heer Otten. Stemverklaringen zijn verklaringen over het stemgedrag en in de regel zijn ze kort.

De heer Otten (Fractie-Otten):

Voorzitter. Ik heb een stemverklaring, geen onderhandelingsstatement. Het betreft wel hetzelfde stuk, namelijk 35302, het Belastingplan 2020. De Fractie van GO zal daartegen stemmen. We hebben heel veel oproepen aan de staatssecretaris en de minister gedaan om het stelsel minder complex te maken, iets te doen aan de toeslagen, de zelfstandigenaftrek te behouden, zzp'ers te ontzien, ondernemers meer stimulansen te geven en de koopkracht voor werkenden en gepensioneerden beter te herstellen. Dat is allemaal onvoldoende. Daarom zullen wij tegen het Belastingplan 2020 stemmen.

Dank u wel.

De voorzitter:

Dank u wel, meneer Otten. Ik zie mevrouw Faber bij de interruptiemicrofoon staan. Op een stemverklaring kan niet worden geïnterrumpeerd, maar u kunt uiteraard wel het woord krijgen van mij. Gaat uw gang.

Mevrouw Faber-van de Klashorst (PVV):

Dank u, voorzitter. Ik wil graag een punt van orde maken. Meneer Otten noemt zijn fractie hier elke keer Fractie GO, maar Fractie GO bestaat niet in dit huis. Het moet zijn: de Groep Otten. Zo staat het ook in het Reglement van Orde. Het is namelijk zo dat je in dit huis de naam draagt die indertijd op het stembiljet stond. Als je je afscheidt, krijg je de naam van een groep, in dit geval Groep Otten. Dan kan het zo zijn dat twee collega's zich bij je aansluiten; dat is prima, maar het is niet de bedoeling dat de naam "Fractie GO" wordt gebruikt, want de Fractie GO bestaat officieel niet in dit huis.

De voorzitter:

Mevrouw Faber, wat u zegt, klopt net niet helemaal. Wij kennen hier inderdaad niet de groep of de partij GO. Wij kennen hier ook niet de Groep Otten, maar wij kennen hier de Fractie-Otten. Dat is het gebruik in dit huis. Uiteraard staat het de leden wel vrij om zichzelf te noemen zoals zij wensen, dus het staat de heer Otten wel vrij om de naam "GO" of "Groep GO" of "Partij GO" of wat hij wil, zelf te gebruiken. Dat is zijn vrijheid. Van onze kant hebben wij het, ook in alle formele stukken, over de Fractie-Otten. Daar zal ik het ook over hebben. Daar heb ik het ook steeds over gehad.

De heer Otten (Fractie-Otten):

Mag ik daar nog op reageren, voorzitter?

De voorzitter:

Liever niet, want we hebben niet veel tijd.

De heer Otten (Fractie-Otten):

Dank voor uw tips. Ik heb begrepen dat uw fractie ook zo ontstaan is, dus ...

De voorzitter:

Ik geef u niet meer het woord over dit punt. Ik denk dat het zo voldoende helder is, en anders komen we er later nog op terug.

Zijn er nog meer stemverklaringen? Ik begreep dat de heer Van Strien nog een stemverklaring heeft en mevrouw Geerdink ook.

De heer Van Strien (PVV):

Dank u wel, voorzitter. Ik zal me beperken tot die onderdelen en moties waar ik opmerkingen bij heb. De eerste is de motie-Otten (35302, letter N) over het onderzoek naar de vereenvoudiging van het belastingstelsel. Hoewel wij sympathiek staan tegenover de inhoud van deze motie, schatten wij in dat deze regering niet in staat is tot vereenvoudiging van het belastingstelsel. Het is beter als een volgend kabinet dit probleem aanpakt, niet gehinderd door studies van dit kabinet. Daarom zullen wij tegen deze motie stemmen.

Wij zullen voor de motie-Essers c.s. (35304, letter F), over de ODE-heffing, stemmen. Wij zijn tegen iedere vorm van ODE-heffing. Daarom zullen wij ook voor deze motie stemmen. Het moet ons wel van het hart dat we het buitengewoon naïef vinden dat de opstellers van deze motie pas nu tot de conclusie komen dat ODE tot extreme lastenstijgingen leidt, maar goed, beter laat dan nooit.

We zullen tegen de Wet afschaffing fiscale aftrek scholingsuitgaven (stuk nr. 35306) stemmen. Subsidies leiden bijna altijd tot misbruik en ellende. Het vervangen van een aftrekpost door een subsidie kan dan ook niets goeds brengen.

Dan de motie-Geerdink en Essers c.s. (35341, letter I) over het niet met een Nederlandse kop implementeren. In zijn algemeenheid zien wij bij dit kabinet graag zo veel mogelijk koppen rollen. Deze richtlijn willen wij echter niet met en niet zonder kop. Wij snappen dat de VVD en het CDA op zoek zijn naar een schaamlap, maar daar werken wij niet aan mee. Wij zullen dus tegenstemmen.

Dan de gewijzigde motie-Essers en Geerdink c.s. (35241, letter H) over het voorkomen van dubbele heffing. Voor deze motie geldt hetzelfde als voor de koppenmotie. Ook hier zullen we dus tegen stemmen.

De voorzitter:

Dank u wel. Mevrouw Geerdink.

Mevrouw Geerdink (VVD):

Dank u wel, voorzitter. Ook ik zal mij beperken tot datgene waarmee wij kunnen instemmen. Wij stemmen in met alle acht wetsvoorstellen die nu voorliggen. Daarbovenop hebben we nog een aantal voorstemmen te vergeven als fractie VVD. Wij zullen voor de motie over de ODE-heffing van het CDA (35304, letter F) stemmen. Wij zullen ook voor de motie-Otten (35302, letter N) stemmen. Wij kunnen natuurlijk niet tegen deze motie stemmen, gezien de eerste termijn van onze fractie in deze behandeling. Het moge duidelijk zijn dat we voor de twee moties die we zelf hebben ingediend, zullen stemmen.

Dank u wel.

De voorzitter:

Dank u wel. De heer Koole wil alleen het woord als het over Herwijnen gaat. Dat is jammer. Ik verheugde me er net op. Nog meer stemverklaringen? Nee. Dan gaan we stemmen.

In stemming komt het wetsvoorstel.

De voorzitter:

Ik constateer dat de leden van de fracties van het CDA, GroenLinks, D66, de ChristenUnie, de SGP en de VVD voor dit wetsvoorstel hebben gestemd en de leden van de fracties van de PVV, de SP, de PvdD, de PvdA, de OSF, FvD, 50PLUS en Fractie-Otten ertegen, zodat het is aangenomen.