19 637 Vreemdelingenbeleid

Nr. 3590 MOTIE VAN HET LID BOOMSMA C.S.

Voorgesteld 17 juni 2026

De Kamer,

gehoord de beraadslaging,

constaterende dat:

• het jarenlang standaard onderdeel van de asielprocedure was om mobieltjes te onderzoeken om het asielrelaas te kunnen controleren, op grond van artikel 55, tweede lid, van de Vreemdelingenwet;

• de Raad van State in 2025 bepaalde dat een aanvullende wettelijke grondslag nodig is en de Inspectie Justitie en Veiligheid onlangs besloot dat asielzoekers ook niet meer gevraagd mag worden om vrijwillig hun telefoons te laten uitlezen;

• de IND heeft aangegeven er daarom mee te stoppen;

overwegende dat:

• het voor de veiligheid en belangen van de Nederlandse Staat en samenleving van pertinent belang is om door te gaan met het uitlezen van telefoons;

• in andere EU-landen telefoons ook worden uitgelezen en er geen Unierechtelijke of mensenrechtelijke beperkingen zijn om dit te kunnen doen;

• wanneer Nederland als enige hiermee stopt, asielzoekers een extra reden hebben om in Nederland asiel aan te vragen, zeker als ze iets te verbergen hebben;

• de regering reeds een wetsvoorstel in voorbereiding heeft om deze grondslag formeel en procedureel juist te verankeren;

voorts overwegende dat:

• er geen morele beginselen of redenen zijn om af te zien van het uitlezen van telefoons volgens en met de gehanteerde beperkingen en doelen;

• het onverantwoord, riskant en schadelijk is om er wel van af te zien;

• het legaliteits- en zorgvuldigheidsbeginsel van groot belang zijn, maar de bestaande bepalingen in dit geval voldoende kapstok bieden om te anticiperen op de breed gedragen, spoedige invoering van de aanvullende grondslag;

spreekt uit de zo snel mogelijke invoering van een wettelijke grondslag te steunen voor het uitlezen van gegevensdragers zoals mobiele telefoons als onderdeel van de asielprocedure, met als doel het controleren van identiteit, het asielrelaas en eventuele indicaties van mensensmokkel, conform de werkwijze zoals eerder toegepast in «quickchecks» tot 2025;

verzoekt het kabinet, anticiperend op de invoering van deze nieuwe wettelijke grondslag, de oude praktijk zoals die gold tot 2025 voort te zetten,

en gaat over tot de orde van de dag.

Boomsma

Ceulemans

Keijzer

Vermeer