29 279 Rechtsstaat en Rechtsorde

Nr. 402 BRIEF VAN DE MINISTERS VAN JUSTITIE EN VEILIGHEID EN VOOR RECHTSBESCHERMING

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 20 december 2017

In de derde voortgangsrapportage over het wetgevingsprogramma Modernisering van het Wetboek van Strafvordering (Kamerstuk 29 279, nr. 395) heeft onze ambtsvoorganger aangegeven Uw kamer te berichten over de aanpassing van de planning van het wetgevingsprogramma. De nieuwe planning en de verdere aanpak treft u hieronder aan.

Op 30 november hebben wij ter advisering verzonden aan de organisaties en adviesorganen betrokken bij de strafrechtspleging het concept-wetsvoorstel Vaststellingswet Boek 3 van het nieuwe Wetboek van Strafvordering (Beslissingen omtrent vervolging), het concept-wetsvoorstel Vaststellingswet Boek 4 van het nieuwe Wetboek van Strafvordering (Berechting), het concept-wetsvoorstel Vaststellingswet Boek 5 van het nieuwe Wetboek van Strafvordering (Rechtsmiddelen) en het concept-wetsvoorstel Vaststellingswet Boek 6 van het nieuwe Wetboek van Strafvordering (Bijzondere regelingen). De adviestermijn is acht maanden.

Deze concept-wetsvoorstellen bevatten de vier boeken volgend op de eerste twee boeken van het gemoderniseerde Wetboek van Strafvordering (respectievelijk Boek 1. Strafvordering in het algemeen en Boek 2. De opsporing), die begin dit jaar in consultatie zijn gegeven. De ontvangen adviezen bij die wetsvoorstellen worden thans verwerkt. Ook de aanbevelingen uit het rapport van de Commissie modernisering opsporingsonderzoek in het digitale tijdperk, dat naar verwachting de eerste helft van volgend jaar uitkomt zal mogelijk eveneens leiden tot aanpassing van het concept-wetsvoorstel van boek 2.

De toekomstige boeken 7 (herziening regeling internationale samenwerking in strafzaken) en 8 (Tenuitvoerlegging) zijn inmiddels in het Staatsblad gepubliceerd (Stb. 2017, 246 en Stb. 2017, 82) en worden vooruitlopend op de invoering van het nieuwe wetboek als nieuwe boeken 6 en 7 in het huidige wetboek ingevoegd.

Met de nu in consultatie gegeven concepten van de boeken 3 tot en met 6 is daarmee het gehele nieuwe wetboek in conceptvorm beschikbaar. De concept-wetsvoorstellen zijn gepubliceerd op https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/modernisering-wetboek-van-strafvordering.

Zoals in de verschillende voortgangsrapportages is aangegeven, wordt het wetgevingsprogramma in tranches uitgevoerd. Het werken in tranches vond mede plaats op uitdrukkelijk verzoek van de toenmalige Stuurgroep Versterking Prestaties Strafrechtsketen, gelet op de beschikbare capaciteit van de betrokken organisaties. In de advisering op de concept- wetsvoorstellen met de boeken 1 en 2 hebben de ketenpartners aangegeven dat wegens het ontbreken van de boeken 3 tot en met 6 het zicht op de onderlinge samenhang niet altijd duidelijk is. Met de verzending van de laatstgenoemde boeken kunnen de adviserende partijen de onderlinge samenhang bij de advisering betrekken.

Wij kunnen ons voorstellen dat ook voor de Afdeling advisering en de Staten-Generaal geldt dat de onderlinge samenhang tussen de boeken 1 tot en met 6 niet altijd goed zichtbaar zal zijn als deze boeken in twee verschillende tranches in procedure worden gebracht. Anders dan de internationale samenwerking in strafzaken en de tenuitvoerlegging, die op zichzelf staande onderwerpen betreffen, vormen de eerste zes boeken een samenhangend geheel, waarin het strafproces en de positie van de procesdeelnemers daarbij, in onderlinge samenhang van opsporing, vervolging, berechting, hoger beroep en cassatie wordt geregeld. Met het oog op de beoordeling in onderlinge samenhang passen wij de aanpak en de planning van het verdere wetgevingstraject aan en voegen vanaf de consultatiefase voor het verdere wetgevingsproces de tweede tranche (boeken 1 en 2) en de derde tranche (boeken 3 tot en met 6) samen. Dit betekent dat na verwerking van alle consultatieadviezen, de wetsvoorstellen boeken 1 tot en met 6 in januari 2019 voor advisering naar de Afdeling advisering van de Raad van State worden gezonden. Naar verwachting zullen de wetsvoorstellen vervolgens in 2019 worden ingediend bij de Tweede Kamer der Staten-Generaal.

De laatste tranche van het wetgevingsprogramma omvat de Invoeringswet en de uitvoeringsregelgeving van het nieuwe wetboek. De Invoeringswet regelt de inwerkingtreding, het overgangsrecht en de aanpassingswetgeving, waaronder de omzetting van de boeken over respectievelijk de internationale samenwerking in strafzaken en de tenuitvoerlegging, naar de boeken 7 en 8 van het nieuwe wetboek. Wij beogen het concept-wetsvoorstel van de Invoeringswet in 2019 in consultatie te geven. De uitvoeringsregelgeving zal in 2020 in consultatie worden gegeven.

Mede op basis van de consultatieadviezen wordt thans verkend of het wenselijk is om op basis van een wet vooruitlopend op de invoering van het nieuwe wetboek onderdelen van het nieuwe wetboek te beproeven en wordt onderzocht welke onderwerpen zich daarvoor lenen. Gedacht wordt aan het vastleggen van ambtshandelingen door middel van nieuwe technieken in plaats van de schriftelijke vorm.

Mochten wij tot het oordeel komen dat het wenselijk is om vooruitlopend op een nieuw Wetboek van Strafvordering onderdelen daarvan te beproeven dan zal het concept-wetsvoorstel medio volgend jaar in consultatie worden gegeven.

Wij hopen u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd.

De Minister van Justitie en Veiligheid, F.B.J. Grapperhaus

De Minister voor Rechtsbescherming, S. Dekker