21 501-28 Defensieraad

Nr. 301 BRIEF VAN DE MINISTER VAN DEFENSIE

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 28 april 2026

Hierbij ontvangt u de geannoteerde agenda voor de Raad Buitenlandse Zaken Defensie (RBZ) met Ministers van Defensie van 12 mei 2026. De agenda voor deze bijeenkomst is op het moment van schrijven nog niet bekend. Naar verwachting zullen de Ministers spreken over steun aan Oekraïne en Defensiegereedheid. Daarnaast vindt de Steering Board plaats van het Europees Defensieagentschap (EDA). Ook informeer ik u in deze brief over het voortzetten van de Nederlandse bijdrage aan trainingen van Oekraïense militairen.

Geannoteerde agenda RBZ Defensie

Steun Oekraïne

Tijdens de RBZ-Defensie zal worden gesproken over militaire steun aan Oekraïne. Daarbij zal stilgestaan worden bij de recente ontwikkelingen, de lopende inspanningen om te komen tot een duurzame vrede, evenals het belang van de voortzetting van steun aan Oekraïne. Het kabinet zet de militaire en financiële steun aan Oekraïne meerjarig en onverminderd voort. Naar verwachting zal de RBZ Defensie in het bijzonder spreken over urgente financiële en militaire steun voor Oekraïne, waaronder de EU-lening voor steun aan Oekraïne. De Ukraine Support Loan is een voorstel voor een financieel steunpakket van EUR 90 mld. aan leningen voor Oekraïne voor 2026 en 2027. Nederland zal het belang onderstrepen van een spoedig akkoord en snelle implementatie van deze lening. Daarbij moet het mogelijk zijn om de lening in te zetten voor aanschaf van noodzakelijk materieel uit derde landen, indien de EU-industrie dit niet of niet tijdig kan leveren.

Tegelijkertijd zal Nederland onderstrepen dat substantiële bilaterale steun door alle lidstaten, naast de EU-lening, moet worden voortgezet. Het is essentieel om Oekraïne, zowel via de EU als bilateraal, diplomatiek, financieel en militair te blijven steunen en de druk op Rusland te blijven verhogen door spoedige aanname van extra sanctiemaatregelen.

Defensiegereedheid

De voortgang op de EU-routekaart voor defensiegereedheid zal worden besproken. Een belangrijk onderdeel hiervan is de voortgang op de negen gezamenlijke capability-prioriteiten (Priority Capability Areas of «PCA’s»). Nederland coördineert – samen met Letland, Kroatië, Spanje en Denemarken – de PCA drones en counter-drone systemen. Nederland zal steun zoeken voor het voorstel om vanuit deze PCA EU-financiering aan te vragen onder het Europees Defensie-Industrie Programma (EDIP), in lijn met de motie-Yeşilgöz-Zegerius c.s.¹ Daarnaast geeft Nederland een update over de PCA militaire mobiliteit. De eerste bijeenkomst voor alle geïnteresseerde landen van de PCA militaire mobiliteit vond plaats op 25 maart jl. Tijdens deze bijeenkomst heeft Nederland samen met co-leads Duitsland en België de voorziene focus van deze PCA toegelicht, welke gericht is op digitalisering, governance en transport en logistieke middelen (capabilities).

Nederland zal verder de coördinerende landen van de andere PCA’s aansporen om samenwerking binnen de PCA’s te versnellen. De aanjagende rol van de coördinerende landen is namelijk noodzakelijk om te verzekeren dat de PCA’s de drijvende kracht blijven op het gebied van capaciteitsontwikkeling. Voor versterking van de Europese defensie-industrie zal Nederland het belang benadrukken van het gebruik van NAVO-standaarden, zoals opgenomen in het non-paper over de interne markt voor defensie en conform de motie Diederik van Dijk.² Tot slot blijft Nederland pleiten voor het betrekken van NAVO-bondgenoten, waaronder het Verenigd Koninkrijk, bij de uitvoering van de EU-agenda voor defensiegereedheid conform de motie Olger van Dijk.³

De triloogonderhandelingen over de EU defensie omnibus en de onderhandelingen in de Raad over het pakket militaire mobiliteit lopen nog. De BNC-fiches met de kabinetsinzet voor deze voorstellen zijn reeds met uw Kamer gedeeld. Het voorzitterschap hoopt de triloogonderhandelingen over de defensie omnibus met het Europees Parlement voor de zomer af te ronden.

Naar verwachting zal de door Commissievoorzitter Von der Leyen aangekondigde EU Veiligheidsstrategie (EVS) tevens aan de orde komen tijdens de RBZ Defensie. De Europese Commissie zal de EVS waarschijnlijk deze zomer publiceren. De EVS zal naar verwachting een breed scala aan onderwerpen beslaan zowel op het gebied van veiligheid en defensie als weerbaarheid en hybride dreigingen en economische veiligheid. Conform het met uw Kamer gedeelde non-paper zal Nederland tijdens de RBZ-defensie de punten benadrukken die Nederland in de EVS wil terugzien: 1) versterken van steun aan Oekraïne 2) versterken van het GBVB/GVDB en de Europese bijdrage binnen de NAVO 3) verminderen van strategische afhankelijkheden door strategischer buitenlands (geo-)economisch beleid en het inzetten op economische veiligheid 4) versterken van de Europese defensie-industrie en innovatie, inclusief samenwerking met derde landen 5) tegengaan van hybride dreigingen en het versterken van weerbaarheid.

EDA Steering Board

Op 12 mei zal ook een EDA Steering Board plaatsvinden met Ministers van Defensie. Op de agenda staat de versterking van EDA. Nederland hecht belang aan de rol van EDA en onderschrijft de ambities, waarbij EDA zich moet richten op het leveren van concrete resultaten en het ondersteunen van de lidstaten bij het identificeren en verwerven van benodigde (gedeelde) behoeften en capaciteiten. Een belangrijk onderwerp waar EDA aan kan bijdragen is het ondersteunen van lidstaten in het uitwerken van de PCA’s. Daarnaast ondersteunt Nederland de prioritering van het EDA ten aanzien van opschaling van onderzoek, technologie en innovatie; consolidatie van de centrale rol van EDA op het gebied van gezamenlijke ontwikkeling van militaire vermogens; vraagbundeling van aanschaf, opbouwen van de centrale rol van EDA binnen het EU-defensie domein, het versterken en benutten van partnerschappen waaronder betere synergie met de NAVO.

Voortzetting Nederlandse bijdrage aan trainingen van Oekraïense militairen

Mede namens de Minister van Buitenlandse Zaken informeer ik uw Kamer over het voortzetten van de Nederlandse bijdrage aan trainingen van Oekraïense militairen. Sinds 2022 levert Nederland een bijdrage aan operatie Interflex, een trainings- en opleidingsprogramma in het Verenigd Koninkrijk gericht op het snel en grootschalig trainen van Oekraïense militairen op het gebied van militaire basisvaardigheden en leiderschapstraining. Tot nu toe zijn via operatie Interflex ca. 60.000 Oekraïense militairen getraind. De trainingsbehoefte vanuit de Oekraïense krijgsmacht en de door partners geboden trainingsmogelijkheden passen zich voortdurend aan. Om tot een optimale invulling van de Nederlandse inzet ter versterking van de Oekraïense krijgsmacht te komen heeft het kabinetin goed overleg met het VK besloten de huidige bijdrage aan Interflex vanaf juni 2026 in te zetten bij de EU Military Assistance Mission for Ukraine (EUMAM) in Duitsland. Nederland draagt sinds de lancering van EUMAM in 2022 bij met stafofficieren en trainers, zowel aan grootschalige als specialistische trainingen. Intussen zijn in totaal meer dan 86.000 Oekraïense militairen getraind via EUMAM. De trainingen worden door Oekraïne zeer gewaardeerd.

Aangezien het mandaat voor de Nederlandse bijdrage aan EUMAM op 15 november a.s. afloopt, is besloten om de bijdrage tot en met 15 november 2028 te verlengen. Dit geldt zowel voor de bijdrage met een aantal stafofficieren aan de hoofdkwartieren van EUMAM, als voor de Nederlandse bijdrage aan de trainingen. De kosten voor de verlenging van de bijdrage van de stafofficieren aan EUMAM worden geraamd op € 2 miljoen. De kosten voor de trainingen in Duitsland worden geraamd op € 15,5 miljoen. De kosten worden gefinancierd uit het Budget Internationale Veiligheid (BIV).

Daarnaast zijn in 2025 onder leiding van Nederland en als onderdeel van EUMAM, zowel in Nederland als in andere landen 50 donatie- en specialistische trainingen gegeven aan in totaal circa 530 Oekraïense militairen. Een substantieel deel van de trainingen is gerelateerd aan de donaties van F-16’s en mijnenjagers. Nederland blijft ook dergelijke trainingen voortzetten, en daarbij doorlopend inspelen op de Oekraïense trainingsbehoefte.

Tot slot zal Nederland de bijdrage aan marinierstrainingen voor Oekraïense militairen voortzetten tot september 2027. De kosten voor deze verlenging worden geraamd op € 2 miljoen en worden gefinancierd uit het BIV. Het kabinet blijft de ontwikkelingen in Oekraïne nauwgezet volgen en informeert uw Kamer als dit tot aanpassingen van de inzet van Nederlandse militairen leidt.

De Minister van Defensie, D. Yeşilgöz-Zegerius

---

1 Motie 36 045, nr. 224

2 Motie 21 501-20, nr. 2290.

3 Motie 21 501-28, nr. 281.

---

1 Motie 36 045, nr. 224

2 Motie 21 501-20, nr. 2290.

3 Motie 21 501-28, nr. 281.