Regeling van de Minister van Klimaat en Groene Groei van 9 augustus 2026, nr. WJZ/106158659, tot wijziging van de Energieregeling in verband met presenteren en factureren terugleverkosten en tot wijziging van de Regeling garanties van oorsprong [KetenID WGK29104]

De Minister van Klimaat en Groene Groei,

Gelet op artikel 2.7, tweede lid, van de Energiewet en de artikelen 2.8, derde lid, en 2.10, derde lid, van het Energiebesluit;

Besluit:

ARTIKEL I

De Energieregeling wordt als volgt gewijzigd:

A

Aan paragraaf 2.1.1 wordt een artikel toegevoegd, luidende:

Artikel 2.2a kosten en voorwaarden terugleveren zelfopgewekte hernieuwbare elektriciteit

Een marktdeelnemer geeft bij het presenteren van de kosten en voorwaarden met betrekking tot het terugleveren van de door een actieve afnemer zelfopgewekte hernieuwbare elektriciteit aan, op welke wijze deze kosten worden berekend.

B

Aan artikel 2.6, eerste lid, wordt, onder vervanging van de punt aan het slot van onderdeel g door een puntkomma, een onderdeel toegevoegd, luidende:

  • h. de kosten met betrekking tot het terugleveren van de door de actieve afnemer die tevens een huishoudelijk eindafnemer of een micro-onderneming is, zelfopgewekte hernieuwbare elektriciteit, uitgedrukt in € per teruggeleverde kWh.

C

In artikel 2.10, tweede lid, onderdeel d, wordt ‘onderdelen c, d, e en i’ vervangen door ‘onderdelen c, d, e en m’.

D

Aan artikel 2.28, tweede lid, wordt, onder vervanging van de punt aan het slot van onderdeel i door een puntkomma, een onderdeel toegevoegd, luidende:

  • j. of er sprake is van een overeenkomst met een groep eindafnemers als bedoeld in artikel 2.17, tweede lid, onderdeel c, van de wet.

ARTIKEL II

In artikel 9, vierde lid, van de Regeling garanties van oorsprong wordt ‘de meetverantwoordelijke partij’ vervangen door ‘de transmissie- of distributiesysteembeheerder’.

ARTIKEL III

Deze regeling treedt in werking met ingang van 1 januari 2027, met uitzondering van de artikelen I, onderdeel C, en II, die in werking treden met ingang van de dag na de datum van uitgifte van de Staatscourant waarin zij wordt geplaatst.

Deze regeling zal met de toelichting in de Staatscourant worden geplaatst.

's-Gravenhage, 9 augustus 2026

De Minister van Klimaat en Groene Groei, S. van Veldhoven-van der Meer

TOELICHTING

1. Context wijzigingsregeling

Deze wijzigingsregeling bevat aanpassingen van de Energieregeling en de Regeling garanties van oorsprong.

Deze wijzigingsregeling bevat twee inhoudelijke wijzigingen van de Energieregeling. Ten eerste wordt uitvoering gegeven aan de verplichting in artikel 2.34, vijfde lid, van de Energiewet en artikel 2.8, derde lid, van het Energiebesluit om nadere regels te stellen over het door markdeelnemers op uniforme wijze presenteren en factureren van voorwaarden en kosten voor terugleveren van hernieuwbare elektriciteit.1 Deze wijzigingsregeling voegt daarvoor twee bepalingen toe aan de Energieregeling. Het tijdpad voor deze wijzigingsregeling is hoofdzakelijk bepaald doordat de Energiewet en het Energiebesluit verplichten om per 1 januari 2027 nadere regels te stellen.

De tweede aanpassing van de Energieregeling houdt in dat vergunninghoudende energieleveranciers in hun administratie moeten bijhouden of er sprake is van een overeenkomst met een groep eindafnemers als bedoeld in artikel 2.17, tweede lid, onderdeel c, van de Energiewet. Dit maakt inzichtelijk (en uitwisselbaar, door de toevoeging aan artikel 2.28, tweede lid) welke eindafnemers met een kleine aansluiting onderdeel uitmaken van een multi-site overeenkomst, hetgeen relevant kan zijn voor een zorgvuldige uitvoering van de maatregelen in het kader van de leveringszekerheid.

Tot slot is van de gelegenheid gebruik gemaakt om twee technische correcties door te voeren, een in de Energieregeling en een in de Regeling garanties van oorsprong.

De Energieregeling is op 1 januari 2026 in werking getreden (Staatscourant 2025, 37730) en sindsdien eenmaal gewijzigd (Staatscourant 2026, 15354). De Energieregeling bevat een nadere uitwerking van bepalingen uit zowel de Energiewet als het Energiebesluit.

De Regeling garanties van oorsprong is onder andere gebaseerd op de Energiewet (zie Staatscourant 2025, 43782).

2. Overzicht onderdelen wijzigingsregeling

2.1 Presenteren en factureren terugleverkosten hernieuwbare energie (artikelen 2.2a en 2.6 Energieregeling)

De verplichting zoals opgenomen in artikel 2.34, vijfde lid, van de Energiewet en artikel 2.8, derde lid, van het Energiebesluit om nadere regels te stellen over het door marktdeelnemers op uniforme wijze presenteren en factureren van voorwaarden en kosten van terugleveren van zelfopgewekte hernieuwbare elektriciteit, is uitgewerkt door het toevoegen van een nieuw artikel 2.2a en een wijziging van artikel 2.6, eerste lid (toevoeging van een nieuw onderdeel h).

Met de kosten met betrekking tot het terugleveren van zelfopgewekte hernieuwbare elektriciteit (hierna: terugleverkosten) worden hier de kosten bedoeld voor het terugleveren van zelfopgewekte hernieuwbare elektriciteit (meestal zonne-energie) door de actieve afnemer en die op grond van de terugleveringsovereenkomst door de marktdeelnemer bij de actieve afnemer in rekening worden gebracht.

De kosten die de marktdeelnemer maakt omdat hij moet voldoen aan artikel 2.34, zevende en negende lid, van de Energiewet zoals die per 1 januari 2027 geldt, zijn geen terugleverkosten. Op grond van die leden moet de marktdeelnemer voor de teruggeleverde elektriciteit een redelijke vergoeding betalen aan de actieve afnemer, waarbij geldt dat de vergoeding tot 1 januari 2030 niet minder dan 50% van de voor de te leveren elektriciteit overeengekomen prijs mag zijn. De eventuele kosten die de marktdeelnemer hiervoor maakt wanneer de (tijdelijke) wettelijk vastgestelde vergoeding hoger is dan de (gemiddelde) economische waarde van de teruggeleverde elektriciteit, hangen niet samen met de teruglevering als zodanig en kunnen daarom niet als terugleverkosten worden aangemerkt.

2.1.1 Presenteren van terugleverkosten

Artikel I, onderdeel A, voegt een nieuw artikel 2.2a toe aan paragraaf 2.1.1 (algemene bepalingen) van de Energieregeling. Het nieuwe artikel 2.2a verplicht de marktdeelnemer om actieve afnemers inzicht te geven in de wijze van het berekenen van de terugleverkosten, bij het presenteren van de kosten en voorwaarden met betrekking tot het terugleveren van zelfopgewekte hernieuwbare elektriciteit. Dit artikel legt de bestaande praktijk vast.

Marktdeelnemers zijn vrij om bij het doen van een aanbod voor een terugleveringsovereenkomst aan actieve afnemers zelf een kostenstructuur te bepalen voor de terugleverkosten, wat de vergelijkbaarheid van het ene aanbod met het andere aanbod bemoeilijkt. Voor een actieve afnemer is die vergelijkbaarheid juist van belang om het aanbod te kiezen dat het beste aansluit bij zijn situatie.

De hoeveelheid zelfopgewekte hernieuwbare elektriciteit die de actieve afnemer gedurende de contractperiode zal terugleveren, is vooraf niet exact in te schatten. Deze hoeveelheid is onder meer afhankelijk van factoren waar de actieve afnemer geen invloed op kan uitoefenen, zoals het aantal zonuren in de contractperiode. De actieve afnemer maakt bij het kiezen van het beste aanbod een inschatting hoeveel hernieuwbare elektriciteit hij zal gaan terugleveren. Tijdens de contractperiode zal de daadwerkelijk teruggeleverde hernieuwbare elektriciteit afwijken van de vooraf ingeschatte hoeveelheid teruggeleverde elektriciteit. De actieve afnemer zal van tevoren moeten inschatten welk aanbod het best passend is bij zijn ingeschatte situatie. Door de verschillende wijzen van het in rekening brengen van de terugleverkosten en het verschil tussen ingeschatte en daadwerkelijke teruggeleverde hernieuwbare elektriciteit, bestaat de kans dat de actieve afnemer achteraf niet heeft gekozen voor het best passende aanbod. Het presenteren van de berekeningswijze van de terugleverkosten aan de actieve afnemer stelt de actieve afnemer in staat een betere afweging te maken of de berekeningswijze past bij zijn ingeschatte situatie.

De berekeningswijze moet transparant en begrijpelijk worden gepresenteerd. Hoe de marktdeelnemer aan deze verplichting voldoet, is afhankelijk van het type actieve afnemer, de voorwaarden van de terugleveringsovereenkomst en de gekozen berekeningswijze van de marktdeelnemer.

2.1.2 Factureren van terugleverkosten

Artikel I, onderdeel B, voegt aan artikel 2.6, eerste lid, van de Energieregeling (inhoud factuur aggregatieovereenkomst) een nieuw onderdeel (onderdeel h) toe. De factuur moet – kort gezegd – de totale terugleverkosten (ook) uitdrukken in euro per teruggeleverde kilowattuur (kWh). Dit geldt alleen als de actieve afnemer ook een huishoudelijk eindafnemer of een micro-onderneming is.

Zonder onderhavige wijziging is het niet eenvoudig voor een huishoudelijk eindafnemer of een micro-onderneming om de kostenpost terugleverkosten op de factuur te begrijpen of om het aanbod van verschillende marktdeelnemers met elkaar te vergelijken. Dit komt onder andere doordat marktdeelnemers de terugleverkosten op verschillende wijze berekenen en factureren.

Dit speelt met name als de huishoudelijk eindafnemer of micro-onderneming wisselt van marktdeelnemer. Bij het wisselen van marktdeelnemer kan de actieve afnemer telkens worden geconfronteerd met een andere presentatie van terugleverkosten op de factuur. Dit kan leiden tot minder gewenning aan de presentatie van terugleverkosten, wat resulteert in een verminderde begrijpelijkheid van de factuur.

Door de verplichting in het nieuwe onderdeel h, worden de terugleverkosten altijd aanvullend op een uniforme wijze gepresenteerd op de factuur: in euro per teruggeleverde kWh. Hierdoor kan het aanbod voor teruglevering van verschillende marktdeelnemers gemakkelijker worden vergeleken ten opzichte van de factuur van de afgelopen facturatieperiode als het gaat om de hoogte van terugleverkosten. Verder wordt het hierdoor voor de afnemer eenvoudiger om de waarde van teruggeleverde elektriciteit te beoordelen. Deze waarde kan hij zelf berekenen door de terugleververgoeding (ervan uitgaande dat deze in euro per kWh zijn uitgedrukt, wat in de regel het geval is) te verminderen met de terugleverkosten.

Het bedrag aan terugleverkosten (in euro per kWh teruggeleverde elektriciteit) hoeft niet altijd als één bedrag te worden gepresenteerd op de factuur. Het ligt omwille van de noodzakelijke transparantie in de rede om kosten en bijbehorende volumes van voor en na een wijziging in het kostentarief binnen een factuurperiode, uitgesplitst weer te geven op de factuur als aparte bedragen in euro per kWh teruggeleverde elektriciteit per tariefperiode. Dit zal zich bijvoorbeeld voor kunnen doen bij een variabele prijs contract.

Het bedrag aan terugleverkosten (in euro per kWh teruggeleverde elektriciteit) zoals dat op de factuur wordt gepresenteerd, wordt uitgedrukt met de volgende formule:

T(t)=K(t) /Einvoeding(t)

waarbij geldt:

T: terugleverkosten (in €/kWh)

K: kosten gebaseerd op gekozen tariefstructuur door marktdeelnemer (in €)

Einvoeding: ingevoede hoeveelheid elektriciteit (in kWh)

t: factuurperiode.

K ziet toe op kosten gebaseerd op de gekozen tariefstructuur door de marktdeelnemer, en biedt de ruimte voor de marktdeelnemer om zijn eigen tariefstructuur te gebruiken, conform zijn eigen wijze van berekenen van de terugleverkosten (zie het nieuwe artikel 2.2a hierboven).

Er is voor gekozen om de verplichting tot omrekening in euro per Kwh in het nieuwe onderdeel h in artikel 2.6, eerste lid, alleen te laten gelden voor actieve afnemers die huishoudelijk eindafnemer of een micro-onderneming zijn. Deze afbakening is in lijn met de bedoeling van artikel 2.34, zesde lid, van de Energiewet.2 In de toelichting op het amendement waarmee het zesde lid is toegevoegd aan de Energiewet, is opgenomen dat beoogd is te regelen dat de energierekening van huishoudens met zonnepanelen weer overzichtelijk en simpel wordt. De micro-ondernemingen zijn toegevoegd, omdat deze twee typen afnemers in de regel dezelfde type bescherming genieten binnen de Energiewet.

Teruglevering vindt plaats op basis van een terugleveringsovereenkomst (zie artikel 2.34, eerste lid, van de Energiewet), wat een vorm van een aggregatieovereenkomst is (zie de begripsomschrijving in artikel 1.1 van de Energiewet). Daarom is aangesloten bij de factuurregels voor aggregatieovereenkomsten in artikel 2.6 van de Energieregeling en is dat artikel aangepast, en niet artikel 2.5, dat ziet op de factuur van een leverancier voor de levering. Ook als een afnemer teruglevert aan de eigen leverancier, doet hij dit op basis van een terugleveringsovereenkomst in de zin van de wet, met dien verstande dat de overeenkomsten voor levering en teruglevering feitelijk kunnen zijn gecombineerd in hetzelfde contract (concrete overeenkomst). De leverancier handelt bij teruglevering dan vanuit het perspectief van de wet in de hoedanigheid van ‘marktdeelnemer’.

2.2 Administratie inzake multisite-overeenkomsten (artikel 2.28 Energieregeling)

Op grond van artikel 2.17, tweede lid, sub c, van de Energiewet mag een leverancier zonder vergunning leveren (dan wel faciliteren in peer-to-peer-handel) aan een groep eindafnemers waarvan de meerderheid van de in de groep participerende eindafnemers rechtspersoon is of handelt in de uitoefening van een beroep of bedrijf en indien voldaan is aan een aantal voorwaarden. Dit betreft de zogenoemde ‘multisite-overeenkomst’. Binnen deze groep eindafnemers kan sprake zijn van zowel kleine aansluitingen als grote aansluitingen; hierbij kan bijvoorbeeld gedacht worden aan winkelketens met veel lokale vestigingen. Met onderhavige wijziging (artikel I, onderdeel D) is aan artikel 2.28, tweede lid, van de Energieregeling een onderdeel j toegevoegd. Op grond van dit nieuwe onderdeel dient een energieleverancier in zijn administratie (indien relevant) op te nemen dat een aansluiting valt onder een overeenkomst als bedoeld in artikel 2.17, tweede lid, onderdeel c, van de Energiewet. Op grond van artikel 2.15, tweede lid, van het Energiebesluit, in samenhang bezien met artikel 2.10, derde lid, van dat besluit zullen de gegevens die de energieleveranciers op grond van artikel 2.28, tweede lid, van de Energieregeling registreren, in geval van diens faillissement of de intrekking van zijn vergunning worden overgedragen aan de betrokken systeembeheerder. De beschikbaarheid van deze gegevens maakt het mogelijk om waar nodig in aanmerking te nemen dat bepaalde kleine aansluitingen onderdeel uitmaken van een multisite-overeenkomst. Deze informatie kan behulpzaam zijn bij een zorgvuldige uitvoering van de maatregelen die in het kader van de leveringszekerheid moeten worden genomen.

2.3 Technische correcties Energieregeling en Regeling garanties van oorsprong

Artikel I, onderdeel C, bevat een technische correctie van de Energieregeling. De correctie ziet op artikel 2.10 (inhoud verbruikskostenoverzicht). In het tweede lid is geregeld welke gegevens het verbruikskostenoverzicht moet bevatten, indien het meer dan twee keer per jaar wordt verstrekt. In artikel 2.10, tweede lid, onderdeel d, is verwezen naar bepaalde kosten die worden genoemd in artikel 2.5 (inhoud factuur). Abusievelijk werd verwezen naar artikel 2.5, eerste lid, onderdeel i (de EAN-code). Dit moet artikel 2.5, eerste lid, onderdeel m, zijn (de netto hoeveelheid van de door een eindafnemer verbruikte elektriciteit). Met deze aanpassing is dit hersteld.

Artikel II bevat een wijziging van artikel 9, vierde lid, van de Regeling garanties van oorsprong. Met de Invoeringsregeling Energiewet is de Regeling garanties van oorsprong aangepast, om aan te sluiten bij de Energiewet. Hierbij was per abuis in artikel 9, vierde lid, van de Regeling garanties van oorsprong ‘de netbeheerder’ vervangen door ‘de meetverantwoordelijke partij’. Dit had de transmissie- of distributiesysteembeheerder moeten zijn. Met onderhavige wijziging wordt dit hersteld.

2.4 Notificatie

De regeling wordt voorgelegd aan de Europese Commissie conform Richtlijn 2006/123/EG van het Europees Parlement en de Raad van 12 december 2006 betreffende diensten op de interne markt (de Dienstenrichtlijn, PbEU 2006, L 376/36). Het gaat om kennisgeving van de eisen onder artikel I, onderdelen A, B en D, die zien op de uitoefening van een dienst door een dienstverlener (in dit geval een energieleverancier of andere marktdeelnemer). Voor de kennisgeving geldt dat de notificatie uiterlijk na de vaststelling van de regeling dient te geschieden.

3. Gevolgen van de wijzigingsregeling

3.1 Introductie

In lijn met de Aanwijzingen voor de regelgeving en het Beleidskompas is vooraf een inschatting gemaakt van de te verwachten effecten van deze wijzigingsregeling. Dit hoofdstuk bevat een overzicht van de belangrijkste verwachte effecten die samenhangen met de onderdelen die zijn opgenomen in deze wijzigingsregeling voor zover die ziet op de inhoudelijke wijzigingen van de Energieregeling. Wat betreft de technische correcties van de Energieregeling en de Regeling garanties van oorsprong is geen sprake van mogelijke effecten gezien de aard van de wijzingen.

Bij het in kaart brengen van deze effecten is gebruik gemaakt van (i) het Beleidskompas van het Kenniscentrum voor beleid en regelgeving van het Ministerie van Justitie en Veiligheid en (ii) de Aanwijzingen voor de regelgeving. Deze instrumenten bevatten verschillende opsommingen met mogelijk relevante effecten. Om de gevolgen van de inhoudelijke wijzigingen van de Energieregeling in kaart te brengen, is uitgegaan van het referentiealternatief (counterfactual) zonder deze wijziging, in dit geval de Energieregeling zoals deze sinds 1 januari 2026 geldt.

Voor het in kaart brengen van de gevolgen is gewerkt met een kwalitatieve ex-ante inschatting van de mogelijke gevolgen door het projectteam binnen het Ministerie van Economische Zaken en Klimaat dat betrokken is bij de voorbereiding van deze wijzigingsregeling. Hierbij is voortgebouwd op eerdere inzichten die in 2025 zijn opgehaald bij de voorbereiding van de Energieregeling en de inwerkingtreding er van per 1 januari 2026. Ook is waar relevant gebruik gemaakt van inzichten vanuit de ex-ante effectentoets die eerder is uitgevoerd door Sira Consulting voor de Energieregeling.3

3.2 Berekening van de regeldruk van deze wijziging van de Energieregeling

In deze paragraaf wordt ingegaan op de te verwachten regeldruk voor marktdeelnemers (bedrijven), niet-marktdeelnemende bedrijven en burgers.

Marktdeelnemers

Bedrijven hebben als gevolg van deze wijzigingsregeling naar verwachting te maken met eenmalige regeldrukkosten. De wijzigingen resulteren in eenmalige werkzaamheden, waarna deze op korte termijn geautomatiseerd zullen worden. De wijziging van de terugleverkosten op de factuur (toevoeging van onderdeel h aan artikel 2.6, eerste lid) lijkt qua effecten op de invoering van dit artikel in de Energieregeling van 1 januari 2026, maar is kleiner van omvang. De toevoeging van artikel 2.2a is een invulling van de bestaande praktijk en daarom worden daarvan geen kosten verwacht. Zowel de toevoeging van 2.2a als die van onderdeel h aan artikel 2.6, eerste lid, zijn afgestemd met de sector.

De toevoeging van nieuw onderdeel j aan artikel 2.28, tweede lid, is tevens besproken met de sector. Naar verwachting leidt de toevoeging tot weinig regeldrukkosten. De gegevens die vergunninghoudende energieleveranciers op grond van onderdeel j in hun administratie dienen op te nemen – is er sprake van een kleine aansluiting met een overeenkomst met een groep eindafnemers als bedoeld in artikel 2.17, tweede lid, onderdeel c, van de Energiewet – zijn reeds beschikbaar in de administratie van deze energieleveranciers. De toevoeging van onderdeel j aan artikel 2.28, tweede lid, vereist slechts dat de gegevens in een machineleesbaar en interoperabel formaat uitwisselbaar zijn met andere energieleveranciers (gelet op artikel 2.28, derde lid, van de Energieregeling). Deze voorkeursvariant wordt beschouwd als het minst belastend, in vergelijking met een andere mogelijkheid om gegevens op te nemen in centrale registers, welke variant als alternatief is overwogen.

De verwachting is dat om bovenstaande wijzigingen door te voeren (i.e. implementeren en testen van de wijzigingen), de personele inzet van drie tot vier medewerkers gedurende enkele maanden benodigd zal zijn. De regeldrukkosten worden daarom geschat op maximaal € 80.000 per marktdeelnemer, analoog aan de regeldrukberekening voor de invoering van de Energieregeling van 1 januari 2026, zoals opgenomen in het eerdere genoemde rapport van Sira Consulting.4 De inschatting van deze regeldrukkosten is geverifieerd en gevalideerd door de branche. De aanpassing in het kader van de toevoeging van onderdeel j aan artikel 2.28, tweede lid treft alleen vergunninghoudende energieleveranciers. Er zijn in Nederland ruim vijftig energieleveranciers met een vergunning.5

Niet-marktdeelnemende bedrijven

Bedrijven die geen marktdeelnemer zijn, ondervinden als gevolg van de wijziging geen regeldrukkosten. Voor micro-ondernemingen heeft de wijziging naar verwachting positieve gevolgen voor de bedrijfsvoering. Zij hoeven waarschijnlijk minder tijd en moeite te besteden aan het begrijpen van terugleverkosten op de factuur en aan het vergelijken van nieuwe contracten. Daardoor kunnen zij deze tijd inzetten voor andere werkzaamheden.

Burgers

Voor burgers worden geen regeldrukeffecten verwacht ten gevolge van de wijziging. De wijziging heeft wel gevolgen voor het doenvermogen van burgers. Naar verwachting is dit een positief effect, omdat het eenvoudiger wordt voor burgers om de factuur te begrijpen en nieuwe contracten te vergelijken.

4. Uitkomsten publieke consultatie

4.1 Proces publieke consultatie

Een ontwerpversie van deze wijzigingsregeling is in de periode van 15 juni tot en met 13 juli 2026 gepubliceerd voor openbare consultatie, waarvan de resultaten in dit hoofdstuk besproken worden. In deze periode is ook aan de betrokken toezichthouder (de Autoriteit Consument en Markt (hierna: ACM)) en het Adviescollege toetsing regeldruk (hierna: ATR) gevraagd om een reactie op deze ontwerpversie van de wijzigingsregeling. De resultaten hiervan zijn opgenomen in hoofdstuk 5 van deze toelichting.

4.2 Uitkomst en verwerking publieke consultatie

Er zijn in totaal 9 reacties ingediend. Deze zijn allemaal openbaar. De ingediende reacties hebben met name betrekking op de onderdelen van de wijzigingsregeling die zien op de terugleverkosten voor hernieuwbare elektriciteit, daarnaast is ten aanzien van de wijziging van de Regeling garanties van oorsprong één reactie ingediend. Hieronder wordt ingegaan op de reacties en of deze tot aanpassing van de wijzigingsregeling of toelichting hebben geleid.

4.3 Reacties ten aanzien van de wijzigingen van de Energieregeling

Veel van de partijen die een reactie hebben ingediend, zoals Holland Solar, Vereniging Eigen Huis, de Zonnestroomproducentenvereniging (hierna: ZPV) en een aantal andere respondenten, geven aan de voorgestelde aanpassingen en de verduidelijking die dit biedt voor consumenten met zonnepanelen te verwelkomen. Ook Energie-Nederland onderschrijft het belang van een betere begrijpelijkheid van de terugleverkosten op de factuur. Daarnaast wordt een aantal suggesties voor aanpassing of verbetering gedaan. Deze zijn als volgt beoordeeld.

Toevoeging nieuw artikel 2.2a aan de Energieregeling

ZPV adviseert om limitatief vast te leggen welke kostenelementen als terugleverkosten mogen worden aangemerkt. Een respondent maakt een soortgelijke notie met een verzoek om ook de onderbouwing of redelijkheid van terugleverkosten voor te schrijven. Deze reacties zijn al ondervangen door de wijziging van de Energiewet per 1 januari 2027. Energiebedrijven mogen alleen redelijke kosten in rekening brengen die direct of indirect samenhangen met de teruglevering en op grond van de Energiewet moeten de contractvoorwaarden transparant en vergelijkbaar zijn.6

Vereniging Eigen Huis merkt op dat veel leveranciers bij de contracten vaste bedragen of staffels hanteren, terwijl op de factuur een bedrag per teruggeleverde kWh wordt getoond. Er zou alleen nog maar gerekend moet worden met een euro per teruggeleverde kWh. Er zijn meerdere respondenten die soortgelijke voorstellen hebben gedaan om een uniforme wijze waarop terugleverkosten berekend moeten worden in regelgeving vast te leggen. Deze voorstellen zijn een beperking van de vrije prijsvorming en staan daarmee op gespannen voet met de Elektriciteitsrichtlijn. Vrije prijsvorming biedt voordelen voor (actieve) afnemers, want het zorgt ervoor dat marktdeelnemers nieuwe proposities kunnen ontwikkelen en op de markt aanbieden. Het energiesysteem ontwikkelt zich naar een hernieuwbaar energiesysteem met fluctuerende prijzen voor levering en balancering. Vanuit deze nieuwe marktomstandigheden zijn in de afgelopen jaren nieuwe proposities ontstaan voor (actieve) afnemers. Het is denkbaar dat door de wijziging van de Energiewet van 1 januari 2027, waar levering en teruglevering niet meer financieel versleuteld zijn door een fiscale regeling, zich nieuwe proposities aandienen voor actieve afnemers. Een ingreep in de vrije prijsvorming zal keuzes voor actieve afnemers mogelijkerwijs beperken.

Energie-Nederland stelt een wijziging voor in de toelichting om te verduidelijken dat de presentatie van terugleverkosten in het aanbod ook afhankelijk is van de kenmerken van het contract. Dit voorstel is overgenomen door de toelichting aan te vullen dat dit mede afhankelijk is van 'de voorwaarden van de terugleveringsovereenkomst'.

Toevoeging onderdeel h aan artikel 2.6, eerste lid, van de Energieregeling

Energie-Nederland en een respondent hebben aangegeven het verstandig te vinden om micro-ondernemingen te betrekken in de reikwijdte van artikel 2.6.

Energie-Nederland geeft aan dat het goed zou zijn om de reden dat deze wijziging ziet op artikel 2.6 duidelijker toe te lichten om zo ook het verschil met Artikel 2.5 over de ‘inhoud factuur’ (van een leverancier) te duiden. Hierop is de toelichting aangevuld.

Energie-Nederland heeft verder aandacht gevraagd voor de implementatie en daarbij opgemerkt dat in de factuurperiode waarin de wijziging van de Energiewet van 1 januari 2027 plaatsvindt de terugleverkosten in de factuurperiode sterk wijzigen. Het lijkt Energie-Nederland logischer om de periode van de nieuw toe te voegen berekening gelijktijdig met de beëindiging van de salderingsregeling in te voeren, dus niet ook over de terugleverkosten die zijn gemaakt in 2026. Daarover kan worden opgemerkt dat de wijziging ziet op het weergeven van kosten op een factuur, waarbij geldt dat een factuur per 1 januari 2027 aan de wijziging van de Energieregeling moet voldoen. Naar aanleiding van deze reactie is in de toelichting verduidelijkt hoe omgegaan moet worden met de weergave van kosten en bijbehorende volumes van voor en na een wijziging in de kosten binnen een factuurperiode.

ZPV stelt voor om ondubbelzinnig vast te leggen dat uitsluitend een tarief per teruggeleverde kWh in rekening mag worden gebracht en daarmee te voorkomen dat alternatieve kostenconstructies worden toegepast. ZPV stelt voor om een bijzin toe te voegen aan onderdeel h om iedere andere vormen van doorbelasting van kosten met betrekking tot deze teruglevering uit te sluiten. Dit voorstel is niet overgenomen. De huidige formulering borgt dat alle terugleverkosten moeten worden uitgedrukt in een euro per teruggeleverde kWh en ziet niet op de kostenberekening vanwege het uitgangspunt van vrije prijsvorming, zoals hiervoor toegelicht.

Overige onderwerpen

ZPV heeft voorgesteld om vast te leggen dat de ACM strikt toezicht houdt op de naleving van de voorgestelde bepalingen. ZPV schrijft tevens dat de ACM verplicht zou moeten worden haar bevindingen hierover ten minste tweemaal per jaar openbaar te maken. De ACM is op grond van de artikelen 2.5, eerste en derde lid, 2.34, zesde lid, en 5.17 van de Energiewet reeds belast met toezicht op de naleving van deze bepalingen. De ACM is een onafhankelijke toezichthouder, die zelf de bevoegdheid heeft om invulling te geven aan de wijze waarop en met welke frequentie zij rapporteert. Het signaal is overgebracht, verder is het aan de ACM om af te wegen hoe zij haar werkzaamheden prioriteert.

Vereniging Eigen Huis stelt een standaardisatie voor van de termen en de opbouw van een aanbod en factuur. De wijzigingsregeling ziet op het op uniforme wijze presenteren en factureren van terugleverkosten. De Energiewet bevat al bepalingen die de begrijpelijkheid van aanbod en factuur waarborgen (de artikelen 2.5, eerste en derde lid, 2.7, eerste lid, 2.34, zesde lid, 2.35, tweede lid, en 2.35). Het aanvullend standaardiseren van de terminologie op aanbod en factuur om de begrijpelijkheid van de energierekening te verbeteren wordt reeds in overleg met Energie Nederland en individuele marktdeelnemers aan gewerkt.

Meerdere respondenten uiten hun zorgen over de redelijkheid van de terugleverkosten en terugleververgoeding, in het bijzonder over de verplichting dat deze ten minste 50% van het leveringstarief moet bedragen, aangezien de terugleververgoeding en terugleverkosten invloed hebben op de rendabiliteit van zonnepanelen. Hoewel er begrip is voor deze zorgen, valt dit buiten het kader van de deze wijzigingsregeling. Informatie over het verdienpotentieel van zonnepanelen is te vinden op de webpagina van de rijksoverheid.7

4.4 Reactie ten aanzien van de wijziging van de Regeling garanties van oorsprong

Een respondent geeft aan dat het systeem van garanties van oorsprong achterhaald en te complex is, zeker gezien de gegroeide rol van hernieuwbare elektriciteit in de stroommix. Hierover kan worden opgemerkt dat de rol van hernieuwbare elektriciteit inderdaad in de loop der jaren is toegenomen. Tegelijkertijd is er een belangrijk deel van de in Nederland gebruikte elektriciteit niet hernieuwbaar. Partijen kennen ook nog steeds een marktwaarde toe aan de garanties van oorsprong en daarmee de hernieuwbaarheid van de elektriciteit. In een elektriciteitssysteem waarin alle of bijna alle gebruikte elektriciteit hernieuwbaar is zou op dat moment moeten worden afgewogen of het opportuun is het systeem van garanties van oorsprong, dat thans voorkomt uit een Europese verplichting, voort te zetten. Dit heeft niet tot wijzigingen van de regeling of toelichting geleid.

5. Omgang met uitgevoerde toetsen en ontvangen adviezen

5.1 Autoriteit Consument en Markt: toets op uitvoerbaarheid en handhaafbaarheid

De conceptversie van deze wijzigingsregeling is op 15 juni 2026 aan de ACM aangeboden voor een toets op de uitvoerbaarheid en handhaafbaarheid. Op 14 juli 2026 heeft de ACM de resultaten van deze toets toegezonden aan de Minister van Klimaat en Groene Groei (hierna: de minister). De ACM acht de aan haar voorgelegde versie van de Energieregeling met betrekking tot terugleverkosten (artikel I, onderdelen A en B) uitvoerbaar en handhaafbaar, indien is voldaan aan een aantal voorwaarden. Deze worden hieronder besproken.

Met betrekking tot de overige wijzigingen van de Energieregeling en de aanpassing van de Regeling garanties van oorsprong concludeert de ACM dat deze uitvoerbaar en handhaafbaar zijn.

Uitvoerbaarheid en Handhaafbaarheid terugleverkosten

De ACM heeft aangegeven dat het onmogelijk is voor marktdeelnemers en de ACM om het onderscheid te maken tussen teruggeleverde elektriciteit die zelfopgewekt en hernieuwbaar is en teruggeleverde elektriciteit die dit niet is. Daarom is het voor de ACM niet mogelijk hier goed toezicht op te houden. De ACM stelt voor om de adjectieven “zelfopgewekte hernieuwbare” te schrappen uit de Energiewet, het Energiebesluit en de Energieregeling. Dit advies kan niet worden overgenomen. De reikwijdte van de wettelijke grondslag in artikel 2.34, zesde lid, van de Energiewet, die bij de afschaffing van de wettelijke salderingsregeling per 1 januari 2027 in werking treedt, is beperkt tot de teruglevering van hernieuwbare elektriciteit door actieve afnemers. Daarbij wordt aangesloten bij de reikwijdte van artikel 21 van de Richtlijn hernieuwbare energie (richtlijn (EU) 2018/2001, RED). Met het behouden van de adjectieven zelfopgewekt en hernieuwbaar geniet een actieve afnemer die geen zelfopgewekte hernieuwbare elektriciteit teruglevert niet dezelfde bescherming als een actieve afnemer die zelfopgewekte hernieuwbare energie teruglevert.

Tevens vraagt de ACM de definitie van terugleverkosten in de toelichting aan te passen op twee punten. Het eerste punt, dat kosten met betrekking tot het terugleveren moeten zien op de terugleverkosten die de actieve afnemer betaalt en niet de meerkosten die marktdeelnemer maakt, is overgenomen. Als tweede punt geeft de ACM aan dat de definitie duidelijk zou moeten maken dat kosten terugleverkosten kunnen zijn ongeacht hoe deze kosten worden genoemd of in rekening worden gebracht. Dit punt is niet overgenomen. In de Energiewet wordt teruglevering en de daarbij behorende overeenkomst, kosten en voorwaarden duidelijk onderscheiden van andere diensten, zoals levering. De vermenging van kosten specifiek voor teruglevering met de kosten voor andere diensten zou in strijd zijn met de wettelijke eis van transparantie. De terugleverkosten moeten verder op de factuur worden gepresenteerd in euro per kWh teruggeleverde elektriciteit (artikel 2.6, eerst lid, onderdeel h, Energieregeling). De ACM is op grond van de artikelen 2.5, eerste en derde lid, 2.34, zesde lid, en 5.17 van de Energiewet belast met het toezicht op de marktdeelnemers in deze, en heeft daarvoor de bijbehorende toezichthoudende en handhavende bevoegdheden, daarmee ook om op te treden in geval van overtreding door een marktdeelnemer. Ook bij de presentatie bedoeld in artikel 2.2a heeft de ACM dergelijke bevoegdheid.

Doeltreffendheid en Doelmatigheid Terugleverkosten

De ACM wijst erop dat de wijzigingen met betrekking tot terugleverkosten de doelen van transparantie, begrijpelijkheid en vergelijkbaarheid niet voldoende bereiken. Na deze wijzigingen kunnen marktdeelnemers nog steeds terugleverkosten op verschillende manieren in rekening brengen en presenteren in het contract. Hoewel markdeelnemers terugleverkosten per kWh op de factuur zullen moeten vermelden, heeft dit volgens de ACM enkel effect op de transparantie achteraf en bevordert dit de vergelijkbaarheid bij het afsluiten van een contract maar minimaal. De ACM concludeert op basis van haar eerdere onderzoeken dat terugleverkosten per teruggeleverde kWh in rekening brengen het meest wenselijk is. De ACM adviseert daarom wetgeving door te voeren die marktdeelnemers verplicht terugleverkosten per teruggeleverde kWh in rekening te brengen en daar gepast overgangsrecht in mee te nemen zodat, waar mogelijk, er een valide wettelijke basis is voor het wijzigen van lopende contracten.

Een wettelijk voorgeschreven uniforme kostenberekening zou ingrijpen in de vrije prijsvorming voor teruglevering. Het zou de vrijheid van marktdeelnemers wegnemen om een bepaalde kostenstructuur bij teruglevering aan te bieden en om bij de kostentarieven rekening te houden met de hoeveelheid teruggeleverde elektriciteit of het patroon van teruglevering, en om op die manier op verschillen in kostenstructuur te concurreren. Uniformering in kostenstructuur zou de (toekomstige) keuzemogelijkheden voor actieve afnemers beperken. Het zou een belemmering kunnen vormen voor de verdere ontwikkeling en innovatie van de markt voor teruglevering. Daarbij in aanmerking nemende dat met de afschaffing van de wettelijke salderingsregeling de mogelijkheid om terug te leveren aan een andere marktdeelnemer dan de eigen leverancier aan relevantie zal winnen en dit kan leiden tot toetreding van nieuwe marktpartijen op de markt voor teruglevering. Vanwege de hiervoor genoemde gevolgen staat een dergelijke ingreep in de prijsvorming op gespannen voet met de doelstellingen van de Elektriciteitsrichtlijn en het streven naar een concurrerende en flexibele elektriciteitsmarkt met marktgestuurde innovatieve diensten, zoals dit o.a. tot uitdrukking komt in artikel 3 van de richtlijn.

5.2 Adviescollege Toetsing Regeldruk: wetgevingsadvies

De wijzigingsregeling is op 15 juni 2026 aan het Adviescollege Toetsing Regeldruk (hierna: ATR) aangeboden voor het uitbrengen van een advies op de conceptregeling. Op 13 juli 2026 heeft het ATR haar advies verzonden aan de minister.

Inhoud van en omgang met het advies

Het ATR heeft de voorgenomen wijzigingen beoordeeld aan de hand van een toetsingskader bestaande uit vier vragen. Het ATR adviseert de minister de regeling vast te stellen nadat met de adviespunten op twee van de vier toetsvragen rekening is gehouden. Deze worden hieronder besproken.

  • 1. Nut en noodzaak

    Ten aanzien van de onderbouwing van nut en noodzaak van de voorgestelde wijzigingen geeft ATR aan dat de toelichting deze inzichtelijk maakt. Het ATR heeft geen opmerkingen bij nut en noodzaak van de voorgestelde wijzigingen.

  • 2. Overwogen alternatieven terugleverkosten ter verbetering transparantie en vergelijkbaarheid

    Het ATR beschrijft dat er mogelijk minder belastende alternatieven zijn voor artikel 2.2a, zoals een gestandaardiseerde toelichting bij aanbiedingen, verplichte rekenvoorbeelden, sectorale zelfregulering of een uniforme vergelijkingsmethode buiten de factuur om. Het ATR adviseert om in de toelichting uit te werken welke alternatieven zijn overwogen (adviespunt 1). Dit adviespunt is niet overgenomen. De toevoeging van artikel 2.2a is een codificatie van de bestaande praktijk. Daarmee is per definitie geen sprake van toename van regeldruk bij marktdeelnemers en is er per definitie ook geen alternatief met een lagere belasting voor marktdeelnemers mogelijk. Dit is bevestigd door de branchevereniging van de sector. Daarnaast vraagt het amendement van het lid Erkens expliciet om het stellen van regels over de wijze waarop marktdeelnemers deze kosten en voorwaarden op een uniforme wijze presenteren en factureren. Alternatieven voor regelgeving voldoen daarmee niet aan de wens van de Kamer.

  • 3. Werkbaarheid

    Het ATR geeft aan dat er in de toelichting aandacht is besteed aan de werkbaarheid van de voorgenomen wijziging en heeft hierover verder geen opmerkingen.

  • 4. Gevolgen regeldruk

    Het ATR adviseert om de regeldrukeffecten te kwantificeren volgens de Rijksbrede methodiek. Het ATR beschrijft dat het niet duidelijk is hoeveel leveranciers door deze wijzigingen worden geraakt, welke concrete handelingen zij moeten ondernemen, hoeveel tijd daarmee is gemoeid en welke tarieven of uitgangspunten zijn gehanteerd. Ook ontbreekt een totaalbeeld van de landelijke regeldruk. Met betrekking tot de wijziging die ziet op de terugleverkosten, is deze informatie niet opgenomen, omdat het niet bekend is hoeveel marktdeelnemers regeldruk ervaren. Voor een deel van de marktdeelnemers is de nieuwe voorgeschreven werkwijze immers al staande praktijk.

    Ten aanzien van de wijziging die vereist dat vergunninghoudende energieleveranciers bepaalde gegevens ex artikel 2.28, tweede lid, onderdeel j, in een machineleesbaar en interoperabel formaat beschikbaar maken, is in de toelichting verduidelijkt dat dit alleen vergunninghoudende energieleveranciers aangaat. Dit betreffen er op het moment van schrijven ruim vijftig, voor het actuele aantal wordt verwezen naar de website van de ACM.

Naar aanleiding van het advies van het ATR is de toelichting verduidelijkt ten aanzien van de regeldrukeffecten. Toegevoegd is dat de inschatting van deze regeldrukkosten is geverifieerd en gevalideerd door de branche. Verder is het aantal werknemers vermeld en hoe lang deze bezig zijn met de werkzaamheden ter implementatie. De omvang van de eenmalige implementatiekosten verschilt per marktdeelnemer, afhankelijk van de bestaande inrichting van systemen en processen. Een verdere kwantificering volgens de Rijksbrede methodiek is slechts beperkt mogelijk, omdat daarbij noodgedwongen met aannames zou moeten worden gewerkt. Gelet daarop is ervoor gekozen de regeldrukeffecten zo concreet mogelijk kwalitatief toe te lichten door werkzaamheden te beschrijven.

De Minister van Klimaat en Groene Groei, S. van Veldhoven-van der Meer


X Noot
1

Zie voor artikel 2.34, vijfde lid, van de Energiewet de Wet van 18 december 2024 tot wijziging van enkele wetten ter uitvoering van de beëindiging van de salderingsregeling voor elektriciteit en enkele technische wijzigingen (Stb. 2025, nr. 17). Zie voor artikel 2.8, derde lid van het Energiebesluit de samenloopbepaling in artikel 6.26 van het Energiebesluit, waarmee een derde lid wordt toegevoegd aan artikel 2.8 van het Energiebesluit.

X Noot
2

Zie Kamerstukken II 2024/25, 36 611, nr. 16.

X Noot
3

Sira Consulting, Eindrapport Ex-ante effectenanalyse Energieregeling’. 29 september 2025.

X Noot
4

Sira Consulting, Eindrapport Ex-ante effectenanalyse Energieregeling’. 29 september 2025, pagina 15.

X Noot
6

NOTA NAAR AANLEIDING VAN HET VERSLAG, Wijziging van enkele wetten ter uitvoering van de beëindiging van de salderingsregeling voor elektriciteit en enkele technische wijzigingen, Kamernummer 36 661, Eerste Kamer der Staten-Generaal, Ontvangen 6 december 2024.


X Noot
1

Zie voor artikel 2.34, vijfde lid, van de Energiewet de Wet van 18 december 2024 tot wijziging van enkele wetten ter uitvoering van de beëindiging van de salderingsregeling voor elektriciteit en enkele technische wijzigingen (Stb. 2025, nr. 17). Zie voor artikel 2.8, derde lid van het Energiebesluit de samenloopbepaling in artikel 6.26 van het Energiebesluit, waarmee een derde lid wordt toegevoegd aan artikel 2.8 van het Energiebesluit.

X Noot
2

Zie Kamerstukken II 2024/25, 36 611, nr. 16.

X Noot
3

Sira Consulting, Eindrapport Ex-ante effectenanalyse Energieregeling’. 29 september 2025.

X Noot
4

Sira Consulting, Eindrapport Ex-ante effectenanalyse Energieregeling’. 29 september 2025, pagina 15.

X Noot
6

NOTA NAAR AANLEIDING VAN HET VERSLAG, Wijziging van enkele wetten ter uitvoering van de beëindiging van de salderingsregeling voor elektriciteit en enkele technische wijzigingen, Kamernummer 36 661, Eerste Kamer der Staten-Generaal, Ontvangen 6 december 2024.

Naar boven