36 643 (R2202) Wijziging van de Paspoortwet in verband met de ontvlechting van de Nederlandse identiteitskaart

D TWEEDE VERSLAG VAN DE VASTE COMMISSIE VOOR BINNENLANDSE ZAKEN¹

Vastgesteld 28 april 2026

1. Inleiding

De leden van de fractie van de BBB hechten veel waarde aan het Fries als oudste taal van Nederland en willen ervoor waken dat er taken naar plattelandsgemeenten gaan waar geen dekking voor geregeld is en willen mogelijke praktische problemen voorkomen. Om die reden hebben de leden van de fractie van de BBB nog enkele vervolgvragen aan de regering.

2. Gevolgen van het voorstel van rijkswet

De regering stelt dat de impact voor gemeenten zeer laag is en verwacht «(...) weinig tot geen extra kosten (...)».² Gemeenten moeten wél zelf hun handboeken, opleidingsdocumenten en websites aanpassen. Kan de regering aan de leden van de fractie van de BBB toelichten waarom dit geen extra kosten met zich brengt?

De regering stelt dat de technische ICT-aanpassingen centraal door de leverancier in opdracht van het Rijk worden uitgevoerd. Brengt dit geen extra kosten voor gemeenten mee als dit leidt tot ICT-problemen aan de balie? Deze leden lezen hier graag een toelichting op.

Decentrale overheden moeten hun belastingverordeningen straks baseren op de nieuwe Wet op de Nederlandse identiteitskaart. Brengt deze verandering extra kosten, voor bijvoorbeeld juridisch uitzoekwerk, mee? Deze leden lezen hier graag een toelichting op.

De belemmering voor het Fries op het paspoort zit volgens de regering in het feit dat het Fries geen officiële landstaal van heel Nederland is. Op dit moment is het Fries wettelijk beschermd als officiële taal, maar uitsluitend binnen de provincie Fryslân via de Wet gebruik Friese taal. Kan het Fries dan wel op Friese paspoorten? Deze leden lezen hier graag een toelichting op.

Daarbuiten is het Fries via Europese verdragen beschermd als een erkende regionale taal. Volgens de International Civil Aviation Organisation (ICAO)-standaarden, waar Nederland via EU-verordeningen aan gebonden is, mogen er op reisdocumenten alleen officiële landstalen worden opgenomen. Uit recent onderzoek van de regering is daarom geconcludeerd dat het toevoegen van het Fries niet uitvoerbaar is.³ De regering geeft aan dat er geen enkel ander EU-land is dat een regionale taal op identiteitsdocumenten vermeldt. Wanneer een land wel meerdere talen op het paspoort heeft staan, zoals Finland met het Fins en het Zweeds, komt dit omdat dit allebei officiële landstalen van dat land zijn. Om het Fries op de identiteitskaart te krijgen, zoals provincie Fryslân graag wil, zou de status dus in theorie veranderd moeten worden naar die van een officiële landstaal. Deze leden lezen graag een toelichting op de vragen of de regering daartoe bereid is en of dit juridisch haalbaar is.

De Nederlandse Vereniging voor Burgerzaken (NVVB) heeft nadrukkelijk gewaarschuwd voor inconsistenties tussen de identiteitskaart en de Basisregistratie Personen (BRP), maar de regering stelt kortweg dat daar «geen sprake» van is. Kan de regering aan deze leden aangeven of zij bereid is om hier navraag naar te doen bij de NVVB om mogelijk toekomstige problemen te voorkomen?

De vaste commissie voor Binnenlandse Zaken ziet met belangstelling uit naar de nota naar aanleiding van het verslag en ontvangt die graag binnen vier weken na dagtekening van deze brief.

De voorzitter van de vaste commissie voor Binnenlandse Zaken, Lagas

De griffier van de vaste commissie voor Binnenlandse Zaken, Bergman

---

1 Samenstelling:

Beukering (Fractie-Beukering), Dessing (FVD), Dittrich (D66), Doornhof (CDA), Fiers (GroenLinks-PvdA), Van Gasteren (Fractie-Van Gasteren), Van der Goot (OPNL), Griffioen (D66), Van Gurp (GroenLinks-PvdA), Van Hattem (PVV), Janssen (SP), Janssen-van Helvoort (GroenLinks-PvdA), Karaaslan-Kilic (D66), Kroon (BBB), Lagas (BBB) (voorzitter), Van Langen-Visbeek (BBB), Lievense (BBB), Meijer (VVD) (ondervoorzitter), Moonen (D66), Nicolaï (PvdD), Perin-Gopie (Volt), Prins (CDA), Recourt (GroenLinks-PvdA), Van Rooijen (50PLUS), Roovers (GroenLinks-PvdA), Van de Sanden (Fractie-Van de Sanden), Schalk (SGP), Straus (VVD), Talsma (ChristenUnie), Van Toorenburg (CDA), Visseren-Hamakers (Fractie-Visseren-Hamakers), Walenkamp (Fractie-Walenkamp)

2 Kamerstukken I, 2025/26, 36 643 (R2202), C.

3 Kamerstukken II 2025/26, 26 643, nr. 1450, p. 13.

---

1 Samenstelling:

Beukering (Fractie-Beukering), Dessing (FVD), Dittrich (D66), Doornhof (CDA), Fiers (GroenLinks-PvdA), Van Gasteren (Fractie-Van Gasteren), Van der Goot (OPNL), Griffioen (D66), Van Gurp (GroenLinks-PvdA), Van Hattem (PVV), Janssen (SP), Janssen-van Helvoort (GroenLinks-PvdA), Karaaslan-Kilic (D66), Kroon (BBB), Lagas (BBB) (voorzitter), Van Langen-Visbeek (BBB), Lievense (BBB), Meijer (VVD) (ondervoorzitter), Moonen (D66), Nicolaï (PvdD), Perin-Gopie (Volt), Prins (CDA), Recourt (GroenLinks-PvdA), Van Rooijen (50PLUS), Roovers (GroenLinks-PvdA), Van de Sanden (Fractie-Van de Sanden), Schalk (SGP), Straus (VVD), Talsma (ChristenUnie), Van Toorenburg (CDA), Visseren-Hamakers (Fractie-Visseren-Hamakers), Walenkamp (Fractie-Walenkamp)

2 Kamerstukken I, 2025/26, 36 643 (R2202), C.

3 Kamerstukken II 2025/26, 26 643, nr. 1450, p. 13.