Vragen van het lid Dobbe (SP) aan de Minister van Buitenlandse Zaken over het bericht «Gaza-flotilla: vloot weer tegengehouden door Israël, nu ter hoogte van Cyprus» (ingezonden 20 mei 2026).

Antwoord van Minister Berendsen (Buitenlandse Zaken), mede namens de Minister van Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking (ontvangen 11 juni 2026).

Vraag 1

Wat is uw reactie op het bericht dat de Sumud Flotilla opnieuw is onderschept door Israël?1

Antwoord 1

Op basis van de beschikbare informatie acht het kabinet de recente onderscheppingen van de Global Sumud Flotilla een schending van het internationaal (zee)recht. Het kabinet heeft de Israëlische autoriteiten om opheldering gevraagd en meermaals opgeroepen zich aan het internationaal recht te houden

Vraag 2

Klopt het dat onder de bemanning van de Flotilla zich zes Nederlanders bevinden?

Antwoord 2

Het kabinet is ermee bekend dat zich zes Nederlanders onder de opvarenden van de Flotilla bevonden.

Vraag 3

Klopt het dat Europese burgers, waaronder Nederlanders, gevangen zijn genomen zonder aanleiding of aanklacht?

Antwoord 3

Het klopt dat Europese burgers, waaronder Nederlanders, zijn aangehouden door de Israëlische autoriteiten. Het kabinet heeft van de Israëlische autoriteiten geen informatie over een aanklacht jegens de Nederlandse Flotilladeelnemers ontvangen.

Vraag 4

Kunt u onderschrijven dat Europees eigendom wordt vernietigd door een bondgenoot?

Antwoord 4

Het kabinet heeft geen eigenstandige informatie over de vermeende vernietiging van Europees eigendom rondom de onderschepping van de Flotilla.

Vraag 5 en 6

Kunt u inzage krijgen in de precieze gebeurtenissen rondom de onderschepping van 18 mei? Mocht u daar geen feitenrelaas over hebben, bent u bereid deze op te vragen bij onze Israëlische bondgenoten? Zo nee, waarom niet?

Wat is uw reactie op dat de Israëlische regering operaties uitvoert in internationale wateren? Deelt u de mening dat dit een schending is van het internationaal recht?

Antwoord 5 en 6

Het kabinet heeft de Israëlische autoriteiten verzocht om een juridische onderbouwing van de onderschepping. Deze is tot dusverre niet ontvangen. Op basis van de beschikbare informatie acht het kabinet de recente onderscheppingen van de Global Sumud Flotilla een schending van het internationaal recht. Het kabinet heeft de Israëlische autoriteiten meermaals opgeroepen zich aan het internationaal recht te houden.

Het kabinet heeft kennisgenomen van de schokkende en ontoelaatbare beelden van de aangehouden Flotilladeelnemers die de Israëlische Minister Ben-Gvir op 20 mei jl. heeft gedeeld. Volgens het kabinet gaat deze behandeling in tegen de menselijke waardigheid. Het kabinet heeft de Israëlische regering daarop aangesproken en de Israëlische ambassadeur ontboden om opheldering te vragen. Daarbij heeft het kabinet opnieuw benadrukt dat alle opvarenden in lijn met het internationaal recht moeten worden behandeld, de veiligheid van Nederlandse opvarenden moet worden gegarandeerd en ze zo snel mogelijk moeten worden vrijgelaten. Ook heeft het kabinet om formele excuses van de Israëlische regering gevraagd. Deze oproep heeft Nederland ook herhaald in Europees verband in lijn met de motie-Van Baarle (21 501-02, nr. 3421). Israël ging de dag erna, op 21 mei jl., over tot vrijlating van alle deelnemers.

Conform de motie-Van Baarle (21 501-02, nr. 3420), steunt het kabinet verder de oproep van de Canadese Minister-President van 26 mei jl., richting de Israëlische autoriteiten, tot een onafhankelijk onderzoek naar de behandeling van de aangehouden Flotilla-opvarenden.

Vraag 7

Deelt u de mening dat humanitaire hulpverlening niet belemmerd mag worden? Wat is uw reactie dat dit nu, weer en nog steeds, gebeurt?

Antwoord 7

Het kabinet deelt de zorgen van de initiatiefnemers van de Global Sumud Flotilla over de catastrofale humanitaire situatie in Gaza. Er is dringend meer humanitaire hulp nodig. Tegelijkertijd is de humanitaire hulp die de Sumud Flotilla af hoopte te leveren voornamelijk symbolisch van aard en niet voldoende om de hoge noden in Gaza werkelijk te verlichten. In oktober 2025 oordeelde het Internationaal Gerechtshof dat Israël als bezettende macht verplicht is essentiële humanitaire hulp door onpartijdige (VN-)organisaties toe te staan, wanneer de lokale bevolking onvoldoende voorzien is van dergelijke hulpgoederen. Professionele en gemandateerde humanitaire organisaties dienen veilige, ongehinderde, en onvoorwaardelijke toegang te krijgen tot Gaza. Nederland roept de Israëlische autoriteiten op om de toegang van desbetreffende humanitaire organisaties te verbeteren en meer humanitaire hulp toe te laten, zowel bilateraal als in multilateraal-verband.

Vraag 8

Bent u van plan een internationaal onafhankelijk onderzoek te eisen naar de gewelddadige interventies door Israël tegen de Flotilla, mogelijk met andere betrokken landen? Zo nee, waarom niet?

Antwoord 8

Conform de motie-Van Baarle (21 501-02, nr. 3420), steunt het kabinet de oproep van de Canadese Minister-President van 26 mei jl., aan de Israëlische autoriteiten, tot een onafhankelijk onderzoek naar de behandeling van de aangehouden Flotilla-opvarenden. Het kabinet zal in dat kader in contact blijven met landen die hierover ook duidelijkheid willen, ook in Europees verband.

Vraag 9

Bent u bereid de bescherming van bemanningsleden van deze en toekomstige Flotilla’s in internationale wateren te waarborgen tijdens humanitaire missies? Zo nee, waarom niet?

Antwoord 9

In algemene zin ligt de verantwoordelijk voor de veiligheid van zeevarenden op internationale wateren, afhankelijk van de situatie, primair bij de vlaggenstaat of kuststaat, naast de rol van de kapitein en de eventuele reder.

Vraag 10

Deelt u de mening dat de kans op mishandeling van de opvarenden significant is, gezien ervaringen in het verleden en dat Nederland alles moet doen om de veiligheid van deze Nederlanders te beschermen? Zo ja, hoe gaat u de veiligheid van de bemanningsleden prioriteren? Zo nee, waarom niet?2

Antwoord 10

Zie het antwoord op vraag 5 en 6. Rondom de recente onderscheppingen van de Flotilla heeft het kabinet de Israëlische autoriteiten meermaals opgeroepen de veiligheid van betrokken Nederlanders te waarborgen, hen goed te behandelen en hen zo snel mogelijk vrij te laten.

Vraag 11

Bent u bereid om hulp en bijstand te leveren en alles op alles te zetten om de deelnemers van de Sumud Flotilla veilig te stellen?

Antwoord 11

Het Ministerie van Buitenlandse Zaken heeft Nederlandse deelnemers aan de Flotilla die daar om verzochten consulair bijgestaan. Het ging onder meer om het faciliteren van contact met familieleden en het op weg helpen bij de zelfstandige doorreis vanuit Griekenland en Turkije, via de posten ter plaatse. Ook stond het Ministerie van Buitenlandse Zaken in contact met familieleden en naasten van betrokken Nederlanders. Zie ook het antwoord op vraag 5, 6 en 10.

Vraag 12

Onderschrijft u de constatering van zeerechtenexpert Fred Soons, dat het ingrijpen van de Israëlische marine op internationale wateren in strijd is met het internationaal recht? Zo ja, wat gaat u hiertegen doen? Zo nee, waarom niet?3

Antwoord 12

Zie het antwoord op vraag 1, 5 en 6.


X Noot
1

NOS, 18 mei 2026, «Gaza-flotilla: vloot weer tegengehouden door Israël, nu ter hoogte van Cyprus» (https://nos.nl/artikel/2614818-gaza-flotilla-vloot-weer-tegengehouden-door-israel-nu-ter-hoogte-van-cyprus)

X Noot
2

RTL Nieuws, 1 mei 2026, «Israëlisch leger mishandelt Nederlander (63) van Flotilla en breekt zijn neus, zegt organisatie» (https://www.rtl.nl/nieuws/buitenland/artikel/5596915/israelisch-leger-mishandelt-nederlander-63-van-flotilla-en-breekt)

X Noot
3

NU, 19 mei 2026, «Landen staan machteloos tegenover Israëlische schendingen van zeerecht» (https://www.nu.nl/midden-oostenconflict/6396279/landen-staan-machteloos-tegenover-israelische-schendingen-van-zeerecht.html)


X Noot
1

NOS, 18 mei 2026, «Gaza-flotilla: vloot weer tegengehouden door Israël, nu ter hoogte van Cyprus» (https://nos.nl/artikel/2614818-gaza-flotilla-vloot-weer-tegengehouden-door-israel-nu-ter-hoogte-van-cyprus)

X Noot
2

RTL Nieuws, 1 mei 2026, «Israëlisch leger mishandelt Nederlander (63) van Flotilla en breekt zijn neus, zegt organisatie» (https://www.rtl.nl/nieuws/buitenland/artikel/5596915/israelisch-leger-mishandelt-nederlander-63-van-flotilla-en-breekt)

X Noot
3

NU, 19 mei 2026, «Landen staan machteloos tegenover Israëlische schendingen van zeerecht» (https://www.nu.nl/midden-oostenconflict/6396279/landen-staan-machteloos-tegenover-israelische-schendingen-van-zeerecht.html)

Naar boven