Handeling 2010-2011, pag. 77-78

Aan de orde is het debat naar aanleiding van een algemeen overleg op 9 december 2010 over de Raad Algemene Zaken.

De voorzitter:

Ik heet de minister van Buitenlandse Zaken van harte welkom. Er heeft zich bij mij één spreker gemeld voor dit VAO. Van toepassing is het kerstregime, dat betekent dat alleen Kamerleden kunnen spreken die een motie willen indienen. Ik zie dat ook de heer Timmermans zich als spreker meldt. Willen alle aanwezige leden even checken of zij de presentielijst al hebben getekend? Dan kunnen we straks snel gaan stemmen.

Het woord is aan de heer El Fassed, alleen voor het indienen van een motie.

De heer El Fassed (GroenLinks):

Voorzitter. Ik dien de volgende motie in.

De Kamer,

gehoord de beraadslaging,

overwegende dat de heer Assange, als oprichter en woordvoerder van WikiLeaks, geassocieerd wordt met het openbaren van een enorme hoeveelheid Amerikaanse diplomatieke documenten en dat de Amerikaanse autoriteiten mogelijk juridische stappen zullen ondernemen tegen de heer Assange, waarbij een uitleveringsverzoek aan de VS een reëel vooruitzicht is;

overwegende dat te vrezen valt dat de heer Assange bij een mogelijke uitlevering aan de VS geen toegang zal hebben tot een eerlijke rechtsgang;

verzoekt de regering om bij de aankomende Raad Algemene Zaken en de Raad Buitenlandse Zaken er bij zijn Europese collega's op aan te dringen, te onderzoeken wat de mogelijkheden zijn van een gezamenlijk standpunt over eventueel toekomstige uitlevering aan de VS van de heer Assange en de daarbij te bedingen garanties voor het naleven van de aan de heer Assange en zijn medeverdachte(n) toekomende mensenrechten,

en gaat over tot de orde van de dag.

De voorzitter:

Deze motie is voorgesteld door de leden El Fassed en Dibi. Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.

Zij krijgt nr. 1006(21501-02).

De heer El Fassed (GroenLinks):

Tot slot een kort verzoek aan de minister. Kan de minister na het overleg in Brussel verslag doen van de besprekingen, met name waar het gaat om WikiLeaks? Dank u wel.

De heer Timmermans (PvdA):

Voorzitter. Ik dien een motie in.

De Kamer,

gehoord de beraadslaging,

overwegende dat voor WikiLeaks de persvrijheid geldt net als voor elk ander publicerend medium;

overwegende dat zich rond WikiLeaks een aantal vreemde zaken heeft voorgedaan, zoals de blokkade van een bankrekening in Zwitserland, de aanvallen op de website van WikiLeaks, de boycot door betalingsorganisaties als PayPal en creditcardmaatschappijen en de verwijdering van de webhosting van Amazon;

overwegende dat in de samenleving twijfel bestaat of bij een of meer van deze gebeurtenissen sprake is geweest van buitenrechtelijke acties onder invloed van politiek of overheden, waardoor mensen, organisaties en media wereldwijd onvoldoende rechtsbescherming zouden kunnen genieten tegen willekeur en overheidsintimidatie;

overwegende dat geen enkele twijfel mag bestaan over de vraag of Europese, bevriende of andere overheden de persvrijheid en de regels van de democratische rechtsstaat respecteren, ook nu er sprake is van pijnlijke onthullingen voor de Verenigde Staten;

verzoekt de regering, in EU-verband te pleiten voor een onafhankelijk onderzoek naar alle opmerkelijke gebeurtenissen de afgelopen tijd rond WikiLeaks en haar oprichter Julian Assange met als doel duidelijkheid te krijgen in hoeverre bij deze gebeurtenissen sprake is geweest van onrechtmatige invloed van overheden van lidstaten, bevriende naties of andere mogendheden,

en gaat over tot de orde van de dag.

De voorzitter:

Deze motie is voorgesteld door het lid Timmermans. Naar mij blijkt, wordt de indiening ervan voldoende ondersteund.

Zij krijgt nr. 1007(21501-02).

De minister zal antwoorden nadat de stemmingsbel heeft geklonken. Ik verzoek iedereen om de concentratie, hoffelijkheid en nog een paar andere zaken op te brengen om te luisteren naar zijn oordeel over de twee ingediende moties.

Minister Rosenthal:

Voorzitter. Ik begin met mijn oordeel over de motie-El Fassed/Dibi op stuk nr. 1006. Zoals uiteengezet in de brief aan de Kamer van gisteren gaat het hier om de toepassing van het recht, in eerste instantie door de rechter in het Verenigd Koninkrijk. Het Verenigd Koninkrijk is een rechtsstaat. Het gaat vervolgens over Zweden. Ook daar gaan wij ervan uit dat wij te maken hebben met een volledige rechtsstaat. Ik herhaal dat er op dit moment geen verzoek ligt van de Verenigde Staten voor uitlevering, dat de Zweedse overheid dat ook heeft verklaard. Overigens is ook de Verenigde Staten een rechtsstaat. Voor alle zekerheid, want je weet het nooit: ook Nederland is een rechtsstaat, mocht die in het geding komen. Ik zou mij beschaamd voelen om bij mijn collega's aan te dringen op iets waar zij precies zo over denken als de Nederlandse regering. Ik ontraad derhalve het aanvaarden van deze motie. Ik zal het verslag van de Raad Buitenlandse Zaken zoals gebruikelijk naar de Kamer zenden.

De tweede motie is die van de heer Timmermans op stuk nr. 1007 over WikiLeaks. Dat voor WikiLeaks de persvrijheid geldt, net als voor elk ander publicerend medium, met alle rechten en plichten die daaraan verbonden zijn, spreekt voor zich. Problemen heb ik in hoge mate met de vierde overweging dat er geen enkele twijfel mag bestaan over de vraag of Europese, bevriende of andere overheden de persvrijheid en de regels van de democratische rechtsstaat respecteren, ook nu er sprake is van pijnlijke onthullingen voor de Verenigde Staten, met het daaropvolgende verzoek aan de regering of zij in EU-verband wil werken in de richting van een onafhankelijk onderzoek. Hierover zeg ik hetzelfde als over de motie van de heren Dibi en El Fassed. Ik zou mij beschaamd voelen als ik deze materie op deze manier bij mijn collegae in Brussel bepleitte. Derhalve ontraad ik ook de aanneming van deze motie.

De voorzitter:

Mijnheer El Fassed, dit is de eerste keer dat u een kerstregime meemaakt. Dat betekent dat u alleen iets kunt vragen als u het antwoord van de minister niet begrepen hebt.

Ik dank de minister voor zijn duidelijke antwoorden. Iedereen heeft ze direct kunnen begrijpen. In afwachting van de komst van de stemmingslijst, schors ik de vergadering.