Maatregelenbeleid opvanglocaties ontheemde Oekraïners gemeente Boxtel

1. Inleiding

De gemeente Boxtel biedt opvang aan ontheemden uit Oekraïne. Voor een veilige, respectvolle en leefbare woonomgeving zijn uniforme huisregels opgesteld voor de opvanglocaties binnen de gemeente. Iedere bewoner dient deze na te leven.

De gemeente Boxtel biedt opvang vanuit de volgende uitgangspunten:

• respect voor menselijke waardigheid;

• eigen verantwoordelijkheid van bewoners;

• veiligheid voor iedereen;

• ondersteuning gericht op zelfredzaamheid;

• een aanpak waarbij begeleiding altijd voorop staat.

Dit maatregelenbeleid geeft aan hoe overtredingen van de huisregels, ongewenst en overlastgevend gedrag en incidenten worden beoordeeld en afgehandeld. Er is sprake van bestuursrechtelijke handhaving. Daarbij vormen proportionaliteit, zorgvuldigheid, rechtsgelijkheid en menswaardigheid de uitgangspunten.

Het doel van dit maatregelenbeleid is:

• het bevorderen van veiligheid en leefbaarheid;

• het voorkomen van escalatie;

• het stimuleren van verantwoordelijk gedrag;

• het bieden van duidelijkheid.

2. Beoordeling

In het geval van overtreding van de huisregels, ongewenst en overlastgevend gedrag of een incident kan een maatregel worden opgelegd aan een bewoner. Welke dat is hangt af van de volgende aspecten:

• de context van het incident;

• de aard en ernst van de overtreding;

• het aantal keren dat de overtreding heeft plaatsgevonden;

• de gevolgen voor de bewoner en anderen;

• eerdere incidenten;

• de impact van het incident op de omgeving;

• de persoonlijke omstandigheden van de bewoner, waaronder medische of psychosociale problematiek.

De locatiemanager beoordeelt de aard en ernst van een overtreding aan de hand van dit beleid. De maatregelen worden door de projectleider Oekraïne of locatiemanager genomen namens het college van burgemeester en wethouders.

3. Overtredingscategorieën

Er zijn vier overtredingscategorieën te onderscheiden. Onderstaande voorbeelden laten zien welke gedragingen kunnen worden aangemerkt als overtredingen binnen de verschillende categorieën. Deze opsomming dient uitsluitend ter verduidelijking en is niet volledig.

Categorie	Overtreding	Voorbeelden
1	Lichte	Onvoldoende schoonhouden van de eigen slaapkamer Geluidsoverlast veroorzaken Roken (tabak, e-sigaretten/vapes) Gebruik van alcohol in de gemeenschappelijke ruimte
2	Middelzware	Herhaalde of meerdere overtredingen van huisregels Heimelijk filmen van personen Onvoldoende schoonhouden van de gemeenschappelijke ruimtes Openbare dronkenschap Ernstige geluidsoverlast Kwetsende of discriminerende opmerkingen Verbale confrontatie zonder bedreiging of intimidatie Lichte beschadiging van eigendommen
3	Ernstige	Intimidatie Ernstige of herhaalde discriminatie Bedreiging Vernieling (beschadiging van deur, meubilair of inventaris) Agressief gedrag Poging tot fysiek geweld Duwen, trekken of andere lichte geweldsincidenten Gebruik en bezit van drugs op de opvanglocatie
4	Zeer ernstige	Brandstichting Handel in alcohol en/of drugs op de opvanglocatie Wapenbezit of wapengebruik (conform de Wet wapens en munitie) Ernstig fysiek geweld Mishandeling Geweld met letsel Ernstige bedreiging Ernstige vernieling (grote materiële schade of onbruikbaar maken van voorzieningen) Incidenten met grote impact op de veiligheid

4. Maatregelen bij overtredingen van de huisregels

A. Corrigerende maatregelen

Wanneer een bewoner een lichte of middelzware overtreding begaat, kunnen corrigerende maatregelen worden opgelegd. Het doel hiervan is gedragsverandering, het voorkomen van herhaling en het bevorderen van een veilige woonomgeving.

Correctiegesprek

De locatiemanager of wooncoach voert met de bewoner een gesprek over zijn gedrag. Het doel is om de bewoner bewust te maken van de impact van het vertoonde gedrag en herhaling daarvan te voorkomen.

Schriftelijke waarschuwing

In een waarschuwingsbrief wordt officieel duidelijk gemaakt dat het vertoonde gedrag niet wordt geaccepteerd. Een officiële waarschuwing wordt gegeven wanneer:

• eerder een correctiegesprek heeft plaatsgevonden; of

• een overtreding ernstiger van aard is.

Er kunnen meerdere waarschuwingen worden gegeven.

Herstelmaatregel

De bewoner herstelt de gevolgen van zijn gedrag.

Voorbeelden:

• schoonmaken van een vervuilde ruimte;

• herstellen van zaken die kapot zijn gemaakt;

• aanbieden van excuses;

• deelname aan een gesprek of training.

Een gesprek met schuldhulpverlening en maatschappelijke begeleiding

De bewoner kan worden verplicht mee te werken aan een gesprek met schuldhulpverlening of maatschappelijke begeleiding, waarna deelname aan een traject op vrijwillige basis kan plaatsvinden.

B. Maatregelen waarbij verstrekkingen of voorzieningen kunnen worden beperkt

Naast de hierboven genoemde maatregelen kan het college van burgemeester en wethouders, afhankelijk van de aard en ernst van de overtreding besluiten om verstrekkingen waarop een bewoner recht heeft te beperken of in te houden.

Beperking van deelname aan recreatieve of educatieve activiteiten

Dit kan zijn de tijdelijke uitsluiting van:

• toegang tot een gemeenschappelijke recreatieruimte (ontspanningsruimte of spelruimte);

• sport- of recreatieve activiteiten die door de opvanglocatie worden georganiseerd;

• gezamenlijke spel- of ontspanningsactiviteiten of workshops, cursussen of andere vrijwillige educatieve activiteiten.

Leefgeld

Het leefgeld kan geheel of gedeeltelijk worden ingehouden. Dit is mogelijk vanaf de eerste dag van de maand volgend op de opgelegde maatregel. Hierbij wordt aangesloten bij artikel 7, tweede lid, van de RooO. (De verzekering tegen financiële gevolgen van wettelijke aansprakelijkheid als bedoeld in artikel 6, eerste lid, onder d, van de RooO wordt niet ingehouden.)

Verplaatsing naar een ander kamer binnen de opvanglocatie

Aan een bewoner kan een andere kamer (bijvoorbeeld waar meer toezicht is) binnen de opvanglocatie worden toegewezen. De bewoner is verplicht deze kamer te betrekken en de aanwijzingen van de locatiemanager hierover op te volgen.

Toepassing van een afwijkend regime

Een afwijkend regime kan voor een maximale duur van 8 uur per etmaal worden opgelegd. Hierbij kan de toegang tot de opvanglocatie in die periode worden beperkt, op voorwaarde dat altijd, binnen of buiten de opvanglocatie, in de minimale basisvoorzieningen (eten, onderdak, sainitair) van de bewoner wordt voorzien.

Time-outregeling

Wanneer de veiligheid onder druk staat kan een tijdelijke time-out worden opgelegd, met als doelen:

• rust creëren;

• escalatie voorkomen;

• gedragsverandering bevorderen.

De time-out duurt in beginsel maximaal twee weken.

Tijdens de time-out wordt een plan opgesteld voor mogelijke terugkeer en verdere begeleiding.

Hierbij wordt de Handreiking Time-out locaties van het Ministerie van Justitie en Veiligheid gevolgd.

Overplaatsing naar een andere opvanglocatie

Er kan al bij een eerste of tweede overtreding van de regels worden overgegaan tot het aanvragen van een overplaatsing naar een andere opvanglocatie. Dit is ter beoordeling van de locatiemanager - in samenspraak met het college van burgemeester en wethouders - en is mogelijk als de overtreding zodanig ernstig is dat er een interventie noodzakelijk is om de overlast te beëindigen en naar de toekomst toe te voorkomen. Bijvoorbeeld in het geval dat de veiligheid van anderen op de locatie door het gedrag van de betreffende bewoner niet kan worden gegarandeerd.

C. Spoedmaatregelen bij ernstige incidenten

Bij ernstige incidenten (overtredingscategorie 3 of 4) kan de locatiemanager direct maatregelen treffen, waaronder:

• het doen van een melding of aangifte bij de politie;

• het beperken van de toegang tot delen van de locatie;

• het opleggen van een tijdelijke time-out;

• het aanvragen van een overplaatsing;

• gehele of gedeeltelijke inhouding van het leefgeld.

D. Matrix

In de onderstaande tabel wordt per categorie overtreding aangegeven welke maatregel in beginsel passend wordt geacht. Vanwege het proportionaliteitsbeginsel kan van deze verdeling worden afgeweken.

Categorie 1 (licht)	correctiegesprek, schriftelijke waarschuwing, herstelmaatregel.
Categorie 2 (middelzwaar)	schriftelijke waarschuwing, herstelmaatregel, eventuele beperking recreatieve activiteiten, inhouding leefgeld.
Categorie 3 (ernstig)	schriftelijke waarschuwing, inhouding leefgeld, time-out, verplaatsing binnen locatie.
Categorie 4 (zeer ernstig)	time-out, overplaatsing naar andere locatie, inhouding leefgeld, melding/aangifte politie.

E. Duur van maatregelen

Aan een maatregel kan een maximale duur worden verbonden van 3 maanden.

5. Zorgvuldige besluitvorming

Besluiten tot het beperken of inhouden van verstrekkingen hebben een directe impact op de rechten van de bewoner en moeten daarom voldoen aan de Algemene wet bestuursrecht (Awb).

Een maatregel wordt zorgvuldig voorbereid.

De bewoner:

• wordt gehoord;

• krijgt uitleg over de besluitvorming;

• ontvangt de beslissing schriftelijk en in beginsel in persoon.

De beslissing bevat:

• omschrijving van het incident;

• motivering;

• eventuele duur van de maatregel;

• mogelijkheden voor bezwaar of klacht.

Bij overlegging van de beslissing wordt de inhoud daarvan medegedeeld in een taal waarvan bekend is dat de ontheemde die verstaat.

6. Beëindiging

De maatregel wordt beëindigd als:

• de duur van de maatregel is verstreken;

• de locatiemanager oordeelt dat voortzetting van de maatregel niet langer noodzakelijk is;

• de opvang van de bewoner binnen de gemeente Boxtel wordt beëindigd omdat elders in opvang wordt voorzien;

• de bewoner langer dan 28 dagen afwezig is uit de opvang zonder dit aan de gemeente te melden;

• de bewoner in detentie verblijft.

7. Schade en aansprakelijkheid

Een maatregel staat los van het verhalen van schade.

Indien schade wordt veroorzaakt aan eigendommen van de opvanglocatie, kan de bewoner aansprakelijk worden gesteld voor de herstel- of vervangingskosten. Als de bewoner erkent de schade te hebben veroorzaakt, kan een schadeformulier worden ondertekend en kunnen afspraken worden gemaakt over een betalingsregeling. Als de bewoner de aansprakelijkheid niet erkent of de schade niet vergoedt, kan overgegaan worden tot het verhalen van de schade.

8. Minderjarigen

Bij minderjarigen staat pedagogische begeleiding centraal.

Maatregelen worden zoveel mogelijk gericht op:

• herstel van gedrag;

• begeleiding;

• bescherming van het kind.

Ouders, verzorgers of wettelijke vertegenwoordigers worden betrokken bij incidenten en maatregelen. Ook kan er een melding worden gedaan bij een hulpinstantie.

9. Registratie

Alle incidenten en maatregelen worden geregistreerd in het gemeentelijk registratiesysteem.

Registratie dient voor:

• dossieropbouw;

• evaluatie;

• veiligheid;

• consistente toepassing van het beleid.

10. Slotbepaling

In situaties waarin dit beleid niet voorziet, beslist de locatiemanager in overleg met de gemeente Boxtel.