36 180 Doen waar Nederland goed in is – Strategie voor Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking

Nr. 220 BRIEF VAN DE MINISTER VAN BUITENLANDSE HANDEL EN ONTWIKKELINGSSAMENWERKING

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 23 april 2026

Naar aanleiding van het verzoek van de vaste commissie voor Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking van 18 maart 2026 (kenmerk: 2026Z04669/2026D12259) informeer ik uw Kamer, mede namens de Minister van Buitenlandse Zaken, over de opzet en inzet van het kabinet voor de regionale aanklagersconferentie in Afrika. Deze conferentie, genoemd in de Kamerbrief over de Nederlandse inzet tegen conflict-gerelateerd seksueel geweld (conflict-related sexual violence, CRSV) van 9 december 2025 (Kamerstuk 36 180, nr. 182), richt zich op de samenwerking tussen openbaar aanklagers en andere actoren in de regio die betrokken zijn bij de berechting van daders van CRSV.

Doel en opzet conferentie

De conferentie vindt plaats in Nairobi op 14 en 15 oktober 2026 en is de eerste regionale conferentie voor openbaar aanklagers uit Sub-Sahara Afrika die werken aan de strafrechtelijke vervolging van CRSV. Het initiatief en de inhoudelijke en logistieke organisatie van de conferentie is volledig in handen van het VN Team of Experts on the Rule of Law and Sexual Violence in Conflict (hierna: Team of Experts). Nederland heeft vanaf het begin zijn steun uitgesproken voor dit initiatief en financiert een groot deel van de conferentie.

Het Team of Experts heeft Nederland geïnformeerd dat de conferentie een praktische insteek zal hebben, gericht op het samenbrengen van juridische professionals, openbaar aanklagers die bevoegd zijn voor de vervolging van internationale misdrijven en maatschappelijke organisaties die slachtoffers (juridisch) ondersteunen. Het doel van de conferentie is het versterken van de strafrechtelijke vervolging van CRSV door het delen van ervaringen met onderzoek en vervolging, het bespreken van trends en knelpunten, en het versterken van de regionale samenwerking.

De regionale conferentie bouwt voort op de allereerste International Conference of Prosecutors on Accountability for Conflict-Related Sexual Violence, die in maart 2024 in Den Haag plaatsvond. Deze conferentie werd gezamenlijk georganiseerd door het Team of Experts onder leiding van de VN Speciaal Vertegenwoordiger van de secretaris-generaal voor Seksueel Geweld in Conflict, mevrouw Pramila Patten, en Nederland, met steun van Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk. Daar is afgesproken om de samenwerking tussen openbaar aanklagers verder te verdiepen via een Community of Practice én via regionale bijeenkomsten. De Community of Practice is in maart 2026 gelanceerd als digitaal platform en internationaal netwerk. Binnen dit platform kunnen openbaar aanklagers en andere juridische professionals die werken aan de strafrechtelijke vervolging van CRSV binnen nationale rechtssystemen kennis, praktijkervaring en hulpmiddelen delen en vinden.

Het Team of Experts kiest voor Sub-Sahara Afrika als focus. CRSV komt er op grote schaal voor, onder meer in Soedan, de Democratische Republiek Congo en Ethiopië. Er is in deze regio een dringende noodzaak om straffeloosheid aan te pakken en overlevenden toegang tot gerechtigheid te bieden. Bovendien geeft het Team of Experts aan dat er behoefte is aan meer uitwisseling van ervaring en samenwerking in deze regio.

Nederland zal bij de conferentie aansluiten met relevante experts.

Inzet kabinet CRSV

De inzet van het kabinet is er op gericht bij te dragen aan de bestrijding van CRSV, in het bijzonder het tegengaan van straffeloosheid, het ondersteunen van slachtoffers en het internationaal agenderen van CRSV.¹ Zo steunt het kabinet de komende jaren vrouwen(rechten)organisaties die onder meer hulp bieden aan overlevenden van CRSV via het Vrouwen, Vrede en Veiligheid-instrument van het subsidiebeleidskader FemFocus (39,9 miljoen euro, 2026–2030). De steun aan deze conferentie en het VN Team of Experts onderstreept de inzet van dit kabinet. De conferentie is bovendien in lijn met de doelstellingen van het vierde Nationaal Actieplan 1325 inzake Vrouwen, Vrede en Veiligheid.²

Nederland ondersteunt al geruime tijd het mandaat van VN Speciaal Vertegenwoordiger Patten en het Team of Experts. Speciaal Vertegenwoordiger Patten heeft als taak seksueel geweld in conflictsituaties bij de VN te agenderen en hierover aan de Veiligheidsraad te rapporteren. Bovendien ondersteunt zij samen met het Team of Experts VN-missies en staten bij het voorkomen en bestrijden van seksueel geweld.

Het kabinet is bovendien voornemens om dit jaar het VN Trust Fund to End Violence against Women eenmalig met 2 miljoen euro te financieren.³ Het Trust Fund ondersteunt wereldwijd vrouwenrechtenorganisaties bij het voorkomen van geweld tegen vrouwen en meisjes, het verbeteren van toegang tot hulpverlening en het versterken van de uitvoering van wet- en regelgeving ter bescherming van slachtoffers. Zo biedt het fonds hulp aan overlevenden van CRSV, bijvoorbeeld in Kosovo en Kameroen, waar organisaties juridische bijstand en psychosociale zorg bieden.

De Minister van Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking, S.W. Sjoerdsma

---

1 Kamerbrief over de bestrijding van conflict-gerelateerd seksueel geweld (d.d. 9 december 2025) – Kamerstuk 36 180, nr. 182

2 Vierde Nationaal Actieplan 1325

3 Deze reservering is onder voorbehoud van parlementaire goedkeuring van de Ontwerpbegroting 2026.

---

1 Kamerbrief over de bestrijding van conflict-gerelateerd seksueel geweld (d.d. 9 december 2025) – Kamerstuk 36 180, nr. 182

2 Vierde Nationaal Actieplan 1325

3 Deze reservering is onder voorbehoud van parlementaire goedkeuring van de Ontwerpbegroting 2026.