23 900 X
Vaststelling van de begroting van de uitgaven en de ontvangsten van het ministerie van Defensie (X) voor het jaar 1995

nr. 35
BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN DEFENSIE

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

's-Gravenhage, 22 december 1994

Met de brief van 22 november 1991 (Kamerstuk 22 300 X, nr. 20) bent U geïnformeerd over de resultaten van de studiefase voor het project Vervanging gasmasker C3. Dit masker wordt ingevoerd bij de gehele krijgsmacht. De Koninklijke landmacht is in het kader van Single Service Management (SSM) hiermee belast.

In deze brief informeer ik U over de resultaten van de verwervingsvoorbereiding.

Kwantitatieve behoefte

De kwantitatieve behoefte is inmiddels bijgesteld van 250 000 naar 105 211 stuks. Hieronder vallen ook de 250 stuks die in opdracht van het Ministerie van Buitenlandse Zaken worden aangeschaft. De behoefte is vastgesteld op basis van de omvang van de krijgsmacht in 1999.

Naast de gebruikelijke reserve van 10% voor maatverpassingen is een algemene reserve van 5% opgenomen.

Behoeftevervulling

In de brief van 22 november 1991 worden vier typen gasmaskers genoemd: het Britse masker SX-10, het Canadese masker C4, het Zweedse masker Forsheda 2 en het Zwitserse masker Huber. Samen met de onderzoeksinstituten Prins Maurits Laboratorium (PML) en het Instituut voor Zintuig-Fysiologie (IZF) van TNO zijn de vier kandidaten beproefd.

Met name zijn daarbij de aspecten bescherming, ergonomie en robuustheid getest. De beproevingen hebben aangetoond dat het FM-12 masker (de verbeterde versie van het Britse SX-10 masker) van de firma Avon het beste voldoet aan alle – ook door Navo – gestelde eisen. TNO ondersteunt deze conclusies. Het FM-12 masker biedt de beste bescherming tegen chemische en biologische strijdmiddelen. De oogglazen bieden bescherming tegen kleine scherven. De gebruiker kan het masker zo nodig gedurende 24 uur onafgebroken dragen waarbij drinken mogelijk is. Ademweerstand, kooldioxyde-opbouw en gezichtsveldbeperking zijn bij dit masker zeer gering. Het masker heeft een duurzaamheid van ten minste 20 jaar.

De beproevingen gaven aanleiding alleen met deze firma het verwervingstraject af te ronden. De daardoor ontstane monopoliesituatie voor die firma is ondervangen door in de Uitnodiging Tot Prijsopgave (UTP) een meestbegunstigingsclausule op te nemen welke vooraf door de Defensie Accountantsdienst is geverifieerd. Ook zijn bedrijfskundige en bedrijfseconomische onderzoeken gehouden. Dit alles heeft uiteindelijk geleid tot een voor Defensie acceptabele prijsstelling van f 27,3 miljoen voor de gasmaskers met toebehoren.

Tijdens de beproevingen bleek dat geen van de aangeboden gasmaskertassen aan de gestelde eisen voldoet. In overleg met TNO en de Nederlandse school voor nucleaire, biologische en chemische oorlogsvoering (NBC-school) is een tas ontwikkeld en beproefd die wel aan de gestelde eisen voldoet. De tas wordt afzonderlijk verworven, onder openbare EG-publikatie. Hierbij wordt met de toekomstige leverancier van de tas een zodanig leveringsschema overeengekomen dat de instroming van het masker binnen het geplande tijdsbestek niet in gevaar komt. Marktonderzoek heeft uitgewezen dat dit haalbaar is en past binnen de financiële randvoorwaarden van het project.

Internationale samenwerking

Denemarken en Noorwegen hebben inmiddels contracten gesloten met de Britse fabrikant. Hoewel het Nederlandse masker meer biedt dan het Deense en Noorse masker is de gelijkenis groot. Beide landen zijn dan ook geïnteresseerd in informatie-uitwisseling. Het Verenigd Koninkrijk overweegt de bij hen in gebruik zijnde maskers pas over enkele jaren te vervangen. Duitsland zal het aldaar in gebruik zijnde masker pas na het jaar 2000 vervangen.

Samenwerking met Duitsland of het Verenigd Koninkrijk zou, gezien de levensduur van het huidige masker, leiden tot een onaanvaardbare vertraging.

Inschakeling Nederlandse industrie

Met de firma Avon is overeengekomen dat het volledige orderbedrag zal worden gecompenseerd. Avon heeft de intentie voor verschillende onderdelen gebruik te maken van Nederlandse toeleveranciers. Het betreft hier onder meer de VDL-groep, Unic Plastics en Groeneveld.

Vredestein/Avatech ontwikkelt in samenwerking met Avon NBC-handschoenen en zal, als de Vredestein/Avatech-handschoen voldoet aan de Britse eisen, kandidaat zijn deze aan het Britse leger te leveren. Naar verwachting is daarover nog voordat het contract tussen Defensie en Avon zal worden gesloten duidelijkheid. Avon en Vredestein/Avatech zijn over de mogelijkheden optimistisch.

Het Ministerie van Economische Zaken voert nog verder overleg met de firma Avon over de nadere invulling van de compensatie.

Financiële omvang

De financiële omvang van dit project bedraagt f 32,2 miljoen (prijspeil 1995). De kosten van de beproevingen van het gasmasker (f 0,6 miljoen) en van de gasmaskertas (f 4,3 miljoen) zijn hier bij inbegrepen.

Ik ben voornemens, eventueel na overleg met U, op korte termijn toestemming te verlenen voor het afsluiten van het contract met de firma Avon.

De nieuwe maskers kunnen dan worden ingevoerd vanaf begin 1996 tot eind 1997.

Gezien de eenvoud en de geringe financiële omvang van de aanschaf van de gasmaskertas ben ik van plan de voortzetting hiervan te delegeren aan de Koninklijke landmacht.

De Staatssecretaris van Defensie,

J. C. Gmelich Meijling