34 193 Evaluatie Wet regulering prostitutie en bestrijding misstanden seksbranche

Nr. 21 BRIEF VAN DE MINISTER VAN JUSTITIE EN VEILIGHEID

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 13 mei 2026

Met deze brief informeer ik uw Kamer over de ambities van het kabinet ten aanzien van sekswerkbeleid, zoals toegezegd tijdens het commissiedebat mensenhandel en prostitutie van 11 september 2024, en de samenhang daarvan met het wetsvoorstel regulering sekswerk (hierna: Wrs).¹ Ik stuur uw Kamer deze brief mede namens de Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, gelet op zijn betrokkenheid bij de versterking van de positie van sekswerkers.

Ambities sekswerkbeleid

Sekswerk is in Nederland een legaal beroep. Er bestaan veel verschillende soorten sekswerk en de beroepsgroep sekswerkers is veelzijdig. Er zijn verschillende redenen voor sekswerkers om dit werk uit te voeren: uit economische overwegingen, passie, zorgzaamheid (bijvoorbeeld in geval van sekszorg), flexibiliteit of andere redenen. Sekswerkers dienen hun werk te kunnen uitvoeren zonder stigma, met de bijbehorende rechten en plichten zoals die ook gelden voor andere beroepsgroepen in Nederland.

Indien geen sprake is van een vrijwillige keuze voor dit beroep, is geen sprake meer van sekswerk maar van seksuele uitbuiting en dus mensenhandel. Seksuele uitbuiting is één van de meest schrijnende vormen van criminaliteit. Het doet grove afbreuk aan de waardigheid en (lichamelijke) integriteit van mensen. Mensenhandel komt in veel verschillende arbeidssectoren voor, niet alleen in de sekswerkbranche. Volgens de Nationaal Rapporteur Mensenhandel en Seksueel Geweld tegen Kinderen worden de meeste meldingen van mogelijke slachtoffers van mensenhandel echter gedaan in de sekswerkbranche.²De ernst van het misdrijf en het verborgen karakter van mensenhandel maakt dat in deze sector maatregelen nodig zijn om het zicht op de sekswerkbranche te vergroten, met het doel om uitbuiting te voorkomen.Daarom neemt dit kabinet maatregelen om de sekswerkbranche veilig en gezond te houden, in lijn met de opgaven zoals geformuleerd in het coalitieakkoord 2026–2030.

De kabinetsaanpak steunt op drie pijlers: het stellen van regels voor een veilige sekswerkbranche, het ondersteunen van gemeenten bij toezicht en handhaving, en het versterken van de sociale en juridische positie van sekswerkers en het bieden van perspectief. Daarin is het treffen van een balans tussen enerzijds het beschermen van kwetsbare personen in de sekswerkbranche en anderzijds het oog hebben voor het zelfbeschikkingsrecht van sekswerkers en het versterken van hun sociale en juridische positie cruciaal. Ik ben ervan overtuigd dat een goede samenwerking met sekswerkers daaraan bijdraagt. Daar waar het gaat om mensenhandel, wordt hard opgetreden. Ik verwijs in dat kader naar de brief over de voortgang van het Actieplan programma Samen tegen Mensenhandel, die op 15 december 2025 naar uw Kamer is gestuurd.³

Regels voor een veilige sekswerkbranche

Een veilige sekswerkbranche gaat samen met duidelijke randvoorwaarden. Sekswerkers kunnen dan bewust en vrijwillig kiezen voor het uitoefenen van hun werk met kennis over risico’s, rechten en plichten. Jeugdige prostituees⁴ kiezen mogelijk niet geheel bewust en vrijwillig voor dit beroep en zijn kwetsbaar voor geweld. Daarbij dienen faciliteerders die misbruik maken van (kwetsbare, vaak illegaal in Nederland werkende) sekswerkers, door het tegen woekerprijzen aanbieden van kamers en woningen, het plaatsen van sekswerkadvertenties, of het bieden van andere diensten, te worden aangepakt. Het is dan ook nodig barrières op te werpen om dergelijke activiteiten door (netwerken van) exploitanten of faciliteerders tegen te gaan.

Omdat bij een niet-vrijwillige keuze voor het beroep direct het zelfbeschikkingsrecht en de lichamelijke integriteit van de betrokkene wordt geraakt, weegt het tegengaan van dit risico zwaarder dan de vrijheid voor jongvolwassenen om te kiezen voor dit beroep. Daarom wordt de minimumleeftijd voor prostitutie wettelijk verhoogd naar 21 jaar. Hiermee wordt getracht te voorkomen dat jongvolwassen personen in de sekswerkbranche worden blootgesteld aan mogelijke misstanden die in deze branche kunnen bestaan.

Ik onderzoek daarnaast de mogelijkheden om malafide faciliteerders in de (illegale) sekswerkbranche strafrechtelijk te kunnen vervolgen. Met dat doel ga ik in gesprek met betrokken partijen, waaronder het Openbaar Ministerie, gemeenten en sekswerkers om een passende juridische vormgeving van het «pooierverbod» te onderzoeken. Daarbij kijk ik ook naar ervaringen uit de praktijk, zoals de faciliteerdersaanpak van de gemeente Amsterdam. Over de uitkomsten van dit onderzoek wordt uw Kamer na de zomer nader geïnformeerd. Dan zal de Kamer ook worden geïnformeerd over de laatste stand van zaken en de planning voor het wetgevingstraject voor het invoeren van een minimumleeftijd.

Verder zet ik mij in om misstanden die plaatsvinden via sekswerkadvertentieplatforms tegen te gaan. In navolging op het mensenhandel Fieldlab Tulpafslag en het vervolg van Fieldlab Pinata, en de toezegging in de beantwoording op Kamervragen van de leden Boomsma (destijds NSC) en Bikker (CU), ben ik in gesprek met onder meer de politie, het Openbaar Ministerie en de G4-gemeenten om te bezien hoe we deze misstanden kunnen tegengaan. Ook advertentieplatforms worden in dat kader gewezen op hun verantwoordelijkheid.⁵ Recent hebben gesprekken tussen het Openbaar Ministerie en een aantal advertentieplatforms plaatsgevonden. Naar aanleiding hiervan zijn inmiddels aanpassingen doorgevoerd op onder meer de websites kinky.nl en sexjobs.nl om de identiteitscontrole van adverteerders aan te scherpen. Sinds 1 april 2026 vindt op alle nieuwe advertenties een identiteitscheck plaats waarmee onder meer de leeftijd en de nationaliteit wordt gecontroleerd van degene die een advertentie plaatst. Verdere (samenwerkings)mogelijkheden om misstanden te voorkomen worden verkend.

Ondersteunen van gemeenten bij toezicht en handhaving

Sekswerkers dienen hun werk vrij en veilig te kunnen uitoefenen. Tijdens controles treffen gemeenten en politie echter met regelmaat personen aan die in kwetsbare omstandigheden werken. Gemeenten en politie hebben daarin een belangrijke rol, waarin zij voldoende geëquipeerd moeten zijn om mogelijke misstanden te kunnen tegengaan en de branche veilig en gezond te houden door middel van bestuurlijk toezicht.

Om gemeenten beter in staat te stellen het toezicht en handhaving op de sector uit te voeren wordt op zeer korte termijn het Wetsvoorstel gemeentelijk toezicht seksbedrijven (Wgts) ingediend bij uw Kamer. Dit wetsvoorstel regelt onder meer dat gemeenten gegevens van sekswerkers kunnen verwerken ten behoeve van de naleving van vergunningsvoorschriften door exploitanten, het toezicht daarop en de handhaving daarvan. Logischerwijze heeft dit niet alleen betrekking op de controle van exploitanten met een vergunning, maar juist ook op exploitanten die zonder vergunning werken en door de omstandigheden die worden aangetroffen ook niet in aanmerking zouden komen voor een vergunning. Met de Wgts wordt artikel 151a van de Gemeentewet aangepast. Ter verbetering en professionalisering van het lokale en regionale toezicht op deze branche is daarnaast in 2025 door de VNG in samenwerking met onder meer gemeenten, politie, het CCV en de Sekswerkalliantie Destigmatisering (SWAD) de landelijke leidraad «Professionaliseren toezicht op de sekswerkbranche» ontwikkeld. De leidraad is breed verspreid onder gemeenten en Regionale Informatie- en Expertisecentra (RIEC’s) en streeft naar een steviger fundament en verbeterde samenwerking in het toezicht op de sekswerkbranche.

Versterken van sociale en juridische positie sekswerkers en het bieden van perspectief

Sekswerkers lopen door stigma tegen problemen aan die hen belemmeren in het uitvoeren van hun werk en in het dagelijks leven, zoals een verminderde toegang tot zorg of politie; uitsluiting van essentiële diensten zoals hypotheken of bankrekeningen; negatieve bejegening door familie, vrienden of derden en psychologische klachten door een negatief zelfbeeld.⁶ Het stigma op sekswerk heeft een negatieve impact op de sociale positie van sekswerkers waardoor ze kwetsbaar zijn voor geweld en uitbuiting, blijkt uit onderzoek van Aidsfonds – Soa Aids Nederland en PROUD uit 2018. Sekswerkers moeten hun werk veilig en zonder stigma kunnen uitvoeren, met de bijbehorende rechten en plichten zoals die ook gelden voor andere beroepsgroepen in Nederland. Hier blijven we ons kabinetsbreed voor inzetten.

Op 10 november 2023 is door de voormalig Staatssecretaris van het Ministerie van Justitie en Veiligheid (hierna: JenV) en de voormalig Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (hierna SZW) de Aanpak versterking sociale en juridische positie sekswerkers (vanaf nu: de Aanpak) aan uw Kamer verstuurd.⁷ Het doel van deze aanpak was om tot diverse initiatieven en oplossingsrichtingen te komen waarmee de sociale en juridische positie van sekswerkers wordt versterkt. De Aanpak is tot stand gekomen in samenwerking met onder meer sekswerkers, de SWAD, belangenverenigingen, Soa Aids Nederland, hulpverleners en het Ministerie van Financiën en de Belastingdienst. In de afgelopen jaren zijn resultaten behaald naar aanleiding van de inzet op de Aanpak op vijf thema’s: zakelijke dienstverlening, zorg, politie, gemeenten en communicatie en media. Over de voortgang en resultaten op de verschillende thema’s is uw Kamer op 18 november 2024 geïnformeerd.⁸ Een groot aantal concrete oplossingsrichtingen binnen de Aanpak is uitgevoerd en geborgd. Om deze reden is eind 2025 geconstateerd dat het juiste moment is aangebroken om de Aanpak af te ronden.

Het afronden van de Aanpak betekent niet dat blijvende inzet op de versterking van de sociale en juridische positie van sekswerkers niet meer nodig is. In februari 2026 is door JenV en SZW een bijeenkomst georganiseerd met betrokkenen, waaronder de SWAD, Soa Aids Nederland, de Vereniging Nederlandse Gemeenten en politie. Tijdens deze bijeenkomst is stilgestaan bij behaalde resultaten, maar ook is onderkend dat sommige knelpunten niet zijn opgelost. Op een aantal thema’s wordt momenteel bezien wat vervolgstappen zijn. Dit geldt bijvoorbeeld ten aanzien van het thema zakelijke dienstverlening, waaronder ook de opting-in regeling met voorwaardenpakket. Door JenV, SZW en de genoemde partijen is tijdens de bijeenkomst een intentieverklaring getekend waarin is uitgesproken om het onderwerp blijvend aandacht te geven. Dit sluit aan bij de opgave in het coalitieakkoord, waarin het voornemen om de rechtspositie van sekswerkers te versterken ook tot uitdrukking komt. De komende periode bespreek ik met de betrokken partijen hoe verder vervolg wordt gegeven aan het versterken van de rechtspositie van sekswerkers. Om inzicht te krijgen in de uitvoering van de acties binnen de Aanpak en de mate waarin dit volgens sekswerkers en professionals bijdraagt aan de versterking van de positie van sekswerkers, zal het WODC in de loop van dit jaar starten met een evaluatie van de Aanpak. Naar verwachting worden de resultaten hiervan in 2027 opgeleverd, waarna uw Kamer wordt geïnformeerd over de resultaten.

Het bieden van ondersteuning en perspectief aan sekswerkers die willen stoppen met het werk is en blijft een prioriteit van dit kabinet. Sekswerkers kunnen belemmeringen ervaren, zoals het niet kunnen vinden van een nieuwe baan vanwege een gat in het cv of moeite hebben met het aanpassen aan een nieuw inkomsten- en uitgavenpatroon. De inzet op dit vlak sluit aan bij de motie van het lid Van Dijk c.s., die verzoekt de zichtbaarheid van uitstaporganisaties te bevorderen en in het prostitutiebeleid voorrang te geven aan uitstapprogramma’s.⁹ Op de recent herziene website sekswerkgoedgeregeld.nl zijn de verschillende uitstaporganisaties inmiddels vindbaar voor sekswerkers en andere betrokkenen. Middels de Decentralisatie Uitkering Uitstapprogramma’s Prostituees (DUUP) blijven structurele middelen beschikbaar voor gemeenten om uitstapprogramma’s te financieren. Met het amendement Van Dijk c.s. zijn deze middelen voor dit jaar incidenteel verhoogd tot 6.500.000 euro.¹⁰ Ter uitvoering van de motie Bikker c.s., waarin wordt verzocht om betere sturingsmogelijkheden ten aanzien van de DUUP-gelden, wordt aangesloten bij de wijziging van de Financiële-verhoudingswet.¹¹ Hiermee worden decentralisatieuitkeringen vervangen door zogeheten bijzondere-fondsuitkeringen en kan informatie worden opgevraagd bij gemeenten over de besteding ervan, om te kijken of de doelen bereikt worden.

Wetsvoorstel regulering sekswerk

Begin 2021 is het wetsvoorstel regulering sekswerk (Wrs) ter behandeling aan de Tweede Kamer verstuurd. Naar aanleiding van het coalitieakkoord van het kabinet-Rutte IV is in 2023 een nota van wijziging op het wetsvoorstel in consultatie gebracht. De Wrs voorziet onder meer in een landelijke vergunningplicht en registratieplicht voor zowel prostituees vanaf 21 jaar als voor seksbedrijven. Tijdens de plenaire behandeling van het wetsvoorstel Modernisering en uitbreiding strafbaarstelling mensenhandel op 5 juni 2025 heeft het lid Ceder een motie ingediend waarmee de regering wordt verzocht om zo snel als mogelijk de nota van wijziging bij de Wrs naar de Kamer te sturen.¹²

Verschillende instanties en betrokkenen hebben op de Wrs kritische adviezen uitgebracht, waaronder de sekswerkbranche, zorgprofessionals, de Autoriteit Persoonsgegevens, de Raad van State en mensenrechtenorganisaties. Gelet op de prioriteiten van dit kabinet en indachtig de eerder uitgebrachte reacties op het wetsvoorstel wordt de Wrs niet doorgezet. Dit kabinet kiest ervoor zich te richten op maatregelen die gericht en effectief een verschil kunnen maken.

Op 20 mei 2026 spreek ik met de commissie Justitie en Veiligheid over het sekswerkbeleid in de context van het commissiedebat mensenhandel en prostitutie. Hierin kan ik de ambities van dit kabinet verder toelichten. Ik houd uw Kamer op de hoogte van verdere ontwikkelingen in de uitvoering van het sekswerkbeleid.

De Minister van Justitie en Veiligheid, D.M. van Weel

---

1 Kamerstukken II 2024/25, 28 638, nr. 253.

2 Jaarcijfers Mensenhandel 2024, Nationaal Rapporteur Mensenhandel en Seksueel Geweld tegen Kinderen (17 oktober 2025).

3 Kamerstukken II 2025/26, 28 638, nr. 259.

4 Het juridische begrip «prostituee» duidt op een persoon die seksuele handelingen verricht met een ander tegen betaling. De term «sekswerker» is een breder begrip en duidt op een persoon die seksuele handelingen verricht met of voor een ander tegen betaling. Om het onderscheid te kunnen maken ten aanzien van de doelgroep van de leeftijdseis wordt om die reden hier de term prostituee gehanteerd.

5 Aanhangsel Handelingen II 2025/26, nr. 677.

6 Kamerstukken II 2018/19, 34 193, nr. 6.

7 Kamerstukken II 2023/24, 34 193, nr. 17.

8 Kamerstukken II 2024/25, 34 193, nr. 19.

9 Kamerstukken II 2024/25, 36 547, nr. 42.

10 Kamerstukken II 2025/26, 36 800-VI, nr. 33.

11 Kamerstukken II 2025/26, 36 800 VI, nr. 115.

12 Kamerstukken II 2024/25, 36 547, nr. 35.

---

1 Kamerstukken II 2024/25, 28 638, nr. 253.

2 Jaarcijfers Mensenhandel 2024, Nationaal Rapporteur Mensenhandel en Seksueel Geweld tegen Kinderen (17 oktober 2025).

3 Kamerstukken II 2025/26, 28 638, nr. 259.

4 Het juridische begrip «prostituee» duidt op een persoon die seksuele handelingen verricht met een ander tegen betaling. De term «sekswerker» is een breder begrip en duidt op een persoon die seksuele handelingen verricht met of voor een ander tegen betaling. Om het onderscheid te kunnen maken ten aanzien van de doelgroep van de leeftijdseis wordt om die reden hier de term prostituee gehanteerd.

5 Aanhangsel Handelingen II 2025/26, nr. 677.

6 Kamerstukken II 2018/19, 34 193, nr. 6.

7 Kamerstukken II 2023/24, 34 193, nr. 17.

8 Kamerstukken II 2024/25, 34 193, nr. 19.

9 Kamerstukken II 2024/25, 36 547, nr. 42.

10 Kamerstukken II 2025/26, 36 800-VI, nr. 33.

11 Kamerstukken II 2025/26, 36 800 VI, nr. 115.

12 Kamerstukken II 2024/25, 36 547, nr. 35.