Vragen van het lid Karabulut (SP) aan de Ministers van Sociale Zaken en Werkgelegenheid
en van Veiligheid en Justitie over het bericht dat Turkse Grijze Wolven door de straten
van Arnhem marcheren (ingezonden 17 juni 2016).
Antwoord van Minister Asscher (Sociale Zaken en Werkgelegenheid), mede namens de Minister
van Veiligheid en Justitie (ontvangen 11 oktober 2016)
Vraag 1
Wat is uw reactie op het bericht dat de extreemrechtse Turkse Grijze Wolven door de
straten van Arnhem marcheerden?1
Antwoord 1
Er was sprake van een Turks festival met bijbehorende optocht van circa 300 personen,
waarvoor een evenementvergunning is aangevraagd en verstrekt door de gemeente Arnhem.
De optocht had een folkloristisch karakter. Tijdens de optocht zijn, zo bleek later,
enkele personen waargenomen die het gebaar maakten dat geassocieerd wordt met de Grijze
Wolven. De Grijze Wolven staan bekend om hun (Turks) ultranationalistische gedachtegoed
dat de potentie heeft om de toch al sterk gepolariseerde verhoudingen te verslechteren.
Wij zijn ons ervan bewust dat dergelijke gebaren als provocerend en intimiderend kunnen
worden ervaren en met geweld geassocieerd worden. Mensen zouden zich verantwoordelijker
moeten gedragen, omdat ze weten dat dit gebaar als provocerend en intimiderend wordt
ervaren. Het importeren van buitenlandse spanningen is onacceptabel en het oproepen
tot geweld is strafbaar.
Vraag 2
Klopt het dat een Nederlandse moskee de Arnhemse Hoca Ahmed Yesevi vereniging (organisator
van optocht en festival) huisvesting biedt en zij verbonden zijn aan de extreemrechtse
Turkse politieke partij MHP (Partij van de Nationalistische Beweging, Turks:Milliyetçi
Hareket Partisi, MHP) en Grijze Wolven? Welke relatie heeft de gemeente Arnhem met
deze organisaties? Welke relatie heeft de moskee met de vereniging en met de Turkse
overheid?2
Antwoord 2
De Türkiyem moskee valt onder de Diyanet koepel. Diyanet is verbonden aan het Turkse
Directoraat voor Godsdienstzaken in Ankara. Verder is het inderdaad zo dat deze moskee
huisvesting biedt aan de Arnhemse Hoca Ahmed Yesevi vereniging. Een andere relatie
tussen de moskee en de vereniging, dan die van facilitator voor de huisvesting van
de vereniging is de gemeente niet bekend.
De gemeente heeft, behoudens het festival, geen verdere relatie met de genoemde vereniging.
Vraag 3 en 4
Deelt u de mening dat de MHP en Grijze Wolven een onschuldige club is, te vergelijken
met de VVD?3
Vindt u het acceptabel dat Grijze Wolven zich openlijk manifesteren tijdens een optocht
door Arnhem? Zo ja, waarom? Zo nee, wat is uw advies aan de gemeente Arnhem en desbetreffende
organisaties?
Antwoord 3 en 4
Zoals ik eerder heb geschreven in de beantwoording van de Kamervragen over de blijdschap
op social media na de arrestatie van journaliste Ebru Umar (Aanhangsel Handelingen,
vergaderjaar 2015–2016, nr. 2897) is vrijheid er voor iedereen, ook voor mensen die meningen uiten die sommigen van
ons misschien verbasend of zelfs schokkend vinden. De vrijheid van meningsuiting is
er niet alleen maar voor welgevallige of prettige meningen. In dit land bestrijden
we elkaar met woorden, niet met daden. In Nederland beoordelen wij mensen op hun gedragingen,
niet op hun gedachten.
De vrijheid om je mening te geven kent wel grenzen. Wat niet kan, is elkaars vrijheid
beperken. Juist omdat we een ruime vrijheid hebben moeten mensen zich verre houden
van agressieve, bedreigende en intimiderende uitingen naar anderen. Ten alle tijden
moet gehandeld worden binnen de kaders van de Nederlandse rechtstaat.
Vraag 5
Waren de autoriteiten op de hoogte van de aanwezigheid van Grijze Wolven op het Türk
Festivali? Zo ja, vindt u het een goede zaak voor de integratie dat de gemeente deze
clubs en verenigingen faciliteert? Zo nee, waarom niet?
Antwoord 5
De vergunning was aangevraagd en verleend voor een Turks cultureel festival waarbij
een eventuele link met Grijze Wolven niet op voorhand bekend was c.q. voor de hand
lag. De gemeente Arnhem wil in alle opzichten «Samen in Arnhem» uitstralen en niet
meewerken aan welke vorm van polarisering in de samenleving dan ook.
Vraag 6
Klopt het bericht dat de gemeente Arnhem met een kraampje was vertegenwoordigd op
het Turks nationalistisch festival? Vindt u dit wenselijk?
Antwoord 6
Het is aan de gemeente Arnhem om te bepalen of zij vertegenwoordigd willen zijn in
een multicultureel evenement in hun gemeente. Ook is het aan hen om de mate te bepalen
waarin zij in contact blijven met de verschillende groepen binnen de samenleving.
Desgevraagd heeft de gemeente Arnhem laten weten dat de aanwezigheid van de gemeente
met een standje op het Turks festival in het beleid van de gemeente past vanuit het
oogmerk nog nadrukkelijker samen met de bewoners van wijken op te trekken.