36 381 Voorstel van wet van de leden Straatman en Mutluer tot wijziging van het Wetboek van Strafrecht en het Wetboek van Strafrecht BES in verband met het strafbaar stellen van het openbaar maken van beeldmateriaal van slachtoffers

Nr. 11 NOTA VAN WIJZIGING

Ontvangen 2 april 2026

Het voorstel van wet wordt als volgt gewijzigd:

A

In artikel I wordt het voorgestelde artikel 139i als volgt gewijzigd:

1. In het eerste lid wordt na «opzettelijk» ingevoegd «en wederrechtelijk» en wordt na «openbaar maakt» ingevoegd «of verspreidt».

2. In het derde lid wordt na «openbaar maken» ingevoegd «of verspreiden».

3. Er wordt een lid toegevoegd, luidende:

4. Geen vervolging heeft plaats dan op klacht.

B

In artikel II wordt het voorgestelde artikel 145f als volgt gewijzigd:

1. In het eerste lid wordt na «opzettelijk» ingevoegd «en wederrechtelijk» en wordt na «openbaar maakt» ingevoegd «of verspreidt».

2. In het derde lid wordt na «openbaar maken» ingevoegd «of verspreiden».

3. Er wordt een lid toegevoegd, luidende:

4. Geen vervolging heeft plaats dan op klacht.

Toelichting

Deze nota van wijziging strekt ertoe het voorgestelde artikel 139i Sr (en het parallelle artikel 145f Sr BES) op drie punten aan te passen. Deze wijzigingen zijn een reactie op de in consultatie ontvangen reacties, het advies van de Raad van State en de schriftelijke inbreng van partijen in de Kamer. De wijzigingen beogen de reikwijdte, uitvoerbaarheid en juridische kwaliteit van de strafbaarstelling te verduidelijken en te versterken, in samenhang met een betere bescherming van de persoonlijke levenssfeer van slachtoffers.

1. Strafbaarstelling van het verspreiden

Met deze nota van wijziging wordt niet alleen het openbaar maken, maar óók het verspreiden van beelden strafbaar gesteld. De praktijk laat zien dat niet alleen de eerste openbaarmaking, maar juist het verdere verspreiden van beelden vaak leidt tot grote en langdurige schade voor slachtoffers en nabestaanden. Verschillende fracties wezen erop dat het eerdere onderscheid tussen het strafbare openbaar maken en het niet-strafbare verspreiden onvoldoende recht doet aan deze werkelijkheid. Voor initiatiefnemers is dat reden de reikwijdte van de strafbaarstelling te verbreden. Door ook verspreiden strafbaar te stellen, wordt bovendien voorkomen dat daders zich aan strafrechtelijke aansprakelijkheid kunnen onttrekken door zich te verschuilen achter de openbaarmaker en wordt de bescherming van slachtoffers versterkt. Hiermee wordt bovendien tegemoetgekomen aan de proportionaliteitsbezwaren van de Raad van State, die wees op het onwenselijke gevolg dat één-op-één delen wél strafbaar is, maar grootschalige verspreiding niet.

2. Toevoegen van wederrechtelijkheid

Met deze nota van wijziging wordt het bestanddeel «wederrechtelijk» aan de delictsomschrijving toegevoegd. Met het opnemen van het bestanddeel wederrechtelijk wordt tegemoetgekomen aan opmerkingen van de Raad van State en van verschillende fracties in de Kamer dat de bepaling voldoende duidelijk moet maken dat alleen van strafbaar handelen sprake is bij het ontbreken van toestemming van het slachtoffer of een rechtvaardigingsgrond. De bepaling wordt hiermee evenwichtiger en sluit aan bij het karakter van het strafrecht als ultimum remedium.

3. Aanmerken als klachtdelict

Met deze nota van wijziging wordt van het voorgestelde artikel 139i Sr (en het parallelle artikel 145f BES) een klachtdelict gemaakt. De initiatiefnemers vinden het van belang dat slachtoffers of nabestaanden zelf kunnen bepalen of strafvervolging door het Openbaar Ministerie gewenst is. Door het delict als klachtdelict vorm te geven, wordt de regie bij het slachtoffer gelegd en wordt voorkomen dat zij tegen hun wil opnieuw worden geconfronteerd met een strafproces. Bijkomend voordeel is dat schaarse capaciteit van het Openbaar Ministerie efficiënt wordt ingezet en dus alleen als dit ook door slachtoffers of nabestaanden wordt gewenst. Dit past binnen het bredere beleid om de positie van slachtoffers te versterken en sluit aan bij privacy-gerelateerde delicten die eveneens als klachtdelicten zijn vormgegeven. De kring van klachtgerechtigden wordt beheerst door de artikelen 64 en 65 van het Wetboek van Strafrecht.

Straatman Mutluer