Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 7 juli 2017
Bij de aanvaarding van het initiatiefwetsvoorstel van de leden Swinkels, Recourt en
Van Oosten tot wijziging van Boek 1 van het Burgerlijk Wetboek en de Faillissementswet
teneinde de omvang van de wettelijke gemeenschap van goederen te beperken (Kamerstuk
33 987) heeft uw Kamer ook de motie van de leden Bergkamp, Yücel en Van Wijngaarden aanvaard
(Kamerstuk 33 987, nr. 24). Deze motie verzoekt de regering in overleg te gaan met beroepsgroepen uit de rechtspraktijk
en het notariaat om te stimuleren dat zij komen tot een geïntegreerde aanpak voor
brede neutrale leefvormvoorlichting. Hiermee informeer ik u over de uitkomsten van
dat overleg.
De afgelopen maanden heeft meerdere malen overleg plaatsgevonden met vertegenwoordigers
van de Koninklijke Notariële Beroepsorganisatie (KNB), Netwerk Notarissen, de Nederlandse
Orde van Advocaten (NOvA) en de specialistenvereniging van Familierecht Advocaten
Scheidingsbemiddelaars (vFAS). Ook de Nederlandse Vereniging van Burgerzaken (NVVB)
is bij de uitvoering van de motie betrokken.
In het overleg hebben partijen de motie zo begrepen dat deze de beroepsgroepen oproept
tot meer samenwerking bij het verstrekken van objectieve informatie en het creëren
van meer bewustzijn over de juridische aspecten van verschillende leefvormen. Tegen
de achtergrond van de initiatiefwet die per 1 januari 2018 in werking treedt, staat
daarbij de voorlichting gericht op affectieve relaties tussen twee personen centraal.
De voorlichting is echter niet beperkt tot informatieverstrekking over het nieuwe
basisstelsel in het huwelijksvermogensrecht (en de mogelijkheid om daarvan bij huwelijkse
voorwaarden af te wijken), maar strekt zich ook uit tot de keuze voor een geregistreerd
partnerschap of ongehuwd samenwonen.
Uit het overleg is gebleken dat, gelet op ieders eigen kracht en verantwoordelijkheid
in combinatie met de uiteenlopende doelgroepen die de beroepsgroepen dienen en de
stijl die zij hanteren, leefvormvoorlichting niet geïntegreerd, maar wel via een vorm
van concordantie kan worden aangepakt. Dit heeft geresulteerd in onderlinge afstemming
en transparantie over de informatieverstrekking door de verschillende beroepsgroepen.
De voorlichting door het notariaat (de KNB en Netwerk Notarissen) geschiedt ieder
op diens eigen stijl door middel van brochures en vernieuwde websites waarop vanuit
herkenbare situaties informatie wordt verstrekt over verschillende leefvormen. Op
de website van deze beroepsgroepen kan ook een online test worden gedaan die direct
wordt gevolgd met een advies waarin de mogelijkheid van nadere afspraken onder de
aandacht wordt gebracht en inzicht wordt geboden in de verschillen tussen bijvoorbeeld
gehuwd en ongehuwd samenzijn.1 Netwerk Notarissen bereidt daarnaast publicitaire en andere publieksacties voor,
zoals bijeenkomsten (notariscafés) waar koppels met trouwplannen worden voorgelicht
over wat er juridisch en financieel verandert bij het sluiten van een huwelijk.
Voor de advocatuur geldt dat de algemene informatie over de juridische leefvormen
zal worden gegeven via de specialistenvereniging vFAS. De vFAS heeft aangegeven haar
website2 met informatie hierover uit te breiden.
Daarnaast geeft de rijksoverheid, vanuit haar eigen verantwoordelijkheid en in aanvulling
op de bestaande leefvormvoorlichting, voorlichting over het na 1 januari 2018 geldende
basisstelsel in het huwelijksvermogensrecht. De website van de rijksoverheid biedt
hiermee up-to-date, algemene en objectieve informatie over de verschillende mogelijkheden
van samenleven en verwijst, voor meer specialistische informatie, door middel van
links naar de websites van de beroepsgroepen.
Verder zullen gemeenten geattendeerd worden via de digitale nieuwsbrief van de NVVB
om informatie op de websites van gemeenten aan te passen en waar nodig door te verwijzen
naar de website van de rijksoverheid of andere websites waar informatie wordt gegeven
over de vermogensrechtelijke gevolgen van het aangaan van het huwelijk. De NVVB heeft
laten weten dat zij in de eerstvolgende editie van het vakblad Burgerzaken & Recht
(B&R) en op haar website aandacht zal besteden aan deze wetswijziging.
Gelet op al deze voorlichtingsvormen en -initiatieven acht ik een brede neutrale leefvormvoorlichting
door de beroepsgroepen, zoals beoogd door de motie Bergkamp c.s. (Kamerstuk 33 987, nr. 24), voldoende gewaarborgd.
De Minister van Veiligheid en Justitie,
S.A. Blok