Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 28 oktober 2014
Tijdens de behandeling van de begroting van het Ministerie van Economische Zaken op
14 (Handelingen II 2014/15, nr. 13, item 24) en 16 oktober 2014 (Handelingen II 2014/15, nr. 15, Begroting Economische Zaken)
heeft Kamerlid Jan Vos van de PvdA gevraagd om een brief over vereenvoudiging van
het Nationaal Energiebespaarfonds.
Toegankelijkheid Nationaal Energiebespaarfonds
Het Nationaal Energiebespaarfonds biedt leningen aan voor energiebesparende maatregelen
door eigenaar-bewoners. Het fonds is, zoals het Woonakkoord vraagt, opgebouwd met
225 miljoen euro van private financiers (de Rabobank en de ASN Bank) en 75 miljoen
euro van het Rijk. De gezamenlijke financiering en uitgifte van leningen verloopt
via de stichting Nationaal Energiebespaarfonds.
Mensen die een lening aanvragen bij het fonds moeten informatie overleggen om twee
zaken te kunnen controleren. Dit betreft informatie over hun financiële situatie,
zoals inkomen en schulden en de hoogte van de lening. Dit is nodig om te kijken of
het huishouden in kwestie de lening kan dragen, conform de regels die consumenten
beschermen tegen overcreditering. Daarnaast betreft het de informatie over de energiebesparende
maatregelen waarvoor de lening gebruikt wordt. Dit is nodig om zeker te stellen dat
de lening wordt gebruikt voor energiebesparing. Op deze manier wordt oneigenlijk gebruik
tegen gegaan. Ten aanzien van beide punten is getracht een zo eenvoudig mogelijke,
maar ook gedegen regeling te maken op basis van de afspraken uit het Woonakkoord.
Tijdens de behandeling van de begroting van de Minister van Economische Zaken vergeleek
de heer Vos de rente bij het Nationaal Energiebespaarfonds onder meer met de rente
die wordt betaald voor een lening die vergezeld gaat van een recht van hypotheek op
de woning. Ik ga hier graag nader op in.
Energiebesparende maatregelen kunnen mensen op verschillende manieren financieren.
De eerst optie eigen spaargeld te gebruiken. Wanneer de kosten voor energiebesparende
maatregelen voor een specifiek huishouden in de hypotheek kunnen worden meegenomen,
is dat ook een mogelijkheid. Een lening met een hypotheek heeft een beperkt risico
voor de kredietverstrekker en kent daarom een lage rente (die met een NHG garantie
nog lager wordt). In het geval dat eigen spaargeld of een extra hypotheek geen optie
zijn of wanneer de (notaris)kosten van een extra hypotheek te hoog zijn, dan kan een
consumptief krediet interessant zijn. Dit is een lening waar geen onderpand (zoals
een hypotheek) tegenover staat. Het Nationaal Energiebespaarfonds biedt dan een interessant
alternatief. De rente bij het Nationaal Energiebespaarfonds is vanaf 21 juli 2014
3,2% voor zeven jaar en 3,6% voor 10 jaar (de effectieve rente is 4,3 respectievelijk
4,4%). Vergeleken met andere consumptieve kredieten van commerciële partijen is dit
een gunstig tarief. Daarbij komt dat de rente vaak fiscaal aftrekbaar is.
Benutting Nationaal Energiebespaarfonds
Evenals de heer Vos hecht ik er aan dat de 15 duizend extra banen zoals beoogd in
het Energieakkoord (Kamerstuk 30 196, nr. 202) worden gerealiseerd. Het Nationaal Energiebespaarfonds is onderdeel van een breed
pakket van maatregelen om energiebesparing te realiseren en de werkgelegenheid in
de bouwsector te stimuleren. Dat het Energiebespaarfonds voor particuliere woningeigenaren
nu nog niet zo hard loopt is begrijpelijk. Voordat de particuliere eigenaar op zoek
gaat naar financiering moet hij eerst bewust zijn van het nut van energiebesparing,
handelingsperspectief krijgen en overtuigd worden om daadwerkelijk de investering
te doen. Daarvoor zijn de in het Energieakkoord afgesproken maatregelen als de voorlichtingscampagne,
de energieloketten bij gemeenten en het ontzorgen en de energieprestatiegarantie door
bouwers van groot belang. Pas dan gaat de woningeigenaar op zoek naar de financiële
mogelijkheden. De meeste van deze maatregelen zijn in 2014 in uitvoering gekomen of
worden binnenkort gerealiseerd. Verder zal ik in januari 2015 aan alle eigenaar-bewoners
een voorlopig energielabel toesturen conform de afspraak gemaakt in het Energieakkoord.
Dit zal een belangrijke impuls geven voor het nemen van energiebesparende maatregelen.
Hierbij zal ik ook wijzen op de mogelijkheden voor het gebruik van het Nationaal Energiebespaarfonds.
Daarnaast kan het bestuur van de Stichting Nationaal Energiebespaarfonds voorstellen
doen om de effectiviteit van het fonds verder te vergroten, indien dit binnen de kaders
van het Woonakkoord en de financiële regelgeving mogelijk is. Het bestuur zal dit
dan doen aan de drie financiers: Rijk, Rabobank en ASN Bank. Ik begrijp dat het bestuur
momenteel kijkt hoe het fonds effectiever zou kunnen werken. Wanneer hier concrete
voorstellen voor verbetering uit voortkomen, zal ik u daarvan op de hoogte stellen.
De Minister voor Wonen en Rijksdienst,
S.A. Blok