Verkeersbesluit voor verschillende verkeersmaatregelen ten behoeve van de herinrichtingen Oosterstraat, Gelkingestraat en de daaraan liggende straten - Groningen

Kenmerk: IT.2600084

Bevoegdheid

Op grond van artikel 18, eerste lid, sub d, van de Wegenverkeerswet 1994 (WVW) is het college van burgemeester en wethouders bevoegd tot het nemen van verkeersbesluiten.

Grondslag

Op grond van artikel 15, eerste lid, van de WVW moet een verkeersbesluit worden genomen voor de plaatsing of verwijdering van de in artikel 12 van het Besluit administratieve bepalingen inzake het wegverkeer (BABW) genoemde verkeerstekens, alsmede voor onderborden voor zover daardoor een gebod of verbod ontstaat of wordt gewijzigd.

Adviezen

Conform artikel 24 BABW hebben wij advies gevraagd aan de Politie Eenheid Noord-Nederland, district Groningen, basisteams Groningen - stad. De politie heeft positief geadviseerd op de hieronder beschreven verkeersmaatregel(en).

Motivering

In 2016 is de binnenstadsvisie Bestemming Binnenstad vastgesteld door de Groningse gemeenteraad. Dit is een document met ambities en ideeën om de binnenstad van Groningen klaar te maken voor de toekomst. Het doel hierin is om middels het bijbehorende uitvoeringsprogramma Ruimte Voor Jou, 50 projecten uit te voeren waarin een aantrekkelijke, toegankelijke, veilige en bereikbare binnenstad voorop staat. Eén van die 50 projecten is de herinrichting van de Grote Markt, het hart van de binnenstad, welke in 2024 is voltooid. Ook de toeleidende straten naar de Grote Markt krijgen een nieuwe inrichting onder dit uitvoeringsprogramma. De kans hiervoor is vrijgespeeld doordat de bussen ten behoeve van de nieuwe Grote Markt niet meer door het hart van de binnenstad rijden. Asfalt maakt in de toeleidende straten plaats voor de gele klinker, groen en verblijfskwaliteit waardoor het karakter van het voetgangersgebied wordt verstevigd.

Zo ook in de (Kleine) Gelkinge- en in de Oosterstraat. In samenspraak is met de omgeving van 2024 tot en met 2025 aan een integraal (her)inrichtingsplan gewerkt voor de beide straten. Het verkeerskundig uitgangspunt hierin is dat de voetganger veel ruimte krijgt om veilig en prettig te lopen en te verblijven. Ten behoeve hiervan zullen nieuwe bomen, plantvakken, zitplekken, terrassen en bovenal het verwijderen van het asfalt bijdragen aan dit versterkte verblijfs- en wandelklimaat. Uit verkeerstellingen die de gemeente Groningen heeft laten uitvoeren is gebleken dat de voetganger – met name in de Oosterstraat – veruit de dominante gebruiker is van de openbare ruimte in dit gebied. Na voltooiing van deze herinrichtingen is de gemeente Groningen daarom voornemens een voetgangerszone in te stellen voor de Oosterstraat en de (Kleine) Gelkingestraat en daarmee ook in de aansluitende straten Carolieweg, Burchtstraat, de Donkersgang en een deel van de Kleine Peperstraat. Naar verwachting is de Gelkingestraat in het najaar van 2026 gereed; de Oosterstraat tegen de zomer van 2027.

Door het instellen van een voetgangerszone aan de hand van deze herinrichtingen kan er meer flexibiliteit worden geboden in het gebruik binnen het straatprofiel. Immers, het asfalt wordt vervangen door de gele steen waarmee de hoogteverschillen verdwijnen. Hierdoor zal er geen sprake meer zijn van een eenduidige rijloper. Daardoor kunnen we de fietser, gemengd met de voetganger, blijven toestaan binnen de nieuwe voetgangerszone van de Ooster- en de Gelkingestraat. We breiden bovendien de gebruiksmogelijkheden voor de fietser uit door het toestaan van tweerichtingsverkeer voor de fietser. Binnen het ontwerp is sterk rekening gehouden met de obstakelvrije breedtes die binnen het profiel aanwezig zijn. Dit om voldoende ruimte aan de voetganger te bieden in een gebied waar fietsers in twee richtingen mogen rijden en waar de stadslogistiek tussen 05:00 en 12:00 uur s’ ochtends in één richting mag rijden en laden en lossen. Dit wordt in de nieuwe situatie aangegeven middels onderborden en verplichte rijrichtingen met uitzondering van fietsen. In de praktijk zal hierdoor eenzelfde circulatie voor de logistiek van kracht zijn als nu het geval is. Namelijk, via de Oosterstraat het centrum ingaand en via de Gelkingestraat het centrum uitgaand.

Door de herinrichting van de Ooster- en de Gelkingestraat, zal het voor de fietser na herinrichting van deze straten ook mogelijk zijn om op de Grote Markt in twee richtingen te fietsen. Dit op de twee bestaande fietsroutes: langs de oostwand en voor het stadhuis langs, waar het voor beiden nu enkel nog is toegestaan om in één richting te fietsen. Dit wordt middels voetgangerszoneborden die rondom de Grote Markt geplaatst zijn, en nog aanvullend geplaatst worden, aangegeven. Met een bijbehorend onderbord wordt aangegeven dat het fietsen op deze twee routes toegestaan is. Ter ondersteuning en verduidelijking van het verkeersbord en het bijbehorende fietsregime binnen de voetgangerszone van de Grote Markt, worden markeringen en symbolen op het plein toegevoegd. Hierdoor worden de toegestane fietsroutes, ook buiten het verkeersbord om, herkenbaar gemaakt en wordt er geleiding aan de fietser geboden.

Door de toevoeging van bomen, plantvakken en zitplekken in de Ooster- en de Gelkingestraat voorzien we in veilige loopgedeeltes, die als het ware worden afgeschermd door deze ruimtelijke elementen. Hierdoor zal tevens een natuurlijk gebruik van het profiel tussen de gevels ontstaan waar de voetganger op de meeste plekken de keuze heeft om tussen gevel en groen te lopen, waar daarbuiten de fietser en de logistiek in de as van de straat rijden. Omdat de Oosterstraat door de gemeente is aangemerkt als hoofdlooproute zal er in het veilige loopgedeelte, die te allen tijde een minimale breedte van 2,5 meter heeft, de geleidelijn voor personen met beperkt of geen zicht komen te liggen.

Naast het verwijderen van het asfalt wordt er ruimte voor de voetganger vrijgespeeld door het fietsparkeren in de Ooster- en Gelkingestraat, en daarmee ook in de aanliggende straten, verder te reguleren. Bestaande vakken voor het fietsparkeren worden verplaatst en de capaciteit wordt teruggedrongen. De vakken komen in lijn te liggen met de ruimtelijke elementen (de bomen en de plantvakken). Dit geeft versterking aan het natuurlijk gebruik van de straat waar de fietser en de logistiek in de as van het profiel rijden. De capaciteit voor het fietsparkeren wordt teruggedrongen om ruimte en comfort te creëren voor het verblijven, het wandelen en het mogelijk te maken om vrijwel overal over te kunnen steken. Hierdoor zal de fietsparkeerverbodzone die reeds van kracht is in de Oosterstraat worden uitgebreid tot het Zuiderdiep en worden de (Kleine) Gelkingestraat, Kleine Peperstraat, de Carolieweg tussen de Oosterstraat en de Gelkingestraat, Donkersgang en de Burchtstraat eveneens binnen de fietsparkeerverbodzone gebracht. Om overschot van geparkeerde fietsen op te vangen zet de gemeente Groningen in op de realisatie van een fietsenstalling aan het Zuiderdiep (C&A locatie) en een fietsenstalling aan het Kattendiep (voormalige casinolocatie). Handhaving van de fietsparkeerverbodzone(s) geschied door de gemeente.

Huidig sluit de Oosterstraat aan op het Zuiderdiep doormiddel van een uitritconstructie. Echter kent deze uitritconstructie geen hoogteverschil en is deze situatie verkeers-juridisch gezien niet kloppend: komend vanuit de Oosterstraat wordt doormiddel van haaientanden en het bijbehorende verkeersbord de voorrangssituatie ten opzichte van het kruisende Zuiderdiep aangeduid. Dit conflicteert met de huidige toegestane rijrichting en de verkeers-juridische regeling van een uitritconstructie (verleen voorrang aan al het kruisende verkeer). Om deze aansluiting en daarmee de voorrangsregeling met het Zuiderdiep te verduidelijken wanneer het voor fietsers toegestaan is in twee richtingen te fietsen, wordt de uitritconstructie verhoogd aangelegd met een schuine inrit en worden de haaientanden met het bijbehorende verkeersbord opgeheven. Aangezien de nieuwe inrichting van de Ooster- en de Gelkingestraat op gelijk hoogteniveau met de kruisende Carolieweg zal aansluiten, worden de uitritten van de Carolieweg en de Kleine Peperstraat die aansluiten op de Oosterstraat en de Gelkingestraat eveneens opgeheven en zullen deze kruispunten onderdeel worden van de voetgangerszone waardoor er voor fietsers onderling een gelijkwaardige voorrangssituatie zal ontstaan. Door de instelling van een voetgangerszone en de aanleg van klinkers in plaats van asfalt, wordt ook de voetgangersoversteekplaats in de Gelkingestraat ter hoogte van de Carolieweg opgeheven.

Gelet op artikel 2 van de Wegenverkeerswet strekt de maatregel tot lid 1 sub d ‘het zoveel mogelijk waarborgen van de vrijheid van het verkeer’.

Gelet op artikel 2 van de Wegenverkeerswet is mogelijk lid 1 sub a ‘het verzekeren van de veiligheid op de weg’ in het geding. Door het uitbreiden van de bewegingsvrijheid van de fietser, in de vorm van het toestaan om in de Ooster- en de Gelkingestraat in twee richtingen te fietsen, ontstaat er potentieel een hogere taakbelasting voor de voetganger als deze over wil steken. Als eerder genoemd, is er in het ontwerp sterk rekening gehouden met de effectieve doorrijbreedte van de straten ten behoeve van het gemengde gebruik tussen de voetganger en het nieuwe tweerichtingsverkeer voor de fietser. Daarnaast zorgt de toevoeging van bomen, plantvakken en zitplekken voor een veilige zone waar een voetganger zich kan scheiden ten opzichte van de as van de straat waar naar verwachting veruit de meeste fietsers zich zullen bevinden. Daarom is in de praktijk te verwachten dat de verkeersveiligheid niet zal afnemen. Bovendien wordt door het toestaan van fietsen in twee richtingen in zowel de Gelkinge- als in de Oosterstraat spreiding van fietsers mogelijk, waardoor de kans ontstaat dat de potentieel extra te verwachten taakbelasting van de voetganger tijdens het oversteken van de straten wordt overzien. Dit overwegende maakt dat lid 1 sub d ‘het zoveel mogelijk waarborgen van de vrijheid van het verkeer’ wordt verheven boven lid 1 sub a ‘het verzekeren van de veiligheid op de weg’.

Voor dit verkeersbesluit is geen akoestisch onderzoek noodzakelijk, als bedoeld in artikel 5.78j van het Besluit kwaliteit leefomgeving (BKL).

Besluit

Wij besluiten op grond van bovenvermelde overwegingen tot het:

• Verwijderen van de verkeersborden C1 inclusief mogelijk aanwezige onderborden in de Oosterstraat ter hoogte van nummer 102, in de Oosterstraat ter hoogte van de Carolieweg nummer 33, in de Carolieweg ter hoogte van de Oosterstraat nummer 55, in de Kleine Peperstraat ter hoogte van nummer 12, in de Kleine Peperstraat ter hoogte van het Gedempte Kattendiep, in de Kleine Gelkingestraat ter hoogte van het Gedempte Zuiderdiep nummer 17, in de Kleine Gelkingestraat ter hoogte van nummer 2, in de Kleine Gelkingestraat tegenover de uitrit van de Burchtstraat, in de Carolieweg ter hoogte van nummer 15, in de Gelkingestraat ter hoogte van de Carolieweg nummer 11A, in de Gelkingestraat ter hoogte van nummer 64, in de Gelkingestraat ter hoogte van de Grote Markt nummer 40 en op de Grote Markt nabij nummer 36;

• Verwijderen van de verkeersborden C2 in de Oosterstraat ter hoogte van nummer 3 en in de Burchtstraat ter hoogte van het Gedempte Zuiderdiep nummer 17;

• Verwijderen van de verkeersborden C3 in de Oosterstraat ter hoogte van nummer 54 en in de Burchtstraat ter hoogte van de Oosterstraat nummer 69;

• Verwijderen van het verkeersbord G7 zone begin in de Gelkingestraat ter hoogte van de Grote Markt nummer 40;

• Verwijderen van de verkeersborden G7 zone einde in de Oosterstraat ter hoogte van nummer 3, in de Papengang ter hoogte van de Oosterstraat nummer 36, in de Poelestraat ter hoogte van nummer 1, in de Gelkingestraat ter hoogte van de Grote Markt nummer 40, in de Poelestraat ter hoogte van de Oosterstraat nummer 3, in de Carolieweg ter hoogte van nummer 16 en in het Hoogstraatje ter hoogte van de Gelkingestraat nummer 19;

• Verwijderen van de verkeersborden E3 zone begin in de Oosterstraat ter hoogte van nummer 54, in de Gelkingestraat ter hoogte van de Grote Markt nummer 39, in de Peperstraat ter hoogte van nummer 22 en in de Papengang ter hoogte van de Oosterstraat nummer 36;

• Verwijderen van de verkeersborden E3 zone einde in de Oosterstraat ter hoogte van nummer 54, in de Peperstraat ter hoogte van nummer 22 en in de Papengang ter hoogte van de Oosterstraat nummer 36;

• Verwijderen van het verkeersbord C22c zone begin en onderborden met daarop de tekst ‘toegestaan nul-emissie’, ‘5 - 12’ en een camerasymbool in de Poelestraat ter hoogte van nummer 1;

• Verwijderen van het verkeersbord C22c zone einde in de Poelestraat ter hoogte van nummer 1;

• Verwijderen van de verkeersborden C12 in de Oude Ebbingestraat ter hoogte van nummer 18b en in de Oude Ebbingestraat ter hoogte van de Grote Markt nummer 21b;

• Verwijderen van het verkeersbord B6 in de Oosterstraat ter hoogte van nummer 102;

• Verwijderen van de haaientanden in de Oosterstraat ter hoogte van nummer 102;

• Opheffen van de voetgangersoversteekplaats door het verwijderen van de markering (zebramarkering) met bijbehorend verkeersbord(en) L2 in de Gelkingestraat ter hoogte van de Carolieweg;

• Verwijderen van de uitritconstructies van de Carolieweg, grenzend aan de Gelkinge- en de Oosterstraat en het verwijderen van de uitritconstructie van de Kleine Peperstraat grenzend aan de Oosterstraat;

• Verplaatsen van het verkeersbord G7 zone einde van de Oude Ebbingestraat ter hoogte van de Grote Markt nummer 21-1 naar de Oude Ebbingestraat ter hoogte van nummer 18b.

• Plaatsen van de verkeersborden G7 zone begin met de mogelijk bijbehorende onderborden waaruit blijkt dat het voor fietsers permanent is toegestaan om binnen de voetgangerszone te fietsen, of waaruit blijkt dat het voor fietsers tussen 21:00 en 09:00 uur is toegestaan om binnen de voetgangerszone te fietsen, of waaruit blijkt dat het voor fietsers is toegestaan binnen voetgangerszone te fietsen op enkel de daarvoor aangewezen route en/ of het voor logistiek verkeer tussen 05:00 en 12:00 uur is toegestaan om de voetgangerszone te betreden in de Oosterstraat ter hoogte van nummer 102, dubbelzijdig in de Carolieweg ter hoogte van de Oosterstraat nummer 55, dubbelzijdig in de Carolieweg ter hoogte van nummer 15, dubbelzijdig in de Carolieweg ter hoogte van nummer 16, in de Kleine Peperstraat ter hoogte van nummer 12, in de Papengang ter hoogte van de Oosterstraat nummer 36, in de Poelestraat ter hoogte van nummer 1, op de Grote Markt nabij nummer 36, in de Kleine Gelkingestraat ter hoogte van het Gedempte Zuiderdiep nummer 17, in het Hoogstraatje ter hoogte van de Gelkingestraat nummer 19, dubbelzijdig in de Gelkingestraat ter hoogte van de Grote Markt nummer 40 en in de Oude Ebbingestraat ter hoogte van nummer 18b;

• Plaatsen van de verkeersborden G7 zone einde in de Oosterstraat ter hoogte van nummer 102, in de Kleine Peperstraat ter hoogte van nummer 12 en in de Kleine Gelkingestraat ter hoogte van het Gedempte Zuiderdiep nummer 17;

• Plaatsen van de verkeersborden E3 zone begin in de Oosterstraat ter hoogte van nummer 102, in de Kleine Peperstraat ter hoogte van het Gedempte Zuiderdiep nummer 17, in het Hoogstraatje ter hoogte van nummer 19 van de Gelkingestraat, in de Carolieweg ter hoogte van nummer 16 en in de Kleine Gelkingestraat ter hoogte van het Gedempte Zuiderdiep nummer 17;

• Plaatsen van de verkeersborden E3 zone einde in de Oosterstraat ter hoogte van nummer 102, in de Kleine Peperstraat ter hoogte van het Gedempte Zuiderdiep nummer 17, in het Hoogstraatje ter hoogte van de Gelkingestraat nummer 19, in de Carolieweg ter hoogte van nummer 16 en in de Kleine Gelkingestraat ter hoogte van het Gedempte Zuiderdiep nummer 17;

• Plaatsen van het verkeersbord D6 rechtdoor of rechtsaf met het bijbehorend onderbord waaruit blijkt dat het bord niet van toepassing is op fietsers in de Kleine Peperstraat ter hoogte van nummer 2;

• Plaatsen van de verkeersborden D6 rechtsaf met het bijbehorend onderbord waaruit blijkt dat het bord niet van toepassing is op fietsers in de Poelestraat ter hoogte van nummer 1, in het Hoogstraatje ter hoogte van de Gelkingestraat nummer 19 en in de Carolieweg ter hoogte van nummer 16;

• Plaatsen van de verkeersborden D6 linksaf met het bijbehorend onderbord waaruit blijkt dat het bord niet van toepassing is op fietsers in de Burchtstraat ter hoogte van nummer 2 en ter hoogte van nummer 23;

• Plaatsen van het verkeersbord D6 rechtdoor of linksaf met het bijbehorend onderbord waaruit blijkt dat het niet van toepassing is op fietsers in de Carolieweg ter hoogte van nummer 15;

Bovenvermelde bebording conform bijlage 1 van het Reglement verkeersregels en verkeerstekens 1990 (RVV 1990), bovenvermelde onderborden conform artikel 8 van het BABW, bovenvermelde markering als bedoeld in artikel 49, lid 2 en artikel 80 van het RVV 1990.

Bovenvermelde uitritconstructies als bedoeld artikel 54 van het RVV 1990 zijn besluitplichtig volgens de Algemene wet bestuursrecht.

De bijlage '260402_BBO Oosterstraat Gelkingestraat-BLAD 01.pdf' kan worden geraadpleegd voor een compleet overzicht van de te wijzigen bebording.

Situatieschets: 

Bezwaar

Als u het niet eens bent met dit besluit, dan kunt u daar schriftelijk bezwaar tegen maken. Hoe dit moet, kunt u lezen op https://gemeente.groningen.nl/bezwaar-maken.

Als u dit wilt, kunt u de informatie van de website ook schriftelijk ontvangen. Belt u dan met de afdeling Juridische Zaken, telefoon (050) 367 74 83.

Vermeld in uw bezwaarschrift in elk geval:

- uw naam, adres en bij voorkeur uw telefoonnummer

- de datum waarop u het bezwaar indient

- het besluit waartegen u bezwaar maakt (stuur zo mogelijk een kopie van het besluit mee)

- waarom u het niet eens bent met het besluit

- uw handtekening.

Let op: het bezwaarschrift moet u indienen binnen zes weken na de dagtekening van dit besluit. Dat is de datum die u bovenaan dit besluit vindt.

Heeft u meer tijd nodig? Dan kunt u een voorlopig bezwaarschrift indienen.

In dit bezwaarschrift geeft u aan dat u het niet eens bent met het besluit. Later legt u uit waarom u het er niet mee eens bent. U krijgt daarvoor extra tijd van de gemeente.

Stuur uw bezwaarschrift naar:

Het college van burgemeester en wethouders

Postbus 30026

9700 RM Groningen

Met vriendelijke groet,

burgemeester en wethouders van Groningen,

namens hen de directeur Stadsontwikkeling,

namens deze,

teamleider Ruimtelijk Beleid en Ontwerp