31 789
Staatsdeelnemingen Fortis en ABN AMRO

nr. 18
BRIEF VAN DE MINISTER VAN FINANCIËN

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 28 september 2009

Mede in antwoord op een verzoek van de vaste commissie voor Financiën (2009D45183) ga ik hierbij in op de ontwikkelingen rond ABN AMRO en Fortis Bank Nederland.

Nu de onderhandelingen over verkoop van HBU zijn afgebroken door Deutsche Bank (Kamerstuk 31 789, nr. 17), zijn er vragen gerezen over de geplande integratie van Fortis Bank Nederland en het «N-share» van ABN AMRO.

Zoals hieronder uiteen wordt gezet, is het kabinetsvoornemen tot integratie van beide banken onveranderd. Dit brengt met zich mee dat naast de besprekingen over de EU remedy de nodige stappen moeten worden gezet om die integratie mogelijk te maken. Met deze brief wil ik u inzicht geven in deze vervolgstappen.

EU remedy

Na het afbreken van de onderhandelingen door Deutsche Bank is er intensief contact geweest met de Europese Commissie. Dit heeft ertoe geleid dat de Commissie twee weken uitstel heeft gegund voor het exploreren van opties die voldoen aan de voorwaarde die de Commissie destijds heeft gesteld.

Een team van het ministerie van Financiën, ABN AMRO en Fortis Bank Nederland werkt op dit moment aan deze opties. Hierbij wordt breed gekeken. Hoe dan ook zal invulling moeten worden gegeven aan de voorwaarde die de Commissie heeft gesteld, namelijk een transactie die de concurrentie op de markten voor commercial banking en factoring waarborgt. Zodra hierover meer duidelijkheid is, zal de Kamer daarover worden geïnformeerd.

De onrust die dit alles voor het personeel van beide banken met zich meebrengt, mag niet worden onderschat. Veel toegewijde medewerkers verkeren sinds 2007 in onzekerheid over hun professionele toekomst. Het is belangrijk dat de grootaandeelhouder in deze situatie een heldere positie inneemt. Niemand is ermee geholpen als de Staat in dit stadium een andere koers inslaat. Het streven is onverminderd gericht op een integratie van beide banken. De formaliteiten die daarvoor nodig zijn, moeten tijdig en secuur worden doorlopen. Uiteraard zal de Kamer daarbij zo goed mogelijk worden betrokken. In dit kader zullen u de komende weken besluiten ter goedkeuring worden voorgelegd.

Juridische afsplitsing N-share ABN AMRO

De EU remedy heeft geen invloed op de ontvlechting van het bestaande ABN AMRO-concern. De verdeling van de bankactiviteiten is indertijd contractueel vastgelegd tussen RBS, Banco Santander en Fortis. Zoals bekend heeft de Staat inmiddels de plaats van Fortis ingenomen.

De consortiumpartijen streven ernaar het gedeelte dat de Staat toekomt, het zgn. N-share, rond de jaarwisseling uit te plaatsen. De desbetreffende activiteiten zullen juridisch worden afgesplitst van het bestaande concern, ondergebracht worden in entiteit «ABN AMRO II» en later rechtstreeks worden overgedragen aan de Staat.

Een dergelijke juridische splitsing wordt vooraf gedeponeerd bij het handelsregister, zodat belanghebbenden daar kennis van kunnen nemen. ABN AMRO streeft ernaar dat nog voor 1 oktober 2009 te doen, tenzij dat om praktische redenen onmogelijk blijkt. Voor de goede orde zal ik de Kamer hierover tegelijkertijd met de deponering informeren.

Overdracht N-share, oprichting moedermaatschappij ABN AMRO

De daadwerkelijke overdracht van het N-share aan de Staat zal plaatsvinden nadat de juridische splitsing is afgerond. Zoals ik uw Kamer in juni schreef (Kamerstuk 31 789, nr. 6), stel ik me voor het N-share zo snel mogelijk na overdracht onder te brengen in een nieuwe moedermaatschappij, die de naam ABN AMRO Group N.V. zal krijgen. Rond dezelfde tijd, of later als dat nodig is, zal ook Fortis Bank Nederland onder deze moedermaatschappij worden geplaatst, waarna de integratie kan worden gerealiseerd.

De formele besluiten die hiermee gepaard gaan, hebben een relatief lange doorlooptijd. De oprichting van de nieuwe moedermaatschappij wordt op grond van art. 34 Comptabiliteitswet ter goedkeuring voorgelegd aan beide Kamers van de Staten-Generaal. Daarnaast is een verklaring van geen bezwaar vereist van toezichthouders in een groot aantal landen waar de banken actief zijn.

Ik verwacht de Kamers in oktober het voorstel tot oprichting te kunnen toesturen, en daarbij ook de beoogde raad van bestuur en beoogde raad van commissarissen te presenteren.

Kapitalisering

Wat betreft de herkapitalisering van Fortis Bank Nederland, het N-share en de nieuw te vormen bank heb ik zeer goede nota genomen van de wens van de Kamer om zo snel mogelijk te worden geïnformeerd, waarbij de voorkeur werd uitgesproken de volledige kapitalisering in één keer te behandelen. Daarbij is toegezegd dat herkapitalisering in principe expliciet zou worden voorgelegd, en niet zou plaatsvinden via de faciliteit van € 20 mrd die vorig jaar in het leven is geroepen.

Ik heb er gedurende de zomer naar gestreefd het traject van de EU remedy parallel te laten lopen aan de besprekingen over herkapitalisering in het algemeen, zodat u rond deze tijd een volledig voorstel kon worden toegestuurd. Door het afbreken van de onderhandelingen door Deutsche Bank is het lastig geworden de impact van de EU remedy op de kapitalisering mee te nemen. Ik meen er niettemin goed aan te doen u op korte termijn een zo volledig mogelijk voorstel voor te leggen.

Per separate brief (FM/2009/2076M) zal ik u de uitkomsten sturen van de macro-stresstest die De Nederlandsche Bank heeft uitgevoerd voor de financiële sector. Mede op grond van deze stresstest ben ik in gesprek over de concrete kapitaaltoevoegingen die nodig zijn voor een ongestoorde bedrijfsvoering van Fortis Bank Nederland en van het N-share na afsplitsing. De kapitaaleisen die DNB aan het N-share stelt, zullen in ieder geval een voorwaarde zijn voor de juridische afsplitsing.

De uiteindelijke omvang van de herkapitalisering zal worden gevormd door (i) de kapitaaleisen die DNB stelt, (ii) de resterende kosten van separatie en segregatie, en (iii) de onvermijdelijke kosten om beide banken te integreren tot de nieuwe ABN AMRO Group, inclusief die van de remedy.

Het voorstel hiertoe zal u in ieder geval in oktober bereiken, zodat de Kamer ruim voldoende tijd heeft zich hierover een oordeel te vormen.

Voortgang

Met het bovenstaande hoop ik u duidelijkheid te hebben gegeven over de belangrijkste besluiten de komende maand. De Kamer zal worden geïnformeerd over de voortgang van de EU remedy en de deponering van de juridische splitsing, en haar instemming zal worden gevraagd op de oprichting van een nieuwe moedermaatschappij en op de herkapitalisering.

Volledigheidshalve zij opgemerkt dat De Nederlandsche Bank als toezichthouder en vergunningverlener nauw betrokken is bij de bovenstaande trajecten.

De minister van Financiën,

W. J. Bos