30 420 Emancipatiebeleid

Nr. 451 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN ONDERWIJS, CULTUUR EN WETENSCHAP

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal

Den Haag, 29 juni 2026

Deze brief, mede namens de Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport en de Minister van Justitie en Veiligheid, gaat over intersekse personen/personen met DSD¹, het recht op zelfbeschikking en lichamelijke integriteit. Het betreft mensen die zijn geboren met een lichaam dat niet overeenkomt met het beeld dat de meeste mensen hebben van man en vrouw². Tijdens het Wetgevingsoverleg (Wgo) emancipatie van 15 december 2025 is door toenmalig Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap toegezegd de Kamer een brief te sturen over de stand van zaken van het onderzoek naar regulering van «non-consensuele niet-noodzakelijke medische behandelingen»(hierna: «nnmb’s») bij intersekse kinderen³.

Laat mij allereerst benadrukken dat wij pal staan voor het recht op zelfbeschikking en het recht op lichamelijke integriteit. De expliciete bescherming van deze rechten is een belangrijk onderdeel van de verdere emancipatie van intersekse personen/personen met DSD. Naast het recht op zelfbeschikking en het recht op lichamelijke integriteit, is het ook belangrijk dat een intersekse kind/kind met DSD de medische zorg en psychosociale begeleiding krijgt die nodig is in alle levensfasen. Het is dus net zo goed van belang dat medisch noodzakelijke zorg voor deze kinderen wel toegankelijk blijft. Regulering om nnmb’s te voorkomen moet aan deze beide uitgangspunten voldoen.

Om die reden hebben wij het Wetenschappelijk Onderzoek- en Datacentrum (hierna: WODC) gevraagd om onderzoek te laten doen naar de verschillende mogelijkheden voor regulering, die recht doen aan het uitgangspunt dat met niet-medisch noodzakelijke behandelingen bij intersekse kinderen/kinderen met DSD wordt gewacht totdat het kind daarover kan (mee)beslissen. In het onderzoek worden de voor- en nadelen van de verschillende vormen van regulering nader uitgediept. De ervaringen van andere Europese landen met zelfregulering en met wetgeving worden hierin meegenomen. Het WODC is gevraagd dit onderzoek te begeleiden vanwege zijn ervaring en expertise. De uitkomsten van het onderzoek vormen de basis voor het kabinet om tot een weloverwogen besluit te komen over hoe we goed kunnen reguleren dat medische behandelingen niet worden opgedrongen en zoveel als mogelijk worden bepaald op basis van de eigen keuze van de betreffende persoon⁴.

De voormalig Staatssecretaris van OCW heeft in het Wgo van 15 december aangegeven ernaar te streven dat dit onderzoek uiterlijk eind 2026 wordt opgeleverd of zoveel eerder als mogelijk. Deze planning blijkt niet haalbaar vanwege de procedures en aanbestedingsregels die gelden voor een dergelijk onderzoek. Afgesproken met het WODC is dat het onderzoek in juni 2026 start en na een jaar, in de zomer van 2027, wordt opgeleverd. Aansluitend informeer ik uw Kamer over het vervolg.

De Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap, J.Z.C.M. Tielen

---

1 De afkorting DSD staat voor de medische aanduiding: differences in sex development.

2 NNID Mediawijzer voor seksediversiteit en intersekse – NNID.nl

3 Toezegging met nummer: TZ202512–043

4 Kamerstukken II, 2024–2025, 30 420, nr. 420