Beleid handhaving afvalstoffenverordening ‘s-Hertogenbosch

Beleidsregel inzake bestuursrechtelijke handhaving van overtredingen van de Afvalstoffenverordening Gemeente ’s-Hertogenbosch 2024.

Besluit van het college van burgemeester en wethouders van de gemeente ’s-Hertogenbosch tot wijziging van het Beleid handhaving afvalstoffenverordening ’s-Hertogenbosch.

Het College van burgemeester en wethouders van de gemeente ’s-Hertogenbosch;

In zijn vergadering van 7 oktober 2025,

Gezien het voorstel met reg.nr. 18492023,

Overwegende dat:

op 14 juni 2024 in werking is getreden de “Regeling inzameling bedrijfsafval 2024”;

het van belang is dat een handhavingsbeleid ten aanzien van overtredingen met betrekking tot bedrijfsafval wordt vastgesteld;

het bestaande Beleid handhaving afvalstoffenverordening ’s-Hertogenbosch wordt geactualiseerd in verband met de nieuwe Afvalstoffenverordening Gemeente ’s-Hertogenbosch 2024;

Gelet op de Afvalstoffenverordening Gemeente ’s-Hertogenbosch 2024 en de krachtens deze verordening vastgestelde nadere regels alsmede de Gemeentewet en de Algemene wet bestuursrecht.

Besluit:

• 1. Het beleid inzake bestuursrechtelijke handhaving van overtredingen van de Afvalstoffenverordening Gemeente ’s-Hertogenbosch 2024 en de krachtens deze verordening nadere regels, waaronder de Regeling inzameling bedrijfsafval 2024 als volgt te wijzigen.

• 2. Het hoofd van de afdeling Stadstoezicht alsmede de medewerkers van deze afdeling die zijn aangewezen als toezichthouder van de Afvalstoffenverordening voor zover het gaat om de daadwerkelijke uitvoering van de (spoedeisende) bestuursdwang te belasten met de uitvoering van deze beleidsregel.

• 3. De Beleidsregel bestuursrechtelijke handhaving overlast huisvuilzakken en het Beleid bestuursrechtelijke handhaving van de overtredingen die voor de inwerkingtreding van het nieuwe beleid zijn geconstateerd als volgt te wijzigen.

• 4. Het beleid kan worden aangehaald als: “Beleid handhaving afvalstoffenverordening ’s-Hertogenbosch”.

• 5. Het Beleid handhaving afvalstoffenverordening ’s-Hertogenbosch, vastgesteld op 1 februari 2017, als volgt wordt gewijzigd.

1. ALGEMEEN

In de Afvalstoffenverordening Gemeente ’s-Hertogenbosch 2024 zijn regels opgenomen ten aanzien van het aanbieden e.d. van afval. De omgang met afval is verder uitgewerkt in de bij of krachtens deze verordening vastgestelde nadere regels c.q. uitvoeringsbesluiten.

1.1 Afvalstoffenverordening Gemeente ’s-Hertogenbosch 2024

In de Afvalstoffenverordening Gemeente ’s-Hertogenbosch 2024 is in artikel 10 geregeld het ter inzameling aanbieden van huishoudelijke afvalstoffen. Dit artikel is verder uitgewerkt in de Herziening Uitvoeringsbesluit Afvalstoffenverordening Gemeente ’s-Hertogenbosch 2024. Verder is in artikel 16 het een en ander vastgelegd ten aanzien van zwerfafval.

Verder is in de artikelen 13 t/m 15 van deze verordening een regeling opgenomen ten aanzien van de inzameling van bedrijfsafvalstoffen. Op grond van deze artikelen is inmiddels de “Regeling inzameling bedrijfsafval 2024” vastgesteld en in werking getreden.

Naast de regeling in de Afvalstoffenverordening is ook van belang dat handhavingsbeleid wordt opgesteld om te komen tot een effectieve en efficiënte handhaving. In deze nota wordt met name dit laatste aspect geregeld.

1.2 Nieuw beleid (bedrijfsafval)

Op 14 juni 2024 is in werking getreden de “Regeling inzameling bedrijfsafval 2024”. Het gaat hierbij om in uitwerking in de vorm van nadere regels van de artikelen 14 en 15 van de Afvalstoffenverordening.

In het belang van de toepassing van deze regeling is het van belang om een handhavingsbeleid vast te stellen, waarbij in ieder geval wordt meegenomen de overtredingen met huishoudelijk en bedrijfsafval. Bij andere overtredingen van de Afvalstoffenverordening kan per situatie worden bekeken of, naast de strafrechtelijke handhaving, bestuursrechtelijke handhaving noodzakelijk c.q. gewenst kan zijn.

1.3 Handhavingsbeleid afvalstoffenverordening

Zoals hierboven reeds aangegeven is de handhaving van de Afvalstoffenverordening neergelegd in het vastgestelde Beleid handhaving afvalstoffenverordening ’s-Hertogenbosch, die reeds geldt sinds 2017. Het gaat hierbij dus om handhavingsbeleid dat reeds meerdere jaren oud is en sinds de inwerkingtreding niet meer is geactualiseerd.

Omdat handhavingsbeleid ten aanzien van overtredingen met bedrijfsafval moet worden vastgesteld, is het van belang om gelijktijdig ook het bestaande beleid te actualiseren naar de huidige Afvalstoffenverordening.

Ter verbetering van de overzichtelijkheid van het handhavingsbeleid is het van belang om de bestuursrechtelijke handhaving van de Afvalstoffenverordening en de bij of krachtens deze verordening vastgestelde uitvoeringsbesluiten vast te leggen in één beleidsregel.

Zoals hierboven is aangegeven kan de beleidsregel bestuursrechtelijke handhaving afvalstoffen en overige overtredingen komen te vervallen omdat tot op heden geen gebruik is gemaakt van dit beleid. In het geval dat overtredingen van de afvalstoffenverordening worden geconstateerd, waarop dit beleid van toepassing was, kan – afhankelijk van de aangetroffen situatie besloten worden om alsnog een bestuursrechtelijke herstelsanctie (bestuursdwang of dwangsom) toe te passen. Het mandaatbesluit biedt hiertoe aan het hoofd van de afdeling Stadstoezicht de mogelijkheid.

1.4 Bevoegdheid hoofd afdeling stadstoezicht

Het hoofd van de afdeling Stadstoezicht is gemandateerd voor wat betreft het opleggen van een bestuursrechtelijke sanctie (bestuursdwang en dwangsom), het kostenverhaal en de invordering van de kosten.

De in de afvalstoffenverordening genoemde toezichthouders, tevens medewerker toezicht en handhaving openbare ruimte van de afdeling Stadstoezicht voeren – namens het hoofd van de afdeling Stadstoezicht – feitelijk de spoedeisende bestuursdwang uit bestaande uit het verwijderen van het afval en/of andere objecten.

2. HUISHOUDELIJK AFVAL

Vanaf 2008 wordt bestuursrechtelijke handhaving in de vorm van spoedeisende bestuursdwang toegepast in het geval dat huishoudelijk afval wordt aangeboden of aangetroffen in strijd met de afvalstoffenverordening en/of de krachtens deze verordening vastgestelde uitvoeringsregels.

De toepassing van spoedeisende bestuursdwang is vastgelegd in de beleidsregel bestuursrechtelijke handhaving overlast vuilniszakken, in werking getreden op 1 april 2008.

2.1 Handhavingsbeleid

Het handhavingsbeleid zoals dat is verwoord in de in 2008 ingevoerde Beleidsregel bestuursrechtelijke handhaving overlast huisvuilzakken wordt onverkort overgenomen in deze beleidsregel, exclusief de kosten. De kosten worden vastgesteld op een bedrag van € 220,- per overtreding.

Op grond van het bestaande handhavingsbeleid wordt in geval van constatering van een overtreding van artikel 10 of artikel 16 van de Afvalstoffenverordening spoedeisende bestuursdwang toegepast. In de regel gaat het hierbij om huishoudelijk afval, dat al dan niet verpakt in een huisvuilzak, wordt aangetroffen na(bij) een afvalcontainer, perceel of inrichting.

Volgens vaste jurisprudentie van de Afdeling Rechtspraak van de Raad van State is toepassing van spoedeisende bestuursdwang toegestaan omdat het illegaal dumpen van afval kan leiden tot (meer) vervuiling, overlast en verloedering van de openbare ruimte. Tevens kan het stankoverlast tot gevolg hebben en/of ongedierte en andere vervuiling kan aantrekken. Ook volgens deze jurisprudentie kan als overtreder worden aangemerkt de persoon naar wie het afval herleidbaar is, op basis van in het huishoudelijk afval aangetroffen persoonlijke gegevens. Dit hoeft niet altijd de persoon te zijn die het afval daadwerkelijk illegaal heeft gedumpt.

De toepassing van de spoedeisende bestuursdwang geschiedt in grote lijnen op de navolgende wijze. Zodra huishoudelijk afval in de openbare ruimte wordt aangetroffen (in de regel is dit naast of in de directe omgeving van een ondergrondse container), wordt het afval gefotografeerd en direct afgevoerd. Afhankelijk van de situatie kan het afval ter plaatse worden doorzocht op persoonlijke gegevens, of op een later moment bij de Afvalstoffendienst. Indien op basis van de aangetroffen informatie het afval naar een persoon herleid kan worden, wordt de procedure voor bestuursdwang opgestart.

Degene die als overtreder wordt aangemerkt ontvangt een bestuursdwangbeschikking. Tegen deze beschikking kan bezwaar worden aangetekend. De bezwaarmaker wordt vervolgens uitgenodigd voor de zitting om een toelichting te geven op de situatie. Tijdens deze zitting wordt nagegaan of het al dan niet redelijk is om in dit geval de in het kader van de toepassing van bestuursdwang gemaakte kosten in rekening te brengen. De kosten van het toepassen van spoedeisende bestuursdwang zijn vastgesteld op een bedrag van € 220,-.

Verbreding en versterking van het beleid

Om het handhavingsbeleid te versterken en beter te laten aansluiten bij gemeentelijke doelstellingen zoals leefbaarheid en duurzaamheid, is het wenselijk om de reikwijdte van het beleid te verbreden naar meer dan alleen de directe omgeving van containers. Deze verbreding biedt beleidsmatig voordeel en draagt bij aan een integrale aanpak van afvalproblematiek.

3.BEDRIJFSAFVAL

In de Regeling inzameling bedrijfsafval 2024 zijn met name ongewenste c.q. verboden handelingen met bedrijfsafval vastgelegd. Het gaat hierbij om het verbod om bedrijfsafvalstoffen naast of in de nabijheid van een inzamelmiddel of inzamelvoorziening te plaatsen, te doen of te laten plaatsen en daar te laten staan. Ook is geregeld het op illegale wijze in de openbare ruimte laten staan van een inzamelmiddel, waaronder wordt verstaan een mobiele (dus verplaatsbare) bedrijfsafvalcontainer. Met name in de binnenstad wordt veel stank en andere vormen van overlast (aantrekkende werking van afval) ondervonden van de bedrijfsafvalcontainers die in de openbare ruimte blijven staan.

Ten aanzien van de Regeling inzameling bedrijfsafval 2024 is het van belang dat ook een handhavingsbeleid wordt vastgesteld, waarbij onderscheid wordt gemaakt tussen het bedrijfsafval dat in de nabijheid of de directe omgeving van een (semi) ondergrondse container wordt gedumpt alsmede het in de openbare ruimte laten staan van een bedrijfsafvalcontainer. In het eerste geval wordt spoedeisende bestuursdwang toegepast en in het tweede geval wordt bij de eerste overtreding een dwangsom opgelegd en in het geval van een tweede of meerdere overtreding wordt bestuursdwang toegepast.

Indien de in dit handhavingsbeleid omschreven herstelsancties niet het gewenste effect hebben en dus geen einde maken aan een illegale situatie wordt – afhankelijk van de aangetroffen situatie – gebruik gemaakt van andere bestuursrechtelijke of strafrechtelijke middelen.

3.1 Illegaal aanbieden bedrijfsafval

Bedrijven en dan met name horecabedrijven kunnen gebruik maken van de (semi)ondergrondse containers. Bij herhaling wordt echter ook bedrijfsafval, al dan niet verpakt in huisvuilzakken, naast of in de directe omgeving van een (semi) ondergrondse container aangetroffen. In de regel gaat het hierbij om een kleine hoeveelheid. Omdat het hierbij gaat om een vergelijkbare situatie als bij het huishoudelijk afval wordt in geval dat bedrijfsafval op onjuiste wijze wordt aangeboden ook spoedeisende bestuursdwang toegepast. Het handhavingsbeleid, dat wordt toegepast bij huishoudelijk afval, wordt in principe ook toegepast ten aanzien van het op illegale wijze aanbieden van bedrijfsafval. In principe worden de kosten, die op de overtreder worden verhaald, vastgesteld op een bedrag van € 220,00 per overtreding. In het geval dat er als gevolg van het aangetroffen afval meer kosten moeten worden gemaakt worden deze in rekening gebracht. Hiervan kan sprake zijn als de betreffende ondernemer een grotere hoeveelheid afval op illegale wijze heeft aangeboden.

3.2 Bedrijfsafvalcontainers

In de regeling bedrijfsafvalstoffen is ook een verbod opgenomen een inzamelmiddel te plaatsen, te doen of te laten plaatsen in de openbare ruimte, met uitzondering van de ledigingsdag. Onder een “inzamelmiddel” wordt verstaan een mobiele (dus verplaatsbare) bedrijfsafvalcontainer of een daarmede vergelijkbaar object.

Indien een overtreding wordt geconstateerd wordt de betreffende ondernemer schriftelijk gewaarschuwd om de bedrijfsafvalcontainer uit de openbare ruimte te verwijderen en verwijderd te houden, met uitzondering van de ledigingsdag. Tevens wordt in het kader van de andere aanpak de overtreder uitgenodigd voor een gesprek met een medewerker van de afdeling Stadstoezicht.

In het geval dat een waarschuwing niet of onvoldoende resultaat blijkt te hebben wordt bestuursdwang toegepast met als doel dat de bedrijfsafvalcontainer uit de openbare ruimte wordt verwijderd en verwijderd blijft. Indien nodig wordt de aangetroffen container door of in opdracht van de gemeente uit de openbare ruimte verwijderd en tijdelijk opgeslagen.

In de regel zal de ten tijde van de geconstateerde overtreding aangetroffen omstandigheden geen reden bieden tot het toepassen van spoedeisende bestuursdwang waarbij de container onverwijld uit de openbare ruimte wordt verwijderd. Indien de formele grondslag wel aanwezig zal zijn wordt voor deze optie gekozen.

Over het algemeen dient alvorens een last onder bestuursdwang kan worden overgelegd de overtreder schriftelijk in kennis moeten worden gesteld van het voornemen tot het opleggen van de voornoemde last. De overtreder kan zijn/haar zienswijze kenbaar maken. Vervolgens kan de definitieve last worden opgelegd waarbij aan de overtreder een (zeer korte) termijn wordt gegund om zelf een einde te maken aan de overtreding. Tegen de last onder bestuursdwang kan bezwaar worden aangetekend. De kosten, die gemaakt moeten worden bij de uitvoering van bestuursdwang, worden in rekening gebracht bij de overtreder. De hoogte van deze kosten wordt per handhavingsactie vastgesteld omdat bij voorbaat niet vastgesteld kan worden hoe hoog deze kosten zullen zijn.

Dit besluit treedt in werking met ingang van de eerste dag na die van de bekendmaking.

Het college van burgemeester en wethouders,

De gemeentesecretaris,

Drs. B. van der Ploeg

De burgemeester,

drs. J.M.L.N. Mikkers