Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 29 maart 2012
Hierbij bied ik u de eerste voortgangsrapportage (VGR 1) aan van het Tweede Hoogwaterbeschermingsprogramma
(HWBP-2), met peildatum 31 december 20111. VGR 1 is gezamenlijk met de waterschappen tot stand gekomen. Ik merk een hernieuwd
elan in de samenwerking tussen rijk en waterschappen binnen het programma. Dit mede
als gevolg van het Bestuursakkoord Water, de status van Groot Project van HWBP-2 en
de geactualiseerde intentieverklaringen per project.
Voortgang in de verslagperiode
In de verslagperiode is een vijftal projecten afgerond: Nieuwe Stadse Zeedijk, Nederlekdijk,
Scheveningen, Johan Frisosluis Stavoren en Havendam Lemmer. Hiermee komt het totaal
aan projecten dat aan de norm voldoet op 47. Op de peildatum zijn 10 projecten in
uitvoering en 29 in planstudie. In het eerste kwartaal van 2012 wordt de vaststelling
van meerdere voorkeursvarianten voorzien. Ook start een groot aantal projecten in
2012 met de uitvoering.
VGR 1 geeft een prognose dat ten opzichte van de basisrapportage vijf projecten mogelijk
zullen uitlopen. Dit baart mij zorgen. Betrokken beheerders stellen alles in het werk
om projecten die dreigen uit te lopen te versnellen. In de komende verslagperiode
zullen de beheerders samen met het programmabureau de projectplanningen en de niet
behaalde mijlpalen nader analyseren en op basis van deze analyse concrete beheersmaatregelen
voorstellen en uitvoeren. Ik informeer uw Kamer in VGR 2 over de concrete maatregelen.
De programmaraming is licht gestegen naar 3156 mln. euro. Dit komt door een technische
bijstelling (correctie voor scheefte) van de post onvoorzien op programmaniveau, ten
gevolge van de afronding van een aantal projecten.
Het programmabudget bedraagt per 31 december 3187 mln. euro. In de begroting 2013
wordt het budget gelijkgetrokken met de raming van de basisrapportage. Het restantbudget
wordt, conform de afspraken uit het Bestuursakkoord Water, overgeheveld naar het budget
van het nieuwe Hoogwaterbeschermingsprogramma (nHWBP).
Mogelijke toekomstige overhevelingen zijn afhankelijk van de ontwikkeling van de ramingen
van beide programma’s. Streven is het aantal budgetoverhevelingen te beperken.
Ontwikkelingen in en om het programma
De forfaitaire vergoeding van 15% voor de gemaakte voorbereidingskosten van projecten
is per 1 januari 2012 omgezet in een vergoeding van werkelijk gemaakte voorbereidingskosten
met een maximum van 15% van de investeringskosten (Stct. nr. 22111). Hiermee is invulling gegeven aan de afspraak uit het Bestuursakkoord Water, de
motie van het lid Van Veldhoven (10329) en de aanbevelingen van KPMG (27 625, nr. 167, bijlage 2). Ook draagt deze maatregel bij aan transparantie en soberheid in HWBP-2.
Er zijn in de Derde Toetsing mogelijk afgekeurde dijkvakken die meegenomen zouden
kunnen worden in HWBP-2, in plaats van via de reguliere route via nHWBP. Mocht het
aantoonbaar doelmatiger zijn de versterking van een dergelijk aangrenzend dijkvak
mee te nemen in HWBP-2, dan zal de beheerder hiertoe een verzoek moeten indienen.
Indien dit verzoek wordt gehonoreerd, is op dit dijkvak het toekomstige regime van
het nHWBP van toepassing. De kern van dit principe is reeds aan uw Kamer gemeld bij
de beantwoording van de Kamervragen over de basisrapportage (27 625, nr. 252).
Projectspecifieke zaken
Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier (HHNK) en RWS zijn in oktober 2011 het
praktijkonderzoek Dijken op veen gestart. Dit innovatieve onderzoek moet meer duidelijkheid
geven over de sterkte van dijken op veenbodems. De resultaten en mogelijke consequenties
van het onderzoek voor zowel projecten uit HWBP-2 als uit nHWBP worden later dit jaar
verwacht.
Voor het project Zwakke Schakels Noord Holland is najaar 2011 een samenwerkingsovereenkomst
tussen HHNK en RWS Noord-Holland ondertekend. Momenteel wordt gezamenlijk gewerkt
aan een realisatieovereenkomst.
Beheersing en kwaliteitsborging
Naar aanleiding van aandachtspunten uit het accountantsrapport van de departementale
auditdienst (DAD) bij de basisrapportage (32 698, nr. 2) is een aantal acties in gang gezet. De DAD vroeg aandacht voor een instrument waarmee
op een systematische en gestructureerde wijze bevindingen, acties en aanbevelingen
met betrekking tot de verschillende projecten gemonitord kunnen worden. De wijze waarop
bestaande instrumenten bij het programmabureau gebruikt worden, is hierop aangepast.
De aanbeveling met betrekking tot risicomanagement is voortvarend door de beheerders
opgepakt.
In januari dit jaar is de oprichting van de Adviesraad Kwaliteitsborging HWBP-2 gestart.
Deze adviesraad heeft als doel de kwaliteit van het programma als geheel te verbeteren.
Onder onafhankelijk voorzitterschap stelt deze adviesraad, naar analogie van Ruimte
voor de Rivier, jaarlijks een auditplan op.
De DAD doet uw Kamer jaarlijks een accountantsrapport toekomen. Het volgende rapport
komt in oktober 2012 uit, kort na het verschijnen van VGR 2.
De staatssecretaris van Infrastructuur en Milieu,
J. J. Atsma