Verordening rechtspositie raads- en commissieleden Bergen (L) 2025

De raad van de gemeente Bergen,

Gelezen het voorstel van het presidium van 2 april 2025,

Gelet op artikel 97 van de Gemeentewet, het Rechtspositiebesluit decentrale politieke ambtsdragers en de Rechtspositieregeling decentrale politieke ambtsdragers;

besluit:

vast te stellen de Verordening rechtspositie raads- en commissieleden Bergen (L) 2025

Artikel 1. Definitiebepalingen

In deze verordening wordt verstaan onder:

• a. commissielid: (plaatsvervangend) lid van een commissie als bedoeld in de artikelen 82, 83 en 84 van de Gemeentewet dat niet tevens raadslid is of ambtenaar die als zodanig als lid van een commissie is aangewezen;

• b. griffier: de griffier, bedoeld in artikel 107 van de Gemeentewet;

• c. raadslid: lid van de gemeenteraad;

• d. fractie: raads- en commissieleden die tot één politieke groepering behoren zoals gedefinieerd in artikel 6 van het Reglement van orde voor de vergaderingen en andere werkzaamheden van de raad en raadscommissies van de gemeente Bergen (L) 2019;

• e. raadsperiode: de periode vanaf de installatie van de gemeenteraad na raadsverkiezingen tot het ontslag van deze raad na de volgende verkiezingen.

Artikel 2. Toelage vaste voorzitter commissie als bedoeld in artikel 82 van de gemeentewet

Een raadslid dat is aangewezen als voorzitter van respectievelijk de commissie samenleving, de commissie ruimte en economie, de commissie bestuur en financiën en de auditcommissie ontvangt een toelage van € 150,00 per maand.

Artikel 3. Reis- en verblijfkosten raads- en commissieleden

• 1. Voor reizen als bedoeld in artikel 3.1.7. van het Rechtspositiebesluit decentrale politieke ambtsdragers kan een raads- of commissielid aanspraak maken op:

  • a. de kosten voor het gebruik van openbaar vervoer;

  • b. bij gebruik van een eigen auto het maximumbedrag dat door een werkgever aan een werknemer per afgelegde kilometer onbelast kan worden verstrekt .

  alsmede de parkeer-, veer- en tolkosten.

• 3. Boetes en naheffingsaanslagen voor parkeren worden niet vergoed.

• 4. Als een raadslid of commissielid een functionele beperking heeft, kan voor reizen als bedoeld in het eerste lid, een voor de beperking geschikte vervoersvoorziening worden vergoed of ter beschikking gesteld.

• 5. De noodzakelijke en redelijkerwijs gemaakte werkelijke verblijfkosten die een raadslid of commissielid kwijt is in verband met reizen gemaakt voor de uitoefening van de functie i worden ten laste van de gemeente vergoed.

Artikel 4. Nadere regels niet-partijpolitiek georiënteerde scholing raads- en commissieleden

• 1. Een raads- of commissielid dat wil deelnemen aan niet-partijpolitiek georiënteerde scholing in verband met de vervulling van zijn functie als bedoeld in artikel 3.3.3 Rechtspositiebesluit decentrale politieke ambtsdragers, dient daartoe vooraf een gemotiveerde aanvraag in bij de griffier.

• 2. Deze aanvraag gaat vergezeld van stukken met inhoudelijke informatie en een kostenspecificatie.

• 3. De griffier beslist op de aanvraag op basis van de overlegde stukken, in geval van twijfel beslist het presidium.

• 4. Het totaal van de vergoeding voor scholing is wordt jaarlijks vastgelegd in de gemeentebegroting. Uit dit budget worden ook de kosten voor door de gemeente zelf georganiseerde trainingen en opleidingen voor raads- en commissieleden gedekt.

Artikel 5. Informatie- en communicatievoorzieningen

• 1. Een raads- of commissielid tekent een bruikleenovereenkomst wanneer hem ten laste van de gemeente voor de duur van de uitoefening van zijn functie informatie- en communicatievoorzieningen ter beschikking worden gesteld

• 2. Een raads- of commissielid levert na beëindiging van zijn functie de ter beschikking gestelde informatie- en communicatievoorzieningen in bij de gemeente. Overname van de informatie- en communicatievoorzieningen na schoning is mogelijk tegen vergoeding van de resterende waarde van de voorzieningen in het economisch verkeer.

Artikel 6. Aanwijzing als eindheffingsbestanddeel

• 1. Als eindheffingsbestanddeel als bedoeld in artikel 31, eerste lid, onderdeel f, van de Wet op de loonbelasting 1964 worden aangewezen de vergoedingen, tegemoetkomingen en verstrekkingen, genoemd in artikel 3.3.8 van het Rechtspositiebesluit decentrale politieke ambtsdragers.

• 2. Als eindheffingsbestanddeel als bedoeld in artikel 31, eerste lid, onderdeel f, van de Wet op de loonbelasting 1964 worden verder aangewezen de vergoedingen, tegemoetkomingen en verstrekkingen, genoemd in deze verordening, voor zover deze worden gerekend tot een vergoeding, tegemoetkoming of verstrekking als bedoeld in artikel 31a, tweede lid, onderdelen a tot en met h, van de Wet op de Loonbelasting 1964.

Artikel 7. Intrekking oude verordening

De Verordening rechtspositie raads- en commissieleden gemeente Bergen (L) 2019 wordt ingetrokken.

Artikel 8. Inwerkingtreding

Deze verordening treedt in werking op de dag volgende op die van de bekendmaking van dit besluit..

Bergen, 22 april 2025.

De griffier

I.C. van ‘t Hof

De voorzitter

M.H.D. Rauner

TOELICHTING

ALGEMEEN

Wettelijke regelingen

In de wet en nadere regelgeving zijn alle van belang zijnde onderwerpen geregeld betreffende de rechtspositie van gemeentelijke politieke ambtsdragers. In de Gemeentewet is aangegeven dat de nadere invulling van de rechtspositie van raads- en commissieleden alsmede de financiële voorzieningen moet worden geregeld bij of krachtens de wet (AMvB en ministeriële regeling). Deze nadere regeling is vastgelegd in het Rechtspositiebesluit decentrale politieke ambtsdragers. In de Rechtspositieregeling decentrale politieke ambtsdragers zijn de (onkosten)vergoedingen nader uitgewerkt.

Uitgangspunt

In deze verordening zijn alleen bepalingen opgenomen over de rechtspositie van raadsleden en leden van gemeentelijke commissies zover die niet dwingend geregeld zijn in hogere wet- en regelgeving. De grondslag hiervoor is te vinden in de Gemeentewet en het Rechtspositiebesluit decentrale politieke ambtsdragers en de Rechtspositieregeling decentrale politieke ambtsdragers. De laatste wijzigingen van het rechtspositiebesluit (Staatsblad 15 oktober 2018) zijn ingegaan op 9 januari 2025., In het rechtspositiebesluit voor decentrale politieke ambtsdragers is een aantal bepalingen imperatief in hogere wet- en regelgeving vastgelegd. Dit vanuit de overweging dat het bestuurlijk wenselijk is om de voorzieningen zoals vergoedingen, tegemoetkomingen en andere rechtspositionele aanspraken voor decentrale politieke ambtsdragers dwingendrechtelijk in hogere wet- en regelgeving vast te leggen om politieke discussies te voorkomen. Dit betekent dat er voor gemeenten minder ruimte is om lokaal bij verordening van wettelijke regelingen af te wijken. Dit geldt bijvoorbeeld voor het verstrekken van een toelage voor het treffen van voorzieningen voor arbeidsongeschiktheid, ouderdom en overlijden. Deze toelage was facultatief (en niet opgenomen in onze verordening) maar moet nu verplicht worden verstrekt aan raadsleden die de AOW-gerechtigde leeftijd nog niet hebben bereikt.

Deze verordening

Kijkend naar de Gemeentewet, het Rechtpositiebesluit decentrale ambtsdragers en de Rechtspositieregeling decentrale politieke ambtsdragers en de modelverordening van de VNG is er voor gekozen drie de volgende rechtspositionele zaken voor de raads- en commissieleden van de gemeente Bergen (L) vast te leggen: een toelage voor de voorzitters van de vaste commissies ex artikel 82 Gemeentewet, nadere bepalingen voor reis- en verblijfkosten buiteen voor niet-partijpolitiek georiënteerde scholing, regels voor het lenen van een device dat de gemeente verplicht beschikbaar moet stellen. Dit is gebeurd in deze verordening.

ARTIKELSGEWIJS

Artikel 2. Toelage vaste voorzitter als bedoeld in artikel 82 van de Gemeentewet

Volgens het Rechtpositiebesluit kan aan vaste voorzitters van commissies een maandelijkse toelage van maximaal € 153,33 per maand worden verleend. In de gemeente Bergen is deze toelage bepaald op € 150,00 per maand voor de vaste voorzitters van de commissies samenleving, ruimte en economie, bestuur en financiën en de auditcommissie, De auditcommissie vergadert weliswaar veel minder dan de andere drie commissies, maar dat zal in de toekomst veranderen. De voorzitter van deze commissie valt ook in als voorzitter bij andere commissie.

Artikel 3. Reis- en verblijfkosten raads- en commissieleden voor reizen buiten de gemeente

In deze bepaling is bij verordening geregeld dat raads- en commissieleden een vergoeding van de reis- en verblijfkosten kunnen krijgen. Daaronder kunnen ook de buitenlandse dienstreizen worden geschaard. De naar redelijkheid gemaakte reis- en verblijfkosten voor dienstreizen in het buitenland, die door of vanwege de gemeente zijn georganiseerd komen ook voor vergoeding in aanmerking. De vergoeding voor noodzakelijke en redelijkerwijs gemaakte verblijfkosten is niet nader ingevuld en is een lokale aangelegenheid per gemeente. Omdat in het Rechtspositiebesluit decentrale politieke ambtsdragers verder geen eigen vergoedingsregeling is opgenomen, is aansluiting gezocht bij de vergoedingsregelingen voor wethouders.

Artikel 4. Nadere regels niet-partijpolitiek georiënteerde scholing raads- en commissieleden

Voor raads- en commissieleden is expliciet bepaald dat de kosten voor niet-partijpolitiek georiënteerde functionele scholing, zoals deelname aan congressen en opleidingen, ten laste kunnen worden gebracht van de gemeente. Partijpolitieke scholing komt niet voor vergoeding door de gemeente in aanmerking. De inhoud van de scholing is bepalend of deze al dan niet partijpolitiek georiënteerd is. Wanneer scholing verzorgd wordt door een politieke partij betekent dat niet automatisch dat die scholing partijpolitiek georiënteerd is.

Om in aanmerking te komen voor vergoeding van de scholingskosten, moet gemotiveerd worden dat het gaat om functiegerichte scholing. Scholing is functiegericht als zij beoogt de voor de functie benodigde vakkennis en vaardigheden te verwerven dan wel actueel te houden. Scholing is partijpolitiek georiënteerd als zij geheel of gedeeltelijk tot doel heeft betrokkene op te leiden in het gedachtegoed van de desbetreffende partij.

De gemeente kan ook zelf dit soort scholing (laten) verzorgen. De kosten ervan komen ten laste van de gemeente.

Het beoordelen van en/of fiatteren van scholingsaanvragen is gemandateerd aan de griffier.

Artikel 5 Informatie- en communicatievoorzieningen

Het college van burgemeester en wethouders stelt ten laste van de gemeente aan een raadslid, wethouder of de burgemeester voor de duur van de uitoefening van zijn functie de noodzakelijke informatie- en communicatievoorzieningen ter beschikking.

Ook commissieleden kunnen aanspraak maken op ICT-middelen op grond van art. 3.4.4 Rechtspositiebesluit decentrale politieke ambtsdragers.

De gemeente verstrekt informatie- en communicatievoorzieningen in bruikleen aan de politieke ambtsdrager omdat dit noodzakelijk gereedschap is voor het vervullen van de politieke functie. Het fiscale noodzakelijkheidscriterium vereist dat dit digitale gereedschap bij aftreden of ontslag weer door de ambtsdrager wordt ingeleverd bij de gemeente. Dit geeft de gemeente ook de mogelijkheid om dit ICT-middel te schonen. Als het middel is geschoond, dan is het aan de gemeente of het dit desbetreffende ICT-middel wil hergebruiken. Als dat niet zo is, dan kan de gemeente ambtsdragers de mogelijkheid bieden het ICT-middel over te nemen. Dit overnemen is dus geen recht van de ambtsdrager maar het gevolg van een keuze van de gemeente. In dit geval is er bereidheid het ICT-middel af te stoten. In dat geval zorgt de gemeente ervoor dat het ICT-middel door of namens de gemeente is geschoond met speciale software (conform Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO)). Verder dient de politieke ambtsdrager voor het overnemen van het ICT-middel een vergoeding te betalen. Deze vergoeding dient gelijk te zijn aan de resterende waarde van het ICT-middel in het economisch verkeer.

Artikel 6. Aanwijzing als eindheffingsbestanddeel

In het kader van de werkkostenregeling op grond van artikel 31 Wet op de Loonbelasting 1964 is een aantal vergoedingen in het Rechtspositiebesluit decentrale politieke ambtsdragers en de verordening aangewezen als eindheffingsbestanddeel. De gemeente draagt in dat geval de loonbelasting, waardoor de vergoeding belastingvrij (netto) aan de politieke ambtsdrager kan worden overgemaakt. Anders worden deze door de Belastingdienst als loon gezien en moet hierover bij de politieke ambtsdragers loonbelasting worden ingehouden. In het kader van de werkkostenregeling kan in de financiële administratie worden aangegeven of een verstrekking of vergoeding onder de gerichte vrijstellingen, intermediaire kosten of onder de nihil-waarderingen valt.

Gemeenten mogen daarnaast een verstrekking of vergoeding in de vrije ruimte - tot 1,2% fiscale loonsom - onderbrengen zonder fiscale consequenties. Indien de grens van 1,2% wordt overschreden, zal de gemeente 80% eindheffing moeten betalen.

Bergen, 22 april 2025.

De griffier

I.C. van ‘t Hof

De voorzitter

M.H.D. Rauner