31 532 Voedingsbeleid

Nr. 173 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN ECONOMISCHE ZAKEN

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 21 november 2016

Te weinig realiseren wij ons hoe ons voedsel gemaakt is en door wie het gemaakt wordt. Dat is van invloed op hoe we met ons voedsel omgaan en welke waardering wij er voor hebben. Ik vind het belangrijk dat we beseffen welke «reis» ons voedsel maakt voordat het op ons bord komt en welke inspanningen daarvoor nodig zijn. Het bevorderen van transparantie in en over de voedselketen is daarom een speerpunt van mijn beleid. Niet als doel op zichzelf, maar als middel om de consument de mogelijkheid te bieden een geïnformeerde keuze te maken en voor het stimuleren en vergroten van veiligheid en duurzaamheid in de voedselketen. En als middel om de positie van (primaire) bedrijven te versterken en de consument meer te verbinden met zijn voedsel.

Pilot herkomstinformatie

Bij de presentatie van de essaybundel «Aan tafel!», begin februari dit jaar, heb ik de wens uitgesproken dat de consument in de nabije toekomst, bijvoorbeeld via een app op zijn telefoon kan lezen waar het te kopen stukje vlees vandaan komt en hoe het is geproduceerd. Vandaag ben ik, in het kader van een bezoek aan verschillende bedrijven in de vleesvarkensketen, geïnformeerd over de opzet en uitvoering van een pilot herkomstinformatie in die keten. Gedurende vier weken zal op een deel van het varkensvleesassortiment van Albert Heijn een sticker met QR-code worden aangebracht. De QR-code leidt naar de website van Albert Heijn waarop specifieke informatie over de wijze van produceren (Beter Leven keurmerk) wordt gegeven. Albert Heijn werkt samen met 150 Nederlandse varkenshouders die middels een gesloten keten hun varkens aanleveren. De herkomst van het varkensvlees wordt inzichtelijk gemaakt door een link naar de website van Vion waarop de 150 deelnemende varkenshouders aan het Good Farming Star (Beter Leven keurmerk)-concept een gezicht krijgen. De internetsite bevat informatie over het Good Farming Star-concept, de rol van de veehouder daarin en de geografische spreiding van de varkenshouders via een kaart. Aan het einde van de pilot zal onder meer geëvalueerd worden in hoeverre de consumenten de QR-code gebruiken en/of de websites van Albert Heijn en Vion bezocht hebben. Ik waardeer het zeer dat het bedrijfsleven zich, met financiële steun van de overheid, heeft ingespannen om deze pilot herkomstinformatie in de vleesvarkensketen mogelijk te maken en ik zie dit als het begin van een grotere beweging richting een verbeterde transparantie in de voedselketen. Zo voer ik in deze ook gesprekken met andere marktpartijen.

Advies Kwartiermakers

Eerder dit jaar hebben de Alliantie Verduurzaming Voedsel (Alliantie) en ik met elkaar gesproken over het belang van transparantie in de (voedsel)keten. Daarbij hebben we onder meer stil gestaan bij het nut van één centrale database, of trusted source, met daarin opgenomen verplichte productinformatie, informatie over herkomst en productiewijze en ook logistieke informatie. Afgesproken is toen om een groep van deskundigen, ook wel de Kwartiermakers genoemd, in te stellen.

De Kwartiermakers is gevraagd advies uit te brengen over de trusted source en over een relevante en haalbare, verdere uitbreiding, stroomlijning en verbetering van bestaande informatiestromen in de voedselketen, een wens van zowel het bedrijfsleven als de overheid. Ontsluiting van informatie naar de consument is hierbij een belangrijk aandachtspunt. Om tot hun advies te komen hebben de Kwartiermakers onder meer een inventarisatie uitgevoerd naar huidige systemen en standaarden over productinformatie en de mogelijkheden om consumenten te informeren. Ook hebben zij diverse stakeholders geraadpleegd inzake de informatiebehoefte van consumenten. In een tussenrapportage schrijven Kwartiermakers dat al veel informatie over voedselproducten en de herkomst daarvan digitaal beschikbaar is en dat dit mogelijkheden lijkt te bieden voor verbetering van de huidige informatievoorziening. Ook schrijven zij dat er sprake is van een momentum om concrete stappen te zetten om de informatievoorziening over voedselproducten naar de consument te verbeteren.

Op basis van de tussenrapportage en vooruit lopend op het definitieve advies, is een start gemaakt met enkele pilots. Naast de eerder beschreven pilot herkomstinformatie in de vleesvarkensketen betreft het een pilot productsamenstelling. Daarbij het gaat om het realiseren van een koppeling tussen de Levensmiddelendatabank (LEDA) van het Voedingscentrum en het RIVM en de in informatiesystemen van het bedrijfsleven opgeslagen wettelijk verplichte etiketinformatie. Deze informatie over productsamenstelling dient ook als bron voor de onlangs door de Minister van VWS aangekondigde voedingsapp (Kamerstuk 31 532, nr. 167).

Het definitieve advies van de Kwartiermakers met daarin ook concrete aanbevelingen voor vervolgstappen zullen de Alliantie en ik binnenkort in ontvangst nemen. Met de Alliantie zal ik afspraken maken over de verdere uitwerking van de aanbevelingen. Ik zal u spoedig daarna informeren.

De Staatssecretaris van Economische Zaken, M.H.P. van Dam