24 095 Frequentiebeleid

Nr. 350 BRIEF VAN DE MINISTER VAN VEILIGHEID EN JUSTITIE

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 7 juni 2013

Bij de beantwoording van de vragen van het lid Berndsen-Jansen (D66) van 24 oktober 2012 op 10 december 2012 heb ik, mede namens de Minister van Economische Zaken, toegezegd om uw Kamer te informeren over de invulling van de noodzakelijke randvoorwaarden om het blokkeren van de IMEI’s van gestolen telefoons door telecomproviders mogelijk te maken. Door middel van deze brief doe ik, mede namens de Minister van Economische Zaken, deze toezegging gestand.

Het aantal straatroven is in 2012 met 9,1% gedaald ten opzichte van het peiljaar 2009. In het eerste kwartaal van 2013 was er sprake van een daling met ruim 23% ten opzichte van dezelfde periode in 2012. Een goede ontwikkeling, maar we zijn er nog niet. Nog steeds worden te veel burgers het slachtoffer van criminelen. De maatschappelijke impact is groot voor zowel de burgers die slachtoffer worden van straatroven en het daarmee gepaard gaande geweld als het bedrijfsleven. Transporteurs, winkels, verzekeringsmaatschappijen en ook de telecomproviders zelf zien zich geconfronteerd met een aanzienlijke schadelast.

Straatrovers hebben het vaak gemunt op de smartphones van hun slachtoffers. In sommige grote steden is dit het geval bij 50% van de straatroven. Ook zakkenrollers en inbrekers stelen vaak smartphones.

Criminelen zien de mobiele telefoon klaarblijkelijk als een eenvoudig verkrijgbaar en snel verhandelbaar object. Om in dit beeld verandering te brengen is door mij onder meer de campagne «Hier waak ik» uitgerold in 2012. Deze campagne heeft tot doel om het installeren van zogenaamde volg-apps op smartphones, tablets en laptops te stimuleren. Dit werkt preventief en maakt het gemakkelijker om het gestolen toestel op te sporen door de politie. De politie heeft al meerdere malen met behulp van deze apps snel de daders in kunnen rekenen. Overigens wordt deze campagne ook dit jaar voortgezet.

Daarnaast is de meerwaarde bekeken van het op afstand kunnen blokkeren van gestolen mobiele telefoons, de zogenaamde IMEI-blokkering. Hierbij is gebleken dat het mogelijk maken van IMEI-blokkering in andere landen tot een structurele daling van het aantal gestolen telefoons heeft geleid.

De daling in die landen is mede te danken aan het feit dat de IMEI-blokkering (nagenoeg) niet te omzeilen is. Daar waar een tiental jaren terug de gebruiker eenvoudig thuis met behulp van via internet verkregen software dit IMEI-nummer kon wijzigen, zijn de mogelijkheden hiervoor anno 2013 sterk teruggedrongen. Door met name de technologische voorzieningen in smartphones is het wijzigen van IMEI nummers inmiddels veel moeilijker geworden. De specialistische kennis en speciale apparatuur die hiervoor nodig is, zorgt voor een zeer hoge drempel.

Ook het grootste deel van de fabrikanten van telefoons op de Nederlandse markt heeft aangegeven dat wijzigen erg lastig is en zij zelf werken aan continue verbetering van de beveiliging van hun toestellen.

Ik ben samen met mijn ambtgenoot van EZ in overleg getreden met de telecomproviders over hoe ook in Nederland het onbruikbaar maken van gestolen telefoons door het blokkeren van het IMEI-nummer mogelijk kan worden gemaakt. In de constructieve gesprekken tussen de betrokken departementen met de drie grootste providers van mobiele telefonie hebben de providers aangegeven bereid te zijn deze blokkering te realiseren. Ik ben de providers hiervoor erkentelijk.

Op 25 april jl. hebben de providers een eerste voorstel gepresenteerd dat in de komende maanden door hen in samenspraak met de betrokken departementen verder zal worden uitgewerkt. Daarbij is door de providers aangegeven dat voor een sluitend en werkend systeem ondersteunende regelgeving een noodzakelijke randvoorwaarde is. Effectieve blokkering is namelijk alleen mogelijk als iedere provider meedoet en deze participatie dus wettelijk verplicht en afdwingbaar is. Om dit mogelijk te maken dient de Telecomwet te worden gewijzigd. Het spreekt voor zich dat de insteek van beide betrokken departementen hierbij is om de providers in dit traject te betrekken, zodat de noodzakelijke regelgeving volledig aansluit bij de uitwerking door de sector. Hiermee kan onnodig belastende regelgeving voor alle betrokken partners worden voorkomen.

Om een snelle invoering mogelijk te maken zal het wetgevingstraject dus parallel lopen met de ontwikkeling en implementatie van het sectorvoorstel. Het voornemen is om in het eerste kwartaal van 2014 het voorstel tot wijziging van de Telecomwet aan uw Kamer voor te leggen. Medio 2014 zal de implementatie van het sectorvoorstel afgerond zijn. De afrondingsdatum van het wetgevingstraject hangt af van de agenda van uw Kamer. Na instemming van uw Kamer met de voorgelegde wetswijziging zal het kunnen blokkeren van de IMEI van gestolen smartphones ook in Nederland geregeld zijn.

Ik zal uw Kamer over de voortgang op dit traject informeren.

De minister van Veiligheid en Justitie, I.W. Opstelten