21 501-33 Raad voor Vervoer, Telecommunicatie en Energie

32 849 Mijnbouw

Nr. 1231 BRIEF VAN DE MINISTER VAN BUITENLANDSE ZAKEN

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 23 juni 2026

Hierbij ontvangt u mijn appreciatie op een drietal moties die op 18 juni jl. zijn ingediend tijdens het tweeminutendebat naar aanleiding van het commissiedebat Energieraad.

De motie van de leden Van Oosterhout en Teunissen over inzetten op een internationale voorzorgspauze op diepzeemijnbouw (Kamerstuk 21 501-33, nr. 1216)

Deze eerste motie van de leden Van Oosterhout en Teunissen verzoekt de regering zich, conform de resolutie van het Europees Parlement, in te zetten voor een internationale voorzorgspauze op diepzeemijnbouw en daarmee stelling te nemen tegen pogingen om de Internationale Zeebodemautoriteit te omzeilen.

Het kabinet vindt de ontwikkelingen omtrent het mogelijk toestaan van diepzeemijnbouwactiviteiten in internationale wateren buiten het VN-Zeerechtverdrag om ook zorgelijk en volgt deze nauwgezet. Alle activiteiten op de zeeën en de oceaan, met inbegrip van de zeebodem en de ondergrond daarvan, dienen volgens Nederland plaats te vinden binnen het alomvattend juridisch kader van het VN-Zeerechtverdrag. Dat houdt volgens Nederland ook in dat de Internationale Zeebodemautoriteit exclusief bevoegd is om diepzeemijnbouwactiviteiten te reguleren op en in de internationale zeebodem, en om daar toezicht op uit te oefenen. Het kabinet zet zich hier ook actief voor in.

Verder past Nederland, gebaseerd op het kabinetsstandpunt,¹ strikt het voorzorgsbeginsel toe, zoals ook aangegeven in de motie. Dit betekent voor het kabinet dat diepzeemijnbouw alleen plaats zou mogen vinden indien aantoonbaar strikt binnen de draagkracht van het mariene ecosysteem. Diepzeemijnbouw zou ook alleen plaats mogen vinden met een sterke internationale regeling die strikte milieuvoorwaarden bevat en voorziet in effectief toezicht op naleving daarvan. Eventuele exploitatie kan pas van start gaan wanneer aan al deze inhoudelijke voorwaarden is voldaan.

Het kabinet is ermee bekend dat sommige landen pleiten voor een moratorium op diepzeemijnbouw of een voorzorgspauze. Het kabinet constateert echter dat in discussies over diepzeemijnbouw, waaronder in internationale onderhandelingen, deze termen verschillend worden uitgelegd en anders worden begrepen. Voor zover landen een moratorium of voorzorgspauze voorstaan, kan deze positie worden opgevat als een tijdelijke stop op diepzeemijnbouw, maar zou na een verloop van een gestelde periode van tijd diepzeemijnbouw kunnen plaatsvinden. Voor het kabinet staan de hierboven benoemde inhoudelijke voorwaarden voorop en kan eventuele exploitatie pas van start gaan als aan al deze voorwaarden is voldaan.

Het kabinet heeft ook kennisgenomen van de oproep dat Nederland formeel dient aan te sluiten bij de groep landen die de termen «moratorium» of «voorzorgspauze» bezigt om hun standpunt te omschrijven. Nederland ontvangt, wegens het kabinetsstandpunt, uitnodigingen voor (besloten) vergaderingen van deze groep en neemt daaraan ook deel. Nederland handelt dan ook al in samenwerking met gelijkgezinde landen, waaronder de landen die de labels «moratorium» of «voorzorgspauze» wel gebruiken.

Daarnaast kan het kabinet bevestigen dat er geen stemming over de internationale exploitatieregeling op de agenda staat tijdens de vergaderingen van de Internationale Zeebodemautoriteit van 13 juli t/m 31 juli a.s. Nederland heeft dit jaar geen zetel in de Raad van de Internationale Zeebodemautoriteit, en kan dus niet stemmen op agendapunten. Verder verwacht het kabinet dat de internationale regeling mogelijk ook in 2027 niet af is. Ook als een internationale regeling wordt aangenomen, kan niet direct tot diepzeemijnbouw worden overgegaan, omdat daarna nog lagere regelgeving tot stand moet komen. De regeling moet bovendien de voorwaarden bevatten waaronder exploitatie wel of niet kan worden toegestaan.

Ik vertrouw erop dat deze toelichting de aanwezige zorgen adresseert. Gezien het feit dat de onderhandelingen over de internationale regeling nog zullen voortduren, apprecieer ik deze motie als ontijdig en verzoek ik deze aan te houden totdat de Kamer is geïnformeerd over de uitkomsten van de vergaderingen van de Internationale Zeebodemautoriteit in juli 2026.

De motie van het lid Van den Berg over diepzeemijnbouw meenemen in de Nederlandse inzet voor strategische autonomie en maritieme innovatie (Kamerstuk 21501–33, nr. 1220)

De motie van het lid Van den Berg verzoekt de regering om (i) zich binnen de ISA en in Europees verband actief uit te spreken voor een regelgevend kader dat verantwoorde diepzeemijnbouw mogelijk maakt; (ii) diepzeemijnbouw expliciet mee te nemen in de Nederlandse inzet voor strategische autonomie en maritieme innovatie, en daarbij in kaart te brengen welke belemmeringen Nederlandse bedrijven en instellingen ervaren; en (iii) om een positieve grondhouding te hanteren ten aanzien van Nederlandse initiatieven voor innovatieve en verantwoorde diepzeemijnbouw.

Deze motie apprecieer ik daarom ook als ontijdig en ik verzoek deze motie aan te houden totdat de Kamer is geïnformeerd over de uitkomsten van de vergaderingen van de Internationale Zeebodemautoriteit in juli 2026. Ten aanzien van het tweede en derde punt van deze motie wordt opgemerkt dat diepzeemijnbouw is meegenomen in de Nationale Grondstoffenstrategie en de Sectoragenda Maritieme Maakindustrie.²

De gewijzigde motie van de leden Teunissen en Van Oosterhout over het aanspreken van Allseas op plannen die in strijd zijn met het VN-Zeerechtverdrag (Kamerstuk 21501–33, nr. 1225)

Deze gewijzigde motie van de leden Teunissen en Van Oosterhout verzoekt de regering om Allseas publiekelijk aan te spreken en te benadrukken dat naleving van het internationaal recht vereist is. De motie verzoekt tevens alle beschikbare juridische instrumenten, waaronder een civielrechtelijke procedure, in kaart te brengen.

De Juridische en Technische Raad van de Internationale Zeebodemautoriteit (JTC) doet onderzoek naar contractanten die mogelijk hun contractuele verplichtingen hebben geschonden of het risico lopen hun contractuele verplichtingen te schenden.³ Dat onderzoek richt zich onder andere op de vraag of deze contractanten handelen in overeenstemming met het multilaterale juridische raamwerk dat is opgetuigd door het VN-Zeerechtverdrag en de daarbij horende Overeenkomst betreffende de uitvoering van Deel XI van het VN-Zeerechtverdrag.⁴ De JTC moet dat onderzoek nog afronden en vervolgens daarover rapporteren. Een bespreking van dat rapport staat geagendeerd voor 14 juli 2026 in de Raad, waar Nederland als waarnemer bij aanwezig zal zijn. Indachtig het gegeven dat het JTC-onderzoek nog voortduurt en dat de JTC toegang heeft tot informatie waar anderen dat niet hebben, kan het kabinet niet op zaken vooruitlopen.

Het kabinet heeft in de beantwoording van de vragen van het lid Teunissen van 13 oktober 2025 al gesteld dat het met Allseas in gesprek is gegaan en heeft toegelicht dat diepzeemijnbouw in internationale wateren plaats dient te vinden in overeenstemming met het VN-Zeerechtverdrag.⁵ Voor het overige valt deze motie wat het kabinet betreft in de reikwijdte van de aangenomen motie Postma.⁶ Deze motie apprecieer ik daarom als «Overbodig».

Tot slot heb ik, via de Minister van Klimaat en Groene Groei, kennisgenomen van een verzoek om een Kamerbrief. Ik vertrouw erop dat deze Kamerbrief voldoet aan het verzoek om verduidelijking van de diepzeemijnbouw-gerelateerde onderwerpen die tijdens het commissiedebat Energieraad van 18 juni jl. aan bod kwamen.

De Minister van Buitenlandse Zaken, T.B.W. Berendsen

---

1 Kamerbrief kabinetsstandpunt diepzeemijnbouw van 4 juli 2023, Kamerstuk 32 849, nr. 231.

2 Nationale Grondstoffenstrategie, Kamerstuk 32 852, nr. 224; Sectoragenda Maritieme Maakindustrie, Kamerstuk 31 409, nr. 423.

3 Antwoord op vragen van het lid Teunissen over diepzeemijnbouw d.d. 5 juni 2026 (2026Z06772).

4 Antwoord op vragen van het lid Teunissen over diepzeemijnbouw d.d. 5 juni 2026 (2026Z06772).

5 Antwoord op vragen van het lid Teunissen over het mijnbouwbedrijf dat sneller wil beginnen met het mijnen in de Stille Oceaan d.d. 13 oktober 2025 (2025Z15571), antwoord op vraag 11.

6 Motie van het lid Postma c.s. over de VS en The Metals Company aanspreken op diepzeemijnbouw en elke mogelijke (juridische) actie ondersteunen, van 11 juni 2025 (Kamerstuk 21 501-33, nr. 1138).