26 485 Maatschappelijk verantwoord ondernemen

Nr. 177 BRIEF VAN DE MINISTER VOOR BUITENLANDSE HANDEL EN ONTWIKKELINGSSAMENWERKING

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 27 maart 2014

Graag bied ik u hierbij de reactie aan op het verzoek van de vaste commissie voor Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking van 20 maart 2014 met kenmerk 26 485-175/2014D10281 inzake uitkomsten gesprek Bettercoal.

Op 4 februari jl. sprak ik met de directeur en de bestuursvoorzitter van Bettercoal. Doel van het gesprek was een nadere kennismaking met «Bettercoal» en een gedachtewisseling over de wijze waarop de in Nederland actieve energiebedrijven hun ketenverantwoordelijkheid kunnen invullen via Bettercoal. Het succes van het convenant dat ik met de energiebedrijven ga sluiten over maatschappelijk verantwoord ondernemen in de steenkoolketen, wordt volgens de energiebedrijven immers voor een groot deel bepaald door wat Bettercoal kan leveren op dit vlak.

Bettercoal gaf mij een toelichting op de laatste ontwikkelingen van het initiatief:

• In de afgelopen twee jaar is de interne organisatie opgezet en is de Bettercoal Code vastgesteld als basis voor het werk van Bettercoal;

• Dit voorjaar start het initiatief met het uitvoeren van assessments. Het initiatief zal assessments uitvoeren bij mijnen in Zuid-Afrika, Rusland, Indonesië, de VS en Colombia. Colombia is aangemerkt als prioriteitsland;

• Dit voorjaar starten eveneens de stakeholderpanels van Bettercoal waarin NGO’s zoals Cordaid en Flora & Fauna International, de internationale vakbondsorganisatie IndustriALL en diverse experts zitting hebben;

• Bettercoal bereidt de oprichting van een geschillenbeslechtingsmechanisme voor dat in het tweede kwartaal van 2014 in werking moet gaan treden. Daarbij zal Bettercoal zijn stakeholderpanels betrekken;

• In dezelfde periode zal Bettercoal zijn eerste publieke voortgangsrapport uitbrengen. Dit rapport zal informatie bevatten over de voortgang en richting van de organisatie. Dit rapport zal op geaggregeerd niveau informatie bevatten over de uitgevoerde assessments.

Ik heb Bettercoal gevraagd op welke wijze lokale stakeholders, zoals NGO’s, worden betrokken bij het uitvoeren van assessments. Bettercoal gaf aan de assessments uit te laten voeren door onafhankelijke auditors. Afhankelijk van de situatie en de locatie worden er auditors met specifieke vaardigheden ingezet, bijvoorbeeld op het vlak van mensenrechten. Ik heb naar Bettercoal uitgesproken dat mijns inziens de dialoog met lokale gemeenschappen en relevante NGO’s onderdeel van de voorbereiding op assessments zou moeten zijn.

Ook heb ik met Bettercoal gesproken over de wijze waarop stakeholderpanels inspraak hebben in het initiatief. De stakeholderpanels adviseren gevraagd en ongevraagd het bestuur van Bettercoal over alle activiteiten van Bettercoal, zoals geschillenbeslechting, rapportage en verbeterprogramma’s naar aanleiding van assessments. Ik heb aangegeven dat het op termijn verder integreren van stakeholders in het governancemodel, kan zorgen voor meer legitimiteit.

Daarnaast heb ik Bettercoal gevraagd welke informatie over de uitkomsten van assessments openbaar kan worden gemaakt. De publieke voortgangsrapportage van Bettercoal zal op geaggregeerd niveau informatie bevatten over de uitgevoerde assessments. Bettercoal gaf aan dat zelfs de meest vooruitstrevende mijnbouwbedrijven geen toestemming geven voor openbaarmaking van resultaten van assessments. Van de assessments komen highlight reports per mijn die op vertrouwelijke basis beschikbaar zijn voor de stakeholderpanels. Indien uit een assessment blijkt dat verbeteringen plaats moeten vinden, kunnen de stakeholderpanels helpen door oplossingsrichtingen aan te reiken. Ik heb bij Bettercoal aangedrongen op maximaal mogelijke transparantie over assessments en de voortgangsrapporten die hierop volgen. Daarnaast zouden individuele bedrijven zo transparant mogelijk moeten zijn over hoe informatie van Bettercoal wordt betrokken bij inkoopbeslissingen. Hierover maak ik afspraken met de energiebedrijven in het MVO-convenant.

Ten slotte heb ik Bettercoal gevraagd mee te reizen tijdens de handelsmissie naar Colombia in het najaar van 2014. Onderdeel van deze missie zijn gesprekken met nationale en lokale overheden, mijnbouwbedrijven, lokale gemeenschappen en vakbondsvertegenwoordigers over maatschappelijk verantwoord ondernemen in de steenkoolketen. Bettercoal gaf aan graag op dit aanbod in te gaan. Eerder zegden de CEO’s van de energiebedrijven die actief zijn op de Nederlandse markt dit al toe. Ik zal vertegenwoordigers van betrokken maatschappelijke organisaties eveneens vragen mee te reizen. Gezamenlijk kan worden bezien op welke wijze de diverse partijen vanuit hun kennis, ervaring en netwerk van betekenis kunnen zijn om te komen tot verbeteringen van de sociale- en milieu-omstandigheden in de steenkoolwinning in Colombia.

De Minister voor Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking, E.M.J. Ploumen