Nadere regels houtkap gemeente Hoogeveen

Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Hoogeveen;

gelezen het ambtelijk voorstel;

Overwegende dat, het wenselijk is regels op te stellen welke criteria gelden voor het vellen van houtopstanden;

gelet op artikel 4:11 en 4:12 lid 2 APV Hoogeveen en artikel 4:84 Algemen wet bestuursrecht;

besluit vast te stellen de:

Nadere regels houtkap gemeente Hoogeveen

Artikel 1 Begripsbepalingen

In deze regeling wordt verstaan onder:

• a. college: college van burgemeester en wethouders van Hoogeveen;

• b. bebouwingscontour houtkap: bebouwingscontour als bedoel in artikel 5.165b Besluit kwaliteit leefomgeving;

• c. waardevolle boom: bomen die voorkomen op de waardevolle bomenlijst;

• d. particuliere bomen: bomen die geen eigendom zijn van de gemeente Hoogeveen en niet voorkomen op de Lijst beschermwaardige bomen;

• e. gemeentelijke houtopstand: houtopstand als bedoel in artikel 1.1. van de Omgevingswet, te weten: zelfstandige eenheid van bomen, boomvormers, struiken, hakhout of griend die in eigendom van de gemeente zijn;

• f. Houtopstand: houtopstand als bedoel in artikel 1.1. van de Omgevingswet, te weten: zelfstandige eenheid van bomen, boomvormers, struiken, hakhout of griend;

• g. boom: een houtachtig, overblijvend gewas met een stam-/dwarsdoorsnede van de stam van minimaal 10 centimeter op 1,30 meter hoogte boven het maaiveld (is hetzelfde als een stamomtrek van 31,4 cm). In geval van meerstammigheid geldt de stam-/dwarsdoorsnede/stamomtrek van de dikste stam;

• h. vellen: vellen als bedoeld in artikel 1.1 van de Omgevingswet, te weten: rooien of verrichten van handelingen die de dood of ernstige beschadiging van een houtopstand of boom tot gevolg kunnen hebben;

• i. kandelaberen: (terug)snoeien tot op de hoofdtakken van een boom, alle gesteltakken worden tot tussen de 50% en 75% van de taklengte ingekort, resterende takken worden kort gezet;

• j. herplant-/compensatieplicht: vervangen van de gekapte boom door een nieuwe houtopstand of boom binnen hetzelfde plangebied of hetzelfde perceel; óf een financiële afdracht aan het bomencompensatiefonds.

• k. APV: Algemene plaatselijke verordening gemeente Hoogeveen;

• l. Awb: Algemene wet bestuursrecht

• m. Ruimtelijke ontwikkeling: onder ruimtelijke ontwikkeling of –inrichting wordt een breed scala aan werkzaamheden verstaan met als resultaat een functieverandering of uiterlijke verandering van een gebied of object. In de praktijk spreken we van (ver)-bouwen, (her-)inrichting, sloop, aanleggen, reconstrueren, groot onderhoud, omvormen of een verandering in beheer of gebruik.

• n. Broedseizoen: seizoen waarin veel vogels broeden; in ieder geval de periode van 15 maart tot en met 15 september.

Artikel 2 Verbod tot vellen

• 1. Binnen de bebouwingscontour houtkap is het verboden zonder omgevingsvergunning van het college een houtopstand of boom te vellen, wanneer:

  • a. deze op de waardevolle bomen staat;

  • b. het een gemeentelijke houtopstand is;

  • c. het een houtopstand of boom is met een doorsnede van 40 cm of meer, welke is gemeten in een strook van 10 meter vanaf het midden van de weg. Waarbij de doorsnede is gemeten op 1.30 meter van de voet van de boom.

  • d. het snoeien van meer dan 30% van het kroonvolume of wortelgestel van een boom of houtopstand met een stamomtrek van minimaal 40 centimeter waarbij de doorsnede is gemeten op 1.30 meter van de voet van de boom;

  • e. het verplanten van een boom of houtopstand met een stamomtrek van minimaal 40 centimeter waarbij de doorsnede is gemeten op 1.30 meter van de voet van de boom;

  • f. voor het eerst kandelaberen van een boom of houtopstand met een stamomtrek van minimaal 40 centimeter waarbij de doorsnede is gemeten op 1.30 meter van de voet van de boom;

  • g. het vellen van een boom of houtopstand, ongeacht de stamomtrek, die is aangelegd op grond van een herplant-, compensatie en/of instandhoudingsplicht;

• 2. De burgemeester kan bij een omgevingsvergunning-plichtige handeling als bedoeld in lid 1 in geval van een spoedeisend belang zonder een omgevingsvergunning besluiten tot noodvelling, zowel van een boom of houtopstand in particulier eigendom als in gemeentelijk eigendom. Dit besluit wordt zo spoedig mogelijk bekend gemaakt aan belanghebbenden.

• 3. Het college kan nadere regels stellen over het opleggen van herplant/compensatieplicht en over het beschermen van een boom of houtopstand.

Artikel 3 Verbod tot vellen buiten de bebouwingscontour houtkap

Ook buiten de bebouwingscontour houtkap is het verboden om zonder omgevingsvergunning van het college te vellen in de volgende gevallen:

• a. deze op de waardevolle bomen staat;

• b. het een houtopstand of boom is met een doorsnede van 40 cm of meer, welke is gemeten in een strook van 10 meter vanaf het midden van de weg. Waarbij de doorsnede is gemeten op 1.30 meter van de voet van de boom.

• c. houtopstanden met een oppervlakte van minder dan 10 are. Het gaat hier om de oppervlakte van de totale houtopstand dus niet alleen van het te vellen deel;

• d. houtopstanden die bestaan uit een rijbeplanting van niet meer dan 20 bomen (gerekend over het totaal aantal rijen). Het gaat hier om het aantal bomen in rijbeplanting van de totale houtopstand dus niet alleen het aantal te vellen bomen.

Artikel 4 Aanvraag en beoordelingsregels waardevolle bomen

Een omgevingsvergunning voor het kappen van een boom die op de waardevolle bomenlijst, kan enkel worden verleend om de volgende redenen:

• a. de veiligheid van een boom kan niet langer worden gegarandeerd; of

• b. de boom is aangetast door een besmettelijke ziekte of plaag, waardoor hij een besmettingsbron vormt voor andere bomen.

Artikel 5 Toetsingscriteria kapaanvraag particulier boom of houtopstand

• 1. Het college weigert een omgevingsvergunning voor het vellen van een boom of houtopstand als het puntenaantal van de boom aan de volgende intrinsieke waarden is getoetst:

  • a. vitaliteit;

  • b. klimaatadaptie;

  • c. natuurwaarde;

  • d. landschappelijke waarde;

  • e. cultuurhistorische waarde;

• 2. De in lid 1 genoemde intrinsieke waarden en de daarbij behorende puntenaantal zijn nader uitgewerkt in toetsingscriteria kapaanvraag particuliere boom of houtopstand (bijlage 1).

• 3. Een omgevingsvergunning voor het vellen van een boom of houtopstand in verband met het plaatsen of belichten van zonnepanelen, zonnecollectoren, blad bloesem- en vruchtval, overlast van vogels, insecten en roetdauw, allergieën, schaduw en kleine windmolens, wordt geweigerd.

• 4. De aanvrager dient bij de aanvraag tot omgevingsvergunning deze te onderbouwen.

• 5. Naast de onder lid 4 onder genoemde stukken kan het college een aanvullend flora- en fauna onderzoek verlangen.

• 6. Het college kan aan een omgevingsvergunning, voorschriften en voorwaarden verbinden.

• 7. Op de aanvraag om een vergunning is paragraaf 4.1.3 van de Awb (positieve fictieve beschikking niet tijdig beslissen) niet van toepassing.

Artikel 6 Toetsingskader kapaanvraag gemeentelijke boom of houtopstand

• 1. Het college weigert een omgevingsvergunning voor het vellen van een boom of houtopstand als het puntenaantal van de boom aan de volgende intrinsieke waarden is getoetst:

  • a. vitaliteit;

  • b. klimaatadaptie;

  • c. natuurwaarde;

  • d. landschappelijke waarde;

  • e. cultuurhistorische waarde;

  • f. maatschappelijke hinder

• 2. De in lid 1 genoemde intrinsieke waarden en de daarbij behorende puntenaantal zijn nader uitgewerkt in toetsingscriteria kapaanvraag gemeentelijke boom of houtopstand (bijlage 2).

• 3. Een aanvraag omgevingsvergunning voor het vellen van een boom of houtopstand in verband met ruimtelijke ontwikkeling is het toetsingskader kapaanvraag gemeentelijke boom of houtopstand niet van toepassing.

• 4. Bij de aanvraag omgevingsvergunning voor het vellen van een boom of houtopstand ten opzichte van een ruimtelijke ontwikkeling zal in projectoverleg de boombeheerder, naar aanleiding van een BEA en aanvullend flora- en fauna onderzoek het doorslaggevend oordeel hebben omtrent verplaatsen of vellen van een boom of houtopstand.

• 5. Indien de omgevingsvergunning voor het vellen van een boom of houtopstand ten opzichte van een ruimtelijke ontwikkeling wordt afgegeven, dient herplant plaats te vinden in het plangebied of perceel zelf. Indien dit niet mogelijk is zal een afdracht plaatsvinden in het boomcompensatiefonds. De waarde van de afdracht wordt bepaald aan de hand van de meest recente richtlijnen van de NVTB.

• 6. Voor inzet van het bomencompenstatiefonds kan het college nadere regels stellen.

Artikel 7 Intrekken of wijzigen omgevingsvergunning

De verleende omgevingsvergunning kan worden ingetrokken of gewijzigd als:

• a. onjuiste of onvolledige gegevens ter verkrijging van de omgevingsvergunning zijn verstrekt;

• b. sprake is van verandering van inzichten of omstandigheden na verlening;

• c. daarom door vergunninghouder wordt verzocht.

Artikel 8 Bescherming van bomen en houtopstand

• 1. Het is verboden om een boom of houtopstand:

  • a. die valt onder het verbod tot vellen als bedoeld in artikel 2 en 3, in het voortbestaan te bedreigen of te laten bedreigen;

  • b. die in eigendom is van de gemeente, boven of onder de grond te beschadigen, te bekladden, te beplakken of te behangen met voorwerpen;

  • c. die in eigendom is van de gemeente, te snoeien, met uitzondering van door de gemeente opgedragen of toegestane boomverzorgende taken.

• 2. In situaties als bedoeld bij lid 1 kan het bevoegd gezag aan de eigenaar of degene die het verbod heeft overtreden of laten overtreden de verplichting opleggen om overeenkomstig de door hen te geven aanwijzingen binnen een door hen te stellen termijn voorzieningen te treffen, waardoor die bedreiging of verboden situatie wordt opgeheven.

• 3. Het verbod als bedoeld in het eerste lid onderdelen b en c geldt niet voor voorwerpen en sfeer verhogende objecten voor zover deze worden aangebracht op grond van schriftelijke toestemming en in overeenstemming met eventuele bijbehorende voorwaarden van het college.

Artikel 9 Slotbepalingen

• 1. Deze regeling treedt in werking op de dag na die van de bekendmaking.

• 2. Deze regeling wordt aangehaald als: Nadere regels houtkap gemeente Hoogeveen.

Aldus vastgesteld in de collegevergadering van 6 oktober 2026.

De secretaris,

De burgemeester

Mike Hacking Martijn Breukelman

Bijlage 1 Toetsingscriteria kapaanvraag particulier houtopstand artikel 4:11

Aanvragen voor de kap van een gemeentelijke boom of houtopstand worden via het omgevingsloket geregistreerd. Als een verzoek binnen is gekomen via het omgevingsloket wordt allereerst getoetst aan de APV en de beleidsregels. Op basis van wat deze regels stellen wordt wel of niet getoetst aan onderstaande tabel (zie ook samenvatting beleidsregels bomen gemeente Hoogeveen). De gemeentelijke boomveiligheidscontroleur voert bij de betreffende boom ter plaatse een opname uit. De controleur toetst en registreert de aanvraag volgens onderstaande formulier. De gemeentelijke boombeheerder beslist vervolgens op basis van de toetsingscriteria over de kapaanvraag. Bij een boomwaarde van 40 punten of meer wordt er geen omgevingsvergunning activiteit kappen afgegeven. Voor elke boom die wel gekapt wordt, geldt een herplantplicht.

Scoringstabel

Kenmerk	Puntenwaardering
Vitaliteit Omtrek Conditie (op basis van visuele beoordeling conform vitaliteitsklassering van Roloff) Leefbaarheid: relatie tussen de boom en omliggende bomen Groeiplaats boom: De inrichting van de standplaats van de boom
Klimaatadaptatie Boomkroonoppervlak
Natuurwaarde Leefgebied soorten: De boom biedt permanente nest-, rust-, voortplantings-, verblijf- of schuilgelegenheid aan beschermde soorten en/of maakt onderdeel uit van een essentiële vleermuisvliegroute Ecologische verbindingen: De boom maakt deel uit van een ecologische verbinding of ‘stepping stone’ Zeldzaamheid en dendrologie: De boom heeft dendrologische waarde (soort of ras) Aanwijzing als invasieve exoot: Vanuit de Europese Unie aangewezen soorten als invasieve exoot
Landschappelijke waarde Karakteristiek landschapselement of structuur: De boom accentueert een karakteristiek landschapselement of structuur Straat-, dorps- of wijkbeeld: De boom maakt onderdeel uit van het in het omgevingsplan beschreven straat-, laan- of wijkbeeld Herkenningspunt in landschap: De boom vormt een duidelijk herkenningspunt in het landschap Verschijningsvorm: De boom kent een bijzondere verschijningsvorm
Cultuurhistorische waarde Onderdeel historische verbinding of functie: De boom maakt deel uit van een historische verbinding of verwijst naar een historische functie (bijvoorbeeld oude leilindes bij historische boerderijen) Herdenkings-, baken- of markeringsboom: De boom is aangeplant als herdenkings-, baken- of markeringsboom Monumentale boom: Status als monumentale boom
Maatschappelijke hinder Verzoek tot kap gemeentelijke boom of houtopstand door overlast
Totaal

Formulier voor het bepalen van de boomwaarde

Kenmerkgroep	Kenmerk	punten	omschrijving
Vitaliteit	Omtrek	1	De boom heeft een doorsnede van < 40 cm (omtrek van < 125 cm)
		3	De boom heeft een doornsnede 40-60 cm (omtrek van > 125-188 cm)
		5	De boom heeft een doorsnede van 60-80 cm (omtrek van >188-251 cm)
		10	De boom heeft een doorsnede van 80 cm of meer (omtrek van >252 cm en meer)
	Conditie(Op basis van visuele beoordeling conform Vitaliteitsklassering van Roloff)	-150*	Slecht: De conditie en levensverwachting van de boom is minimaal. De mechanische en/of fysiologische toestand is zo slecht dat ‘herstel’ van de boom niet of nauwelijks mogelijk is. De levensverwachting van de boom is minder dan 3 jaar.
		1	Sterk verminderd: De conditie is matig (duidelijk verminderd). De mechanische en/of fysiologische toestand van de boom is slecht, maar herstel van de boom is eventueel mogelijk. Bomen met een sterk verminderde conditie hebben weinig fijne vertwijging in de buitenkroon. Er kan redelijk veel dood hout in de kroon aanwezig zijn. De levensverwachting van de boom is 3-10 jaar.
		5	Verminderd: De conditie is redelijk, maar op de korte termijn (<5 jaar), worden ten aanzien van de mechanische en/of fysiologische toestand van de boom geen problemen verwacht. Bomen met een verminderde conditie hebben een redelijke verdeling van fijne twijgen. Er is weinig dood hout aanwezig. De levensverwachting van de boom 10-15 jaar.
		10	Normaal : De conditie is goed. Op middellange termijn (10-15 jaar) worden geen problemen verwacht. Een boom met een goede conditie heeft een goed ontwikkelde kroon, met een gelijkmatige verdeling van veel fijne twijgen in de buitenkroon. Er is geen of nauwelijks dood hout aanwezig. De levensverwachting van de boom is meer dan 15 jaar. Ten aanzien van de mechanische en/of fysiologische toestand van de boom worden binnen een termijn van >15 jaar geen problemen verwacht
	Leefbaarheid (Relatie tussen de boom en omliggende bomen)	1	De boom vormt geen onderdeel van een geheel of eenheid omringende bomen. Bomen in de omgeving ondervinden geen schade bij verwijdering van de boom.
		5	De boom vormt een onderdeel van een geheel of eenheid omringende bomen. Bomen in de omgeving ondervinden geringe schade bij verwijdering van de boom.
		10	De boom vormt een onlosmakelijk onderdeel van een geheel (bijvoorbeeld ineen gegroeide kronen) OF vormt een eenheid met de omringende bomen (de andere bomen ondervinden schade bij verwijdering van de boom).
	Groeiplaats boom De inrichting van de standplaats van de boom	-150*	De standplaats van de boom is dusdanig ongeschikt ingericht voor de grootte van de boom, dat de boom een risico vormt voor zijn omgeving (te denken valt aan ver gevorderde wortelopdruk en/of schade aan bouwwerken of riolering). Er zijn geen andere maatregelen meer mogelijk dan het vellen van de boom.
		0	De standplaats van de boom is niet goed ingericht, maar dit kan worden verbeterd met het toepassen van verschillende maatregelen.
		10	De standplaats van de boom is goed ingericht, er hoeven geen maatregelen plaats te vinden.
Klimaatadaptatie	Boomkroonoppervlak	1	De boom heeft een boomkroonoppervlak kleiner dan 30 m2.
		5	De boom heeft een boomkroonoppervlak tussen de 30 en de 115 m2.
		10	De boom heeft een boomkroonoppervlak groter dan 115 m2.
Natuurwaarde	Leefgebied soorten (De boom biedt permanente nest-, rust-, verblijf-, foerageer- of schuilgelegenheid aan ecologie.)	1	De boom biedt geen nest-, rust-, voortplantings-, verblijf-, foerageer en/of schuilgelegenheid aan beschermde dieren of planten en/óf maakt geen onderdeel uit van een essentiële vleermuisvliegroute (beschermde soorten volgens de rode lijst en/of ex art. 11.37 Bal, 11.46 Bal en 11.54 Bal).
		5	De boom biedt nest-, rust-, voortplantings-, verblijf-, foerageer en/of schuilgelegenheid aan licht beschermde dieren of planten (beschermde soorten volgens de rode lijst en waarvoor wettelijke specifieke zorgplicht geldt).
		10	De boom biedt nest-, rust-, voortplantings-, verblijf-, foerageer en/of schuilgelegenheid aan zwaar beschermde dieren of planten en/of er zijn jaarrond beschermde nesten en/of maakt onderdeel uit van een essentiële vleermuisvliegroute (beschermde soorten volgens ex art. 11.37 Bal, 11.46 Bal en 11.54 Bal). Let op: voor eventuele kap omgevingsvergunning flora- en fauna activiteit aanvragen!
	Ecologische verbindingen (De boom maakt deel uit van een ecologische verbinding of ‘stepping stone’)	1	De boom maakt geen onderdeel uit de lokale ecologische verbinding, zoals aangegeven op de Groenstructuurkaart.
		5	De boom maakt onderdeel uit van een lokale ecologische verbinding, stapstenen of overig gebruiksgroen, zoals aangegeven op de Groenstructuurkaart.
		10	De boom maakt onderdeel uit van beschermde natuur (Volgens omgevingswet, provinciale omgevingsverordening en/of omgevingsplan).
	Zeldzaamheid en Dendrologie (De boom heeft dendrologische waarde (soort of ras))	1	Het betreft een in gemeente Hoogeveen veel voorkomende boomsoort.
		5	Het betreft een in gemeente Hoogeveen dendrologisch weinig voorkomende boomsoort.
		10	Het betreft een in gemeente Hoogeveen dendrologisch zeer weinig voorkomende boomsoort.
	Aanwijzing als invasieve exoot Vanuit de Europese Unie aangewezen soorten als invasieve exoot.	-150*	De soort is aangewezen door de Europese Unie als invasieve exoot en opgenomen op de Attentielijst of Unielijst, met daarbij de verplichting de soort te bestrijden en/of te beheren.
		0	De soort is niet aangewezen door de Europese Unie als invasieve exoot.
Landschappelijke waarde	Karakteristiek landschapselement of structuur (De boom accentueert een karakteristiek landschapselement of structuur)	1	De boom maakt geen onderdeel uit van een landschapselement of structuur.
		3	De boom maakt deel uit van een landschapselement of structuur (hoofdassen/lanen/pleinen).
		5	De boom maakt in belangrijke mate deel uit van een landschapselement of structuur (hoofdassen/lanen/pleinen).
		10	De boom is onlosmakelijk verbonden met een landschapselement of structuur (hoofdassen/lanen/pleinen) en/of de boom is onderdeel van een grotendeels intact zijnde bomengroep of uniforme laanbeplanting die een karakteristieke structuur in Hoogeveen zichtbaar maken.
	Straat-, dorps- of wijkbeeld (De boom maakt onderdeel uit van het in het omgevingsplan beschreven straat-, laan- of wijkbeeld)	0	De boom maakt geen onderdeel uit van het straat-, dorp- en wijkbeeld bijvoorbeeld beschreven in het omgevingsplan.
		3	De boom maakt onderdeel uit van het straat-, dorp- en wijkbeeld bijvoorbeeld beschreven in het omgevingsplan. Echter wordt het gebied herontwikkeld.
		10	De boom maakt onderdeel uit van het straat-, dorp- en wijkbeeld zoals beschreven in het omgevingsplan. Er vindt geen integrale herontwikkeling plaats.
	Herkenningspunt in landschap (De boom vormt een duidelijk herkenningspunt in het landschap)	1	De boom is niet opvallend/ beeldbepalend. Van de boom is alleen een klein deel zichtbaar (meestal alleen het topje) vanuit de openbare ruimte.
		3	De boom is regulier opvallend/beeldbepalend. De boom bepaalt alleen het beeld als je ernaar kijkt, maar niet in de gebruikelijke kijkrichting voor de doorsnee gebruiker van de openbare ruimte.
		5	De boom is opvallend/ beeldbepalend. De boom valt in het straatbeeld uit minstens twee richtingen op, waarbij minstens 50% van de kroon zichtbaar is.
		10	De boom is zeer opvallend/ beeldbepalend. De boom springt op alle momenten van de dag en vanuit alle richtingen direct in het oog door zijn omvang en vorm. Meestal staat de boom vrij in de ruimte. Soms hangt de kroon over de gebruiksruimte, zodat je er onderlangs komt en de boom ‘beleeft’. De boom is kenmerkend voor de plek; die plek zou totaal veranderen als de boom er niet meer zou zijn.
	Verschijningsvorm (De boom kent een bijzondere verschijningsvorm)	1	De verschijningsvorm komt in Hoogeveen al of niet in deze vorm veelvuldig voor.
		3	De verschijningsvorm komt in Hoogeveen al of niet in deze vorm redelijk/regulier voor.
		10	De verschijningsvorm is in Hoogeveen in deze vorm uniek en komt nauwelijks voor.
Cultuurhistorische waarde	Onderdeel historische verbinding of functie (De boom maakt deel uit van een historische verbinding of verwijst naar een historische functie (bijvoorbeeld oude leilindes bij historische boerderijen))	1	De boom maakt niet of nauwelijks onderdeel uit van een historische verbinding of functie.
		5	De boom maakt onderdeel uit van een historische verbinding of functie.
		10	De boom maakt sterk onderdeel uit van een historische verbinding of functie.
	Herdenkings-, baken- of markeringsboom** (De boom is aangeplant als herdenkings-, baken- of markeringsboom)	0	De boom is niet aangeplant als herdenking-, baken- of markeringsboom.
		10	De boom is aangeplant als herdenkings-, baken- of markeringsboom.
	Monumentale boom Status als monumentale boom	0	Maakt geen onderdeel uit van een rijks-, provinciaal- of gemeentelijk monument.
		10	Maakt onderdeel uit van een rijks-, provinciaal- of gemeentelijk monument.
Maatschappelijke hinder***	Verzoek tot kap gemeentelijke boom of houtopstand door overlast	-150	De gemeenteraad heeft besloten dat er sprake is van maatschappelijk hinder
		0	De gemeenteraad heeft besloten dat er geen sprake is van maatschappelijk hinder

* De maximale waarde die een boom kan krijgen is 150 punten. Op het moment dat de risico’s van de boom i.v.m. levensverwachting of bv. wortelopdruk zo groot is dat er vanuit zorgplicht gehandeld moet worden, moet de balans omslaan naar kappen.

**Kap van een herdenkings-, baken- of markeringsboom kan alleen plaatsvinden in afstemming met de beleidsadviseur erfgoed en cultuurhistorie. In alle gevallen moet overwogen worden of de boom kan worden verplaatst i.p.v. gekapt. Met verplaatsing of kap kunnen veel emoties van inwoners of instanties gepaard gaan.

*** Regelmatig komen verzoeken binnen van inwoners tot kap van een gemeentelijke boom of houtopstand. Hierbij wordt door de gemeente altijd een afweging gemaakt tussen individueel belang versus maatschappelijk belang. Niet iedereen ervaart overlast op dezelfde manier. Wat de één hinderlijk vindt, kan iemand anders misschien totaal niet deren. Daarom vindt de gemeente het belangrijk om de mening van de gemeenteraad hierin te verkrijgen. Wanneer de gemeenteraad stelt dat er sprake is van maatschappelijke hinder, zal het college dit meenemen in de afwegingskader gemeentelijke bomen om over de kapaanvraag te besluiten.

Indien het afwegingskader niet leidt tot positief antwoord op het verzoek tot kap, kan de burger alsnog een omgevingsvergunning aan vragen en hiermee de omgevingsrechtelijke procedure volgen.

Bijlage 2 Toetsingskader kapaanvraag gemeentelijke houtopstand artikel 4:11

Aanvragen voor de kap van een particuliere boom of houtopstand worden via het omgevingsloket geregistreerd. Vervolgens wordt de aanvraag altijd eerst getoetst aan de APV. Als de APV geen specifieke regels stelt over de situatie, wordt getoetst aan onderstaande afwegingstabel. De gemeentelijke boomveiligheidscontroleur voert bij de betreffende boom ter plaatse een opname uit. De contoleur toetst en registreert de aanvraag volgens onderstaande formulier. De gemeentelijke boombeheerder beslist vervolgens op basis van de toetsingscriteria over de kapaanvraag.

Bij een boomwaarde van 40 punten of meer wordt er geen omgevingsvergunning activiteit vellen houtopstanden (kappen) afgegeven.

Samenvatting scoringstabel

Kenmerk	Puntenwaardering
Vitaliteit Omtrek Conditie (op basis van visuele beoordeling conform vitaliteitsklassering van Roloff) Groeiplaats boom: de inrichting van de standplaats van de boom
Klimaatadaptatie Boomkroonoppervlak
Natuurwaarde Leefgebied soorten: De boom biedt permanente nest-, rust-, verblijf- of schuilgelegenheid aan beschermde soorten en/of maak onderdeel uit van een essentiële vleermuisvliegroute Ecologische verbindingen: De boom maakt deel uit van een ecologische verbinding of ‘stepping stone’ Zeldzaamheid en dendrologie: De boom heeft dendrologische waarde (soort of ras) Aanwijzing als invasieve exoot: Vanuit de Europese Unie aangewezen soorten als invasieve exoot
Landschappelijke waarde Karakteristiek landschapselement of structuur: De boom accentueert een karakteristiek landschapselement of structuur Straat-, dorps- of wijkbeeld: De boom maakt onderdeel uit van het in het omgevingsplan beschreven straat-, laan- of wijkbeeld Herkenningspunt in landschap: De boom vormt een duidelijk herkenningspunt in het landschap Verschijningsvorm: De boom kent een bijzondere verschijningsvorm
Cultuurhistorische waarde Onderdeel historische verbinding of functie: De boom maakt deel uit van een historische verbinding of verwijst naar een historische functie (bijvoorbeeld oude leilindes bij historische boerderijen) Herdenkings-, baken- of markeringsboom: De boom is aangeplant als herdenkings-, baken- of markeringsboom Monumentale boom: Status als monumentale boom
Totaal

Formulier voor het bepalen van de boomwaarde

Kenmerkgroep	Kenmerk	punten	omschrijving
Vitaliteit	Omtrek	1	De boom heeft een doorsnede < 40 cm (omtrek van < 125 cm)
		3	De boom heeft een doornsnede 40-60 cm (omtrek van > 125-188 cm)
		5	De boom heeft een doorsnede van 60-80 cm (omtrek van >188-251 cm)
		10	De boom heeft een doorsnede van 80 cm of meer (omtrek van >252 cm- en meer)
	Conditie(Op basis van visuele beoordeling conform Vitaliteitsklassering van Roloff)	-140*	Slecht: De conditie en levensverwachting van de boom is minimaal. De mechanische en/of fysiologische toestand is zo slecht dat ‘herstel’ van de boom niet of nauwelijks mogelijk is. De levensverwachting van de boom is minder dan 3 jaar.
		1	Sterk verminderd: De conditie is matig (duidelijk verminderd). De mechanische en/of fysiologische toestand van de boom is slecht, maar herstel van de boom is eventueel mogelijk. Bomen met een sterk verminderde conditie hebben weinig fijne vertwijging in de buitenkroon. Er kan redelijk veel dood hout in de kroon aanwezig zijn. De levensverwachting van de boom is 3-10 jaar.
		5	Verminderd: De conditie is redelijk, maar op de korte termijn (<5 jaar), worden ten aanzien van de mechanische en/of fysiologische toestand van de boom geen problemen verwacht. Bomen met een verminderde conditie hebben een redelijke verdeling van fijne twijgen. Er is weinig dood hout aanwezig. De levensverwachting van de boom 10-15 jaar.
		10	Normaal : De conditie is goed. Op middellange termijn (10-15 jaar) worden geen problemen verwacht. Een boom met een goede conditie heeft een goed ontwikkelde kroon, met een gelijkmatige verdeling van veel fijne twijgen in de buitenkroon. Er is geen of nauwelijks dood hout aanwezig. De levensverwachting van de boom is meer dan 15 jaar. Ten aanzien van de mechanische en/of fysiologische toestand van de boom worden binnen een termijn van >15 jaar geen problemen verwacht
	Groeiplaats boom De inrichting van de standplaats van de boom	-140*	De standplaats van de boom is dusdanig ongeschikt ingericht voor de grootte van de boom, dat de boom een risico vormt voor zijn omgeving (te denken valt aan ver gevorderde wortelopdruk en/of schade aan bouwwerken of riolering). Er zijn geen andere maatregelen meer mogelijk dan het vellen van de boom.
		0	De standplaats van de boom is niet goed ingericht, maar dit kan worden verbeterd met het toepassen van verschillende maatregelen.
		10	De standplaats van de boom is goed ingericht, er hoeven geen maatregelen plaats te vinden.
Klimaatadaptatie	Boomkroonoppervlak	1	De boom heeft een boomkroonoppervlak kleiner dan 30 m2.
		5	De boom heeft een boomkroonoppervlak tussen de 30 en de 115 m2.
		10	De boom heeft een boomkroonoppervlak groter dan 115 m2.
Natuurwaarde	Leefgebied soorten (De boom biedt permanente nest-, rust-, verblijf- of schuilgelegenheid aan ecologie)	1	De boom biedt geen nest-, rust-, voortplantings-, verblijf-, foerageer- en/of schuilgelegenheid aan beschermde dieren of planten en/óf maakt geen onderdeel uit van een essentiële vleermuisvliegroute (beschermde soorten volgens de rode lijst en/of ex art. 11.37 Bal, 11.46 Bal en 11.54 Bal).
		5	De boom biedt nest-, rust-, voortplantings-, verblijf-, foerageer- en/of schuilgelegenheid aan licht beschermde dieren of planten (beschermde soorten volgens de rode lijst en waarvoor wettelijke specifieke zorgplicht geldt).
		10	De boom biedt nest-, rust-, voortplantings-, verblijf-, foerageer en/of schuilgelegenheid aan zwaar beschermde dieren of planten en/of er zijn jaarrond beschermde nesten en/of maakt onderdeel uit van een essentiële vleermuisvliegroute (beschermde soorten volgens ex art. 11.37 Bal, 11.46 Bal en 11.54 Bal). Let op: voor eventuele kap omgevingsvergunning flora- en fauna activiteit aanvragen!
	Ecologische verbindingen (De boom maakt deel uit van een ecologische verbinding of ‘stepping stone’)	1	De boom maakt geen onderdeel uit van een lokale ecologische verbinding, zoals aangegeven op de Groenstructuurkaart.
		5	De boom maakt onderdeel uit van een lokale ecologische verbinding, stapstenen of overig gebruiksgroen, zoals aangegeven op de Groenstructuurkaart.
		10	De boom maakt onderdeel uit van beschermde natuur (Volgens omgevingswet, provinciale omgevingsverordening en/of omgevingsplan).
	Zeldzaamheid en Dendrologie (De boom heeft dendrologische waarde (soort of ras))	1	Het betreft een in gemeente Hoogeveen veel voorkomende boomsoort.
		5	Het betreft een in gemeente Hoogeveen dendrologisch weinig voorkomende boomsoort.
		10	Het betreft een in gemeente Hoogeveen dendrologisch zeer weinig voorkomende boomsoort.
	Aanwijzing als invasieve exoot Vanuit de Europese Unie aangewezen soorten als invasieve exoot.	-140*	De soort is aangewezen door de Europese Unie als invasieve exoot en opgenomen op de Attentielijst of Unielijst, met daarbij de verplichting de soort te bestrijden en/of te beheren.
		0	De soort is niet aangewezen door de Europese Unie als invasieve exoot.
Landschappelijke waarde	Karakteristiek landschapselement of structuur (De boom accentueert een karakteristiek landschapselement of structuur)	1	De boom maakt geen onderdeel uit van een landschapselement of structuur.
		3	De boom maakt deel uit van een landschapselement of structuur (hoofdassen/lanen/pleinen).
		5	De boom maakt in belangrijke mate deel uit van een landschapselement of structuur (hoofdassen/lanen/pleinen).
		10	De boom is onlosmakelijk verbonden met een landschapselement of structuur (hoofdassen/lanen/pleinen) en/of de boom is onderdeel van een grotendeels intact zijnde bomengroep of uniforme laanbeplanting die een karakteristieke structuur in Hoogeveen zichtbaar maken.
	Straat-, dorps- of wijkbeeld (De boom maakt onderdeel uit van het in het omgevingsplan beschreven straat-, laan- of wijkbeeld)	0	De boom maakt geen onderdeel uit van het straat-, laan- en wijkbeeld zoals beschreven in het omgevingsplan.
		3	De boom maakt onderdeel uit van het straat-, laan- en wijkbeeld zoals beschreven in het omgevingsplan. Echter wordt het gebied herontwikkeld.
		10	De boom maakt onderdeel uit van het straat-, laan- en wijkbeeld zoals beschreven in het bestemmingsplan. Er vindt geen integrale herontwikkeling plaats.
	Herkenningspunt in landschap (De boom vormt een duidelijk herkenningspunt in het landschap)	1	De boom is niet opvallend/ beeldbepalend. Van de boom is alleen een klein deel zichtbaar (meestal alleen het topje) vanuit de openbare ruimte.
		3	De boom is regulier opvallend/beeldbepalend. De boom bepaalt alleen het beeld als je ernaar kijkt, maar niet in de gebruikelijke kijkrichting voor de doorsnee gebruiker van de openbare ruimte.
		5	De boom is opvallend/ beeldbepalend. De boom valt in het straatbeeld uit minstens twee richtingen op, waarbij minstens 50% van de kroon zichtbaar is.
		10	De boom is zeer opvallend/ beeldbepalend. De boom springt op alle momenten van de dag en vanuit alle richtingen direct in het oog door zijn omvang en vorm. Meestal staat de boom vrij in de ruimte. Soms hangt de kroon over de gebruiksruimte, zodat je er onderlangs komt en de boom ‘beleeft’. De boom is kenmerkend voor de plek; die plek zou totaal veranderen als de boom er niet meer zou zijn.
	Verschijningsvorm (De boom kent een bijzondere verschijningsvorm)	1	De verschijningsvorm komt in Hoogeveen al of niet in deze vorm veelvuldig voor.
		3	De verschijningsvorm komt in Hoogeveen al of niet in deze vorm redelijk/regulier voor.
		10	De verschijningsvorm is in Hoogeveen in deze vorm uniek en komt nauwelijks voor.
Cultuurhistorische waarde	Onderdeel historische verbinding of functie (De boom maakt deel uit van een historische verbinding of verwijst naar een historische functie (bijvoorbeeld oude leilindes bij historische boerderijen))	1	De boom maakt niet of nauwelijks onderdeel uit van een historische verbinding of functie.
		5	De boom maakt onderdeel uit van een historische verbinding of functie.
		10	De boom maakt sterk onderdeel uit van een historische verbinding of functie.
	Herdenkings-, baken- of markeringsboom** (De boom is aangeplant als herdenkings-, baken- of markeringsboom)	0	De boom is niet aangeplant als herdenking-, baken- of markeringsboom.
		10	De boom is aangeplant als herdenkings-, baken- of markeringsboom.
	Monumentale boom: Status als monumentale of waardevolle boom	0	Maakt geen onderdeel uit van een rijks-, provinciaal- of gemeentelijk monument.
		10	Maakt onderdeel uit van een rijks-, provinciaal- of gemeentelijk monument.

* De maximale waarde die een boom kan krijgen is 140 punten. Op het moment dat de risico’s van de boom i.v.m. levensverwachting of bv. wortelopdruk zo groot is dat er vanuit zorgplicht gehandeld moet worden, moet de balans omslaan naar kappen.

**Kap van een herdenkings-, baken- of markeringsboom kan alleen plaatsvinden in afstemming met de beleidsadviseur erfgoed en cultuurhistorie. In alle gevallen moet overwogen worden of de boom kan worden verplaatst i.p.v. gekapt. Met verplaatsing of kap kunnen veel emoties van inwoners of instanties gepaard gaan.