Aanwijzingsbesluit Veiligheidsrisicogebied Binnenstad 26 oktober 2025

De burgemeester van Utrecht,

• Gelet op de conclusies van het overleg als bedoeld in artikel 13 van de Politiewet 2012 dat heeft plaatsgevonden op 23 oktober 2025;

• Gelet op artikel 151b van de Gemeentewet en artikel 2:4 van de Algemene plaatselijke verordening Utrecht 2010;

Overwegende dat uit informatie van de politie blijkt dat:

• kennisgevingen zijn ontvangen dat op zondag 26 oktober 2025 te Utrecht de demonstraties ‘Nationaal Protest’ tegen massa-immigratie georganiseerd door Nederland in Opstand en ‘Samen tegen fascisme’ plaatsvinden;

• de locaties van deze demonstraties relatief dicht bij elkaar gelegen zijn, respectievelijk park Paardenveld en het Moreelsepark;

• aan deze demonstraties naar verwachting door een deel van de deelnemers vreedzaam deelgenomen zal worden, maar dat ook groepen aansluiten met een fors anti-overheid en anti-politie sentiment;

• uit het recente verleden is gebleken dat door deze groepen geweld tegen de politie is gebruikt d.m.v. (straat/trottoir) stenen, slagwapens, stokken, zwaar vuurwerk, verstevigde vechthandschoenen etc.;

• de organisaties online en in gesprek met de politie de algehele verantwoordelijkheid voor het verloop van de demonstratie bij de overheid (driehoek Utrecht) leggen;

• de organisator van de demonstratie ‘Nationaal Protest’ op 23 oktober heeft laten weten zich terug te trekken en er hierdoor geen aanspreekpunt meer voor deze demonstratie en is het niet mogelijk om een Wom-brief met voorschriften aan de organisatie uit te reiken. Dit betekent niet dat de demonstratie geen doorgang zal vinden. Er wordt rekening gehouden met de komst van enkele groepen sympathiserende demonstranten;

• het ontbreken van een aanspreekpunt voor de demonstratie ‘Nationaal Protest’ en de beperkte invloed van de organisator van ‘Samen tegen fascisme’ op de ongecontroleerde deelnemersmix van deze demonstraties en de actieve weerstand van een deel van die deelnemers tegen autoriteiten, aannemelijk maakt dat het niet gaat lukken vreedzame demonstraties te waarborgen en dat risico’s op escalatie, geweld en strafbare feiten substantieel en voorzienbaar zijn;

• een deel van beide groepen naar verwachting naar Utrecht reist met het openbaar vervoer;

• een mogelijk treffen tussen leden van deze groepen in de omgeving van Utrecht Centraal Station en of in de omgeving van de beide demonstratielocaties een behoorlijke impact zal hebben op de openbare orde en veiligheid in de drukke binnenstad;

• het risico op de openbare ordeverstoringen en de confrontatie met de politie met name ligt in de komst van gekende groepen (o.a. defendgroepen, hooligans), die de demonstratie gebruiken om de confrontatie op te zoeken;

• de afgelopen weken zich op meerdere locaties in Nederland strafbare feiten en ernstige ongeregeldheden hebben voorgedaan rondom demonstraties en bijeenkomsten over o.a. immigratie;

• deze incidenten een patroon laten zien van escalerend geweld, waarbij extremistische groeperingen, defendgroepen, hooligans en anderen actief betrokken zijn bij verstoring van de openbare orde en confrontaties met politie;

• aannemelijk is dat er rondom de aangekondigde demonstraties een verhoogde kans bestaat op confrontaties met en tussen personen, die mogelijk in het bezit zijn van wapens en dat derhalve gevreesd moet worden voor ernstige verstoring van de openbare orde door de aanwezigheid van wapens;

• de politie grootschalig zal optreden en dat dit optreden gefaseerd plaatsvindt, gericht op verbinding en de-escalatie, het handhaven van de openbare orde en het aanhouden van personen die strafbare feiten plegen doch dat deze reguliere inzet ontoereikend is om het hoofd te bieden aan deze dreiging;

• het belang van voorkomen dan wel tegengaan van verstoringen van de openbare orde in het onderhavige geval zwaarder weegt dan het individuele belang van de burger;

• het met het oog op deze omstandigheden strikt noodzakelijk is het hierna genoemde gebied vóór, tijdens en na afloop van de demonstraties, een gebied aan te wijzen als veiligheidsrisicogebied waardoor de officier van justitie de bevoegdheden, bedoeld in de artikelen 50, derde lid, 51, derde lid, en 52, derde lid, van de Wet wapens en munitie (Wwm) kan toepassen teneinde tijdig voorwerpen uit de roulatie te halen waarmee geweld kan worden toegepast;

• de afbakening van dit gebied wordt bepaald door de inschatting dat de personen zich op en nabij het Centraal Station, het Jaarbeursplein en de locaties van beide demonstraties verzamelen.

BESLUIT:

• 1. Het gebied van de gemeente Utrecht begrensd door de Bemuurde Weerd Oostzijde, Kaatstraat, Herenweg, Amsterdamsestraatweg, Daalsetunnel, Westplein, Sumatrastraat, Leidseweg, Croeselaan, Van Zijstweg, Kanaalweg tot aan de Balijebrug, Balijelaan, Vondellaan tot aan de Utrecht Vaartsche Rijn, Albatrosstraat, Krommerijn, Tolsteegsingel, Maliesingel, Wittevrouwensingel, Weerdsingel Oostzijde tot aan de Bemuurde Weerd Oostzijde, waarbij ook de grenzen deel uitmaken van het gebied, aan te wijzen als veiligheidsrisicogebied (zie bijlage met kaart behorende bij dit besluit);

• 2. te bepalen dat deze aanwijzing van kracht is vanaf 26 oktober 2025, te 9:00 uur tot en met 21:00 uur;

• 3. een afschrift van dit besluit terstond ter kennis te brengen van de officier van justitie en de gemeenteraad.

Utrecht, 24 oktober 2025

De burgemeester van Utrecht

Sharon A.M. Dijksma

Bijlage 1: Kaart veiligheidsrisicogebied Binnenstad

*grenzen maken deel uit van het gebied

Bijlage 2: Toelichting

Op 20 september 2025 vond er een demonstratie plaats tegen immigratie op het Malieveld in Den Haag, die uitmondde in extreem ernstige geweldplegingen tegen de politie en rellen in het centrum van Den Haag. Hierbij raakten politiemensen, maar ook journalisten gewond. Bij deze ‘demonstratie’ waren o.a. defend-achtige groepen, voorbalhooligans en andere relschoppers aanwezig. Zij gebruikten diverse voorwerpen als slagwapen en ook vuurwerk als wapen tegen de politie. Ook werden er politievoertuigen vernield e/o in brand gestoken. En er werden vernielingen aangericht bij gebouwen in de binnenstad. Het ‘Nationaal Protest’ (zowel in Amsterdam als in Utrecht) van Nederland in Opstand lijkt een voortvloeisel te zijn van dit (en andere) protesten met een ‘anti-immigratie sentiment’. De oproepen van NIO betreffen een vreedzaam protest, maar worden ‘gekaapt’ door personen die uit zijn op rellen.

Op zondag 12 oktober vond een demonstratie tegen immigratie plaats in Amsterdam, georganiseerd door Nederland in Opstand. Hierbij waren rond de duizend deelnemers aanwezig. Tegelijkertijd was een tegendemonstratie door een linksgeoriënteerde groep van driehonderd personen, waarvan een klein deel van Antifa. Door het optreden van de politie waren er geen confrontaties tussen de groeperingen. Er zijn leden van Defend Netherlands, Freedom Fighters en harde kern Ajax-supporters en Antifa gezien. Na het anti-migratie protest pleegden demonstranten vernielingen en ontstond een kat-en-muis spel. Eerder op de dag werden enkele aanhoudingen verricht op Amsterdam Centraal voor onder meer verboden wapenbezit (Veiligheidsrisicogebied) en het dragen van gezichtsbedekking. In totaal werden 29 aanhoudingen verricht.

Op dinsdagavond 14 oktober was in Uithoorn een demonstratie tegen de komst van een AZC. Er waren driehonderd demonstranten aanwezig, waarvan zeven personen van Defend Netherlands. Bij een tegendemonstratie waren vier personen aanwezig. De demonstratie verliep rustig, totdat tegendemonstranten meer lawaai gingen maken. Demonstranten hebben met vuurwerk, hout en glas naar de tegendemonstranten en naar de politie gegooid. Er zijn vier aanhoudingen verricht vanwege opruiing, geweldpleging tegen personen en het dragen van gezichtsbedekking.

Op dinsdagavond 14 oktober was in Houten een aangekondigde demonstratie ‘tegen de komst van een AZC’. Hierbij waren driehonderd demonstranten aanwezig, waaronder mensen van Defend Netherlands, Freedom Fighters en Harde Kern FCU. De organisator van de demonstratie trok de kennisgeving in nadat hem bekend werd dat bovengenoemde groepen zouden aansluiten en maakte de afgelasting bekend via social media aan zijn achterban. Gelijktijdig was een aangekondigde demonstratie ‘voor een AZC’. Hierbij waren vijftig demonstranten aanwezig, waarvan tientallen van Antifa. Demonstranten ‘voor’ gooiden met eieren, fakkels en zwaar vuurwerk naar de demonstranten ‘tegen’. Vervolgens werd er ook vuurwerk gegooid naar de politie die een linie vormde tussen beide groepen. ME-ers werden gericht bekogeld met zwaar vuurwerk, met verwonding als gevolg. Er zijn charges verricht om de groepen op grotere afstand te krijgen en er werden zes aanhoudingen verricht voor geweldpleging tegen personen en het afsteken van vuurwerk.

Conclusie

Het ‘Nationaal Protest’ (zowel in Amsterdam als in Utrecht) van NIO lijkt een voortvloeisel te zijn van het protest in Den Haag en andere protesten met een ‘anti-immigratie sentiment’. De oproepen van NIO betreffen een vreedzaam protest, maar die protesten en andere protesten vanuit een vergelijkbaar sentiment, werden recentelijk ‘gekaapt’ door personen met een anti overheids-/ anti politiesentiment, groeperingen die dat sentiment bovendien uitten met ernstige geweldplegingen en rellen.

Op basis van de kennisgevingen, de social media berichten en de eerdere ervaringen met vergelijkbare recente demonstraties in Den Haag, Amsterdam, Amersfoort, Uithoorn en Houten, is voorstelbaar dat

een confrontatie tussen een deel van de deelnemers aan beide demonstraties plaatsvindt, de sentimenten van beide groepen zijn (extreem) tegengesteld en een deel van de deelnemers is bereid tot plegen van geweld/verstoren van de openbare orde (en heeft dat bij recente demonstraties ook gedaan).

Bevoegdheden veiligheidsrisicogebied

Met het instellen van een veiligheidsrisicogebied worden de bevoegdheden van de Officier van Justitie en de politie op grond van de Wet wapens en munitie verruimd. De officier van justitie kan, na aanwijzing van een veiligheidsrisicogebied, tegenover een ieder de bevoegdheid uitoefenen om:

verpakkingen van goederen, zoals reisbagage te onderzoeken op aanwezigheid van wapens en munitie (artikel 50, derde lid, Wwm);

vervoermiddelen te onderzoeken op wapens en munitie (artikel 51, derde lid, Wwm) en

een onderzoek te doen aan de kleding op de aanwezigheid van wapens en munitie (artikel 52, derde lid, Wwm).

In geval een veiligheidsrisicogebied is ingesteld hoeft er geen specifieke aanleiding tegen een bepaalde persoon te zijn dat er sprake is van verboden wapenbezit of een strafbaar feit waarbij wapens zijn of worden gebruikt. De bevoegdheid om verpakkingen/bagage, vervoermiddelen of kleding te onderzoeken is dan zonder meer aanwezig. De aanwijzing van een veiligheidsrisicogebied maakt het dus aanzienlijk gemakkelijker om het illegale en zware vuurwerk te vinden voordat het als wapen kan worden gebruikt.

Bezwaarclausule

Vindt u het besluit om bepaalde reden onjuist? Dan kunt u bezwaar maken.

U kunt uw bezwaar digitaal indienen. Daarvoor kunt u alleen gebruik maken van het door de gemeente beschikbaar gestelde digitale formulier. Dit vindt u op www.utrecht.nl/bezwaar. U kunt het bezwaar niet per e-mail insturen.

Maakt u liever per brief bezwaar, dan kunt u uw bezwaarschrift sturen aan de burgemeester van Utrecht.

Het adres is:

Postbus 16200

3500 CE Utrecht

Zorg ervoor dat u het bezwaarschrift indient binnen zes weken na bekendmaking van dit besluit. Daarmee voorkomt u dat wij uw bezwaarschrift niet meer kunnen behandelen.

In het bezwaarschrift neemt u in ieder geval op:

• uw naam, adres, datum en handtekening; graag ook het telefoonnummer waarop u overdag te bereiken bent;

• een omschrijving van het besluit waartegen het bezwaarschrift is gericht; vermeld hierbij de datum van bekendmaking van dat besluit of stuur een kopie van het besluit mee;

• de reden waarom u vindt dat het besluit onjuist is;

• een volmacht, als u het bezwaarschrift namens iemand anders indient.

Als er sprake is van een spoedeisende situatie kunt u daarnaast een voorlopige voorziening vragen aan de voorzieningenrechter van de Rechtbank Utrecht, sector bestuursrecht, postbus 13023, 3507 LZ Utrecht. Voor het in behandeling nemen van een dergelijk verzoek bent u griffierecht aan de rechtbank verschuldigd.