Beleidsregels vrijlating giften en schadevergoedingen Dronten 2026

Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Dronten,

gelet op artikel 1:3 van de Algemene wet bestuursrecht;

gelet op de artikelen 17 en 31, tweede lid, onderdelen l, m en s, van de Participatiewet;

gelezen het voorstel met documentnummer 1009961;

overwegende dat het wenselijk is om beleidsregels vast te stellen over de vrijlating van

giften en schadevergoedingen;

B E S L U I T:

vast te stellen de hierna volgende Beleidsregels vrijlating giften en schadevergoedingen Dronten 2026

Artikel 1 Begrippen

• 1. In deze beleidsregels gebruiken we verschillende begrippen. Deze begrippen betekenen hetzelfde als de begrippen die in de wetten staan, waarop deze beleidsregels zijn gebaseerd.

• 2. In deze beleidsregels verstaan we onder:

  • a. gift: geld of goederen die u uit vrijgevigheid en zonder verplichting ontvangt van personen of organisaties, zonder terugbetalingsverplichting en zonder tegenprestatie;

  • b. gift in natura: een gift in de vorm van goederen of diensten;

  • c. kostenbesparende bijdrage: een bijdrage van andere personen of organisaties waardoor u minder kosten voor levensonderhoud heeft;

  • d. schadevergoeding: een vergoeding voor verlies aan verdienvermogen, materiële schade of immateriële schade (smartengeld).

Artikel 2 Doelgroep

Deze beleidsregels gelden voor inwoners die algemene bijstand voor levensonderhoud ontvangen op grond van de Participatiewet.

Artikel 3 Vrijlating giften en kostenbesparende bijdragen

• 1. Wij rekenen giften en kostenbesparende bijdragen niet tot de middelen, voor zover het totaal daarvan niet hoger is dan het bedrag per kalenderjaar als bedoeld in artikel 31, lid 2, onderdeel m Participatiewet.

• 2. Het bedrag als bedoeld in lid 1 geldt per kalenderjaar voor u of, als sprake is van gehuwden, voor u samen.

• 3. Als een gift in natura een economische waarde heeft die redelijkerwijs te gelde kan worden gemaakt, stellen wij de waarde daarvan vast op de waarde in het economisch verkeer.

• 4. In aanvulling op lid 1 laten wij de volgende giften zonder maximumbedrag vrij, als wij deze uit het oogpunt van bijstandsverlening verantwoord vinden:

  • a. voor kosten waarvoor bijzondere bijstand mogelijk zou zijn geweest;

  • b. voor medisch noodzakelijke kosten;

  • c. voor het verbeteren van de arbeidsmarktpositie;

  • d. door een erkende liefdadigheidsorganisatie, voedselbank of plaatselijke welzijnsorganisatie;

  • e. voor het aflossen van problematische schulden, voor zover deze schulden zijn ontstaan vóór aanvang van de bijstandsverlening;

  • f. door een werkgever aan een werknemer, voor zover de verstrekking naar aard en omvang niet als inkomen uit arbeid wordt aangemerkt.

• 5. Giften in natura die niet redelijkerwijs te gelde kunnen worden gemaakt, zoals boodschappen, merken wij niet aan als middel.

• 6. Van een gift is in ieder geval geen sprake als:

  • a. u het ontvangen bedrag of de waarde van het goed moet terugbetalen;

  • b. u een tegenprestatie moet leveren;

  • c. de betaling voortvloeit uit een verplichting, bijvoorbeeld een overeenkomst; of

  • d. niet aannemelijk is dat het om een gift gaat.

Artikel 4 Vrijlating schadevergoedingen

• 1. Een schadevergoeding die bedoeld is als compensatie voor verlies aan verdienvermogen merken wij aan als inkomen over de periode waarop de vergoeding betrekking heeft.

• 2. Een vergoeding voor materiële schade laten wij vrij voor zover u deze aantoonbaar gebruikt voor herstel of vervanging van de beschadigde of verloren gegane zaken.

• 3. Voor zover een vergoeding voor materiële schade niet wordt gebruikt voor herstel of vervanging, kunnen wij het resterende deel aanmerken als vermogen als bedoeld in artikel 34 Participatiewet.

• 4. Een vergoeding voor immateriële schade merken wij aan als vermogen. Het aanwezige vermogen blijft buiten aanmerking voor zover dit niet meer bedraagt dan de toepasselijke vermogensgrens, bedoeld in artikel 34, lid 2, onderdeel b Participatiewet.

• 5. Voor zover een vergoeding voor immateriële schade leidt tot een vermogen boven de toepasselijke vermogensgrens, beoordelen wij individueel of en tot welk bedrag de vergoeding op grond van artikel 31, lid 2, onderdeel s Participatiewet buiten beschouwing blijft. Wij betrekken daarbij de hoogte, aard en bestemming van de vergoeding en de individuele omstandigheden.

• 6. Schadevergoedingen en tegemoetkomingen die op grond van artikel 31, lid 2, onderdeel l Participatiewet en artikel 7 Regeling Participatiewet, IOAW en IOAZ zijn vrijgelaten, rekenen wij niet tot de middelen.

Artikel 5 Melden ontvangst gift of schadevergoeding

• 1. U hoeft giften en kostenbesparende bijdragen niet uit eigen beweging aan ons te melden, zolang het totaal hiervan in een kalenderjaar niet hoger is dan het bedrag genoemd in artikel 31, lid 2, onderdeel m Participatiewet.

• 2. Zodra het totaal van uw giften en kostenbesparende bijdragen in een kalenderjaar hoger is dan het bedrag genoemd in lid 1, moet u dit zo snel mogelijk aan ons melden.

• 3. U moet iedere ontvangen schadevergoeding zo snel mogelijk aan ons melden.

• 4. Op ons verzoek verstrekt u altijd informatie over ontvangen giften, kostenbesparende bijdragen en schadevergoedingen.

• 5. Als niet aannemelijk is dat een ontvangst een gift is, kunnen wij deze aanmerken als middel. Daarbij geldt uw inlichtingenplicht als bedoeld in artikel 17 Participatiewet.

Artikel 6 Afwijken van de beleidsregels

Als toepassing van deze beleidsregels voor u gevolgen heeft die niet in verhouding staan tot

de doelen die met deze beleidsregels worden nagestreefd, kunnen wij afwijken van deze beleidsregels.

Artikel 7 Intrekking, inwerkingtreding en citeertitel

• 1. De Beleidsregels vrijlating giften en schadevergoedingen Dronten 2024 worden ingetrokken.

• 2. Deze beleidsregels treden met terugwerkende kracht in werking op 1 januari 2026.

• 3. Deze beleidsregels worden aangehaald als Beleidsregels vrijlating giften en schadevergoedingen Dronten 2026.

Dronten, 8 september 2026

R. Hammenga MA

secretaris

drs. J.P. Gebben

burgemeester

Toelichting

Artikel 1 Begrippen

Bij giften gaat het om geld of goederen die uit vrijgevigheid en zonder verplichting worden ontvangen. Er is geen sprake van een gift als een terugbetalingsverplichting of een tegenprestatie geldt.

Giften in natura die niet redelijkerwijs te gelde kunnen worden gemaakt, zoals boodschappen, merken wij niet aan als middel. Hierbij sluiten wij aan bij jurisprudentie van de Centrale Raad van Beroep. De Raad heeft geoordeeld dat ontvangen boodschappen geen middel vormen, omdat de ontvanger niet vrij over de geldwaarde daarvan kan beschikken en deze niet eenvoudig te gelde kan maken.

Dat kan anders zijn bij goederen met een zelfstandige economische waarde, zoals een auto. In dat geval kan sprake zijn van een middel, omdat het goed verkocht kan worden.

Wanneer niet aannemelijk is dat een ontvangst een gift betreft, bijvoorbeeld omdat de herkomst van een betaling niet duidelijk is, kan de ontvangst als middel of inkomen worden aangemerkt.

Artikel 2 Doelgroep

Geen verdere uitleg.

Artikel 3 Vrijlating giften en kostenbesparende bijdragen

Lid 1

Het vrij te laten bedrag sluit aan bij artikel 31, tweede lid, onderdeel m, van de Participatiewet. Dit bedrag wordt jaarlijks geïndexeerd. Het deel van het bedrag dat in een kalenderjaar niet wordt gebruikt, kan niet worden meegenomen naar een volgend kalenderjaar. Het volledige bedrag geldt ook als de uitkering in de loop van het kalenderjaar is toegekend.

Lid 2

Het vrij te laten bedrag geldt per uitkering. Voor gehuwden geldt daarom één gezamenlijk bedrag.

Lid 3

Een gift in natura kan een economische waarde hebben. Als de gift redelijkerwijs kan worden verkocht, stellen wij de waarde vast op het bedrag dat de gift bij verkoop naar verwachting oplevert. Daarbij gaan wij uit van de waarde in het economisch verkeer.

Lid 4

Als het totale bedrag aan giften en kostenbesparende bijdragen hoger is dan het bedrag uit het eerste lid, kunnen wij bepaalde giften volledig vrijlaten. Wij beoordelen per situatie of dit uit het oogpunt van bijstandsverlening verantwoord is.

Hierbij kan het bijvoorbeeld gaan om giften voor kosten waarvoor bijzondere bijstand mogelijk zou zijn geweest, medisch noodzakelijke kosten, het verbeteren van de arbeidsmarktpositie of het aflossen van problematische schulden. Ook giften van een erkende liefdadigheidsorganisatie, voedselbank of plaatselijke welzijnsorganisatie kunnen hieronder vallen.

Bij een gift voor het aflossen van problematische schulden moet aannemelijk zijn dat:

• sprake is van een daadwerkelijke schuld;

• voor deze schuld een terugbetalingsverplichting bestaat; en

• de schuld vóór aanvang van de bijstandsverlening is ontstaan.

Wij kunnen hiervoor bewijsstukken opvragen.

Bij een verstrekking door een werkgever beoordelen wij eerst of deze naar aard en omvang als inkomen uit arbeid moet worden aangemerkt. Is dat niet het geval, dan beoordelen wij of sprake is van een gift die uit het oogpunt van bijstandsverlening kan worden vrijgelaten. Hierbij kan bijvoorbeeld worden gedacht aan een incidentele verstrekking, zoals een kerstpakket of cadeaubon.

Lid 5

Giften in natura die redelijkerwijs niet kunnen worden verkocht, zoals boodschappen, merken wij niet aan als middel. De ontvanger kan namelijk niet vrij over de geldwaarde daarvan beschikken.

Lid 6

Een betaling of verstrekking is geen gift als hieraan een verplichting tot terugbetaling of het leveren van een tegenprestatie is verbonden. Ook een betaling die voortvloeit uit een overeenkomst of een andere verplichting is geen gift.

Degene die de betaling of verstrekking ontvangt, moet aannemelijk maken dat sprake is van een gift. Als dit niet aannemelijk wordt gemaakt, kunnen wij de ontvangst als inkomen of vermogen aanmerken.

Artikel 4 Vrijlating schadevergoedingen

Een schadevergoeding voor verlies aan verdienvermogen merken wij aan als inkomen. Deze vergoeding is bedoeld als vervanging van inkomen dat door de schade niet meer kan worden verdiend.

Een vergoeding voor materiële schade is bedoeld voor herstel of vervanging van beschadigde of verloren gegane zaken. Daarom laten wij deze vergoeding vrij voor zover deze daadwerkelijk daarvoor wordt gebruikt.

Een vergoeding voor immateriële schade laten wij vrij tot een bedrag ter hoogte van de toepasselijke vermogensgrens. Als de vergoeding hoger is, beoordelen wij welk deel van het meerdere uit het oogpunt van bijstandsverlening verantwoord kan worden vrijgelaten

Sommige schadevergoedingen en tegemoetkomingen zijn op grond van landelijke regelgeving volledig vrijgelaten. Deze rekenen wij niet tot de middelen.

Artikel 5 Melden ontvangst gift of schadevergoeding

De inlichtingenplicht is geregeld in artikel 17 van de Participatiewet.

Zodra giften en kostenbesparende bijdragen boven de vrijlatingsgrens uitkomen, en bij iedere ontvangen schadevergoeding, moet de inwoner dit melden. Hierdoor kunnen wij beoordelen of dit gevolgen heeft voor de uitkering.

Artikel 6 Afwijken van de beleidsregels

Geen verdere uitleg.

Artikel 7 Intrekking, inwerkingtreding en citeertitel

Geen verdere uitleg.