Gemeenteblad van Laarbeek
| Datum publicatie | Organisatie | Jaargang en nummer | Rubriek |
|---|---|---|---|
| Laarbeek | Gemeenteblad 2026, 486012 | ander besluit van algemene strekking |
Authentieke versie (PDF)
Informatie
Printen
Delen
Nota investeren, waarderen en afschrijven 2025
De raad van de gemeente Laarbeek;
gelezen het voorstel van de burgemeester en wethouders d.d. 7 oktober 2025, aangaande de nota Investeren, waarderen en afschrijven 2025.
gehoord het advies van de auditcommissie d.d. 27 oktober 2025 om het voorstel hamerstuk te behandelen;
gelet op de bepalingen van de Gemeentewet en het Besluit Begroting en Verantwoording;
- 1.
- 2.
Om de doelstellingen uit de programmabegroting te realiseren, investeert de gemeente Laarbeek in diverse activa, zoals ICT-middelen en fysieke infrastructuur. Deze worden in één keer aangeschaft en betaald en vervolgens geactiveerd op de balans als eigendom van de gemeente. Aangezien deze activa meerdere jaren worden gebruikt, wordt de waarde ervan jaarlijks afgeschreven. Deze afschrijving vormt een last in zowel de begroting als de exploitatie, waarmee de kosten van de investering over de gebruiksjaren worden gespreid. Voor een zorgvuldige en eenduidige uitvoering van dit proces zijn duidelijke afspraken noodzakelijk. In deze nota zijn de beleidsregels en richtlijnen opgenomen voor het aanschaffen, activeren en afschrijven van investeringen.
Conform de Financiële verordening van de gemeente Laarbeek 2023 worden de beleidsregels voor investeringen en activeringen ten minste eens per vier jaar herijkt. Deze nota bevat de geactualiseerde regels, die ter vaststelling aan de gemeenteraad worden voorgelegd. Aanleiding voor deze actualisatie zijn onder meer Notitie materiele vaste activa en de Notitie Grondbeleid in begroting en jaarstukken 2023 van de commissie BBV. Deze commissie bewaakt de uniforme toepassing van het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) en publiceert hierover stellige uitspraken en aanbevelingen. De stellige uitspraken gelden als gezaghebbende interpretaties van de regelgeving en worden geacht te worden gevolgd. In deze nota zijn de voor onze organisatie relevante stellige uitspraken over vaste activa opgenomen.
Wijzigingen in deze nota ten opzichte van de nota uit 2019 zijn met name:
- –
- –
- –
De investeringsdrempel of activeringsgrens is aangepast van € 10.000 naar € 50.000. Dit bedrag is inclusief kostenverhogende btw en er geldt tevens een minimale gebruiksduur van 3 jaar. Identieke activa die individueel minder dan € 50.000 bedragen, maar als productgroep samen meer dan € 50.000 kosten en die 3 jaar of langer gebruikersnut opleveren, behandelen we als te activeren vaste activa.
- –
Deze nota bevat uitsluitend kaders die niet al zijn vastgelegd in hogere regelgeving, zoals de Gemeentewet, het BBV of de lokale financiële verordening. Sinds de wijziging van het BBV in 2017 is de beleidsvrijheid van gemeenten op het gebied van waardering, activering en afschrijving van activa beperkt. In hoofdstuk 2 krijgt u een samenvatting van de relevante beleidskeuzes van gemeente Laarbeek die in deze nota in de diverse hoofdstukken zijn opgenomen. Een nadere onderbouwing vindt u in de bijlagen. In hoofdstuk 3 gaan we in op wat vaste activa zijn. De waardering hiervan komt aan de orde in hoofdstuk 4. Onze wijze van afschrijven is toegelicht in hoofdstuk 5. De nota wordt afgesloten met een toelichting over rente in hoofdstuk 6. In hoofdstuk 7 treft u de bijlagen aan.
- 1.
- 2.
- 3.
- 4.
Investeringen met een aanschafwaarde van minimaal € 50.000 (en indien van toepassing: inclusief kostenverhogende btw) worden geactiveerd, mits zij een minimale gebruiksduur van drie jaar hebben. Identieke activa die individueel onder deze grens blijven, maar als productgroep gezamenlijk € 50.000 of meer bedragen én een gebruiksduur van ten minste drie jaar hebben, worden eveneens geactiveerd.
- 5.
- 6.
- 7.
- 8.
- 9.
- 10.
- 11.
Zie bijlage 7.1 voor de begrippenlijst bij diverse beleidsuitgangspunten.
Vaste activa zijn investeringen in goederen of objecten (bezittingen) die meerjarig van nut zijn. Deze investeringen worden geactiveerd, wat betekent dat ze als bezittingen op de balans worden opgenomen. Vanwege hun duurzame karakter worden deze bezittingen aangeduid als vaste activa. Met de termen ‘actief’ of ‘activa’ wordt verwezen naar het betreffende object.
Omdat vaste activa over een langere periode worden benut, wordt jaarlijks een deel van hun waarde afgeschreven. Deze afschrijvingslasten worden opgenomen in de begroting en vormen structurele lasten binnen de exploitatie. Daarnaast wordt over de boekwaarde van vaste activa rente berekend. Deze rentelasten worden eveneens als structurele lasten meegenomen. De wijze waarop deze rente aan investeringen wordt toegerekend, wordt toegelicht in hoofdstuk 6.
De afschrijvings- en rentelasten samen worden aangeduid als kapitaallasten. Deze geven inzicht in de structurele financiële gevolgen van investeringen voor de begroting en spelen een belangrijke rol bij het beoordelen van de financiële ruimte van de gemeente.
Het BBV bevat diverse bepalingen met betrekking tot activa en afschrijvingen. Binnen het BBV wordt onderscheid gemaakt tussen vaste en vlottende activa. Vlottende activa, zoals liquide middelen, vooruitbetaalde bedragen en nog te ontvangen posten, kenmerken zich doordat zij binnen één jaar in geld kunnen worden omgezet. Aangezien deze activa geen meerjarig karakter hebben, blijven zij buiten de reikwijdte van deze nota.
In het BBV wordt onderscheid gemaakt in investeringen in soorten vaste activa in:
- •
- •
- •
In de volgende paragrafen worden deze categorieën nader toegelicht.
3.1.1 Immateriële vaste activa
Onder immateriële vaste activa worden investeringen verstaan waar geen tastbare bezittingen tegenover staan. Het BBV kent de volgende immateriële activa:
- a.
- b.
- c.
Ad a. Kosten verbonden aan het sluiten van geldleningen en het saldo van agio en disagio
Het (dis)agio is het verschil tussen het bedrag waarvoor een lening wordt aangegaan en het bedrag dat aan de geldnemer wordt uitgekeerd. Hoewel het BBV toestaat om kosten voor het afsluiten van geldleningen en het saldo van agio/disagio te activeren en over de looptijd af te schrijven, kiest onze organisatie ervoor om deze kosten direct ten laste van het resultaat te brengen in het jaar waarin ze zich voordoen, conform het voorzichtigheidsprincipe.
|
Vanwege het voorzichtigheidsprincipe wordt verlies genomen in het jaar waarin het verlies zich daadwerkelijk voordoet. |
Ad b. Kosten van onderzoek en ontwikkeling voor een bepaald actief
Kosten van onderzoek en ontwikkeling (voorbereidingskosten) kunnen volgens artikel 60 van het BBV alleen worden geactiveerd wanneer aan de volgende voorwaarden is voldaan:
- •
- •
- •
- •
|
Indien de kosten van onderzoek en ontwikkeling voldoen aan de gestelde voorwaarden en leiden tot de totstandkoming van een actief, dan worden deze kosten geactiveerd. |
Ad c. Bijdragen aan activa in eigendom van derden
Artikel 61 van het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) bepaalt dat bijdragen aan activa in eigendom van derden onder voorwaarden mogen worden geactiveerd. Hiervoor moet aan de volgende criteria worden voldaan:
- •
- •
- •
- •
Vanwege het voorzichtigheidsprincipe worden de lasten van bijdragen aan activa in eigendom van derden, direct ten laste van de exploitatie gebracht en niet geactiveerd. Een andere reden om niet te activeren is omdat het gaat om bezittingen van derden en niet ons eigendom zijn.
Materiele vaste activa zijn investeringen in tastbare bezittingen die over meerdere jaren van nut zijn voor de gemeente. Artikel 35 BBV schrijft dat in de balans onder de materiële vaste activa afzonderlijk worden opgenomen:
- •
- •
Investeringen met een economisch nut waarvoor ter bestrijding van de kosten een heffing kan worden geheven: Deze investeringen dragen bij aan het genereren van middelen door het heffen van rechten, leges of tarieven ter dekking van de kosten. Conform artikel 59 BBV dienen deze investeringen te worden geactiveerd.
- •
Investeringen in de openbare ruimte met een maatschappelijk nut: Deze investeringen zijn niet verhandelbaar en genereren geen directe middelen, maar vervullen wel duidelijk een publieke taak. Voorbeelden zijn wegen, bruggen, openbaar groen en rioleringen. Sinds 2017 schrijft het BBV voor dat deze investeringen geactiveerd moeten worden.
In bijlage 7.3 vindt u een overzicht van de meest voorkomende investeringscategorieën binnen gemeente Laarbeek, onderverdeeld naar economisch nut, economisch nut met gekoppelde heffing en maatschappelijk nut.
Financiële vaste activa zijn bezittingen die een financiële waarde vertegenwoordigen en bijdragen aan het vermogen van een gemeente. Het betreft onder andere verstrekte geldleningen en deelnemingen, bijvoorbeeld in de vorm van aandelen. Financiële vaste activa worden altijd geactiveerd, maar worden - gelet op de aard - niet afgeschreven.
Deze activa worden beschouwd als langlopende financiële belangen van de gemeente en zijn van belang voor het inzicht in de financiële positie en verbonden partijen. In bijlage 1 artikel 36 van het BBV staat precies aangegeven welke onderdelen afzonderlijk in de balans moeten worden opgenomen onder de financiële vaste activa.
3.2 Activeren van vaste activa
Zoals in de inleiding van dit hoofdstuk is toegelicht, betekent activeren het opnemen van investeringen op de balans. Hoewel het BBV voorschrijft dat investeringsuitgaven in principe geactiveerd moeten worden, is het in de praktijk niet doelmatig om alle investeringen – ongeacht omvang – daadwerkelijk te activeren.
Volgens BBV moeten alle investeringsuitgaven in principe worden geactiveerd. Tegelijkertijd biedt de Notitie Materiële vaste activa van de commissie BBV gemeenten de ruimte om, vanuit het oogpunt van beheersbaarheid van administratieve lasten, een ondergrens voor activering te hanteren.
De gemeente Laarbeek hanteert een activeringsgrens van € 50.000 exclusief btw. Indien de btw niet verrekenbaar is, geldt de grens inclusief kostenverhogende btw. Investeringen onder deze grens worden direct ten laste van de exploitatie gebracht. Deze keuze is gebaseerd op de overweging dat kleinere investeringen een beperkte invloed hebben op het exploitatiesaldo, terwijl activering ervan onevenredige administratieve lasten met zich meebrengt.
Het is niet toegestaan om investeringen op te splitsen met als doel onder de activeringsgrens van € 50.000 te blijven. Identieke activa die individueel onder deze grens blijven, maar als productgroep gezamenlijk de grens van € 50.000 overschrijden én een minimale gebruiksduur van drie jaar hebben, worden wel geactiveerd. Voorbeelden hiervan zijn vervangings-investeringen in laptops, telefoons of meubilair. Hoewel deze objecten afzonderlijk een lage aanschafwaarde hebben, vertegenwoordigen zij gezamenlijk een substantieel bedrag en leveren zij meerjarig economisch nut. Niet activeren zou kunnen leiden tot ongewenste schommelingen in de jaarlijkse lasten.
Voor alle te activeren investeringen geldt een minimale gebruiksduur van drie jaar.
De gemeente Laarbeek kan gronden aan- en verkopen, ruilen, pachten en verpachten. Daarnaast beschikt de gemeente over een eigen grondportefeuille. Alle vormen van grond-activiteiten brengen financiële consequenties met zich mee. Voor de uitvoering van deze activiteiten worden kosten gemaakt zoals apparaatskosten, taxatiekosten, bodemonderzoek, notaris- en advocaatkosten.
Gronden worden volgens het BBV op twee plekken op de balans verantwoord, maar wel altijd aan de activa-zijde (= onze bezittingen):
- •
- •
Een overzichtelijke beslisboom voor de classificatie van gronden is opgenomen in bijlage 7.2.
Investeringen in software worden als materiële vaste activa geactiveerd. Software kan ook in gebruik worden genomen als SaaS (Software as a Service) oplossing. In dat geval is sprake van een abonnementsvorm waarbij de gemeente toegang krijgt tot software die eigendom blijft van de dienstverlener. Zowel het economische als juridische eigendom van de software blijft bij de aanbieder. Omdat er in dit geval geen sprake is van een actief dat eigendom wordt van de gemeente, activeren wij geen SaaS-diensten.
De commissie BBV doet hierover twee stellige uitspraken, die door de gemeente Laarbeek worden gevolgd:
- ➢
- ➢
Dit houdt ook in dat wanneer de kosten voor SaaS-diensten niet in één keer, maar periodiek (bijvoorbeeld maandelijks of jaarlijks) in rekening worden gebracht, deze ten laste van de exploitatie worden gebracht in het jaar waarin zij worden gemaakt.
3.3 Onderscheid tussen investeringen en onderhoud
Naast investeringsuitgaven doet de gemeente Laarbeek ook uitgaven om het materieel bezit in stand te houden. Deze uitgaven worden aangeduid als onderhoudsuitgaven en vinden plaats gedurende de levensduur van het betreffende actief. Het zijn uitgaven aan zowel klein en dagelijks onderhoud als groot onderhoud, gericht op het behoud van de representativiteit, kwaliteit en functionaliteit. Onderhoudsuitgaven worden niet geactiveerd, aangezien zij geen nieuw actief opleveren en geen invloed hebben op de gebruiksduur van het bestaande bezit.
Wanneer een aanpassing leidt tot een significante kwaliteitsverbetering of een verlenging van de gebruiksduur, dan is er geen sprake van groot onderhoud, maar van een investering. In dat geval wordt de uitgave geactiveerd als materieel vast actief.
Hiermee sluiten we aan bij onderstaande stellige uitspraak van de commissie BBV:
- ➢
4. Waardering van vaste activa
Zoals in het vorige hoofdstuk is toegelicht, worden investeringen in goederen of objecten onder bepaalde voorwaarden op de balans gezet (geactiveerd).
Dit hoofdstuk geeft antwoord op de vraag tegen welke waarde de investering op de balans wordt gezet en hoe met waardeveranderingen wordt omgegaan gedurende de gebruiksduur.
In artikel 63 van het BBV is opgenomen dat de activa worden gewaardeerd op basis van de verkrijgings- of vervaardigingsprijs.
Afschrijven is het gespreid ten laste brengen van de kosten van een geactiveerde investering over de verwachte gebruiksduur van het activum. Het doel van afschrijven is het verkrijgen van een realistisch beeld van de waardeontwikkeling van gemeentelijke activa én het gelijkmatig verdelen van kosten over de jaren waarin het actief wordt gebruikt.
De verkrijgingsprijs omvat de inkoopprijs van het actief, vermeerderd met bijkomende kosten zoals notariskosten en overdrachtsbelasting. Indien de btw niet verrekenbaar of niet compensabel is, maakt deze deel uit van de verkrijgingsprijs.
4.2.3 Specifieke bepalingen bij waardering
Bij de bepaling van de verkrijgings- of vervaardigingsprijs gelden de volgende regels:
- •
- •
- •
De boekwaarde van een bezitting op de balans kan in de loop der tijd veranderen. Om deze waardevermindering verantwoord te verwerken, schrijven we af op onze activa. Tijdens het gebruik neemt de waarde van activa geleidelijk af. In het volgende hoofdstuk wordt toegelicht hoe gemeente Laarbeek haar afschrijvingsbeleid toepast.
Het komt ook voor dat de boekwaarde niet meer overeenkomt met de werkelijke waarde (marktwaarde) van een bezit, bijvoorbeeld door (on)voorziene omstandigheden of externe factoren die leiden tot duurzame waardevermindering. Ook het buitengebruik stellen van een bezitting kan aanleiding geven tot een waardeverandering. In dergelijke gevallen gelden de volgende uitgangspunten:
- •
- •
- •
Deelnemingen worden geactiveerd tegen de verkrijgingsprijs van de betreffende aandelen. Dit betekent dat zij als financiële vaste activa op de balans worden opgenomen voor het bedrag dat bij verwerving is betaald. Leningen worden gewaardeerd tegen de verwachte aflossingswaarde, waarbij rekening wordt gehouden met het risico op niet-terugbetaling. Indien de verwachte aflossingswaarde afwijkt van de oorspronkelijke verkrijgingsprijs, wordt het verschil als resultaat verantwoord.
5. Afschrijving op vaste activa
Door investeringen te activeren moeten de kosten ervan verdeeld worden over de levensduur van het object. Dit is in overeenstemming met artikel 64, lid 3 van het BBV. Elk jaar wordt een deel van de investering afgeschreven. Op die manier houdt de waardedaling van het actief gelijke tred met de waardevermindering van het overeenkomstig object door veroudering en slijtage.
De hoogte van de afschrijving wordt bepaald op basis van de economische gebruiksduur en de methode van afschrijven.
Het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) schrijft geen vaste afschrijvingstermijnen voor, maar stelt dat deze moeten aansluiten bij de verwachte economische en/of technische levensduur van het actief. De technische levensduur betreft de periode waarin het actief technisch functioneert; de economische levensduur is de periode waarin het actief economisch rendabel is.
De gemeente hanteert een afschrijvingstabel waarin per activasoort een afschrijvingstermijn is vastgesteld die aansluit bij de verwachte levensduur. Deze tabel is opgenomen in bijlage 7.3 van deze nota. Voor activa die niet expliciet in de tabel zijn opgenomen, wordt aansluiting gezocht bij vergelijkbare investeringen.
Afschrijvingstermijnen mogen nooit langer zijn dan de verwachte economische of technische levensduur van het actief. Indien gemotiveerd, kan een kortere termijn worden gehanteerd. Daarnaast geldt dat de afschrijvingstermijnen niet langer mogen zijn dan de termijnen zoals opgenomen in bijlage 7.3.
Er zijn verschillende momenten waarop de afschrijving kan aanvangen. De gemeente start met afschrijven op 1 januari van het jaar volgend op het jaar waarin het actief in gebruik is genomen. Gemeente Laarbeek begint met afschrijven in het jaar volgend op het jaar waarin het actief in gebruik wordt genomen. Vanwege efficiencyredenen (minder administratieve lasten) en omdat niet altijd exact is vast te stellen wanneer een kapitaalgoed gereed is gekomen, wordt gekozen voor dit moment van afschrijven. Daarnaast draagt deze werkwijze bij aan een eenduidige en voorspelbare verwerking van afschrijvingslasten in de begroting en jaarrekening, wat de vergelijkbaarheid tussen jaren ten goede komt.
De restwaarde is de geschatte waarde van een actief aan het einde van de gebruiksduur. Deze waarde wordt in mindering gebracht op het af te schrijven bedrag, om te voorkomen dat het actief te laag wordt gewaardeerd en de jaarlijkse afschrijvingslasten te hoog uitvallen.
In lijn met het voorzichtigheidsbeginsel hanteert de gemeente in beginsel een restwaarde van nihil. Alleen wanneer er gegronde redenen zijn om aan te nemen dat een actief na afloop van de gebruiksduur nog een significante economische waarde heeft, wordt een restwaarde toegepast.
5.5 Gedifferentieerde afschrijving en componentenbenadering
De gemeente Laarbeek hanteert het principe van gedifferentieerde afschrijving. Dit houdt in dat activa worden afgeschreven op basis van hun verwachte economische levensduur, waarbij per activasoort een passende afschrijvingstermijn wordt gekozen. Dit principe zorgt voor een realistische verdeling van lasten over de gebruiksduur van het actief en sluit aan bij het voorzichtigheidsbeginsel.
Bij complexe investeringen met duidelijk te onderscheiden onderdelen wordt aanvullend gebruikgemaakt van de componentenbenadering. Deze methode houdt in dat een investering wordt opgesplitst in afzonderlijke componenten, die elk een eigen levensduur en afschrijvingstermijn kennen. Dit is met name van toepassing bij gebouwen en installaties, zoals scholen, multifunctionele accommodaties of gemeentelijke panden, waarbij bijvoorbeeld het casco, de installaties en de dakbedekking afzonderlijk worden afgeschreven. Deze benadering draagt bij aan een betere planning van toekomstige vervangingsinvesteringen, doordat inzicht ontstaat in het moment waarop afzonderlijke componenten aan vervanging toe zijn.
Indien een investering niet wordt opgesplitst in componenten, wordt de afschrijvingstermijn gebaseerd op het onderdeel dat het grootste deel van de investering vertegenwoordigt. Dit voorkomt dat relatief kortere levensduren van kleinere onderdelen leiden tot een te snelle afschrijving van het geheel. Bij de beoordeling wordt een ondergrens van € 50.000 gehanteerd.
De toepassing van gedifferentieerde afschrijving en de componentenbenadering vereist maatwerk. De beoordeling vindt plaats door de financieel adviseur in overleg met de budgethouder. De afschrijving per component wordt vastgelegd conform de afschrijvingstabel zoals opgenomen in bijlage 7.3.
5.6 Stelsel- en schattingswijzigingen
De begroting, meerjarenraming en jaarstukken dienen een zo betrouwbaar en consistent mogelijk inzicht te geven in de financiële positie en ontwikkeling van de gemeente. Om dit te waarborgen, is het van belang dat de gehanteerde waarderings- en afschrijvingsgrondslagen consistent worden toegepast. Dat wil bijvoorbeeld zeggen dat je niet zomaar of op basis van het rekeningresultaat (omdat het financieel goed uitkomt) versneld mag afschrijven. Er mag alleen om gegronde redenen worden afgeweken.
Indien zich omstandigheden voordoen die aanleiding geven tot herziening van de gehanteerde uitgangspunten, kan sprake zijn van een stelselwijziging of een schattingswijziging:
Een stelselwijziging betreft een wijziging in de waarderings- of activeringsgrondslag, bijvoorbeeld het overstappen op een andere afschrijvingsmethode.
Een schattingswijziging betreft een aanpassing van de inschatting van bijvoorbeeld de economische levensduur van een actief.
Dergelijke wijzigingen worden uitsluitend prospectief verwerkt wat inhoudt dat de bestaande boekwaarde ongewijzigd blijft en wordt afgeschreven over de aangepaste resterende gebruiksduur. Dit volgens onderstaande stellige uitspraak van het BBV:
- ➢
Een wijziging in afschrijvingstermijn of -systematiek wordt ter besluitvorming voorgelegd aan de gemeenteraad.
6. Rente en financiering van investeringen
In de hoofdstukken 3 tot en met 5 is ingegaan op het waarderen, activeren en afschrijven van investeringen. Dit hoofdstuk behandelt de financiering van deze investeringen (activa) en de daarbij behorende rentecomponent. Bij het financieren van investeringen kunnen namelijk rentelasten voortvloeien. De Rentenotitie 2023 van de commissie BBV schrijft een aantal regels voor als het gaat om rente.
6.1 Toerekening van rente via taakveld Treasury
Het BBV schrijft voor dat rente wordt toegerekend vanuit het taakveld Treasury. Direct toerekenbare rente wordt ten laste gebracht op het betreffende taakveld. Daarnaast beveelt de commissie BBV aan om het door hun opgestelde renteschema te hanteren en toe te voegen aan de paragraaf Financiering in de begroting en jaarstukken.
De commissie BBV adviseert daarnaast het gebruik van een gestandaardiseerd renteschema, dat wordt opgenomen in de paragraaf Financiering van de begroting en jaarstukken, om de transparantie en vergelijkbaarheid te bevorderen.
6.2 Rentevergoeding over het eigen vermogen
Het BBV staat toe dat een rentevergoeding wordt berekend over het eigen vermogen en voorzieningen en toegerekend aan taakvelden. Deze rente mag maximaal worden gebaseerd op het gewogen gemiddelde samenstel van externe rentelasten over de lang en kort aangetrokken financieringsmiddelen.
Omwille van eenvoud en transparantie is ervoor gekozen om geen rente toe te rekenen aan het eigen vermogen, en bij voorzieningen uitsluitend wanneer deze tegen contante waarde zijn gewaardeerd.
Deze keuze draagt bij aan eenvoud in de financiële administratie en voorkomt subjectieve toerekening van rentelasten. De beleidslijn wordt consequent gehanteerd en is in overeenstemming met de ruimte die het BBV biedt.
6.3 Rentecomponent in kapitaallasten (omslagrente)
De kapitaallasten bestaan uit afschrijvingen en rentekosten. De rentecomponent, ook wel omslagrente genoemd, vormt een vergoeding voor het gebruik van financieringsmiddelen voor de verwerving van activa. Deze rente wordt berekend over de boekwaarde van het actief aan het begin van het boekjaar.
Het percentage wordt in overeenstemming met het BBV jaarlijks vooraf berekend aan de hand van rentelasten en rentebaten op respectievelijk opgenomen en verstrekte geldleningen. De omslagrente moet vervolgens op consistente en eenduidige wijze worden toegerekend aan de individuele activa. Het is niet toegestaan om per investering of taakveld te differentiëren in het toe te rekenen rentepercentage.
Aldus besloten in de openbare vergadering van de raad van de gemeente Laarbeek van 6 november 2025.
De raad voornoemd,
de griffier
M.L.M. van Heijnsbergen
burgemeester
L.A.G.P. van der Aa
Het opnemen van uitgaven op de balans als activa, waarbij de lasten over meerdere jaren ten laste van de exploitatie worden gebracht. Dit in tegenstelling tot uitgaven die direct in het jaar van besteding als last worden verantwoord. De volgende activa worden onderscheiden:
- •
- •
- •
Het jaarlijks tot uitdrukking brengen van de waardevermindering van de investering ten gevolge van (economische) veroudering. Afschrijving vindt plaats op basis van de historische kostprijs of aanschafwaarde.
Bij de overheid worden hoofdzakelijk twee verschillende afschrijvingsmethoden gebruikt, te weten lineair en annuïtair. Gemeente Laarbeek hanteert als hoofdregel de lineaire afschrijvingsmethode. De lineaire afschrijvingsmethode houdt in: afschrijven volgens een vast percentage van de aanschafprijs. Uitsluitend het tijdsverloop is bepalend voor de waardevermindering van het actief. Het jaarlijkse afschrijvingsbedrag is gelijk, terwijl de rentelasten jaarlijks afnemen. Dit laatste betekent dat de kapitaallasten (afschrijving + rente) jaarlijks een dalend verloop laten zien.
De annuïtaire afschrijvingsmethode is erop gericht dat de kapitaallasten (afschrijving en rente) jaarlijks gelijk zijn. Daarbij neemt, in meerjarig perspectief, de afschrijvingscomponent toe en de rentecomponent af. De methode komt erop neer dat de afschrijvingsbedragen in de eerste jaren van de gebruiksduur lager zijn dan in de latere jaren. De boekwaarde daalt daardoor in vergelijking met de lineaire methode in een langzamer tempo. De rentelasten vallen daardoor hoger uit. Deze methode wordt vooral toegepast bij kostprijs- en tariefberekeningen om een gelijkmatig verloop daarvan te bevorderen.
De historische kostprijs of aanschafwaarde minus de reeds afgeschreven termijnen.
Een uitgave van enige omvang, waarvan het nut zich over meerdere jaren uitstrekt. Daarom worden de lasten niet in één keer ten laste van de begroting (exploitatie) gebracht, maar verspreid over meerdere jaren. Hoeveel jaren is afhankelijk van de verwachte economische en/of technische levensduur van het aangeschafte goed. Er is onderscheid in o.a. vervangings- en uitbreidingsinvesteringen. Een vervangingsinvestering is een vervanging van een eerdere (inmiddels afgeschreven) investering. Een uitbreidingsinvestering is een nieuwe investering, die past binnen het hier beschreven beleid.
Kapitaalgoederen zijn objecten met een meerjarig nut. Een relatief groot deel van het vermogen van gemeenten zit besloten in kapitaalgoederen.
De som van afschrijvingslasten en toegerekende rentekosten aan vaste activa.
De rente die wordt toegerekend aan de nog niet afgeschreven activa. Deze rente wordt berekend over de boekwaarde van de activa en vormt onderdeel van de kapitaallasten.
De kredietvergoeding die jaarlijks over investeringen wordt berekend. Het gaat daarbij om een vergoeding voor het beslag dat gelegd wordt op het vermogen.
Verkrijgings- en vervaardigingsprijs
De verkrijgingsprijs wordt gedefinieerd als zijnde inkoopprijs en de bijkomende kosten. De vervaardigingsprijs wordt gedefinieerd als zijnde de aanschaffingskosten van de gebruikte grond- en hulpstoffen en de overige kosten die rechtstreeks aan de vervaardiging kunnen worden toegerekend.
Dit principe houdt in dat verliezen en kosten genomen moeten worden zodra deze te voorzien zijn en winsten pas als deze daadwerkelijk gerealiseerd zijn.
Bovenstaand overzicht is niet limitatief. Afwijkingen zijn mogelijk op basis van technische levensduur of beleidskeuzes.
Permanente link
Kopieer de link naar uw clipboard
https://zoek.officielebekendmakingen.nl/gmb-2026-486012.html