Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal
Den Haag, 10 oktober 2016
Graag wil ik u bij dezen informeren over een aantal voorgenomen verbeteringen in de
dienstverlening rondom het verstrekken van reisdocumenten. Deze verbeteringen staan
overigens los van mijn eerdere toezegging over de mogelijke verbeteringen van de kwaliteit
van het reisdocumentenstelsel en het verhogen van de efficiency1. Daarover zal ik u later dit jaar berichten.
Thuisbezorgen en dienstverlening in het buitenland
De afgelopen jaren is in een aantal gemeenten geëxperimenteerd met het aan huis of
op het werk bezorgen van reisdocumenten. Deze proeftuinen zijn begin dit jaar geëvalueerd2. Hierbij is naar voren gekomen dat burgers deze dienstverlening zeer waarderen en
dat veel gemeenten dit type dienstverlening graag aan hun burgers willen aanbieden.
Dit kan worden geaccommodeerd door externe partijen, met bevoegd en gekwalificeerd
personeel en aangewezen door de autoriteit, een rol te geven in het aanvraag- en uitgifteproces
van reisdocumenten. Daarmee wordt het ook voor het Ministerie van Buitenlandse Zaken
mogelijk om externe dienstverleners te betrekken bij het aanvraagproces van reisdocumenten.
Dit conform een eerdere toezegging van mijn collega van Buitenlandse Zaken aan uw
Kamer (Kamerstuk 25 764, nr. 94).
Verruiming regeling extra paspoort
Voorts wil ik de reeds bestaande mogelijkheid om een extra paspoort te kunnen verstrekken
verruimen. Op dit moment is dat toegestaan indien een burger veel reist en het geregeld
voorkomt dat zijn paspoort bij een consulaat ligt in verband met visumverstrekking.
Daarnaast kan de burger in aanmerking komen voor een extra paspoort als hij geregeld
reist naar zogenaamde conflicterende landen3. Momenteel is het alleen mogelijk om een dergelijk tweede paspoort te krijgen indien
men dit voor zakelijke redenen nodig heeft. In de praktijk is deze beperking steeds
meer gaan knellen, omdat burgers ook om privéredenen veelvuldig reizen respectievelijk
naar conflicterende gebieden reizen. Daarom pas ik de regeling aan, zodat ook burgers
omwille van privéredenen een tweede paspoort verstrekt kunnen krijgen, waarbij wel
voldaan dient te worden aan de andere hiervoor genoemde voorwaarden.
Elektronische melding vermissing
Ook wil ik het mogelijk maken voor burgers om een vermissing van hun reisdocument
digitaal te melden bij de uitgevende instantie. Dat kan tot op heden alleen in persoon
aan de balie. Burgers moeten bij het melden inloggen via een gemeentelijk DigiD-portaal
om het risico te voorkomen dat iemand anders hun document als vermist opgeeft. Voordeel
van het sneller melden is dat het document wordt opgenomen in de nationale en internationale
registers als ongeldig en zo fraude kan worden voorkomen. Met het oog op het verminderen
van het frauderisico, regel ik tevens dat gevonden documenten die aan de gemeente
worden geretourneerd door derden, in alle gevallen direct aan het verkeer worden onttrokken.
Bredere inzet van mobiele vingerafdrukopnameapparatuur
Ook maak ik het mogelijk dat de zogenaamde mobiele vingerafdrukopnameapparatuur breder
kan worden ingezet. De huidige paspoortuitvoeringsregeling staat alleen toe deze apparatuur
te gebruiken voor personen die vanwege zwaarwegende redenen niet in staat zijn naar
een uitgiftelocatie te komen (denk aan geïnstitutionaliseerde personen, zieken etc.).
Het is echter wenselijk deze apparatuur in meer gevallen te kunnen gebruiken. Op deze
wijze is het bijvoorbeeld mogelijk voor gemeenten die uit vele kernen bestaan, op
verschillende locaties op regelmatige tijden «spreekuren» te houden waarbij burgers
ter plekke een aanvraag voor een identiteitskaart of een paspoort kunnen indienen.
Voor het Ministerie van Buitenlandse Zaken geldt dat de apparatuur straks in een voorkomende
geval (mits voldoende capaciteit en budget beschikbaar is) op andere veilige plaatsen
kan worden ingezet. Beveiliging wordt op dezelfde wijze gewaarborgd als nu het geval
is bij het inzetten van deze apparatuur.
Verstrekking ID-kaart aan Nederlanders woonachtig buiten de EU
Tot slot ben ik voornemens het mogelijk te maken dat Nederlanders buiten de EU een
Nederlandse identiteitskaart kunnen aanvragen. Het kabinet is voornemens op termijn
op de Nederlandse identiteitskaart een elektronische identiteitsfunctie te plaatsen
(e-ID). Daarmee kan digitaal zaken worden gedaan met de overheid. Door de Nederlandse
identiteitskaart ook aan Nederlanders die buiten de EU woonachtig zijn te verstrekken,
kan deze groep straks ook van dit middel gebruik maken. Tevens kom ik hiermee tegemoet
aan de wens van een aantal Nederlanders in het buitenland. Sommigen geven aan een
identiteitskaart te prefereren boven een paspoort voor het reizen in Europa en anderen
blijken de Nederlandse identiteitskaart in hun woonland te kunnen gebruiken voor lokale
identificatieplichten. Ik benadruk dat de identiteitskaart hiermee geen reisdocument
wordt dat ook buiten de EU (en enkele landen waarmee daarvoor een verdrag geldt, zoals
Turkije) kan worden gebruikt voor grenspassage.
Genoemde aanpassingen leiden tot wijziging van de paspoortuitvoeringsregelingen.
De Minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties,
R.H.A. Plasterk