Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 11 april 2018
Met deze brief kom ik tegemoet aan uw verzoek om informatie naar aanleiding van een
artikel in de Telegraaf1 over contracten die tien verschillende ziekenhuizen met Menzis hebben gesloten rondom
hartzorg (Handelingen II 2017/18, nr. 69, Regeling van Werkzaamheden). In het artikel
wordt aangegeven dat Hartpatiënten Nederland zich zorgen maakt over de gevolgen van
deze contracten voor de kwaliteit van zorg en de kans op risicoselectie. Ik heb daarom
contact gehad met betrokken partijen.
Hartpatiënten Nederland heeft aangegeven dat na de nodige aanvullende informatie veel
van hun zorgen zijn weggenomen en dat naar hun mening diverse waarborgen zijn ingebouwd
om risicoselectie te voorkomen2. Patiëntenfederatie Nederland vertelde groot voorstander te zijn van de afspraken
die de ziekenhuizen met Menzis hebben gesloten. Daarnaast meldt de Harteraad, de grootste
patiëntenvereniging voor mensen met een hartaandoening, positief te zijn over de proef3 waarbij verbetering van uitkomsten en kwaliteitsverbetering worden beloond in plaats
van het aantal verrichtingen. Bovendien zijn naar mening van deze partijen voldoende
waarborgen ingebouwd om risicoselectie te voorkomen, dit wordt ook gemonitord.
Ik ben positief over de genoemde contracten en de reacties van patiëntenorganisaties
sterken mij daar in. Het sluit aan bij de ambities van deze regering om het belang
van alle betrokken partijen in de zorg meer te richten op de uitkomst van de zorg
in plaats van omzet en dat kwaliteit meer centraal moet staan in de zorginkoop. Wel
vind ik van belang dat helder wordt uitgelegd aan patiënten hoe dit soort contracten
is opgebouwd zodat onrust wordt voorkomen en gevolgen voor patiënten worden gemonitord.
Inhoud contract
De contracten tussen de tien ziekenhuizen en Menzis kennen twee belangrijke pijlers.
Ten eerste gaan de ziekenhuizen samen met de Nederlandse Hart Registratie (NHR) werken
aan verdere verbetering van de uitkomsten door beschikbare data nog intensiever gebruiken.
Ten tweede wordt de bekostiging gekoppeld aan een model waarbij wordt geanalyseerd
of de voor de patiënt belangrijkste uitkomsten gunstiger, minder gunstig of gelijk
zijn aan de voorspelde uitkomsten op grond van patiëntkenmerken. Er wordt hierbij
naar verschillende uitkomsten gekeken zoals overleving, complicaties, heroperaties
en op termijn kwaliteit van leven. Deze informatie wordt nu al door de ziekenhuizen
gebruikt om kwaliteit van zorg te bewaken en te bevorderen.
De NHR verzorgt hiervoor de analyses, waarbij rekening wordt gehouden met de zorgzwaarte
van patiënten. Het hogere risico op een onbedoelde uitkomst bij een ziekere patiënt
wordt in de berekeningen meegewogen, waardoor de kans op risicoselectie wordt verkleind.
In het model worden de indicatoren gewogen (overleving weegt het zwaarst). Heroperaties
die bijdragen aan betere overleving worden op die manier alsnog beloond.
Door toepassing van het model wordt met meerdere uitkomstdomeinen rekening gehouden,
waarmee wordt voorkomen dat specifieke prikkels ontstaan. Zijn de uitkomsten overall
gunstiger dan voorspeld, dan wordt het ziekenhuis beloond. Zijn de uitkomsten overall
minder gunstig dan voorspeld, dan betaalt het ziekenhuis een bedrag aan Menzis terug.
Omdat het model nieuw is en de werking en effecten ervan goed gemonitord en nauwkeurig
geëvalueerd moeten worden, is de financiële impact per ziekenhuis bij aanvang nog
heel beperkt.
Monitoring
Ik vind het van groot belang dat de effecten van deze contracten goed worden gemonitord.
Allereerst omdat van de resultaten kan worden geleerd, ook voor andere initiatieven.
Daarnaast moeten de gevolgen voor de kwaliteit van de patiëntenzorg nauwlettend worden
gevolgd. De NHR is als derde, onafhankelijke partij betrokken bij het traject. Zij
analyseren de data, voeren audits uit en kijken nadrukkelijk ook naar risicoselectie.
Bovendien vervult de NHR samen met zorgaanbieders en zorgverzekeraars, een belangrijke
rol bij de methodologische doorontwikkeling van het model, onder andere door internationale
experts te consulteren. Risicoselectie is daarbij een belangrijk aandachtspunt. In
het model kunnen indien nodig aanvullende maatregelen worden getroffen, bijvoorbeeld
door bepaalde patiëntgroepen te excluderen. Ik maak met de NHR aanvullende afspraken
over de wijze waarop zij het Ministerie van VWS periodiek kan informeren. Ik vind
het daarbij belangrijk dat patiënten worden betrokken bij de monitoring en evaluatie.
Ik kom hier voor de zomer op terug.
Tot slot
Het is mijn ambitie om uitkomsten voor individuele patiënten verbeteren, tegen lagere
kosten. Voor kwaliteitsverbetering in de zorg is onderlinge vergelijking en daarmee
deelname van alle zorgaanbieders aan de kwaliteitsregistraties -zoals de NHR- van
essentieel belang. Dit type contracten kan hieraan een belangrijke extra bijdrage
leveren. Ik volg dit soort ontwikkelingen dan ook met grote interesse.
De Minister voor Medische Zorg,
B.J. Bruins