Ontwerp Verkeersbesluit voor het instellen van een vaarverbod in het werkgebied ten behoeve van de realisatie van Windplan Blauw in het IJsselmeer, Rijkswaterstaat

24 juni 2021

Zaaknummer RWSZ2021-00009006

DE MINISTER VAN INFRASTRUCTUUR EN WATERSTAAT

Begripsbepaling

In deze beschikking wordt verstaan onder:

• “Het hoofd afdeling vergunningverlening”: het hoofd afdeling vergunningverlening, Postbus 2232, 3500 GE Utrecht;

• “De waterbeheerder”; de Minister van Infrastructuur en Waterstaat, per adres Rijkswaterstaat Midden-Nederland, Postbus 2232, 3500 GE Utrecht, per e-mail adres handhaving-middennederland@rws.nl;

• “Verkeer- en Watermanagement afdeling Noord-Oost ”: het hoofd van de afdeling Noord-Oost van Verkeer- en Watermanagement van Rijkswaterstaat, tel. 088-7973300;

• “District Noord, Midden Nederland”: het hoofd van het district Midden-Nederland Noord, Postbus 2232, 3500 GE Utrecht;

• “scheepvaartverkeer”: verkeer van schepen en andere vaartuigen, overeenkomstig de bepalingen in de Scheepvaartverkeerswet;

• “CMIJ”: de Centrale Meldpost IJsselmeergebied van de Rijkswaterstaat te Lelystad telefoonnummer 088-7973300, email cmij@rws.nl, bereikbaar per VHF op kanaal 1;

• “BABS”: Besluit administratieve bepalingen inzake het Scheepvaartverkeer;

• “Svw”: Scheepvaartverkeerswet;

• “Bpr”: Binnenvaartpolitiereglement;

• “Awb”: Algemene wet bestuursrecht.

OVERWEGINGEN TEN AANZIEN VAN HET BESLUIT

Bij besluit van 27 september 2018 en 1 oktober 2018, met kenmerk RWS-2018/38133 en RWS-2018/38143, is aan respectievelijk Vattenfall en IJsselmeerwinT op grond van de Waterwet een vergunning verleend voor realisatie van het Windplan Blauw in het IJsselmeer.

Vanaf begin 2022 is men voornemens om te starten met de werkzaamheden ten behoeve van de realisatie van Windplan Blauw. Voor het veilig uitvoeren van deze werkzaamheden is het wenselijk het werkgebied af te sluiten voor overig scheepvaartverkeer middels werkbetonning voorzien van toptekens. Het tijdelijk afsluiten van dit werkgebied middels betonning kan mogelijk worden gemaakt door het nemen van een Verkeersbesluit. Hiervoor heeft IJsselmeerwinT B.V. op 30 maart 2021 een verzoek ingediend.

Deze aanvraag is geregistreerd onder zaaknummer RWSZ2021-00009006.

Juridisch kader

Op grond van artikel 2 Svw ben ik bevoegd een Verkeersbesluit te nemen. In artikel 3 Svw is opgenomen dat ik de belangen van onder andere een vlotte en veilige doorvaart, schade en veiligheidsrisico’s hierbij in acht moet nemen.

Op grond van artikel 5 Svw kan ik beslissen een verkeersteken aan te brengen en op grond van artikel 7 Svw kan ik besluiten, al dan niet onder voorwaarden, een ontheffing te verlenen van een Verkeersbesluit.

In bijlage 7 van het Bpr zijn de verkeerstekens opgenomen. Onder A van deze bijlage de verbodstekens. In bijlage 8 van het Bpr zijn regels opgenomen ten aanzien van de markering van vaarwater.

Op grond van artikel 2 van het BABS mag het bevoegd gezag bij het nemen van een Verkeersbesluit uitsluitend gebruik maken van verkeerstekens, die een gebod of verbod bevat zoals is opgenomen in bijlage 7 en 8 van het Bpr.

Op grond van artikel 10, onder a van het BABS kan door het bevoegd gezag voor het uitvoeren van werken verkeerstekens die een gebod of een verbod dan wel de opheffing van een gebod of een verbod aangeven, worden aangebracht zonder verkeersbesluit. Indien dit langer duurt dan 13 weken of regelmatig terugkeert is op grond van artikel 12 van het BABS alsnog een Verkeersbesluit nodig.

Er worden werken geplaatst in onderhavige situatie die vallen onder artikel 10, lid a van het BABS en dus zonder verkeersbesluit kunnen worden geplaatst. Echter de werken blijven langer dan 13 weken aanwezig, waardoor er een verkeersbesluit genomen moet worden op grond van artikel 12 van het BABS.

Belangenafweging en motivering

In het IJsselmeer zal begin volgend jaar gestart worden met de bouw van Windplan Blauw. Dit betekent dat 24 fundaties van het windpark en de windturbines gerealiseerd worden, het bestaande windpark Irene Vorrink wordt ontmanteld, rifballen langs de IJsselmeerdijk worden aangelegd en andere werkzaamheden op het IJsselmeer plaatsvinden.

Hierdoor vinden er diverse activiteiten in en op het water plaats met groot materieel. Om de nautische veiligheid van het scheepvaartverkeer en het uitvoeren van de werkzaamheden te waarborgen wordt een werkgebied ingesteld.

De globale locatie van het ingestelde werkgebied in relatie tot de omgeving is weergegeven op onderstaande figuur. Dit gebied strekt zich uit tussen de haven van Flevokust te Lelystad en de Ketelbrug.

Werkzaamheden

Voor de realisatie van de fundering zijn diverse werkstromen voorzien die elkaar opvolgen (heien, bekisting maken, vlechten, beton storten, ontkisten, serviceplatform inrichten, etc.) en parallel lopen als het om dezelfde werkzaamheden gaat (meerdere heischepen, meerdere vlechtploegen, etc.). Naast de werkstromen vindt er in het werkgebied ook opslag op het water plaats, bijvoorbeeld voor het staalwerk. Na het gereedkomen van de fundaties kunnen de windturbines geplaatst worden met een hijsponton. De ondersteunende vaartuigen en opslag op het water van de windturbine elementen zullen zoveel als mogelijk buiten het valbereik van de actieve kranen verblijven.

De kabels van windturbine naar windturbine worden in de bodem aangebracht en vanaf de windturbines worden kabels naar het land gebracht voor een verbinding van de 24 windturbines met het substation dat binnendijks staat.

De 28 stuks bestaande windturbines langs de IJsselmeerdijk (windpark Irene Vorrink) worden verwijderd en de kabels in de dijk worden tevens verwijderd.

In het rustgebied voor de fuut worden voor start bouw in totaal in 8 clusters 200 stuks rifballen geplaatst met een doorsnede van circa 1 meter en hoogte van 0,9 meter, tevens wordt dit rustgebied nader ingericht.

Afsluiting werkgebied

Bovenstaande werkzaamheden en de continue aanwezigheid van materieel binnen het werkgebied maken het niet mogelijk om gefaseerd delen van het werkgebied af te sluiten en open te stellen. In dit gebied vaart beroepsvaart en recreatievaart richting het Ketelmeer via de Ketelbrug en vice versa. Er vinden continue op wisselende locaties wisselende werkzaamheden plaats. Tevens zorgt het regelmatig wijzigen van de betonning voor onduidelijke situaties op het water, daarom is vanwege de veiligheid van het scheepvaartverkeer ervoor gekozen om het gehele gebied af te sluiten. Door de hoeveelheid aan werkzaamheden verspreid binnen het gehele gebied is het niet mogelijk om een tijdelijke vaarroute door het werkgebied te creëren. Er wordt wel een duidelijke vaarroute langs het werkgebied door het aanbrengen van extra vaarwegmarkeringen gerealiseerd.

Daarnaast wordt de werkbetonning deels verlicht. Tevens is nabij de Ketelbrug het werkgebied opgeschoven, zodat er een wachtruimte ontstaat. Om te voorkomen dat scheepvaart vanaf het Ketelmeer te dicht op het werkgebied en de wachtruimte komt wordt een vaste doorgang onder de Ketelbrug afgesloten. Deze doorgang blijft wel open voor scheepvaartverkeer afkomstig van het IJsselmeer.

Voor de recreatievaart en beroepsvaart die van de Lelystad naar Meppel wil varen betekent het werkgebied dat zij hieromheen dienen te varen. Hiervoor is genoeg ruimte beschikbaar en het betreft beperkt omvaren. De omvaarroute voor beroepsvaart zal zorgen voor een vertraging van circa 10 minuten. Voor recreatievaart zal de omvaarroute een omvaartijd van circa 15 minuten bedragen. Bij slecht weer is tevens de vaarroute over de randmeren beschikbaar.

Zodra de werkzaamheden zijn afgerond wordt het werkgebied opgeheven. De tijdelijke werkbetonning wordt op zijn vroegst aangelegd in januari 2022 en uiterlijk in april 2022. De tijdelijke werkbetonning blijft liggen tot uiterlijk 31 december 2023. Door Windplan Blauw zal middels bouwcommunicatie de planning en maatregelen worden gecommuniceerd. Door middel van Berichten aan de Scheepvaart wordt het uitleggen en innemen van de betonning gecommuniceerd.

Het werkgebied wordt ter plaatse gemarkeerd met het plaatsen van betonning voorzien van een topteken en een bord aan de Ketelbrug met het verbodsteken A.1 (in-, uit- of doorvaren verboden) uit bijlage 7 van het BPR. In bijlage 1 van dit besluit zijn de maximale contouren van dit werkgebied opgenomen.

Ontheffing

In verband met de scheepvaartveiligheid wordt het gebied alleen toegankelijk voor de beroepsvisserij en zandwinning. Dit zijn stakeholders die voor een deel van hun broodwinning afhankelijk zijn van het gebied, beperkt zijn in aantal, makkelijk te traceren en waarmee het project goede afspraken mee kan maken om onveilige situaties te voorkomen en om elkaars bedrijfsvoering zo min mogelijk te verstoren. Veiligheid voor de medegebruiker en de aannemers is altijd leidend en de continuïteit van de bouwstromen voor het project mag niet in het geding komen.

Indien binnen een deel van het werkgebied geen werkzaamheden plaatsvinden en de nautische veiligheid van het scheepsvaartverkeer niet in het geding is, is toegang tot (het desbetreffende deel van) het werkgebied voor beroepsvissers en werkverkeer voor de zandwinning in het Molenrak mogelijk. Om de nautische veiligheid van het scheepvaartverkeer in het gebied waar werkzaamheden plaatsvinden te garanderen dienen de beroepsvissers en de schepen die betrokken zijn bij zandwinning in het Molenrak zich aan te melden bij Windplan Blauw. Door middel van een van tevoren vastgestelde aanmeldprocedure kunnen de partijen zich dan aanmelden om activiteiten te verrichten in het desbetreffende deel van het werkgebied. Toegang tot (het desbetreffende deel van) het werkgebied is dan ook alleen mogelijk indien er geen werkzaamheden ten behoeve van de realisatie Windplan Blauw binnen het desbetreffende deel van het werkgebied plaatsvinden.

Naast een algemene ontheffing voor Rijkswaterstaat, geldt deze ontheffing ook voor andere overheden bij de uitoefening van de hun toegewezen taken, zoals waterschap Zuiderzeeland. Voor het waterschap blijft het dan ook mogelijk om beheer en onderhoud uit te voeren aan de stortberm van de IJsselmeerdijk. Als gevolg van schade door stormen, kan het voorkomen dat vanaf het water stortsteen aangebracht moet worden met behulp van een vrachtschip en kraanschip. Daarnaast is het waterschap voornemens om de IJsselmeerdijk te versterken, deze ontheffing geldt ook voor het uitvoeren van onderzoekswerkzaamheden ten behoeve van de dijkversterking. Bij het gebruik maken van deze ontheffing geldt dat dit in goed overleg met Windplan Blauw dient plaats te vinden.

Overleg

Bij de voorbereiding van het besluit is aan waterschap Zuiderzeeland, de gemeente Urk, gemeente Dronten, gemeente Lelystad en de provincie Flevoland de mogelijkheid geboden tot het geven van een reactie. Waterschap Zuiderzeeland heeft gevraagd of het ondanks het vaarverbod mogelijk is om beheer en onderhoud uit te voeren aan de stortberm van de IJsselmeerdijk en tevens onderzoek te kunnen uitvoeren ter voorbereiding op de versterking van de IJsselmeerdijk. In het besluit is nader toegelicht waarom dit nog steeds mogelijk is. De overige overheden hebben van deze mogelijkheid geen gebruik gemaakt.

De Vissersbond, Hiswa-Recron, Watersportverbond, Beroepschartervaart en Schuttevaer zijn tevens de mogelijkheid geboden tot het geven van een reactie. Geen van deze belangenorganisaties hebben van deze mogelijkheid gebruik gemaakt.

Alle belanghebbenden ontvangen een (digitaal) afschrift van onderhavig Verkeersbesluit.

Procedure

Gelet op de aard van het te nemen Verkeersbesluit is de uniforme openbare voorbereidingsprocedure van afdeling 3.4 van de Algemene wet bestuursrecht gevolgd. Reden hiervan is, dat niet bekend is welke (derden)belanghebbenden door dit besluit in hun rechten kunnen worden aangetast. Dit betekent dat er in eerste instantie een ontwerpbesluit wordt opgesteld. Tegen dit ontwerpverkeersbesluit kunnen belanghebbenden zienswijzen indienen. De zienswijzen worden bij het opstellen van het Verkeersbesluit betrokken.

BESLUIT:

Op grond van vorenstaande overwegingen besluit ik op grond van artikelen 2, 3, 5 en 7 van de Scheepvaartverkeerswet, juncto bijlage 7 en 8 Binnenvaartpolitiereglement en juncto de artikelen 2, 10a en 12 van het Besluit administratieve bepalingen inzake het Scheepvaartverkeer:

• 1. Dat het verboden is om het gemarkeerde werkgebied ten behoeve van de realisatie van Windplan Blauw, met vaartuigen in-, uit- of door te varen;

• 2. Dat het een gemarkeerd werkgebied betreft, met maximale afmetingen van de betonning in en nabij het werkgebied conform Bijlage 1 van dit Verkeersbesluit;

• 3. Dat deze verboden kenbaar worden gemaakt door het verkeersteken A1 (bijlage 7 Bpr), inhoudende een algeheel vaarverbod geplaatst als topteken op de aanwezige werkbetonning en als bord aan de Ketelbrug;

• 4. Dat ontheffing van dit verbod wordt verleend aan:

  • a. Vaartuigen die deel uitmaken van het werkverkeer dat betrokken is bij de realisatie van Windplan Blauw;

  • b. Vaartuigen die deel uitmaken van het werkverkeer dat betrokken is bij de zandwinning in het Molenrak voor zover geen werkzaamheden ten behoeve van de realisatie Windplan Blauw binnen het desbetreffende deel van het werkgebied plaatsvinden en na aanmelding bij Windplan Blauw;

  • c. Beroepsvissers voor zover geen werkzaamheden ten behoeve van de realisatie Windplan Blauw binnen het desbetreffende deel van het werkgebied plaatsvinden en na aanmelding bij Windplan Blauw;

  • d. Overheidsvaartuigen bezig met de uitoefening van de hun toegewezen taken;

  • e. Vaartuigen namens de overheid bezig met de uitoefening van de hun toegewezen taken;

• 5. Dat onderhavig Verkeersbesluit van kracht is tot en met 1 december 2023.

ONDERTEKENING

DE MINISTER VAN INFRASTRUCTUUR EN WATERSTAAT, namens deze, hoofd van de afdeling Vergunningverlening Rijkswaterstaat Midden-Nederland J.J.A. Stammen

MEDEDELINGEN

Ontheffing

Werkverkeer betrokken bij de zandwinning Molenrak en Beroepsvissers die gebruik willen maken van de ontheffing mogelijkheid zoals genoemd in artikel 4, sub b en c van dit Verkeersbesluit kunnen over de planning van de werkzaamheden en aanmelding contact opnemen met Windplan Blauw.

Inlichtingen

Voor het verkrijgen van nadere inlichtingen kan contact worden opgenomen met de heer K. Pabbruwee van Rijkswaterstaat Midden-Nederland, afdeling Vergunningverlening, tel: 06 10928948.

Wanneer liggen de stukken ter inzage?

Het ontwerpbesluit ligt vanaf 2 juli 2021 gedurende zes weken ter inzage.

Zienswijze

Op grond van de Algemene wet bestuursrecht en de Scheepvaartverkeerswet kunnen belanghebbenden, gedurende een periode van zes weken vanaf de dag waarop het ontwerpbesluit ter inzage is gelegd schriftelijk of mondeling zijn zienswijze over het ontwerpbesluit naar voren brengen.

De schriftelijke zienswijze moet in elk geval bevatten:

• De naam en adres van de indiener;

• De dagtekening van het bezwaar;

• Een opgave van de reden waarom u zich met het besluit niet kunt verenigen.

De zienswijze moet worden gericht aan Rijkswaterstaat Midden-Nederland, Afdeling Vergunningverlening, Postbus 2232, 3500 GE Utrecht.

Voor het indienen van een mondelinge zienswijze kan contact op worden genomen met met de heer K. Pabbruwee van Rijkswaterstaat Midden-Nederland, afdeling Vergunningverlening, tel: 06 10928948.

Afschriften

Een afschrift van deze vergunning is verzonden aan:

• Burgemeester en wethouders van de gemeente Lelystad, Postbus 91, 8200AB Lelystad

• Burgemeester en wethouders van de gemeente Dronten, Postbus 1, 3890 AA Zeewolde

• Burgemeester en wethouders van de gemeente Urk, Postbus 77, 8320 AB Urk

• Provincie Flevoland, Postbus 55, 8200 AB Lelystad

• Waterschap Zuiderzeeland Postbus 229, 8200 AE Lelystad

• Rijksvastgoedbedrijf, Postbus 16700, 2500 BS Den Haag

• ENGIE Nederland, Grote Voort 29, 8041 BL Zwolle

• Eeltink Zandwinning, Handel en Transport B.V., Luxoolseweg 20, 3862 WJ Nijkerk

• Vissersbond, Het Spijk 20, 8321 WT te Urk;

• Watersportverbond, Orteliuslaan 1041, 3528 BE te Utrecht

• Hiswa, Storkstraat 24, 3833 LB te Leusden

• Beroepschartervaart, Kuipersdijk 17, 1601 CL te Enkhuizen;

• Koninklijke Schuttevaer Postbus 23415, 3001 KK te Rotterdam;

• De Nederlandse Vereniging van Toerzeilers, privaat adres;

• Waterpolitie Oostvaardersdijk 8a, 8243 PA te Lelystad.

BIJLAGE 1. SITUATIETEKENING

Behorende bij het Verkeersbesluit van de Minister van Infrastructuur en Waterstaat van heden.