33 489 Derivatenposities van (semi-)publieke instellingen

Nr. 5 BRIEF VAN DE MINISTER VAN FINANCIËN

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 18 december 2012

Middels dit schrijven kom ik tegemoet aan het verzoek van de leden Klaver (GroenLinks) en Omtzigt (CDA) om een procedurele brief van het kabinet waarin wordt aangegeven wanneer zij de resultaten kunnen ontvangen van de derivatenposities in de (semi-) publieke sector. Dit verzoek is gedaan tijdens de Regeling van Werkzaamheden op 5 december 2012.

Door een aantal sectoren is reeds een overzicht van derivatenposities aan de Kamer gestuurd. Voor de overige sectoren zal ik in deze brief schetsen wanneer u meer inzicht zult krijgen in de derivatenposities van de betreffende instellingen.

Daarnaast zal ik u in deze brief uiteenzetten op welke manier de betrokken ministeries bezig zijn om concreet invulling te geven aan het gestelde in het Regeerakkoord, namelijk dat instellingen die (mede) met publiek geld zijn gefinancierd niet mogen speculeren met complexe financiële producten als derivaten. Ook van deze acties zal ik u het tijdpad mededelen.

Deze brief schrijf ik mede namens de ministers van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW), van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW), van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) en van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS).

Overzichten derivatenposities (semi-)publieke instellingen

In onderstaand overzicht is per sector aangegeven of er reeds informatie naar de Kamer gezonden is. Ook is daarbij aangegeven wanneer dat gebeurd is. Voor de sectoren waarvan nog geen informatie is aangeleverd aan de Kamer is het tijdpad vermeld.

Woningcorporaties (BZK)

Op 11 juni 2012 heeft de minister van BZK een brief gestuurd aan de Tweede Kamer (met kenmerk 2012-0000326564) over diverse dossiers inzake woning-corporaties. Als bijlage bij deze brief is het rapport van het Centraal Fonds Volkshuisvesting (CFV) gevoegd – «Renterisico´s beheerst of financiële risico´s vergroot? Derivaten bij woningcorporaties». In dit rapport worden de resultaten weergegeven van het onderzoek dat het CFV heeft gedaan naar het gebruik van derivaten door woningcorporaties.

Pensioenfondsen (SZW)

In een brief aan de Tweede Kamer van de minister van Financiën (mede namens de ministers van OCW, SZW, BZK en VWS) d.d. 16 november 2012 (kenmerk BZ/2012/654/U) is aangegeven dat DNB op kwartaalbasis overzichten publiceert die een inzicht geven in de relatieve omvang van de derivatenposities. Het meest recente overzicht was bij de genoemde brief gevoegd.

Onderwijs (OCW)

De minister van OCW heeft op 20 november 2012 een aanbiedingsbrief (kenmerk 461746) en het bijbehorende rapport van de Onderwijsinspectie inzake het gebruik van derivaten in het HO en MBO aan de Kamer gestuurd.

Staatsdeelnemingen (FIN)

In een brief aan de Tweede Kamer van de minister van Financiën (mede namens de ministers van OCW, SZW, BZK en VWS) d.d. 16 november 2012 (kenmerk BZ/2012/654/U) is aangegeven dat staatsdeelnemingen geen onderdeel zijn van de publieke of semi-publieke sector. Dit zijn private ondernemingen met de staat als aandeelhouder. Derivatenposities bij staatsdeelnemingen kunnen in het ergste geval tot verliezen bij de onderneming leiden, zonder dat de risico´s ten aanzien van de derivatenposities één op één doorwerken naar de rijksbegroting.

Zorginstellingen (VWS)

In een brief aan de Tweede Kamer van de minister van Financiën (mede namens de ministers van OCW, SZW, BZK en VWS) d.d. 16 november 2012 (kenmerk BZ/2012/654/U) is aangegeven dat het Waarborgfonds voor de Zorgsector een uitvraag gedaan heeft met betrekking tot het gebruik van derivaten. De resultaten daarvan, alsmede vervolgstappen van de minister van VWS, zijn per brief d.d. 12 december 2012 door de minister van VWS aan de Tweede Kamer kenbaar gemaakt.

Decentrale overheden (BZK)

Op 3 december 2012 heeft de minister van BZK een brief aan de Tweede Kamer gestuurd waarin hij aangeeft dat hij een uitvraag gaat doen bij de provincies, gemeenten, waterschappen en gemeenschappelijke regelingen. De minister van BZK streeft ernaar om de resultaten daarvan begin februari 2013 aan de Kamer kenbaar te maken.

Conclusie is dat alleen over de derivatenposities bij decentrale overheden tot nu toe nog geen informatie beschikbaar was die aan de Tweede Kamer kon worden gestuurd.

Nadere invulling van de passage uit het Regeerakkoord

In het regeerakkoord «Bruggen slaan» d.d. 29 oktober 2012 heeft het kabinet voornemens met betrekking tot derivaten bij (semi)publieke organisaties geformuleerd. In het regeerakkoord is opgenomen dat voor organisaties die (mede) met publiek geld zijn gefinancierd, het verboden is om te speculeren met complexe financiële producten zoals derivaten. Verzekeren tegen renterisico’s is wel toegestaan. Toezicht hierop vindt plaats bij de jaarlijkse accountantscontrole.

Momenteel bereiden de betrokken ministeries (SZW, OCW, BZK, VWS en Financiën) nadere regelgeving voor teneinde de afspraak uit het Regeerakkoord verder uit te werken. Voorstellen ter zake kunt u eind maart / begin april 2013 tegemoet zien.

Ik ga ervan uit dat ik u met deze brief voldoende geïnformeerd heb.

De minister van Financiën, J.R.V.A. Dijsselbloem