Subsidieregeling vergroten sociale en fysieke toegankelijkheid van Amsterdam

Het college van burgemeester en wethouders van Amsterdam,

gelet op

• artikel 149 van de Gemeentewet

• artikel 4:23, eerste lid van de Algemene wet bestuursrecht; en

• artikel 3, eerste lid van de Algemene Subsidieverordening Amsterdam 2023,

besluit de volgende regeling vast te stellen:

Subsidieregeling vergroten sociale en fysieke toegankelijkheid van Amsterdam

Artikel 1 Definities

In deze subsidieregeling wordt verstaan onder:

• a. ASA: Algemene subsidieverordening Amsterdam 2023;

• b. beperking: een lichamelijke, verstandelijke of zintuigelijke beperking, mensen met een chronische ziekte en/of mensen met een psychische aandoening of die neurodivers zijn;

• c. college: het college van burgemeester en wethouders van Amsterdam;

• d. digitale toegankelijkheid: elektronische informatie, websites en softwareapplicaties en diensten zijn toegankelijk als personen met een functiebeperking ze even effectief kunnen gebruiken als personen zonder functiebeperking;

• e. fysieke toegankelijkheid: een gebouw is toegankelijk als mensen met een beperking zonder hulp van anderen het gebouw kunnen bereiken vanuit de openbare ruimte, toegang hebben tot het gebouw en tevens alle voorzieningen in het gebouw kunnen gebruiken;

• f. ITS: het Internationaal Toegankelijkheidsymbool is een landelijk keurmerk voor de toegankelijkheid van gebouwen;

• g. sociale toegankelijkheid: mensen met een beperking ervaren geen drempel bij deelname aan activiteiten en mensen met een beperking worden sociaal geaccepteerd.

Artikel 2 Toepasselijkheid Algemene Subsidieverordening Amsterdam 2023

De Algemene Subsidieverordening Amsterdam 2023 is van toepassing, tenzij daarvan in deze regeling uitdrukkelijk wordt afgeweken.

Artikel 3 Doel subsidieregeling

Het doel van deze subsidieregeling is om Amsterdam sociaal en fysiek toegankelijker te maken voor mensen met een beperking door activiteiten te subsidiëren die een of meer knelpunten verhelpen.

Artikel 4 Subsidiabele activiteiten

Het college kan één keer per boekjaar een eenmalige subsidie verlenen aan een rechtspersoon ten behoeve van éen van de volgende activiteiten:

• a. het treffen van bouwkundige aanpassingen aan gebouwen met een publieksfunctie of aanpassingen in de algemene ruimten van woongebouwen die bijdragen aan het vergroten van de toegankelijkheid van het gebouw voor mensen met een beperking;

• b. activiteiten die direct verband houden met het vergroten van de sociale toegankelijkheid voor mensen met een beperking;

• c. activiteiten die verband houden met het vergroten van de digitale toegankelijkheid voor mensen met een beperking.

Artikel 5 Subsidieplafond

• 1. Het college stelt voor de activiteiten die volgens deze subsidieregeling voor subsidie in aanmerking komen jaarlijks het subsidieplafond vast.

• 2. Het college kan tot maximaal € 25.000,- subsidie verlenen per aanvraag, per boekjaar.

• 3. De subsidie bedraagt 100% van de totale kosten tot een maximum van € 25.000,- per aanvraag.

• 4. De subsidieaanvragen worden, wanneer zij compleet zijn, behandeld in volgorde van binnenkomst.

Artikel 6 De aanvrager

• 1. De subsidie kan uitsluitend worden aangevraagd door een rechtspers0on.

• 2. In aanvulling op het eerste lid geldt dat de eigenaar of de huurder met toestemming van de eigenaar van een gebouw subsidie kan aanvragen voor bouwkundige aanpassingen aan dat gebouw met een publieksfunctie of in de algemene ruimte van het woongebouw.

Artikel 7 Bij de subsidieaanvraag in te dienen gegevens

In aanvulling op artikel 6, tweede lid, van de ASA 2023 worden bij de subsidieaanvraag de volgende gegevens en stukken overgelegd:

• a. stukken betreffende eventueel aangevraagde en toegekende financiële tegemoetkoming ten behoeve van de activiteit;

• b. een omgevingsvergunning, voor zover het een activiteit betreft waarvoor deze vergunning noodzakelijk is;

• c. de termijn waarbinnen met de activiteit wordt aangevangen en binnen welke termijn de activiteit zal zijn afgerond;

• d. een bouwtekening van de oorspronkelijke situatie en een bouwtekening met de beoogde aanpassing, waaruit blijkt dat voldaan wordt aan ITS-normen, gelijkwaardige of hogere normen voor fysieke toegankelijkheid;

• e. gegevens waaruit blijkt dat de aanvrager overleg heeft gehad met de doelgroep of vertegenwoordiging van de doelgroep en de doelgroep de activiteit waarvoor subsidie wordt aangevraagd ondersteunt;

• f. indien van toepassing: toestemming eigenaar gebouw.

Artikel 8 Weigeringsgronden

In aanvulling op artikel 8, tweede lid, van de ASA 2023 weigert het college geheel of gedeeltelijk subsidie te verlenen als:

• a. de activiteit niet bijdraagt aan het vergroten van de fysieke, sociale of digitale toegankelijkheid voor mensen met een beperking;

• b. voor zover vereist, voor het project of voorziening geen (omgevings)vergunning is of zal worden verleend;

• c. reeds een begin is gemaakt met de activiteiten of de activiteit reeds is uitgevoerd zonder schriftelijke toestemming van het college;

• d. op grond van een andere regeling een bijdrage voor dezelfde subsidiabele activiteiten kan worden gevraagd;

• e. de subsidie wordt aangewend voor het plegen van regulier onderhoud of wanneer de verbetering het gevolg is van achterstallig onderhoud;

• f. de subsidie wordt aangewend voor het vergroten van de brandveiligheid van een gebouw of wanneer de verbetering het gevolg is van het niet voldoen aan de geldende normen voor brandveiligheid;

• g. na uitvoering van de activiteit de website of mobiele applicaties niet voldoen aan de standaard EN301549;

• h. na uitvoering van de activiteit de aanpassingen niet voldoen aan de ITS;

Artikel 9 Nadere verplichtingen

Naast de verplichtingen op grond van artikel 9 en 10 van de ASA 2023, kan aan de subsidie de verplichting worden verbonden dat:

• a. binnen een door het college bepaalde termijn wordt begonnen met de uitvoering van bouwkundige werkzaamheden;

• b. werkzaamheden worden uitgevoerd door een erkend aannemersbedrijf;

• c. de voorziening tenminste 10 jaren mede ten doel staat van mensen met een beperking;

• d. subsidieontvanger is verplicht om mee te werken aan alle communicatie-uitingen van de gemeente Amsterdam;

• e. subsidieontvanger is verplicht bij bouwkundige aanpassingen mee te werken aan ITS-toetsingen of keuringen die gelijkwaardig of hoger aan ITS zijn.

• f. subsidieontvanger is verplicht bij aanpassingen van apps en websites verplicht mee te werken aan toetsing van de digitale toegankelijkheid en begrijpelijkheid van teksten conform WCGA 2.0. of gelijkwaardige keuringen.

Artikel 10 Verantwoording

In aanvulling op artikel 16 van de ASA 2023, moet de subsidieontvanger de volgende gegevens overleggen:

• a. stuk waaruit blijkt dat de bouw gereed is gemeld en bouwtoezicht akkoord is met de bouw in het geval er een omgevingsvergunning is verleend.

• b. een financieel verslag met dezelfde opbouw als voor de aanvraagverlening ingediende begroting.

• c. Indien van toepassing een foto om aan te tonen dat de activiteiten overeenkomstig de verlening zijn uitgevoerd.

Artikel 11 Inwerkingtreding

De Subsidieregeling Vergroten sociale en fysieke toegankelijkheid van Amsterdam treedt in werking op 1 januari 2025 en vervalt op 31 december 2026.

Artikel 12 Citeertitel

Deze regeling wordt aangehaald als: Subsidieregeling vergroten sociale en fysieke toegankelijkheid van Amsterdam.

Aldus vastgesteld in de vergadering van 12 november 2024

De burgemeester

Femke Halsema

De gemeentesecretaris

Peter Teesink

Toelichting bij de subsidieregeling

Algemene toelichting:

Amsterdam heeft een brede opgave om op geleidelijke wijze de toegankelijkheid van de stad te verbeteren voor bewoners en bezoekers met beperkingen, zodat iedereen in de stad mee kan doen. Het uitgangspunt van het college van B&W is dat deze inzet zoveel mogelijk vanuit de reguliere werkzaamheden en binnen de eigen begroting wordt gerealiseerd. Bijvoorbeeld door bij een geplande verbouwing van gebouwen van de gemeente of bij de herinrichting van de openbare ruimte de toegankelijkheid te verbeteren en ook door zoveel mogelijk inclusief te ontwerpen.

In Amsterdam wonen veel mensen met een lichamelijke, verstandelijke of zintuigelijke beperking, mensen met een chronische ziekte en/of mensen met een psychische aandoening of die neurodivers zijn. Veel ouderen krijgen met het toenemen van de leeftijd ook te maken met verschillende chronische ziektes en/of langdurige beperkingen. Mensen met diverse beperkingen bereiken ook steeds hogere leeftijden. De groep ouderen met verschillende beperkingen wordt hierdoor steeds groter. Mensen met beperkingen, zowel jog als oud, hebben de rechten die verankerd zijn in het Verdrag inzake de rechten van personen met een handicap (VN-verdrag handicap).

VN-verdrag handicap

In 2016 is het VN-verdrag in zake de rechten van personen met een handicap in werking getreden, dit verdrag wordt kortweg ook wel VN-verdrag handicap genoemd. Het VN-verdrag handicap heeft tot doel de positie van mensen met een beperking te versterken. Ook ouderen met langdurige ziekten en beperkingen vallen onder het VN-verdrag Handicap. Het gaat om zeer diverse mensenrechten zoals het recht op onderwijs, arbeid en deelname aan het cultureel leven. Het doel van het VN-verdrag handicap is het realiseren van een inclusieve samenleving. De overheid heeft een belangrijke taak in het realiseren van deze doelstelling. Deze subsidieregeling levert daaraan een bijdrage. Een belangrijk uitgangspunt van het VN-verdrag Handicap is dat er overleg gevoerd wordt met mensen met een beperking en hun representatieve organisaties over de ontwikkeling van wetgeving, het beleid en andere besluitvormingsprocessen rond zaken die betrekking hebben op mensen met een beperking.

Artikelsgewijze toelichting:

Artikel 1 Begripsomschrijvingen

In het eerste artikel zijn een aantal definities opgenomen.

Ad. c. Voor een eenvoudige uitleg van de eisen aan digitale toegankelijkheid zie Praktische toegankelijkheidstips | Digitoegankelijk ]

Ad f. zie voor een toelichting van de integrale toegankelijkheid standaard; https://www.pbtconsult.nl/itstandaard/213/56/

Momenteel is de Nederlands Normalisatie Instituut (NEN) in voorbereiding om de landelijke NEN-norm 9120 voor de toegankelijkheid en bruikbaarheid van gebouwen te laten vaststellen. De landelijke NEN-normering 9120 zal naar verwachting begin 2o25 gepubliceerd worden. Subsidieaanvragers kunnen na publicatie ook de NEN norm 9120 hanteren voor het vergroten van de fysieke toegankelijkheid van gebouwen aangezien die normering gelijkwaardig of hoger is aan de integrale toegankelijkheid standaard (ITS).

Artikel 2 Toepasselijkheid Algemene Subsidieverordening Amsterdam 2023

De Algemene Subsidieverordening Amsterdam 2023 is van toepassing op deze regeling.

Artikel 3 Doel van de subsidieregeling

In de gemeente Amsterdam heeft ongeveer 1 op de 6 mensen een zichtbare of niet zichtbare beperking.

De gemeente vindt het belangrijk dat iedereen, met en zonder beperking gebruik kan maken van de voorzieningen in de stad, toegang hebben tot gebouwen en deel kunnen nemen aan activiteiten. Het toegankelijker maken van de stad is een proces dat tijd nodig heeft en waar stap voor stap aan gewerkt wordt. Amsterdam is vanaf juni 2018 deelnemer aan het landelijke VNG-Koplopersprogramma “Iedereen doet mee”. Door zich aan dit project te verbinden heeft Amsterdam de ambitie uitgesproken om te werken aan een inclusieve (en toegankelijke) gemeente. Deze subsidieregeling zal bijdragen aan deze doelstelling.

Door het invoeren van de subsidieregeling vergroten sociale en fysieke toegankelijkheid van Amsterdam draagt de gemeente ook bij aan de doelstellingen in het Programma Ouderen in Amsterdam waarin het college wil zorgen dat Amsterdam een stad is voor iedereen, en zeker ook voor het toenemend aantal oudere Amsterdammers en Weespers.

Artikel 4 Subsidiabele activiteiten

Dit artikel bepaalt welk activiteiten subsidiabel zijn. De kosten betreffen incidentele activiteiten en kosten voor eenmalige fysieke aanpassingen aan een gebouw, of de aanpassingen voor het verbeteren van de digitale toegankelijkheid van een website of app, of sociale activiteiten, die niet gedekt zijn in de reguliere begroting van de aanvrager.

Ad 4.a. De aanvrager moet eigenaar of huurder zijn van het gebouw waar subsidie voor wordt aangevraagd. Huurders kunnen alleen subsidie aanvragen voor fysieke aanpassingen als zij daarvoor toestemming hebben van de eigenaar. Subsidieaanvragen kunnen ingediend worden voor gebouwen die een publieksfunctie hebben, zoals bijvoorbeeld;

• Een bijeenkomstgebouw, bijvoorbeeld een theater of evenementenhal;

• Een horecagebouw, bijvoorbeeld een café, hotel of restaurant;

• Een winkelgebouw, bijvoorbeeld een kiosk, winkel of warenhuis;

Bij wooncomplexen gaat om het bezoekbaar maken van het wooncomplex en om aanpassingen voor het verbeteren van de toegankelijkheid van de algemene ruimten van een (woon)gebouw en niet om het toegankelijk en bereikbaar maken van de woningen van individuele bewoners.

Voor aanpassingen om de eigen woning bereikbaar, toegankelijk en bruikbaar te maken kunnen Amsterdammers in aanmerking komen voor een individuele Wmo-voorziening.

Aanpassingen die te maken hebben met het vergroten van de brandveiligheid of het verbeteren van de duurzaamheid van een gebouw kunnen niet via deze subsidie aangevraagd worden.

Het onderhoud en vervanging van fysieke aanpassingen op de toekenning is geheel voor rekening van de aanvrager.

Artikel 5 Subsidieplafond

Het college stelt elk jaar opnieuw een subsidieplafond vast. De subsidie aanvragen worden behandeld op volgorde van binnenkomst. Deze volgorde wordt bepaald op basis van de datum dat de subsidieaanvraag compleet is ingediend.

Artikel 7 Bij de subsidieaanvraag in te dienen gegevens

Dit artikel bepaalt dat alle, naast de in de ASA 2023 genoemde gegevens en stukken, de aanvraag tevens stukken moet bevatten van eventuele aangevraagde subsidies of andere vormen van financiële bijdragen waarop de aanvrager aanspraak heeft gemaakt voor de uitvoering van de activiteit. Bij bouwkundige activiteiten dient de aanvrager tevens aan te geven wanneer met de bouwkundige werkzaamheden zal worden aangevangen en wanneer deze zullen zijn afgerond. Indien voor bouwkundige activiteiten een omgevingsvergunning noodzakelijk is, dan dient ook deze te worden overlegd bij de aanvraag.

Artikel 8 Weigeringsgronden

De activiteiten moeten steeds doelmatig zijn. Dit betekent dat de activiteiten de doelen moeten dienen, zoals aangegeven in bijvoorbeeld het VN-verdrag Handicap.

Geen subsidie wordt verstrekt voor voorzieningen of activiteiten die, naar oordeel van het college, de toegankelijkheid voor mensen met een beperking, slechts in beperkte mate of voor een te beperkte periode bevorderen. Voorts wordt geen subsidie verstrekt die de doelmatigheid te boven gaat, bijvoorbeeld omdat het gaat om niet noodzakelijke (in verhouding dure) bouwkundige aanpassingen.

Artikel 9 Nadere verplichtingen

Het college kan aan de subsidie de verplichting verbinden dat, waar het een bouwkundige aanpassing betreft, met de bouwkundige activiteiten waarvoor de subsidie is aangevraagd binnen een door het college te bepalen termijn wordt aangevangen. Het uitgangspunt bij het realiseren van fysieke aanpassingen is de integrale toegankelijkheid standaard (ITS). Daarnaast kan het college als verplichting opnemen dat de bouwkundige werkzaamheden worden getoetst aan de geldende IT-standaarden.

Vanaf definitieve publicatie van de NEN norm 9120 voor de toegankelijkheid en bruikbaarheid van gebouwen kan de NEN-norm 9120 als uitgangspunt dienen, aangezien deze gelijkwaardig of hoger is dan de integrale toegankelijkheid standaard.

Om te voorkomen dat bouwkundige aanpassingen binnen een afzienbare termijn niet meer het doel dienen waarvoor de subsidie is verleend, kan het college een termijn verbinden aan het subsidiebesluit. Dat betekent dat bijvoorbeeld een subsidie wordt verleend om een gebouw geschikt wordt gemaakt voor een bepaalde doelgroep, dit gebouw niet binnen 10 jaar niet meer kan worden gebruikt door de doelgroepen.

Artikel 11 Inwerkingtreding

De subsidieregeling vergroten sociale en fysieke toegankelijkheid van Amsterdam treedt in werking na publicatie in het Gemeenteblad op 1 januari 2025 en vervalt op 31 december 2026.