34 861 Regels ter implementatie van richtlijn (EU) 2016/681 van het Europees Parlement en de Raad van 27 april 2016 over het gebruik van persoonsgegevens van passagiers (PNR-gegevens) voor het voorkomen, opsporen, onderzoeken en vervolgen van terroristische misdrijven en ernstige criminaliteit (PbEU 2016, L 119) (Wet gebruik van passagiersgegevens voor de bestrijding van terroristische en ernstige misdrijven)

32 761 Verwerking en bescherming persoonsgegevens

Nr. 44 BRIEF VAN DE MINISTER VAN JUSTITIE EN VEILIGHEID

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 24 juni 2026

De huidige terroristische dreiging in Nederland en de veiligheidssituatie in Europa vragen om passende maatregelen om de interne veiligheid van Nederland en de Europese Unie te beschermen. Het gebruik van passagiersgegevens is een belangrijk instrument dat bijdraagt aan het voorkomen, opsporen, onderzoeken en vervolgen van terroristische misdrijven en ernstige criminaliteit, zonder de reismogelijkheden van passagiers te beperken. De Passagiersinformatie-eenheid Nederland detecteert, met behulp van Passenger Name Record gegevens (hierna: PNR-gegevens), de mogelijke betrokkenheid van luchtvaartpassagiers bij een terroristisch misdrijf of andere vormen van ernstige criminaliteit, zoals mensenhandel.

De afgelopen jaren heb ik uw Kamer verschillende keren geïnformeerd over de aanpassingen in de verwerking van de PNR-gegevens.1 Deze aanpassingen waren nodig om de verwerking van de gegevens in lijn te brengen met het arrest van het Hof van Justitie van de Europese Unie (hierna: het Hof) van 21 juni 2022.2 Door middel van deze brief informeer ik u dat ik gebruik maak van de ruimte die het Hof biedt om tijdelijk de selectie van intra-EU vluchten op te schorten. Dit betekent concreet dat de Passagiersinformatie-eenheid Nederland tijdelijk de passagiersgegevens van alle intra-EU vluchten gaat verwerken en opslaan. Dit besluit heb ik genomen in verband met de veiligheidsrisico’s die de huidige terroristische dreiging in Nederland met zich mee brengt. In 2027 wordt op basis van het intra-EU selectie-advies voor 2027 besloten of de opschorting verlengd moet worden of dat op dat moment weer een selectie gemaakt dient te worden van intra EU-vluchten.3 In deze brief licht ik toe hoe ik tot dit besluit ben gekomen.

Toelichting besluit tijdelijke opschorting selectie intra-EU vluchten

In het geval dat er sprake is van een terroristische dreiging die reëel en actueel of voorzienbaar is, biedt het Hof de lidstaten de ruimte om passagiersgegevens van alle intra-EU vluchten te verzamelen en te verwerken.4 Uit het selectieadvies voor de intra-EU selectie 2026 dat ik van het Openbaar Ministerie heb ontvangen, volgt dat Nederland op dit moment te maken heeft met een dergelijke terroristische dreiging die reëel en actueel of voorzienbaar is. Ik heb daarom besloten tijdelijk de intra-EU selectie op te schorten waardoor de Passagiersinformatie-eenheid Nederland passagiersgegevens van alle intra-EU vluchten zal verwerken.

Met deze opschorting wordt enerzijds beoogd om voorbereidingshandelingen van terroristen tijdig te onderkennen, in het bijzonder het in- en uitreizen van mogelijke terroristen via de lucht. Anderzijds worden deze passagiersgegevens gebruikt in het kader van opsporen, onderzoeken en vervolgen, indien er ondanks alle inspanningen toch een (terroristisch) misdrijf plaatsvindt.

Zoals aangegeven in mijn brief van 16 maart 2026 is de Europese Commissie in het laatste kwartaal van 2025 gestart met een evaluatie van de implementatie van de PNR-Richtlijn door lidstaten.5 De resultaten van de evaluatie van de Europese Commissie worden voor het eind van de zomer verwacht en zullen worden betrokken bij het wetstraject dat is beschreven in voornoemde brief.

De komende tijd zal ik mij onverminderd blijven inzetten om ernstige criminaliteit en terrorisme zo effectief mogelijk te bestrijden, met respect voor de bescherming van de persoonsgegevens van luchtvaartpassagiers. Daarbij blijf ik de gevolgen van het arrest van het Hof in Europees verband adresseren. Een afschrift van deze brief wordt met de Autoriteit Persoonsgegevens gedeeld.

De Minister van Justitie en Veiligheid, D.M. van Weel


X Noot
1

Kamerstukken II, 2022/2023, 34 861, nr. 35 en 36, Kamerstuk II, 2023/2024, Kamerstuk 34 861, nr. 38 en Kamerstukken II, 2024/2025, 34 861, nr. 41

X Noot
2

Zie voor het arrest: HvJ EU 21 juni 2022, C-817/19, ECLI:EU:C:2022:491, (Ligue des droits humains)

X Noot
3

Aanlevering van het selectieadvies 2027 door het Openbaar Ministerie wordt voor de zomer van 2027 verwacht.

X Noot
4

Zie Rechtsoverweging 171 het arrest van het Hof. Indien er geen dergelijke dreiging is, moet de verwerking van passagiersgegevens op intra-EU vluchten beperkt worden.

X Noot
5

Kamerstukken II, 2025/2026, 34 861, nr. 43

Naar boven