25 657 Persoonsgebonden Budgetten

Nr. 221 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN VOLKSGEZONDHEID, WELZIJN EN SPORT

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 9 november 2015

Op 1 oktober 2015 heeft de vaste commissie voor Volksgezondheid, Welzijn en Sport mij verzocht spoedig te reageren op het blog «Het huisbezoek» en de rol van het zorgkantoor in dezen. Met deze brief voldoe ik aan dat verzoek.

Op 2 december 2012 heeft u mijn plan ontvangen voor de intensivering van de aanpak van fraude met het persoonsgebonden budget (pgb) in de AWBZ voor de jaren 2013 en 2014¹. In het plan heb ik diverse maatregelen aangekondigd die een bijdrage moeten leveren aan het voorkomen, herkennen, opsporen en aanpakken van fraude met het pgb. Tot die maatregelen behoorde ook het afleggen van huisbezoeken door de zorgkantoren. Op 29 januari 2015 heb ik met een brief teruggekeken op de aanpak². Daarbij heb ik ook aandacht besteed aan de resultaten van de huisbezoeken.

Huisbezoeken zijn een goed instrument gebleken voor het opsporen van fraude en situaties van inkoop van kwalitatief niet verantwoorde zorg. Maar bovendien is gebleken dat huisbezoeken een waardevol instrument vormen in de communicatie tussen budgethouder en zorgkantoor. Tijdens huisbezoeken is door zorgkantoren voorlichting gegeven over de regeling, is waar nodig de zorginkoop met zachte hand bijgestuurd of hebben budgethouders het zorgkantoor duidelijkheid kunnen geven over de achtergrond van hun situatie.

Vooral ook om die laatste redenen heb ik u op 29 januari 2015 gemeld dat ik het van belang vind dat de huisbezoeken een vervolg krijgen na 2014. Ik heb daarvoor structureel € 5,– miljoen vrijgemaakt. Huisbezoeken zijn wat mij betreft nu niet meer alleen momenten van kritisch doorvragen en controle, maar ook vooral momenten van voorlichting en evaluatie. Tijdens het huisbezoek kan worden bezien of er vragen leven bij de budgethouder en of alles goed gaat. Daarnaast blijft ook het doel aanwezig dat het zorgkantoor kan inschatten of er sprake is van eventuele misstanden of dat niet langer aan de voorwaarden voor de verlening van het pgb wordt voldaan. Het huisbezoek is extra van belang nu alle contactmomenten en controles in principe aan de voorkant liggen, namelijk bij de aanvraag van een pgb of het indienen van een zorgovereenkomst.

De schrijfster van het blog verbaast zich over passages in de brief die zij van het zorgkantoor ontvangen heeft. Zij verbaast zich over het feit dat een huisbezoek wordt aangekondigd nadat reeds in het voorgaande jaar een huisbezoek is afgelegd. Ook uit ze haar ongenoegen over het feit dat het zorgkantoor de budgethouder, haar dochter in persoon wil zien, waardoor zij haar dochter van school moet houden. Ze geeft bovendien aan dat zij niet op de ondersteuning van zorgkantoor zit te wachten, voor haar was die meerwaarde er niet de vorige keer. Verder geeft ze aan dat ze weer alle documenten gereed moet hebben.

Ik kan me goed voorstellen dat iemand verrast is door het feit dat het zorgkantoor nu weer een huisbezoek wil brengen, zeker als het laatste huisbezoek nog recent heeft plaatsgevonden. De brief van het zorgkantoor alsmede de uitvoering van de huisbezoeken blijft voor verbetering vatbaar. Zorgkantoren zijn net gestart met de nieuwe opzet van de huisbezoeken.

In de tekst op de website lees ik echter ook dat het zorgkantoor mevrouw uitnodigt om telefonisch met de helpdesk een afspraak te maken voor het huisbezoek. In dat telefoongesprek kan uitstekend aan de orde komen wat een goed moment is voor het huisbezoek. Ook kan aan de orde komen of het zorgkantoor goede redenen heeft om alweer op deze termijn een huisbezoek te willen afleggen of dat het toevallige selectie betreft en het zorgkantoor niet heeft gecontroleerd of het zinvol is alweer bij mevrouw en haar dochter op bezoek te gaan. Daarnaast kan de noodzaak van de aanwezigheid van de budgethouder, de dochter van de schrijfster, in dat telefoongesprek aan de orde komen.

Het verzoek van het zorgkantoor om documenten klaar te hebben liggen komt mij niet onredelijk voor. Deze documentatie vormt het vertrekpunt voor het gesprek tussen budgethouder en zorgkantoor over de wereld achter deze documenten. Voor een budgethouder die zijn administratie op orde heeft, brengt dit een beperkte last met zich mee.

Naast het hiergenoemde blog zijn er ook positieve reacties op het huisbezoek. Zo heeft Per Saldo op 20 oktober 2015 haar website informatie over de huisbezoeken geplaatst. Per Saldo schrijft daarbij onder andere: «Per Saldo hoort van steeds meer budgethouders dat zij het huisbezoek als ondersteunend hebben ervaren. Ze kregen handige tips bij het uitvoeren van hun pgb, er werden complimenten uitgedeeld voor de manier waarop ze met hun pgb omgaan. Daardoor kreeg het gesprek een meer dienstverlenend karakter. Een positieve ontwikkeling die algemene navolging verdient en waar Per Saldo in haar belangenbehartiging op zal blijven hameren.»

Het huisbezoek is in de nieuwe en huidige opzet echt van meerwaarde.

De ervaringen die deze mevrouw en anderen hebben kunnen helpen om de huisbezoeken verder te verbeteren.

De Staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, M.J. van Rijn

---

1 Kamerstuk 25 657, nr. 96

2 Kamerstuk 25 657, nr. 113