31 568 Staatkundig proces Nederlandse Antillen

Nr. 174 BRIEF VAN DE MINISTER VAN BINNENLANDSE ZAKEN EN KONINKRIJKSRELATIES

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 11 april 2016

Bij brief van 4 september 2015 heb ik u geïnformeerd over de versterking van de rechtshandhaving in het Caribische deel van het Koninkrijk (Kamerstuk 31 568, nr. 165). In vervolg hierop bericht ik u thans, mede namens de Minister van Veiligheid en Justitie, over de ontwikkelingen, alsmede over de uitkomsten van het meest recente Justitieel Vierpartijenoverleg. Deze brief richt zich tevens op de motie van de leden Segers en Van Laar (Kamerstuk 34 300 IV, nr. 20), welke naar aanleiding van de behandeling van Hoofdstuk IV van de Rijksbegroting is ingediend (Handelingen II 2015/16, nr. 12, item 7) en waarin is verzocht om de strijd tegen prostitutie en mensenhandel één van de prioriteiten te laten zijn op Aruba, Curaçao en Sint Maarten.

Zoals u bekend¹ is er, vooruitlopend op het integrale plan ter versterking van de rechtshandhaving in de landen van het Caribisch deel van het Koninkrijk, met Sint Maarten op 24 mei 2015 een protocol overeengekomen dat ziet op de instelling van een Integriteitskamer, de aanpak van grensoverschrijdende (georganiseerde) criminaliteit en de versterking van de rechtshandhaving ter plaatse. Om de afgesproken versterking van de rechtshandhaving een impuls te geven is door Nederland 22,1 miljoen euro beschikbaar gesteld voor de periode 2015–2017. Dit bedrag is geoormerkt voor de aanpak van de grensoverschrijdende ondermijnende criminaliteit. Deze criminaliteit schaadt immers het Koninkrijk als geheel en dient daarom in Koninkrijksverband te worden bestreden.

Sinds medio 2015 wordt er ter invulling van deze afspraak gewerkt aan de gefaseerde opbouw van het Team Bestrijding Ondermijning (TBO). Dit is een specialistisch combiteam binnen het Recherche Samenwerkingsteam (RST) en het Openbaar Ministerie dat onder directe aansturing van de procureur-generaal belast is met de opsporing en vervolging van grensoverschrijdende ondermijnende criminaliteit. Het TBO heeft thans een looptijd van twee jaar en bestaat uit een OM-pendant en een stevige versterking binnen het RST. Ook de formatie van het Gemeenschappelijk Hof wordt in lijn hiermee vergroot. Van deze versterking kan Sint Maarten ook profiteren bij de aanpak van de lokale criminaliteit.

De strijd tegen gedwongen mensenhandel (ook in de prostitutiesector) en

mensensmokkel is een wezenlijk onderdeel van de aanpak van georganiseerde misdaad. Ook in het kader van het protocol met Sint Maarten, alsmede het door de vier justitieministers omarmde Memorandum of Understanding wordt hierop actief ingezet. De aanpak ligt daarmee in lijn met het bij motie geuite verzoek van de leden Segers en Van Laar om de strijd tegen mensenhandel (waaronder gedwongen prostitutie) één van de prioriteiten te laten zijn (Kamerstuk 34 300 IV, nr. 20).

Tijdens het Justitieel Vierpartijenoverleg (JVO) van 5 januari 2016 hebben de vier Ministers van (Veiligheid en) Justitie binnen het Koninkrijk opnieuw uitgesproken zich in te spannen voor het beschikbaar krijgen van financiële middelen voor de uitvoering van het integrale plan ter versterking van de rechtshandhaving in de Caribische landen van het Koninkrijk. Daarbij is afgesproken dat er wordt geïnvesteerd in de vergroting van de slagkracht in de criminaliteitsbestrijding door te investeren in regionale samenwerking in de rechtshandhaving. Dit is een onmisbaar onderdeel dat een efficiency- en kwaliteitsslag kan opleveren. Het delen van specialistische voorzieningen, gezamenlijke opleidingen en samenwerking met landen in de regio zijn daarbij leidraden.

Op dit moment wordt bezien of in het kader van regionale samenwerking op het terrein van concrete criminaliteitsbestrijding een overeenkomst tussen het Koninkrijk en de Verenigde Staten gesloten kan worden.

Nederland biedt ten behoeve van het politieonderwijs een «kwaliteitsimpuls politieonderwijs» aan. Dit traject behelst dat Nederland voor de duur van vier jaar (2016–2019) een kwaliteitsimpuls voor politieonderwijs zal financieren voor de regionale korpsen in de vorm van circa 4.800 uren inzet van de Politieacademie (PA). Dit traject is gericht op professionalisering van docenten en het lokaal opleiden van studenten in het initieel onderwijs alsmede het aanbieden van post initiële opleidingen in de regio. Hierdoor wordt de onderlinge inzetbaarheid tussen de korpsen verhoogd en geeft het JVO reeds invulling aan één van de aanbevelingen uit de evaluatie van de Rijkswet Politie.

Bij het JVO heeft de Minister van Veiligheid en Justitie de per begin 2017 overtollige celcontainers op Bonaire «om niet» aangeboden aan Aruba, Curaçao en Sint Maarten. Deze komen ter beschikking bij de oplevering van de nieuwe penitentiaire inrichting op Bonaire en herbestemming van de oude gevangenis. Inmiddels is met de landen afgesproken dat zij alle drie een deel van de 33 celcontainers (84 plaatsen) afnemen.

Tot slot wil ik nog melden dat de Minister van Justitie van Curaçao ons begin 2016 heeft laten weten dat het Hato-team, de bodyscan op de luchthaven en de slikkersfaciliteiten te Rio Canario weer operationeel zijn. Tot onze vreugd kunnen wij constateren dat, nu de eerste verdachten reeds voor de rechter zijn gebracht, de controles tot resultaten leiden.

De Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, R.H.A. Plasterk

---

1 Kamerstuk 31 568, nr. 165.