Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 15 september 2026
Met deze brief zend ik uw Kamer de nieuwe strategische agenda van de Koninklijke Nederlandse
Akademie van Wetenschappen (KNAW) «Bruggen naar morgen – Strategische Agenda 2026–2030».
Bijgevoegd ontvangt u eveneens het eindrapport van de evaluatie van de KNAW, dat op
24 augustus jl. is afgerond.
De evaluatie is uitgevoerd door Technopolis B.V. in opdracht van het Ministerie van
Onderwijs, Cultuur en Wetenschap.
Ik stuur in oktober mijn reactie op de strategische agenda naar het
KNAW-bestuur. In deze reactie betrek ik de conclusies en aanbevelingen uit het evaluatierapport.
Ik zal een afschrift van deze reactie versturen naar beide Kamers van de Staten-Generaal.1
Strategische agenda
De strategische agenda beschrijft hoe de KNAW de komende vijf jaar uitvoering wil
geven aan haar wettelijke taken. De missie van de KNAW is om vanuit haar onafhankelijke
positie gedachtenuitwisseling te bevorderen tussen wetenschappers onderling en tussen
wetenschap en samenleving, de overheid te adviseren vanuit de wetenschap over wetenschappelijke
en maatschappelijke kwesties en de wetenschapsbeoefening te versterken door onderzoek
te verrichten en te stimuleren. Door het uitvoeren van deze missie hoopt de KNAW bij
te dragen aan een open, integere en veerkrachtige wetenschappelijke gemeenschap die
ruimte biedt voor nieuwsgierigheid, moed en samenwerking.
De KNAW voert haar missie en visie de komende jaren uit via drie strategische prioriteiten:
-
1. Een gezaghebbend en toekomstgericht genootschap
-
2. Onafhankelijk en maatschappelijk betrokken onderzoek
-
3. Een verbonden en wendbare organisatie
Evaluatie
De evaluatie dient vijf doelen:
-
– Vaststellen van de doelmatigheid en doeltreffendheid waarmee de KNAW haar wettelijke
taken vervult en waarmee zij invulling geeft aan de Strategische Agenda 2021–2025
«Staan op kennis».
-
– Inzicht bieden in het functioneren van de governance van de KNAW en de mate waarin
de governance bijdraagt aan het goed uitvoeren van wettelijke en publieke taken.
-
– Inzicht bieden in de rol die de KNAW inneemt in het (Nederlandse) wetenschapsstelsel
en hoe die zich verhoudt tot de beleidsdoelstellingen van het Ministerie van OCW.
-
– Inzicht bieden in hoe de KNAW zich sinds de voorgaande evaluatie heeft ontwikkeld
en in hoeverre de aanbevelingen uit deze evaluatie zijn opgevolgd.
-
– Aanbevelingen doen voor het optimaliseren van de meerwaarde, toekomstbestendigheid,
doelmatigheid en de doeltreffendheid van de KNAW in het wetenschapsstelsel.
In het overkoepelend oordeel van de evaluatie staat dat de wettelijke taken van de
KNAW goed aansluiten op de behoeften van het Nederlandse wetenschapssysteem en de
OCW-beleidsdoelen. De KNAW is een relevante speler in het stelsel. De KNAW heeft de
afgelopen jaren haar taken merendeels doeltreffend en doelmatig uitgevoerd en de nieuwe
bestuursstructuur (ingevoerd in 2024) heeft hier positief aan bijgedragen. De aanbevelingen
van de vorige evaluatie zijn grotendeels opgevolgd. Er liggen verbeterpunten, onder
meer op het gebied van zichtbaarheid, diversiteit in het ledenbestand, impactmonitoring
van adviezen en de (strategische) positie van de instituten.
De Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap,
R.M. Letschert