26 800 VIII
Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen (VIII) voor het jaar 2000

nr. 115
BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN ONDERWIJS, CULTUUR EN WETENSCHAPPEN

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Zoetermeer, 27 juni 2000

Verplichte invoering CKV2,3 per 1 augustus 2001

In mijn brief van 12 november 1998 (Tweede Kamer, vergaderjaar 1998–1999, 26 200 VIII, nr. 17) heb ik aangegeven dat ik voor 1 augustus 2000 bekend zou maken of de verplichting om CKV2,3 (en de definitieve invulling van het profiel cultuur en maatschappij) in te voeren kan ingaan per 1 augustus 2001. Daarbij heb ik aangegeven dat het wel mogelijk moet zijn voor scholen die dat wensen om CKV2,3 in te voeren per 1 augustus 1999. In het overleg van 3 december 1998 heeft de Kamer mij in mijn voornemen ondersteund.

Bij deze wil ik u op de hoogte stellen van de huidige stand van zaken en van mijn conclusie gebaseerd op diverse waarnemingen, verslagen, rapporten en gesprekken. Verplichte invoering van CKV2,3 per 1 augustus 2001 blijkt niet mogelijk te zijn. Er zijn problemen geconstateerd van diverse aard: leerboeken, deskundigheid docenten, beschikbaarheid materiaal, niveau examen, relatie examen/programma, vorm van het centraal examen (namelijk met behulp van computer: cd-rom).

Deze conclusie is gebaseerd op overeenstemming hierover tussen alle instellingen die hiervoor verantwoordelijkheden hebben: de CEVO, het PMVO, de inspectie en het Cito. Ik heb hierover gesproken met de organisaties van leraren in de kunstvakken. Zij betreurden dat deze conclusie moest worden getrokken.

Het jaar van invoering moet nader bezien worden mede naar aanleiding van monitoring van het ontwikkelingstraject in de scholen wat betreft CKV2.

Stand van zaken

Per 1 augustus 1998 startten 9 havo-scholen met een experiment met het nieuwe vak CKV2.

In mei 2000 hebben op deze scholen de eerste (experimentele) examens plaatsgevonden.

Per 1 augustus 1999 hebben 108 havo scholen CKV2 (op vrijwillige basis) ingevoerd.

Per 1 augustus 1998 hebben 28 vwo scholen CKV2 ingevoerd en 112 vwo- scholen zijn per 1 augustus 1999 begonnen.

In het afgelopen schooljaar is door docenten in de kunstvakken, (na)scholingsinstellingen, enkele uitgevers, ondersteuningsinstellingen e.a. hard gewerkt aan de ontwikkeling van de noodzakelijke producten voor CKV2. Dat betekent zeker een belangrijke stimulans voor de ontwikkeling van het vak. E.e.a. is echter nog niet zodanig uitgekristalliseerd dat een landelijke verplichte invoering (met een centraal examen op de computer) verantwoord is. Daarbij spelen de ervaringen met betrekking tot de boekenvoorziening een rol: op dit moment is er nog geen enkele complete methode voor CKV2 gereed. Ook de bredere ervaringen met de invoering van «het studiehuis» spelen een rol.

Centraal examen havo 2000 en conclusie

Over de voorbereiding op en het verloop van de afname van de eerste (experimentele) examen in de 9 havo-scholen heeft de CEVO twee verslagen aan mij gestuurd (bijgaand)¹. Daaruit blijkt dat een en ander alleen door intensieve, individuele begeleiding redelijk is verlopen. Desondanks bleken zich er toch op vrijwel alle scholen problemen voor te doen, zowel bij de installatie van de computers als bij het afnemen van het examen.

Alleen dit aspect – nog afgezien van de andere gesignaleerde problemen – leidt tot de conclusie dat algemeen verplichte invoering per 1 augustus 2001 niet mogelijk is. Daarenboven echter: in 2001 zouden 117 havo scholen en 28 vwo scholen, die daarvoor gekozen hebben, het c.e. moeten afnemen. Dit is een te groot risico: al die scholen (niet bij de experimentele ontwikkeling betrokken en grosso modo startend vanuit een minder goed voorbereide positie) kunnen niet op dezelfde wijze individueel begeleid worden als de 9 experimentscholen. Het risico is te groot dat bij het examen en de voorbereiding daarop te veel zaken misgaan: de scholen moet meer tijd en gelegenheid worden gegeven om toe te groeien naar een situatie met een volwaardig centraal examen. CEVO, Cito, PMVO en inspectie delen die conclusie.

Examen CKV2 in 2001 en volgende jaren

In verband met het voorgaande wordt voor de scholen die voor de invoering van CKV2,3 hebben gekozen (en daarmee voor de definitieve invulling van het profiel cultuur en maatschappij) het volgende geregeld (dit wordt z.s.m. aan de scholen bekendgemaakt in Uitleg):

1. Voorlopig is er geen centraal examen maar een schoolexamen. Het cijfer voor het schoolexamen CKV2 bepaalt voor 50% het eindcijfer CKV2,3. Het perspectief blijft de invoering van een verplicht vak CKV2,3 met een c.e. op cd-rom.

2. Er wordt voor de toetsing in het schoolexamen een cd-rom beschikbaar gesteld, onder verantwoordelijkheid van de CEVO.

3. De school mag zelf kiezen of van de cd-rom gebruik wordt gemaakt.

4. Als de school ervoor kiest gebruik te maken van de cd-rom, mag de school zelf de normering bepalen. De CEVO schrijft wel voor hoe de score bepaald wordt (in een correctiemodel), maar de school bepaalt welk cijfer bij welke score hoort.

5. Als de school ervoor kiest gebruik te maken van de cd-rom, mag de school zelf bepalen of daarnaast nog andere toetsen worden gemaakt. De school bepaalt dan zelf de weging van die toetsen en van de cd-rom toets.

6. Als de school ervoor kiest gebruik te maken van de cd-rom is de school verplicht de toets af te nemen op één tijdstip (datum x, van 9.00 tot 12.00 uur), met indien nodig de mogelijkheid van een tweede zitting op dezelfde dag in de middag, onder voorwaarde dat de leerlingen die deelnemen aan de tweede zitting niet kennis kunnen nemen van de opgaven.

7. Dat tijdstip ligt vóór de c.e.-periode.

8. De school mag zelf kiezen of voor de cd-rom toets een herkansingsmogelijkheid wordt geboden. Voor een eventuele herkansing moet de school zelf een toets samenstellen.

9. Ten aanzien van de gang van zaken wordt expliciet monitoring opgezet, waardoor informatie wordt verkregen om jaarlijks te bezien wanneer en onder welke voorwaarden een centraal examen mogelijk is.

Over deze voorgestelde maatregelen bestaat overeenstemming tussen inspectie, PMVO, CEVO en Cito.

De Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen,

K. Y. I. J. Adelmund

---

1 Ter inzage gelegd bij de afdeling Parlementaire Documentatie.