Verordening verduurzaming eigen woning minima Zwolle 2025

De raad van de gemeente Zwolle;

overwegende dat de gemeente Zwolle een rijksbijdrage heeft ontvangen voor de aanpak van energiearmoede;

overwegende dat het gewenst is in de gemeente activiteiten te stimuleren die bijdragen aan verduurzaming en verbeteren van de isolatie van eigen woningen van mensen met een laag inkomen;

gelet op artikel 149 van de gemeentewet;

besluit vast te stellen:

Artikel 1 Begrippen

In deze verordening wordt verstaan onder:

• a. Wet: participatiewet;

• b. Partner: de persoon zoals bedoeld als in artikel 3 van de wet die al of niet gehuwd met de woningeigenaar een gezamenlijke huishouding voert, tenzij het betreft een bloedverwant in de eerste graad.

• c. Inkomen: het inkomen van de woningeigenaar zoals bedoeld in artikel 31, 32 en 33 van de wet verminderd met de wettelijke vakantietoeslag. Tot het inkomen wordt ook gerekend de bijstand voor algemeen noodzakelijke kosten van het bestaan zoals genoemd in artikel 5 onder b van de wet. Bij een gehuwde of samenwonende wordt uitgegaan van de som van het inkomen van de woningeigenaar en zijn partner;

• d. Peilmaand: de maand voorafgaand aan de maand waarin de aanvraag om woningaanpassingen is gedaan.

• e. Bijstandsnorm: bedrag voor de algemeen noodzakelijke kosten van het bestaan, zoals bedoeld is in artikel 5 onder b van de wet verminderd met de in de wet geldende vakantietoeslag;

• f. Vermogen: het vermogen zoals bedoeld in artikel 34 van de wet. De overwaarde in de eigen woning blijft buiten beschouwing;

• g. Woning: een ruimte of complex van ruimten, bedoeld voor de huisvesting van een huishouden;

• h. Isolatie Verbeterplan: het document met de woningaanpassingen ter verbetering en verhoging van de isolatie van de eigen zelfbewoonde woning van aanvrager(s), ondertekend door een bouwkundig adviseur van de gemeente en de woningeigenaar;

• i. Bouwkundig adviseur: een medewerker van de gemeente Zwolle, die eventueel samen met een aannemer, beoordeelt welke aanpassingen mogelijk zijn voor het verbeteren van de isolatie van de woning en maakt een kostenoverzicht;

• j. Projectleider Warm Thuis: een medewerker van de gemeente Zwolle, die door het college gemandateerd is om te besluiten over de aanpassingen en het verlenen van de opdracht aan een aannemer.

Artikel 2. Reikwijdte

Deze verordening bevat regels waar een aanvrager aan moet voldoen om in aanmerking te kunnen komen voor het laten uitvoeren van aanpassingen -aan de eigen woning - ten behoeve van het verbeteren van de isolatie van de eigen woning.

Artikel 3. Aanpassingen aan de woning

• 1. De aanpassingen aan de woning waar – op grond van deze Verordening recht op bestaat - zijn gericht op het verbeteren van de isolatie van de eigen woning van aanvrager. Het gaat hierbij om de volgende aanpassingen:

  • Het isoleren van spouwmuren, of;

  • Het isoleren van vloeren, of;

  • Het aanbrengen van dubbelglas.

• 2. Indien nodig kan het college besluiten – op advies van de bouwkundig adviseur – tot het nemen van andere verduurzamingsmaatregelen aan de woning;

• 3. De maximale waarde van de aanpassingen aan de woning, als bedoeld in het eerste en tweede lid van dit artikel, bedraagt € 5.000,-.

Artikel 4. Aanvrager

• 1. Een natuurlijk persoon komt in aanmerking voor aanpassingen aan de eigen woning op grond van deze verordening indien:

  • a. de aanvrager en de eventuele partner een woning in Zwolle in eigendom hebben die aanvrager met eventuele partner of kinderen bewoont; en

  • b. de aanvrager en de eventuele partner in de gemeentelijke basisregistratie personen van de gemeente Zwolle ingeschreven staan; en

  • c. het inkomen van aanvrager en de eventuele partner over de peilmaand niet meer bedraagt dan 150% van de van toepassing zijnde bijstandsnorm;

  • d. de aanvrager, de eventuele partner en inwonende minderjarige kinderen beschikken niet over een vermogen van meer dan € 17.000. Dit vermogen kan bestaan uit (spaar)geld, bezittingen, waardepapieren (zoals aandelen), een auto, caravan, antiek, sieraden en schulden.

  • e. de woning naar het oordeel van het college slecht geïsoleerd is. Deze beoordeling is gebaseerd op een inspectie van de woning uitgevoerd door een bouwkundig adviseur, eventueel in samenwerking met een aannemer.

• 2. Indien als gevolg van wisselende of eenmalige inkomsten het inkomen van aanvrager en diens partner in de peilmaand hoger is dan de bijstandsnorm, wordt uitgegaan van een gemiddeld inkomen. Het gemiddeld inkomen wordt berekend door de som van het inkomen dat gedurende 12 maanden voorafgaand aan de peilmaand is genoten te delen door 12.

• 3. Indien er sprake is van een inkomen van aanvrager en diens partner als zelfstandige wordt uitgegaan van het inkomen over het boekjaar, voorafgaand aan het jaar waarin de aanvraag is gedaan. Dit is het inkomen na aftrek van de verschuldigde inkomstenbelasting en premies volksverzekeringen. Deze belasting en premies worden gesteld op het percentage, zoals vermeld in artikel 6, lid 2, van het Besluit bijstandverlening zelfstandigen 2004. Hierbij wordt een teruggave inkomstenbelasting en premies volksverzekeringen niet als inkomen aangemerkt. Het vastgestelde inkomen als zelfstandige wordt, na eventuele vermeerdering met andere inkomsten over het betreffende boekjaar, gedeeld door 12.

• 4. Indien in hetzelfde kalenderjaar als van de aanvraag gebruik is gemaakt van een Zwolse gemeentelijke inkomensondersteunende voorziening of kwijtschelding van Zwolse gemeentelijke belastingen over het jaar van aanvraag is verleend, kan het college oordelen dat aan de inkomens- en vermogensnorm van lid 1 is voldaan.

• 5. In afwijking van het gestelde in de leden 2 tot en met 4 kan een aanvrager, ongeacht de hoogte van het inkomen, voor woningaanpassingen in aanmerking komen als aanvrager in het kader van een schuldregeling een relatie heeft met de gemeentelijke Schulddienstverlening en aanvrager alleen het vrij te laten bedrag van diens inkomen overhoudt ter besteding.

Artikel 5. Aanvraag en bewijsstukken

• 1. De aanvrager kan – eenmalig - een schriftelijke aanvraag indienen op grond van deze verordening, conform het daartoe door het college vastgestelde aanvraagformulier. De mede-eigena(a)r(en) moeten schriftelijk instemmen met de aanvraag.

• 2. Nadat de aanvraag is ingediend, komt een bouwkundig adviseur, met eventueel een aannemer, de woning inspecteren. De aanpassingen die mogelijk zijn, beschrijft een bouwkundig adviseur in het Isolatie Verbeterplan. Het Isolatie Verbeterplan wordt ondertekend door de bouwkundig adviseur en de woningeigenaar.

• 3. Het college besluit op basis van het Isolatie Verbeterplan tot het laten uitvoeren van aanpassingen aan de woning.

• 4. De aanpassingen aan de woning worden uitgevoerd door een aannemer onder toezicht van een bouwkundig adviseur.

• 5. Na afronding van de aanpassingen wordt de oplevering verzorgd door de aannemer, in aanwezigheid van een bouwkundig adviseur.

• 6. De aanvraag op grond van deze regeling dient uiterlijk op 1 juli 2026 te zijn ingediend.

Artikel 6. Weigeringsgronden

• 1. Een aanvraag wordt door het college geweigerd als:

  • a. de aanvrager en/of diens partner als vreemdeling niet rechtmatig verblijf houdt in Nederland in de zin van artikel 8 onder a tot en met e en l van de Vreemdelingenwet 2000;

  • b. de aanvrager zijn woning in de verkoop heeft ten tijde van het besluit op de aanvraag;

  • c. de woning – waarvoor de aanvraag is ingediend -volgens een bouwkundig adviseur van de gemeente reeds goed geïsoleerd is;

  • d. de aanvrager eerder een bijdrage heeft ontvangen op grond van deze Verordening voor aanpassingen aan zijn woning;

  • e. de aanvrager, de eventuele partner en inwonende minderjarige kinderen beschikken over een vermogen dat de vastgestelde inkomens- en/of vermogensgrens overschrijdt;

  • f. indien de woningaanpassingen primair een commercieel doel hebben of in strijd zijn met enig wettelijk voorschrift.

• 2. Het eerste lid, onderdeel a, is niet van toepassing als de aanvrager en diens partner als vreemdeling na rechtmatig verblijf te hebben gehouden in de zin van artikel 8 onder a tot en met e en l van de Vreemdelingenwet 2000, rechtmatig in Nederland verblijf heeft op grond van artikel 8, onder g of h van de Vreemdelingenwet 2000.

• 3. Indien een situatie zoals genoemd in lid 2 zich slechts ten aanzien van één van de partners voordoet, wordt de partner op wie het gestelde in lid 2 van toepassing is, bij de beoordeling of er aanspraak bestaat op woningaanpassingen buiten beschouwing gelaten.

Artikel 7. Besluit

Het college besluit – binnen 8 weken na ontvangst van de aanvraag – op de aanvraag. Deze termijn kan verlengd worden indien daartoe aanleiding bestaat.

Artikel 8. Verplichtingen

• 1. De aanvrager stemt in met de aanpassingen aan de woning zoals vermeld in het Isolatie Verbeterplan. Hij aanvaardt en verleent medewerking aan de aanpassingen aan zijn woning.

• 2. De aanvrager is verplicht juiste en volledige gegevens te verstrekken en omstandigheden te melden, welke van belang zijn of waarvan de aanvrager redelijkerwijs kan vermoeden dat de gegevens en omstandigheden van belang zijn voor de toekenning van de woningaanpassingen. Op verzoek van het college overlegt de aanvrager documenten of andere bewijzen ter staving van de verstrekte inlichtingen.

• 3. De aanvrager bewaart - gedurende tenminste twee jaar na afloop van de woningaanpassingen - de schriftelijke bewijzen die verband houden met de aanpassingen van de woning op grond van deze Verordening.

• 4. De geldwaarde van de aanpassingen in de woning kan geheel of gedeeltelijk worden teruggevorderd indien de aanvrager onjuiste of onvolledige inlichtingen of gegevens heeft verstrekt en daardoor ten onrechte aanpassingen aan zijn woning op grond van deze verordening heeft ontvangen.

Artikel 9. Hardheidsclausule

Het college kan in bijzondere gevallen artikelen uit deze verordening buiten toepassing laten of daarvan afwijken voor zover toepassing, gelet op het belang van de aanvrager, leidt tot onbillijkheid van overwegende aard.

Artikel 10. Citeertitel

Deze verordening wordt aangehaald als Verordening Verduurzaming Eigen Woning Minima Zwolle BLi2025.

Artikel 11. Inwerkingtreding en einde

De verordening treedt in werking met ingang van de dag na de datum van bekendmaking in het Gemeenteblad en heeft terugwerkende kracht tot en met 6 mei 2025.

Aldus vastgesteld in de vergadering van 16 juni 2025

P. Snijders, burgemeester

E. Meurs, griffier

Algemene Toelichting

We willen de woningen voor een kwetsbare groep huishoudens in Zwolle verbeteren door te isoleren. Bijdragen aan het terugdringen van het energieverbruik in voorbereiding op de warmtetransitie. Deze verordening beoogt een stap te zetten bij het tegengaan van energiearmoede van huishoudens met een laag inkomen en een slecht geïsoleerd huis.

De verordening verduurzaming woningen is een instrument op basis van de huidige, incidentele rijksmiddelen, aangevuld met eigen gemeentelijke middelen.

In de beleidsnota ‘Zwolse Isolatie & besparingsaanpak’ staat vermeld hoe we met een structurele aanpak woningen in de stad verbeteren, inzetten op forse energiebesparing en ook daarmee energiearmoede terugdringen. Om de kans te vergroten dat we de doelgroep bereiken, werken we nauw samen met de diverse sociaal domein partners, energiecoaches en bewonersinitiatieven die aangeven deze inwoners goed te kennen.

De verordening bouwt voort op het versterken van de samenwerking tussen de gemeente, bewonersinitiatieven in de stad en maatschappelijke organisaties, mede in het kader van de opgave in de energietransitie.

We hanteren de volgende uitgangspunten voor de besteding van de beschikbare rijksmiddelen:

• We willen dat in elke woning minimaal het meest gebruikte vertrek (vaak de huiskamer) comfortabel is. We beogen kwetsbare huishoudens met een eigen, slecht geïsoleerde woning te ondersteunen bij het isoleren om daarmee het energieverbruik terug te dringen.

• Liever gas besparen dan elektriciteit, omdat dit aansluit op onze CO2 bespaardoelen en meer bijdraagt aan een lagere energierekening.

• Het bespreekbaar maken van gedragsverandering in energiegebruik vraagt bepaalde kwaliteit van de adviezen richting huishoudens.

Naast de hierboven geformuleerde uitgangspunten, willen we -buiten deze verordening om- bekijken of we mensen kunnen helpen met meer dan alleen isoleren en energie besparen. Onze aanpak is erop gericht ook andere, mogelijke problemen te signaleren en de deelnemer hierbij te helpen. Dit verbetert de bestaanszekerheid, het welbevinden en welzijn van de deelnemer.

De gemeente zorgt voor de aanpassingen in de woning. De gemeente neemt hiervoor een aannemer in de arm die de aanpassingen uitvoert. De woningeigenaar heeft geen aanspraak op financiële middelen. De aanpassingen zijn op kosten van de gemeente. Het besluit waarin wordt vastgesteld of de woningeigenaar in aanmerking komt, heeft wel een publiekrechtelijke grondslag, is op rechtsgevolg gericht en daarom ook vatbaar voor eventueel bezwaar of beroep.

Artikelsgewijze Toelichting

Artikel 1 Begripsbepalingen

Begrippen die al zijn omschreven in de participatiewet (Pw), Algemene wet bestuursrecht (Awb) of de Gemeentewet worden niet afzonderlijk gedefinieerd in deze verordening. Deze zijn vanzelfsprekend van toepassing op deze verordening ten behoeve van minima.

Inkomen

Met inkomen wordt bedoeld het inkomen zoals bedoeld in artikel 32 Pw. Bijzondere bijstand wordt niet als inkomen in aanmerking genomen.

Vermogen

Het vermogen is het saldo van bezittingen en schulden als bedoeld in de Pw. De bezittingen omvatten bank- en spaartegoeden, effecten, de eigen woning en overig onroerend goed, ondernemingsvermogen, aanmerkelijk belang en overige bezittingen.

Woning:

Voor het begrip wonen is aansluiting gezocht bij het begrip uit de VNG-begrippenlijst ten aanzien van het Omgevingsplan.

Hiermee wordt ook een woonboot of een woonwagen bedoeld. Uiteraard zijn ook andere vormen van een woning van toepassing.

Peilmaand

De peildatum voor het bepalen van het inkomen is in beginsel de maand voorafgaand aan de aanvraag. Voor bepaalde uitzonderingsgevallen kan op grond van artikel 2 een gemiddeld inkomen worden gehanteerd.

Isolatie Verbeter Plan (IVP)

Een bouwkundig adviseur beoordeelt de noodzaak van en de mogelijke woningaanpassingen, zoals kierdichting, glas-, muur-, vloer- en/of dakisolatie. Door een bouwkundig adviseur en een aannemer wordt een Isolatie Verbeterplan opgesteld voor aanpassen van de woning ter verbetering van de isolatie van de eigen woning, in samenspraak met de woningeigenaar. Op basis van een positief besluit van het college (welke bevoegdheid is gemandateerd aan de projectleider Warm Thuis) wordt door de gemeente een aannemer ingeschakeld voor het realiseren van de aanpassingen aan de eigen woning. Het college verleent de opdracht.

Artikel 3. Aanpassing van de woning

In dit artikel worden de mogelijke aanpassingen genoemd die kunnen bijdragen aan de isolatie van de woning en in aanmerking komen. Indien – tijdens de inspectie van een bouwkundig adviseur en aannemer - dat er meer maatregelen op korte termijn nodig zijn, kan besloten worden om deze ook toe te passen.

In lid 2 van dit artikel wordt de mogelijkheid geboden om eventuele aanvullende maatregelen te treffen.

De maximale waarde van de aanpassingen aan de woning bedraagt € 5.000,-.

Artikel 4. Aanvrager

In dit artikel wordt aangegeven welke personen in aanmerking komen voor het isoleren van hun eigen woning. Hierbij wordt aangesloten bij de Participatiewet.

In de participatiewet wordt aangegeven wie recht hebben op bijstand. Dit artikel passen we analoog toe in deze autonome verordening.

Door een aantal ontwikkelingen is de druk op de lage inkomens erg groot geworden. De gemeente wil woningeigenaren met een inkomen tot 150% van de bijstandsnorm ondersteuning bieden bij het treffen van maatregelen voor het verbeteren van de isolatie van de eigen woning. Voorwaarde is dat de eigenaar zijn woning, of eigenaren met een gezamenlijk laag inkomen hun woning, zelf bewonen. Zij moeten ingeschreven staan in de Basisregistratie personen van de gemeente Zwolle. Daarbij wordt de doelgroep van deze verordening verder uitgebreid met mensen in de schuldregeling. Voor deze verordening is deze doelgroep vermoedelijk minder toepasselijk. De meeste (problematische) schuldenaren hebben geen eigen woning.

Artikel 5. Aanvraag

Een woningeigenaar kan eenmalig een aanvraag indienen voor aanpassingen van de eigen woning die bijdragen aan de isolatie van de eigen woning. Aanvragen kunnen tot uiterlijk 1 juli 2026 worden ingediend. Deze regeling is een open einde regeling dus elke woningeigenaar met een laag inkomen die voldoet aan de criteria komt in aanmerking voor een toekenning.

Nadat de aanvraag is ingediend komt er – binnen 4 weken na ontvangst van de aanvraag – bouwkundig adviseur, eventueel samen met een aannemer, op huisbezoek om de mogelijkheden tot verbeteren van de isolatie te beoordelen. Zijn bevindingen (de te verrichten aanpassingen) wordt neergelegd in het Isolatie Verbeterplan. Het Isolatie Verbeterplan dient als basis voor de offerte van een erkende aannemer.

Artikel 6. Weigeringsgronden

In dit artikel zijn de redenen opgenomen wanneer een aanvraag wordt geweigerd. Dat is het geval als de aanvrager en/of diens partner als vreemdeling niet rechtmatig in Nederland verblijven. Daarnaast mag de aanvrager zijn woning niet te koop hebben staan, moet de woning ‘slecht geïsoleerd’ zijn en worden aanvragers met commerciële doelen uitgesloten evenals plannen die in strijd zijn met geldende wet- en regelgeving. Ook mag niet eerder door aanvrager een aanvraag zijn ingediend.

Artikel 7. Het besluit

Er wordt in dit artikel aangesloten bij de bepalingen uit de Algemene wet bestuursrecht. Met het besluit weet de aanvrager of hij binnen de toetsingscriteria valt en recht heeft op woningaanpassingen ter verbetering van de isolatie van de eigen woning. Dat recht bestaat uit woningaanpassingen die worden genoemd in artikel 3 van deze verordening en zijn opgenomen in het Isolatie Verbeterplan, ter waarde van maximaal € 5.000. Dit plan wordt in afstemming met de eigenaar opgesteld. Dat plan wordt ondertekend door:

• de inwoner, die daarmee tevens toestemming geeft dat de aannemer dit werk in zijn woning mag doen;

• de gemeente, die daarmee aangeeft dat dit de passende isolatiemaatregelen zijn.

Het college neemt een besluit op de aanvraag.

Vervolgens geeft de gemeente opdracht aan een aannemer om de werkzaamheden uit te voeren. Na oplevering betaalt de gemeente de factuur van de aannemer.

Artikel 8. Verplichtingen

Er worden werkzaamheden uitgevoerd in de woning- ter verbetering van de isolatie van de eigen woning. Deze werkzaamheden worden door de gemeente betaald en de aanvrager moet instemmen met de aanpassingen aan zijn woning. Daarnaast moet de aanvrager juiste en volledige gegevens verstrekken. Als de aanvrager dat niet doet en daardoor ten onrechte aanpassingen aan zijn eigen woning zijn verricht, kan de gemeente overgaan tot terugvordering van de vergelijkbare geldwaarde van de uitgevoerde maatregelen. Het ongedaan maken van de isolerende maatregelen is namelijk niet goed denkbaar. Dit vanwege de eigendomsovergang aan de pandeigenaar en het arbeidsintensieve karakter van de werkzaamheden aan de woning.

Artikel 9. Hardheidsclausule

In bijzondere gevallen mag het college van burgemeester en wethouders afwijken van bepalingen in de verordening of die bepalingen buiten toepassing laten.

De hardheidsclausule kan alleen in bepaalde, uitzonderlijke situaties een oplossing bieden. Het beroep op de hardheidsclausule kan alleen worden gedaan indien een bepaling onbillijke gevolgen heeft. Hierbij kan gedacht worden aan gevolgen die door de raad niet zijn voorzien of beoogd toen de Raad deze Verordening vaststelde.

Artikel 10. Citeertitel

De naam van deze verordening staat in dit artikel vermeld.

Artikel 11 Inwerkingtreding en einde

Artikel 11 regelt de ingangsdatum van de verordening met een terugwerkende kracht vanaf 6 mei 2025.