nr. 2
VOORSTEL TOT WIJZIGING VAN HET REGLEMENT VAN ORDE
Het Reglement van Orde wordt als volgt gewijzigd:
Hoofdstuk XII. Enquête komt te luiden:
HOOFDSTUK XII. PARLEMENTAIRE ENQUETE EN ONDERZOEK
Artikel 140. Regeling parlementair en extern onderzoek
Bij afzonderlijke regeling, vast te stellen door de Kamer, worden voorschriften
gegeven over de besluitvorming betreffende de totstandkoming van onderzoek
middels een parlementaire enquête, door een tijdelijke commissie en
middels overige vormen, alsmede over hetgeen verder met het bedoelde onderzoek
samenhangt.
Artikel 141. Enquêtecommissie
Een parlementaire enquête wordt uitgevoerd door een hiervoor in
te stellen commissie uit de Kamer, de enquêtecommissie.
Artikel 142. Tijdelijke commissie
Een parlementair onderzoek wordt uitgevoerd door een hiervoor in te stellen
commissie uit de Kamer, de tijdelijke commissie.
Algemene toelichting
Met de inwerkingtreding van de Wet op de parlementaire enquête 200.
is een wijziging van het Reglement van Orde van de Tweede Kamer noodzakelijk
geworden. Deze gelegenheid is aangegrepen om de besluitvormingsprocedures
over de totstandkoming van parlementair onderzoek te moderniseren en vergaand
te vereenvoudigen. De besluitvormingsprocedures worden vastgelegd in een afzonderlijke
regeling: de Regeling parlementair en extern onderzoek.
De Regeling parlementair en extern onderzoek beschrijft de totstandkoming
van onderzoeksvoorstellen. Ook wordt in de regeling voorgeschreven dat de
keuze voor het onderzoeksinstrument wordt onderbouwd. De Regeling
wordt tegelijkertijd met onderhavige wijziging van het Reglement van Orde
voorgelegd aan de Tweede Kamer.
In de voorgestelde wijziging van het Reglement van Orde is sprake van
een vergaande vereenvoudiging van hoofdstuk XII. Alle relevante bepalingen
over de parlementaire enquête zijn verwerkt in de tekst van de Wet op
de parlementaire enquête 200. Het huidige Reglement van Orde bevat bepalingen
met een externe werking. Dat wil zeggen dat ook derden geraakt worden door
hetgeen momenteel is vastgelegd in het Reglement van Orde. Hier wordt gedoeld
op de artikelen die betrekking hebben op het horen van getuigen en deskundigen
en het afleggen van een valse verklaring. Vanuit het oogpunt van rechtsbescherming
is het wenselijk dat dergelijke bepalingen worden vastgelegd in de wet zelf
en niet in een intern «huishoudelijk» reglement van de Tweede
Kamer.
De huidige bepalingen in het Reglement van Orde spreken een aantal malen
over onderzoek daar waar eigenlijk bedoeld is een parlementaire enquête.
Het Presidium stelt voor om voortaan consequent te spreken over de parlementaire
enquête om zo mogelijke verwarring met andere vormen van parlementair
onderzoek te voorkomen.
Artikelsgewijze toelichting
Artikel 140
In dit artikel is de verplichting komen te vervallen dat commissies uit
de Kamer alleen naar aanleiding van een bij haar in overweging zijnd onderwerp
een voorstel tot het instellen van een onderzoek mogen doen. Het Presidium
ziet geen aanleiding een dergelijke beperkende formulering te handhaven, zeker
daar deze in de praktijk nooit wordt toegepast.
Het Presidium hecht groot belang aan een zorgvuldig opgezet en onderbouwd
onderzoeksvoorstel. De aanleiding voor het voorstel maar ook de keuze voor
het instrument dient helder te worden toegelicht. Het Presidium is van mening
dat hiervoor het beste een afzonderlijk reglement kan worden opgesteld.
Artikel 141
Met dit artikel wordt geregeld dat een afzonderlijke commissie wordt ingesteld
voor de uitvoering van een parlementaire enquête. De verplichting tot
plaatsing van het besluit tot het instellen van een onderzoek en een commissie
in de Staatscourant wordt geregeld in de Wet op de parlementaire enquête
200. en kan komen te vervallen in het Reglement van Orde.
Artikel 142
Met dit artikel wordt geregeld dat een afzonderlijke commissie wordt ingesteld
voor de uitvoering van een parlementair onderzoek. Voorkomen wordt aldus dat
een vaste commissie een parlementair onderzoek uitvoert naar een beleidsterrein
waarop zijzelf actief is. Zoiets wordt ongewenst geacht met het oog op het
waarborgen van een onafhankelijke beoordeling.
Het gestelde in het oude artikel 142 kan komen te vervallen. In de praktijk
werd de in dit artikel voorgeschreven werkwijze ten aanzien van de
behandeling van een enquêtevoorstel niet meer gehanteerd. De gehanteerde
behandelingsprocedure is die welke is neergelegd in de Regeling parlementair
onderzoek. Het voorstel is deze werkwijze vast te leggen in het Reglement
van Orde in artikel 141.
Artikel 143
Het gestelde in artikel 143 wordt nu geregeld in artikel 141 en in de
Wet op de parlementaire enquête 200. Artikel 143 kan daarmee komen te
vervallen.
Artikel 144
De duur van het onderzoek wordt geregeld in de Wet op de parlementaire
enquête 200. Artikel 144 kan daarmee komen te vervallen.
Artikel 145
In de wet op de parlementaire enquête 200. is geregeld dat de ondervraging
van getuigen en deskundigen gebeurt door de enquêtecommissie in aanwezigheid
van ten minste drie leden van de commissie. Ondervraging van een getuige door
medewerkers van de commissie wordt niet wenselijk geacht. Het horen van getuigen
is een bevoegdheid die exclusief de enquêtecommissie toekomt. Het artikel
145 van het Reglement van Orde kan daarom komen te vervallen.
Artikel 146
De procedure die gevolgd moet worden bij het vermoeden van het afleggen
van een valse verklaring is geregeld in de Wet op de parlementaire enquête
200. Artikel 146 uit het Reglement van Orde kan komen te vervallen.
Artikel 147
Het ondertekenen van de processen-verbaal is geregeld in de Wet op de
parlementaire enquête 200. Artikel 147 uit het Reglement van Orde kan
komen te vervallen.
Artikel 148
Het opstellen van een verslag in de vorm van een eindrapport is geregeld
in de Wet op de parlementaire enquête 200. Voor de archivering van alle
documenten van een enquêtecommissie wordt aansluiting gezocht bij hetgeen
is geregeld in de Archiefwet 1995. Tevens zijn in de Wet op de parlementaire
enquête 200. bepalingen opgenomen over de geheimhouding van documenten.
Artikel 148 uit het Reglement van Orde kan komen te vervallen.
Artikel 149
De ontbinding van een enquêtecommissie is geregeld in de Wet op
de parlementaire enquête 200. Artikel 149 uit het Reglement van Orde
kan komen te vervallen.
Artikel 150
De beëindiging van het onderzoek is geregeld in de wet op de parlementaire
enquête 200. Het artikel 150 uit het Reglement van Orde kan komen te
vervallen.
De Voorzitter,
De Griffier,