Reglement burgerlijke stand gemeente Borsele 2026

Burgemeester en wethouders van de gemeente Borsele;

gelet op het bepaalde in artikel 16, Boek 1 van het Burgerlijk Wetboek en de artikelen 1 tot en met 4 van het Besluit burgerlijke stand 1994;

besluiten vast te stellen:

“het reglement houdende bepalingen ten aanzien van de ambtenaren van de burgerlijke stand, de buitengewoon ambtenaren van de burgerlijke stand, de locatie als gemeentehuis en de openstelling van het bureau van de burgerlijke stand”.

Artikel 1. Begripsbepaling en definities

Het reglement verstaat onder:

• a. de wet: Boek 1 van het Burgerlijk Wetboek;

• b. het besluit: Besluit burgerlijke stand 1994;

• c. het reglement: Reglement burgerlijke stand gemeente Borsele 2026

• d. ambtenaar van de burgerlijke stand: een ambtenaar als zodanig aangewezen door burgemeester en wethouders;

• e. buitengewoon ambtenaar van de burgerlijke stand: een ambtenaar als zodanig aangewezen door burgemeester en wethouders;

• f. ABS: ambtenaar van de burgerlijke stand;

• g. BABS: buitengewoon ambtenaar van de burgerlijke stand;

• h. gemeentehuis: elke locatie, welke bij besluit door het bevoegd orgaan als zodanig (eenmalig) is aangewezen.

• i. Rechtsfeit: een huwelijk, een geregistreerd partnerschap of een omzetting van een geregistreerd partnerschap in een huwelijk.

Artikel 2. Leiding burgerlijke stand

De domeinmanager Dienstverlening en de teamcoördinator Burgerzaken zijn belast met de leiding van het bureau van de burgerlijke stand.

Artikel 3. Aanwijzing (buitengewoon) ambtenaar van de burgerlijke stand

• 1. Voor aanwijzing als ambtenaar van de burgerlijke stand komen uitsluitend in aanmerking ambtenaren die in dienst zijn van de gemeente Borsele en werkzaam zijn binnen team Burgerzaken.

• 2. Het minimum aantal ambtenaren van de burgerlijke stand is twee.

• 3. Voor aanwijzing tot buitengewoon ambtenaar van de burgerlijke stand komen in aanmerking personen die niet werkzaam zijn binnen team Burgerzaken.

• 4. Het aanwijzen van een buitengewoon ambtenaar van de burgerlijke stand voor één dag is gemandateerd aan de beleidsmedewerker Burgerzaken.

Artikel 4. Aanwijzingsperiode

• 1. De aanwijzing van de ambtenaren van de burgerlijke stand vindt plaats voor de maximale duur van de periode dat zij in dienst van de gemeente, en werkzaam binnen team Burgerzaken, zijn en wordt vastgelegd in een aanwijzingsbesluit.

• 2. De aanwijzing van de buitengewoon ambtenaar van de burgerlijke stand vindt plaats onder de volgende voorwaarden:

  • a. De buitengewoon ambtenaar van de burgerlijke stand wordt voor een in het aanwijzingsbesluit te bepalen periode aangewezen.

  • b. Als de buitengewoon ambtenaar van de burgerlijke stand lid is van het college van burgemeester en wethouders, is de aanwijzingstermijn maximaal de termijn die samenvalt met de zittingsperiode van het betreffende collegelid.

  • c. Voor personen die eenmalig een rechtsfeit in de gemeente Borsele zullen voltrekken, geldt de aanwijzing voor de dag waarop het rechtsfeit plaatsvindt.

    Dit onder voorwaarde dat de persoon voorafgaand aan het rechtsfeit is beëdigd als (buitengewoon) ambtenaar van de burgerlijke stand bij de rechtbank.

  • d. Het verzoek tot aanwijzing van een buitengewoon ambtenaar van de burgerlijke stand, bedoeld onder c., moet uiterlijk drie maanden vóór de datum van het rechtsfeit worden ingediend. Aanwijzing is slechts mogelijk als bij de aanvraag een verklaring omtrent het gedrag (VOG) wordt overlegd die niet ouder is dan 3 maanden.

  • e. Het college van burgemeester en wethouders kan nadere regels stellen omtrent de aanwijsbaarheid van (buitengewoon) ambtenaren van de burgerlijke stand.

Artikel 5. Locatie

• 1. De ambtenaar van de burgerlijke stand en de buitengewoon ambtenaar van de burgerlijke stand verrichten hun wettelijke taken in het gemeentehuis.

• 2. De ambtenaar van de burgerlijke stand en de buitengewoon ambtenaar van de burgerlijke stand kunnen, voor zover daartoe gewichtige redenen bestaan, elders binnen de gemeente hun wettelijke taken verrichten.

Artikel 6. Voorwaarden voor aanwijzing van een locatie als gemeentehuis

• 1. De bevoegdheid van de gemeenteraad tot het “aanwijzen huis der gemeente” is bij raadsbesluit van 3 maart 2011 gedelegeerd aan het college van burgemeester en wethouders.

• 2. Het college kan andere locaties aanwijzen als huis der gemeente voor het voltrekken van een rechtsfeit.

• 3. Het aanwijzen van locaties als huis der gemeente voor één dag is gemandateerd aan de beleidsmedewerker Burgerzaken.

• 4. Het gebruik van een locatie als huis der gemeente voor één dag is toegestaan als uiterlijk 3 maanden voor de datum van het rechtsfeit het besluit tot aanwijzing is genomen.

• 5. Een locatie moet naar behoren zijn ingericht. Hieronder wordt tenminste verstaan:

  • a. De locatie moet tijdens de voltrekking van het rechtsfeit openbaar toegankelijk zijn;

  • b. De locatie is niet strijdig met de regels van de openbare orde, veiligheid en goede zeden;

  • c. Als er sprake is van een religieuze plechtigheid, is er een duidelijke scheiding tussen de burgerlijke voltrekking voorafgaand aan een religieuze ceremonie.

  • d. De locatie moet zodanig ingericht zijn dat de (buitengewoon) ambtenaar van de burgerlijke stand zijn/haar wettelijke taak ongehinderd kan uitoefenen.

  • e. De gemeente Borsele is niet verantwoordelijk voor de inrichting, aankleding en verzorging van de locatie;

  • f. Het bruidspaar/partners en de beheerder/eigenaar zijn verantwoordelijk voor het borgen van de veiligheid van bruidspaar/partners, aanwezigen bij de ceremonie en de (buitengewoon) ambtenaar van de burgerlijke stand.

  • g. Bij de voltrekking van het rechtsfeit in een locatie, aangewezen als huis der gemeente voor één dag, is geen bode aanwezig.

  • h. Het niet voldoen aan de bepalingen in dit reglement kan een reden zijn om de voltrekking van het rechtsfeit niet op de overeengekomen tijd en locatie tot stand te laten komen.

Artikel 7. Openstelling

• 1. De actuele openingstijden van het bureau burgerlijke stand voor publiek staan vermeld op de gemeentelijke website.

• 2. De actuele openingstijden van bureau burgerlijke stand voor het voltrekken van rechtsfeiten staan vermeld op de website bij het onderwerp “trouwen en geregistreerd partnerschap”.

• 3. Voltrekking van een rechtsfeit in aangewezen huwelijkslocatie vinden plaats op het tijdstip dat is afgesproken tussen de beheerder/eigenaar van de locatie en het aanstaande paar en na de bevestiging van de medewerker van team Burgerzaken.

• 4. Voor voltrekking van een rechtsfeit kan de domeinmanager Dienstverlening of de teamcoördinator Burgerzaken afwijken van de in dit artikel genoemde dagen en uren.

• 5. Kosteloze voltrekking van rechtsfeiten zijn mogelijk op dinsdagochtend 09:00 uur of 09:15 uur.

• 6. Het bureau van de burgerlijke stand is gesloten als de in dit artikel vastgestelde openstelling samenvalt met algemeen erkende of daarmee gelijkgestelde feestdagen in de zin van artikel 3 van de Algemene Termijnenwet of andere door burgemeester en wethouders aangewezen dagen waarop het bureau van de burgerlijke stand niet of slechts gedeeltelijk is geopend.

• 7. Het bureau van de burgerlijke stand is voor de voltrekking van rechtsfeiten in het gemeentehuis/trouwboerderij geopend op door de gemeente aangewezen brugdagen, tijdens de in dit artikel genoemde openingstijden.

• 8. Het bureau van de burgerlijke stand kan op zaterdag, zondag en andere dagen dat het bureau van de burgerlijke stand gesloten is, voor het publiek beperkt geopend zijn op door burgemeester en wethouders, na voorafgaande bekendmaking, te bepalen uren en voor de door hen te bepalen werkzaamheden.

• 9. Het bureau van de burgerlijke stand zal op verzoek van een belanghebbende, gedaan aan burgemeester en wethouders, worden geopend op zaterdag, zondag en andere dagen dat het bureau van de burgerlijke stand gesloten is, als de belanghebbende aantoont dat met de te verrichten werkzaamheden niet kan worden gewacht tot de eerstvolgende openstelling van het bureau van de burgerlijke stand.

• 10. In bijzondere gevallen kunnen burgemeester en wethouders besluiten tot afwijking van de in dit artikel aangegeven openingstijden.

Artikel 8. Kosteloze rechtsfeiten (art 4 Wet rechten burgerlijke stand)

• 1. Kosteloze voltrekking van rechtsfeiten zijn mogelijk op dinsdagochtend 09:00 uur of 09:15 uur .

• 2. Bij de kosteloze voltrekking van rechtsfeiten worden alleen de wettelijke formaliteiten vervuld.

• 3. Voor de uitvoering van kosteloze voltrekking van rechtsfeiten kan geen voorkeur uitgesproken worden voor een (buitengewoon) ambtenaar van de burgerlijke stand.

Artikel 9. Overgangs- en slotbepalingen

• 1. Het reglement kan worden aangehaald als Reglement burgerlijke stand gemeente Borsele 2026.

• 2. Het reglement treedt in werking op de dag na datum publicatie in het Gemeenteblad waarin zij wordt geplaatst.

• 3. Op dat moment vervalt het Reglement burgerlijke stand vastgesteld bij besluit van burgemeester en wethouders van 17 december 2019 en gewijzigd bij besluit van 27 juli 2021.

• 4. Besluiten tot aanwijzing van (buitengewone) ambtenaren van de burgerlijke stand, die zijn genomen vóór de inwerkingtreding van dit reglement blijven van toepassing voor de periode waarvoor zij zijn genomen.

• 5. Aanvragen tot aanwijzing van (buitengewone) ambtenaren van de burgerlijke stand, die zijn ingediend vóór de inwerkingtreding van dit reglement worden behandeld volgens het Reglement burgerlijke stand vastgesteld bij besluit van burgemeester en wethouders van 17 december 2019 en gewijzigd bij besluit van 27 juli 2021.

Heinkenszand, 24 februari 2026

Burgemeester en wethouders voornoemd,

De secretaris,

de burgemeester,

Toelichting Reglement burgerlijke stand gemeente Borsele 2026

Artikel 1. Begripsbepaling en definities

De bevoegdheid tot aanwijzen van een gemeentehuis berust op grond van de vigerende Gemeentewet bij de gemeenteraad. De gemeenteraad heeft deze bevoegdheid overgedragen aan het college van burgemeester en wethouders.

Artikel 2. Leiding burgerlijke stand

De domeinmanager Dienstverlening en de teamcoördinator Burgerzaken hebben de algemene leiding over de burgerlijke stand. De (B)ABS is zelf inhoudelijk verantwoordelijk voor de verrichtte werkzaamheden. Door de voorafgaande beëdigingsprocedure heeft hij zich persoonlijk verbonden tot vervulling van de hem wettelijke opgelegde verplichtingen. Ten aanzien van de uitvoering van deze werkzaamheden staat hij dan ook niet in een hiërarchische verhouding ten opzichte van de gemeente als werkgever of de domeinmanager/teamcoördinator Burgerzaken. Alleen de rechter kan hem bevelen geven. De (B)ABS is wel verantwoording schuldig aan het gemeentebestuur voor de opgedragen werkzaamheden. De normale disciplinaire sancties gelden ook voor de (B)ABS als hij zijn ambtsplichten verwaarloost.

Artikel 3. Aanwijzing (buitengewoon) ambtenaar van de burgerlijke stand

In dit artikel wordt bepaald wie als (buitengewoon) ambtenaar van de burgerlijke stand van de gemeente Borsele kan worden aangewezen. Artikel 1:16 Burgerlijk Wetboek (BW) vormt hiervoor de wettelijke basis. Om vakkennis en professionele beroepsuitoefening te waarborgen, bepaalt art 3 lid 1 van dit reglement dat alleen personen die werkzaam zijn binnen team Burgerzaken als ambtenaar van de burgerlijke stand (ABS) kunnen worden aangewezen. In tegenstelling tot de ABS wordt de buitengewoon ambtenaar van de burgerlijke stand (BABS) specifiek aangewezen voor het voltrekken van huwelijken, het registreren van partnerschappen of omzetten van partnerschapsregistraties in huwelijken. Iedereen die volledig handelingsbekwaam is, kan in principe worden aangewezen als BABS. Als ambtenaar of buitengewoon ambtenaar van de burgerlijke stand kan alleen een persoon aangewezen worden die in de uitoefening van zijn ambt geen onderscheid maakt als bedoeld in artikel 1 van de Algemene wet gelijke behandeling, tenzij het onderscheid is gebaseerd op een wettelijk voorschrift.

Artikel 4. Aanwijzingsperiode

In artikel BW 1:16, lid 2 van het Burgerlijke Wetboek is bepaald dat een (B)ABS voor een bepaalde periode kan worden aangewezen. De aanwijzing als ABS is verbonden aan de periode dat de ABS onafgebroken werkzaam is binnen team Burgerzaken van de gemeente Borsele. Dit betekent dat op het moment dat de medewerker niet meer werkzaam is binnen dit team, de aanwijzing van rechtswege vervalt.

De aanwijzing als BABS vindt plaats voor bepaalde tijd of voor onbepaalde tijd. Het (bruids)paar kan een voorkeur voor een BABS opgeven, tenzij sprake is van een kosteloze plechtigheid als bedoeld in artikel 4 van de Wet rechten burgerlijke stand.

Op verzoek van een bruidspaar is het mogelijk iemand voor één dag als BABS aan te wijzen om het huwelijk of de partnerschapsregistratie in de gemeente Borsele te sluiten.

Artikel 5. Locatie

De burgerlijke stand werkzaamheden worden door team Burgerzaken, bureau burgerlijke stand, uitgevoerd in het gemeentehuis. De trouwzaal in de boerderij (trouwboerderij) is aangewezen als permanente huwelijkslocatie in de gemeente Borsele.

Artikel 6. Voorwaarden voor aanwijzing van een locatie als gemeentehuis

Artikel 1:63 BW bepaalt dat een huwelijk (partnerschap) in het openbaar in het gemeentehuis moet worden gesloten. Als gemeentehuis wordt beschouwd iedere locatie binnen de grenzen van de gemeente en dat als zodanig is aangewezen. De voorwaarden voor deze aanwijzing staan in het reglement. De voorwaarden beschrijven de eisen voor o.a. veiligheid, goede toegankelijkheid, voorzieningen voor de voltrekking van het rechtsfeit. De eigenaar/gebruiker van het aan te wijzen adres moet toestemming geven. De toestemming wordt geregeld door de aanvraag om aanwijzing van een locatie samen met het (bruids)paar in te vullen en te ondertekenen. De schriftelijke bevestiging met de toestemming wordt door de gemeente aan het (bruids)paar verstuurd.

De gemeente Borsele is alleen verantwoordelijk voor het officiële gedeelte van de huwelijksvoltrekking, waarvoor de gemeente een trouwambtenaar levert. Het reserveren van de locatie voor een huwelijk is de verantwoordelijkheid van het bruidspaar. De gemeente heeft geen verantwoordelijkheid voor eventuele schade of kosten die worden gemaakt vanwege het enkele feit dat de gemeente de locatie heeft aangewezen als gemeentehuis. Verder is de gemeente niet verantwoordelijk voor de (kwaliteit, schade, schoonmaak of diefstal van de) inrichting van de locatie. Daarbij moet ook gedacht worden aan het strooien met rijst of bloemen en de aansprakelijkheidsvraag voor de gevolgen ervan als letselschade.

Artikel 7 . Openstelling

In dit artikel is de verplichting van het college om op grond van artikel 1:16c van het Burgerlijk Wetboek een regeling voor de openingstijden van de burgerlijke stand te treffen, uitgewerkt. Met uitzondering van de huwelijken verricht de ABS de verschillende werkzaamheden tijdens de openingstijden van de balie van team Burgerzaken. Voor de verschillende mogelijkheden en voor de openingstijden wordt doorverwezen naar de website van de gemeente. Daar staat de actuele informatie. Rechtsfeiten die op locatie worden gesloten, kunnen op elk gewenst tijdstip en iedere dag van de week worden gesloten met instemming van de eigenaar/beheerder van de locatie en na goedkeuring van de gemeente. De vermelde brugdagen worden jaarlijks vastgesteld door de gemeente. Tijdens deze dagen is het wel mogelijk om de voltrekking van een rechtsfeit te boeken, zelfs als deze dag gelijk valt met een dag als vermeld in de Algemene Termijnenwet.

Artikel 8. Kosteloze huwelijken/partnerschapsregistraties (art 4 Wet rechten burgerlijke stand)

Op grond van artikel 4 van de Wet rechten Burgerlijk stand is de gemeente Borsele verplicht minimaal twee keer per week de gelegenheid te geven op basis van dit artikel een huwelijk of partnerschap te kunnen sluiten. De wetgever heeft in 1897 dit artikel in de wet opgenomen om financieel minder draagkrachtige personen toch in de gelegenheid te stellen te trouwen. De huwelijken of partnerschappen als bedoeld in artikel 4 van de Wet rechten burgerlijke stand worden zonder ceremonie door een toegewezen (B)ABS gesloten in de trouwboerderij. Het huwelijk is dan wel kosteloos voor het (bruids)paar maar de kosten voor de gemeente lopen gewoon door. In de loop der jaren is gebleken dat men vaak om andere redenen dan financiële draagkracht kiest voor het kosteloze huwelijk. Om de kosten voor de gemeente binnen de perken te houden is opgenomen dat de kosteloze ceremonieën een sober karakter hebben.

Artikel 9. Overgangs- en slotbepaling

In dit artikel wordt bepaald onder welke naam het reglement moet worden aangehaald en wanneer het in werking treedt