Besluit van gedeputeerde staten van Zeeland houdende Aanwijzen hotspots archiefbescheiden Provincie Zeeland

Besluit van gedeputeerde staten van Zeeland van 6 mei 2025, nr. 513552 voor het aanwijzen van hotspots met betrekking tot archiefbescheiden binnen Provincie Zeeland.

Gedeputeerde staten van Zeeland,

• overwegende dat gedeputeerde staten op grond van artikel 5 van de Archiefwet 1995 verplicht zijn tot het ontwerpen van een selectielijst waarop ten minste wordt aangegeven welke archiefbescheiden voor vernietiging in aanmerking komen;

• overwegende dat op grond van artikel 5, eerste lid, onder e, van het Archiefbesluit 1995 in bijzondere gevallen archiefstukken die in een vastgestelde selectielijst zijn gewaardeerd als te vernietigen, alsnog kunnen worden gewaardeerd als te bewaren;

• overwegende dat gedeputeerde staten van deze uitzonderingsmogelijkheid gebruik willen maken voor een gebeurtenis die leidt tot opvallende of intensieve interactie tussen overheid en burgers of tussen burgers onderling. Het gaat om zaken die veel maatschappelijke onrust veroorzaken; de hotspots.

Maken bekend:

Dat zij op 6 mei 2025 op basis van een periodieke uitvoering van de hotspotmonitor conform de provinciale selectielijst en het protocol ‘Hotspotmonitor archiefbescheiden Provincie Zeeland’ hebben besloten de archiefbescheiden van de provinciale organen Provinciale Staten, Gedeputeerde Staten, de commissaris van de Koning als provinciaal orgaan en Rekenkamer Zeeland welke zijn beschreven in onderstaand overzicht (in bijlage 1) uit te zonderen van vernietiging en daarmee te waarderen als blijvend te bewaren.

Aldus vastgesteld in de vergadering van gedeputeerde staten van 6 mei 2025.

H.M. de Jonge, voorzitter

Drs. M.C.J. Franken, secretaris

Bezwaar

Belanghebbenden kunnen schriftelijk bezwaar maken tegen dit besluit bij: Gedeputeerde Staten van Zeeland, t.a.v. de secretaris van de commissie voor bezwaarschriften, Postbus 6001, 4330 LA Middelburg.

In het bezwaarschrift neemt u ten minste op uw naam en adres, de dagtekening van het bezwaarschrift, tegen welk besluit u bezwaar maakt en waarom. Het bezwaarschrift dient te worden ondertekend. U moet het bezwaarschrift indienen binnen zes weken na de dag waarop dit besluit is bekendgemaakt. Doorgaans is dat de dag na de datum van verzending. Overschrijding van de inzendtermijn kan ertoe leiden dat met uw bezwaren geen rekening wordt gehouden.

Bijlage 1 Hotspotlijst archiefbescheiden Provincie Zeeland 2025

Hotspots Provincie Zeeland
Omvat periode	2002	2025
Status: Definitief		Gepubliceerd: Ja

Nr.	Omschrijving hotspot	Beginjaar	Eindjaar	Criterium*				Argumenten / Prioritering / Toelichting / Bijzonderheden / Externe partijen (belangenorganisaties)
				1	2	3	4
1	Ontpoldering Hedwigepolder	2005	Vermoedelijk 2023	X	X			Het teruggeven van land aan de natuur, heeft jarenlang gezorgd voor een maatschappelijke en politieke discussie. Het Rijk heeft in 2012 definitief besloten de Hertogin Hedwigepolder te ontpolderen. Realisatie was pas mogelijk als de benodigde gronden op naam van de Staat stonden. Na een jarenlange procedure tegen de onteigening kwam er op 5 januari 2018 duidelijkheid. De Hoge Raad heeft toen uitspraak gedaan en het beroep verworpen. Vlaanderen voert - in overeenkomst met het verdrag - de werkzaamheden op Nederlands grondgebied uit. Daarvoor zorgt de Vlaamse waterwegbeheerder De Vlaamse Waterweg nv, in samenwerking met de Provincie Zeeland. De Provincie zorgt voor de planvorming, de grondverwerving, de voorbereiding en de begeleiding van de uitvoering van het project. Ook maakt de Provincie Zeeland het mogelijk om de recreatie in het gebied uit te breiden zodat de regio een economische impuls krijgt.
2	Fosforvrij maken Thermphos	2010	2021	X		X		Thermphos (Vlissingen-Oost) was de enige fosfor producent in Europa die mede door de dumpingpraktijen van de Kazachse fosforproducent failliet ging. Het is de eerste en enige locatie ter wereld waar het fosfor(slik) ook echt wordt opgeruimd. Dat blijkt een stuk weerbarstiger dan verwacht, zowel vanuit financieel als milieutechnisch oogpunt. De rekening voor het saneren lag volledig bij de Zeeuwse gemeenschap. Hier is veel maatschappelijke beroering veroorzaakt. De sanering is gestart in 2014. Per april 2021 is het project formeel afgerond en de Samenwerkingsovereenkomst Sanering voormalig Thermphos terrein (tussen ministerie van Infrastructuur en Waterstaat, Provincie Zeeland, Zeeland Seaports en Van Citters Beheer) beëindigd.
3	Marinierskazerne en compensatiepakket Wind in de Zeilen	2009	Loopt nog	X	X		X	In het begin van 2020 werd duidelijk dat de marinierskazerne niet naar Vlissingen zou verhuizen. Het kabinet Rutte III nam op 14 februari 2020 2 voorgenomen besluiten. Enerzijds het voorgenomen besluit om de marinierskazerne niet in Vlissingen te bouwen en anderzijds het voorgenomen besluit om gezamenlijk te werken aan een voor zowel Zeeland als het kabinet aanvaardbaar compensatiepakket. Het kabinet, de provincie Zeeland, gemeente Vlissingen en waterschap Scheldestromen bereikten op 28 juni 2020 een bestuurlijk akkoord over het compensatiepakket dat is opgesteld door speciaal adviseur B. Wientjes. Dit compensatiepakket is voor het niet realiseren van een marinierskazerne in Vlissingen en bestaat uit 11 projecten. Een aantal van de projecten is afgerond, een aantal is bijna zover en sommige projecten zijn nog in volle gang. Gemeente Vlissingen heeft dit ook als hotspot aangemeld.
4	Sloeweg N62 ( tussen Westerscheldetunnel en A58)	2002	2021	X		X	X	De N62 vormt een belangrijke noord-zuidverbinding in Zeeland. Het is de transportas tussen de havens en industriegebieden van Gent, Terneuzen en Vlissingen. Project Sloeweg, voor het verbeteren van de doorstroming, heeft voor veel beroering gezorgd. Zo is de uitvoering in 2015 vanwege financiële problemen stilgelegd. Provinciale Staten zijn te laat geïnformeerd over de grote problemen bij de Sloeweg. Gedeputeerde stapt op vanwege kostenoverschrijding. Uit een rapport blijkt dat het project minimaal 19 miljoen euro duurder uitvalt dan begroot. Er is een extern onafhankelijk onderzoek gewest naar de projectorganisatie. De Sloeweg is in 2019 officieel geopend.
5	Zanddijk Yerseke (N673 (Zanddijk-Molendijk)	2017	Loopt nog	X	X	X	X	Provinciale Staten hebben in november 2020 besloten om de huidige route vanaf de Rijksweg A58 naar Yerseke aan te pakken en een goede ontsluiting te maken van de industriegebieden in Yerseke. Er is een aparte Zanddijk B.V. met opgericht om dit project uit te voeren (Provincie Zeeland is de enige aandeelhouder). Het project heeft een grote impact op de omgeving. Zo hebben veel ondernemers en bewoners geprotesteerd tegen het project. Ook is integriteit van een Gedeputeerde in twijfel getrokken. Op 16 december 2022 hebben de Statenleden het plan met bijbehorend budget goedgekeurd. In 2023 start de procedure voor het bestemmingsplan en ander voorbereidend werk. In december 2023 statp de raad van commissarissen op. Naar verwachting worden de werkzaamheden uitgevoerd tussen 2025 en 2027, afhankelijk van hoe vlot eventuele procedures verlopen.
6	Coronacrisis (COVID-19)	Jan 2020	Mei 2022	X				De coronacrisis heeft grote gevolgen voor ieders leven, niet alleen in Zeeland maar in onze hele samenleving. De Rekenkamer heeft een reconstructie gemaakt van de impact van de (1e golf van de) coronacrisis op het bestuurlijk handelen tussen GS en PS. Voorbeelden van besluiten t.a.v. corona zijn de extra steunmaatregelen en het post-corona versnellingsplan voor Zeeland.
7	Problematiek PFAS	2021	Loopt nog	X				De Westerschelde is vervuild met PFAS (Poly- en perfluoralkylstoffen), waarschijnlijk van het chemieconcern 3M bij Antwerpen. Een waarschuwing om geen vis meer uit de Westerschelde te eten. Landelijke discussie en impact op het hele leefgebied.
8	Westerscheldetunnel (N.V)	2002	Loopt nog	X	X			De Westerscheldetunnel is aangelegd op initiatief van de Nederlandse Staat en de Provincie Zeeland en is sinds 14 maart 2003 geopend en verbindt Zuid-Beveland met Zeeuws-Vlaanderen. Hiervoor werden de overkanten met elkaar verbonden door (auto)veerdiensten. De Westerscheldetunnel is een onmisbare schakel voor de bereikbaarheid van Zeeland. De Westerscheldetunnel is eigendom van de N.V. Westerscheldetunnel. Sinds 1 juli 2009 zijn de aandelen volledig in handen van Provincie Zeeland. De N.V. Westerscheldetunnel beheert en exploiteert de tunnel in opdracht van de provincie. Al voorafgaand de ingebruikname van de Westerscheldetunnel is er discussie over of deze niet tolvrij moet zijn. In 2008 is eerste verzoek binnengekomen bij de Provincie voor een tolvrije Westerscheldetunnel. In 2021 is er door het Rijk een onderzoek gedaan naar een tolvrije tunnel. Op 20 november 2023 hebben Rijk en Provincie afgesproken de tunnel tolvrij te maken voor personenverkeer per 2025. Vanaf 30 december 2024 is de Westerscheldetunnel gedeeltelijk tolvrij voor personenauto’s en motoren. In één van de betonnen segmenten van de Oostbuis van de Westerscheldetunnel is een breuk gevonden. De situatie is stabiel en de tunnel is veilig te gebruiken. De tunnel blijft dan ook open voor alle verkeer. Op termijn is reparatie wel noodzakelijk. De reparatie is complex en duurt daardoor naar de huidige inzichten vier maanden. Dit intensieve project gaat circa 13,5 tot 19,5 miljoen euro kosten. Wanneer de Oostbuis precies dicht gaat is nog niet bekend, maar dit zal niet eerder dan 2026 worden.
9	Zeelandbrug	2022	Loopt nog	X				De Provincie Zeeland is eigenaar en beheert de Zeelandbrug. In 1962 besloten Provinciale Staten dat er een brug gebouwd moest worden. De Zeelandbrug verbindt sinds 15 december 1965 Schouwen-Duiveland (Zierikzee) en Noord-Beveland (Colijnsplaat). De Zeelandbrug verving de veerverbinding Zierikzee-Kats en is ruim vijf kilometer lang. De Zeelandbrug is een indrukwekkend bouwwerk van ongeveer vijf kilometer lang. Bij de opening door Koningin Juliana was het de langste brug van Europa. Inmiddels is dat niet meer zo, maar werd de Zeelandbrug op 15 december 2015 aangewezen als Rijksmonument door de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed. In 2035 is de brug naar verwachting aan het einde van zijn levensduur en voor mogelijke vervanging of een uitgebreide opknapbeurt moet Zeeland zelf opdraaien. De vervanging gaat honderden miljoenen euro’s kosten. Dat kan Zeeland niet betalen. Er liggen drie mogelijke toekomstscenario’s. Deze scenario’s maken honderden reacties los.
10	Openbaar vervoer in Zeeland	2016	Loopt nog	X				Vanaf 2016 Statenvragen over openbaar vervoer en vervoersontwikkeling. Vanaf 2023 wordt de problematiek duidelijk. Geen enkele vervoerder heeft zich ingeschreven bij de provincie om vanaf 2025 met de bus in Zeeland te gaan rijden. Zeeuwse buschauffeurs overhandigden op 31 oktober 2023 bijna 6.000 handtekeningen aan gedeputeerde van der Maas. De chauffeurs zijn bang om hun baan te verliezen als de plannen met het openbaar vervoer doorgaan.

* = kruis aan welk criterium / welke criteria van toepassing zijn op de hotspot.

Criteria:

• 1. Er is sprake van een gebeurtenis of reeks van gebeurtenissen binnen het verzorgingsgebied van de zorgdrager die veel maatschappelijke beroering veroorzaakt, van bijzondere betekenis is voor de bevolking en/of waarvoor veel aandacht bestaat in de media.

• 2. Er is sprake van een gebeurtenis of kwestie binnen het verzorgingsgebied van de zorgdrager die belangrijke principiële tegenstellingen tussen burgers aan het licht brengt en/of een debat dat over de kwestie veel emoties losmaakt.

• 3. Er is sprake van een gebeurtenis of kwestie die aanleiding is voor een intensief publiek debat over het functioneren van de zorgdrager.

• 4. Er is sprake van een politieke kwestie waardoor de positie van het decentrale openbaar bestuur ernstig is bedreigd of juist wordt onderstreept.