36 871 Wijziging van de Vreemdelingenwet 2000 en enkele andere wetten in verband met de uitvoering en implementatie van het EU-Asiel- en migratiepact 2026 (Uitvoerings- en implementatiewet Asiel- en migratiepact 2026)

Nr. 30 AMENDEMENT VAN DE LEDEN VONDELING EN WILDERS

Ontvangen 23 maart 2026

De ondergetekenden stellen het volgende amendement voor:

I

Na artikel I, onderdeel BD, wordt een onderdeel ingevoegd, luidende:

BDa

In artikel 66a, zevende lid, wordt, onder verlettering van de onderdelen a tot en met d tot b tot en met e, een nieuw onderdeel a ingevoegd, luidende:

• a. bij herhaling het strafbare feit, bedoeld in artikel 108, zesde lid, of het strafbare feit, bedoeld in artikel 108a, heeft begaan, dan wel achtereenvolgens beide strafbare feiten heeft begaan;.

II

Na artikel I, onderdeel BX, wordt een onderdeel ingevoegd, luidende:

BXa

Na artikel 108 wordt een artikel ingevoegd, luidende:

Artikel 108a

• 1. De meerderjarige vreemdeling die in Nederland verblijft terwijl hij weet of ernstige reden heeft te vermoeden dat dat verblijf niet rechtmatig is, wordt gestraft met gevangenisstraf van ten hoogste zes maanden of geldboete van de tweede categorie.

• 2. In afwijking van het eerste lid is de vreemdeling niet strafbaar zolang de voor hem geldende vertrektermijn nog niet is verstreken.

• 3. Het in het eerste lid strafbaar gestelde feit is een misdrijf. Deelnemen aan dit misdrijf, anders dan als pleger, is niet strafbaar.

• 4. Artikel 108, vierde lid, is van overeenkomstige toepassing.

III

Na artikel X, onderdeel 10, wordt een onderdeel ingevoegd, luidende:

• 10a. Indien het bij koninklijke boodschap van 7 maart 2025 ingediende voorstel van wet tot wijziging van de Vreemdelingenwet 2000 en de Algemene wet bestuursrecht in verband met maatregelen om de asielketen te ontlasten en de instroom van asielzoekers te verminderen (Asielnoodmaatregelenwet) (Kamerstukken 36 704) tot wet is of wordt verheven en artikel I, onderdeel BBa, van die wet eerder in werking treedt dan artikel I, onderdeel BDa, van deze wet, dan vervalt artikel I, onderdeel BDa, van deze wet.

IV

Na artikel X, onderdeel 14, wordt een onderdeel ingevoegd, luidende:

• 14a. Indien het bij koninklijke boodschap van 7 maart 2025 ingediende voorstel van wet tot wijziging van de Vreemdelingenwet 2000 en de Algemene wet bestuursrecht in verband met maatregelen om de asielketen te ontlasten en de instroom van asielzoekers te verminderen (Asielnoodmaatregelenwet) (Kamerstukken 36 704) tot wet is of wordt verheven en artikel I, onderdeel BBa, van die wet eerder in werking treedt dan artikel I, onderdeel BXa, van deze wet, wordt deze wet als volgt gewijzigd:

a. indien tevens het bij koninklijke boodschap van 12 november 2025 ingediende voorstel van wet tot Wijziging van het voorstel van wet tot wijziging van de Vreemdelingenwet 2000 en de Algemene wet bestuursrecht in verband met maatregelen om de asielketen te ontlasten en de instroom van asielzoekers te verminderen (Asielnoodmaatregelenwet) (novelle aanpassing strafbaarstelling illegaal verblijf) tot wet is of wordt verheven en artikel I van die wet eerder in werking treedt dan artikel I, onderdeel BXa, van deze wet, dan vervalt artikel I, onderdeel BXa van deze wet;

b. indien tevens het bij koninklijke boodschap van 12 november 2025 ingediende voorstel van wet tot Wijziging van het voorstel van wet tot wijziging van de Vreemdelingenwet 2000 en de Algemene wet bestuursrecht in verband met maatregelen om de asielketen te ontlasten en de instroom van asielzoekers te verminderen (Asielnoodmaatregelenwet) (novelle aanpassing strafbaarstelling illegaal verblijf) tot wet is of wordt verheven en artikel I van die wet later in werking treedt dan artikel I, onderdeel BXa, van deze wet, dan komt artikel I, onderdeel BXa, van deze wet te luiden:

BXa

Aan artikel 108a, derde lid, wordt een zin toegevoegd, luidende: Deelnemen aan dit misdrijf, anders dan als pleger, is niet strafbaar.

Toelichting

Wie geen recht heeft om in Nederland te verblijven, moet het land verlaten. Echter, in de praktijk blijkt dat een groot deel van de vertrekplichtige vreemdelingen Nederland niet verlaat, maar in de illegaliteit verdwijnt.

Illegaliteit is een groot maatschappelijk probleem, dat veel overlast, criminaliteit en kosten met zich meebrengt. Het negeren van de wettelijke vertrekplicht kan niet zonder gevolgen blijven. Daarom wordt in dit amendement geregeld dat illegaliteit strafbaar wordt.

Door illegaliteit strafbaar te stellen wordt illegale komst naar en illegaal verblijf in Nederland voorkomen en bestreden. Illegaal verblijf in Nederland wordt hiermee onaantrekkelijker. Strafbaarstelling van illegaliteit is een noodzakelijke «stok achter de deur» om illegalen te motiveren Nederland te verlaten.

In de Tweede Kamer is geen meerderheid om hulpverlening aan illegale vreemdelingen strafbaar te stellen. Indieners hebben er daarom voor gekozen, om in navolging van de Novelle aanpassing strafbaarstelling illegaal verblijf, deelnemers, anders dan de pleger, uit te sluiten van strafbaarheid.

Vondeling Wilders