nr. 11
BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN ECONOMISCHE ZAKEN
Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
's-Gravenhage, 15 november 2000
1 Inleiding
Naar aanleiding van mijn toezegging tijdens het Algemeen Overleg, 11 oktober
jl., stuur ik u hierbij een brief over het Nationaal Contactpunt Multinationale
Ondernemingen. Ik zal in deze brief ingaan op de volgende punten:
– wat is het kader van het Nationaal Contactpunt;
– welke acties zal het Nationaal Contactpunt in de nabije toekomst
ondernemen;
– waar staat het Nationaal Contactpunt in haar huidige vorm in de
discussie rond maatschappelijk verantwoord ondernemen.
2 Het kader
In 1976 heeft de OESO de richtlijnen voor multinationale ondernemingen
aangenomen als onderdeel van de Verklaring inzake Internationale Investeringen
en Multinationale Ondernemingen. De richtlijnen vertegenwoordigen de verwachtingen
van de overheden van de deelnemende landen ten aanzien van het gedrag en activiteiten
van multinationale ondernemingen. Het zijn aanbevelingen die op vrijwillige
basis nageleefd kunnen worden.
Om de richtlijnen te promoten en toepassing ervan te stimuleren is het
verplicht voor iedere lidstaat, op aanbeveling van de OESO-ministerraad in
1979, een Nationaal Contactpunt (hierna te noemen NCP) op te richten. In 1980
heeft de Minister van Economische Zaken hiertoe formeel het Nederlandse NCP
ingesteld. Het NCP is een interdepartementaal orgaan. Na instelling van het
NCP in 1980 is een aantal individuele gevallen bij het NCP aangedragen en
behandeld. Hierna is een periode van relatieve rust ontstaan.
Sinds de start van de herziening van de richtlijnen in 1998 is het NCP
weer volop actief geworden. Ter voorbereiding van de OESO vergaderingen voor de herziening heeft het NCP steeds overleg gehad met vertegenwoordigers
van werkgevers-, werknemers- en andere maatschappelijke organisaties (NGO's)
om een zo breed mogelijk draagvlak te creëren. Nu de herziening een feit
is wordt het overleg met deze partijen voortgezet. Deze consultaties bieden
de mogelijkheid tot discussie over onderwerpen gerelateerd aan de richtlijnen
in het algemeen alsmede het bespreken van problemen rond de toepassing of
naleving van de richtlijnen in individuele gevallen.
De deelnemende departementen komen regelmatig bijeen om verschillende
onderwerpen aan de orde te stellen. Aan alle belanghebbende partijen zijn
suggesties gevraagd voor de manier waarop het NCP de taken het best kan uitvoeren
rekening houdend met de gedetailleerde aanwijzingen die hierover zijn gemaakt
in de OESO-ministerraad 27 juli jl. (In afwachting van de afstemming tussen
de Nederlandse en Belgische vertaling is de oorspronkelijke Engelse tekst
van de procedure als bijlage toegevoegd)1.
3 Acties
Met de afronding van de herziening in juni jl. dient het NCP zich nu toe
te spitsen op het bekend maken van de richtlijnen en het bevorderen van de
toepassing ervan. De volgende activiteiten zijn hiervoor reeds gestart of
zullen in de nabije toekomst plaatsvinden.
– het opzetten van een website. Deze is 27 oktober geopend onder
de domeinnaam www.oesorichtlijnen.nl. Op deze
website is informatie te vinden over de richtlijnen, de achtergrond daarvan
en de procedures van het NCP.
– het promoten van de richtlijnen onder het bedrijfsleven. Een eerste
aanzet hiertoe was het seminar van 26 oktober dat in samenwerking met VNO-NCW
werd georganiseerd.
– het organiseren van verdiepingsseminars. Gezien het groot aantal
thema's dat in de richtlijnen behandeld wordt, zijn specifieke themabesprekingen
gewenst. Hier is met name een rol voor de verschillende vakdepartementen,
werknemersorganisaties en NGO's weggelegd. Het eerste verdiepingsseminar over
corruptie is gehouden op 9 november.
– het rapporteren over de activiteiten van het NCP. Jaarlijks dient
aan het OESO comité «Internationale Investeringen en Multinationale
Ondernemingen»(CIME) gerapporteerd te worden. Deze rapportage zal ook
aan de Kamer toegezonden worden.
– het helpen in het vinden van een oplossing bij vragen over de
toepassing van de richtlijnen in individuele gevallen. In de richtlijnen is
hiertoe een procedure opgenomen.
4 Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen
Het onderwerp maatschappelijk verantwoord ondernemen staat breed in de
belangstelling. In deze discussie worden zowel nationale als internationale
onderwerpen, ten aanzien van het handelen van ondernemingen, aan de orde gesteld.
Ik wil graag duidelijkheid scheppen ten aanzien van de rol van het huidige
NCP in deze discussie. Het NCP is opgericht ten behoeve van de OESO richtlijnen
en kan op dat vlak uitspraken doen. Het bestrijkt daarmee een belangrijk onderdeel
van de internationale discussie. De specifieke nationale onderwerpen en zaken
die internationaal verder strekken dan binnen de richtlijnen is bedoeld, vallen
buiten het huidige mandaat van het NCP.
Ik ben echter van mening dat het wenselijk is om te komen tot een breed
kenniscentrum op het gebied van maatschappelijk verantwoord ondernemen en
ik sta dan ook positief tegenover een opzet hiervan. Nader bezien moet worden
op welke wijze aan het kenniscentrum, qua taken en positionering,
vorm gegeven kan worden. Daarbij dient duidelijk te worden welke relatie er
moet zijn tussen het kenniscentrum en het NCP. De specifieke invulling van
het kenniscentrum wil ik mede baseren op het SER-advies van december en het
overleg daarover met verschillende collega's en andere betrokken partijen,
waar ik in deze brief dus niet op vooruit kan lopen.
Van verdere ontwikkelingen rond het kenniscentrum (en het NCP) zal ik
de Kamer op de hoogte houden.
De Staatssecretaris van Economische Zaken,
G. Ybema