Hoe richt ik een politieke partij op voor de gemeenteraadsverkiezingen?

Registreren politieke partij

Om onder een bepaalde (partij)naam aan de gemeenteraadsverkiezingen te kunnen meedoen, moet u uw partij laten registeren. U kunt uw politieke partij laten registreren bij het centrale stembureau van de gemeente Bloemendaal. Voor de gemeenteraadsverkiezingen van 2022 moet de registratie plaatsvinden voor 20 december 2021.

Kosten registratie politieke partij

Registratie kost € 112,50 bij verkiezingen voor de gemeenteraad. Te betalen aan de gemeente Bloemendaal.

Vereniging met rechtsbevoegdheid

Voor registratie van een politieke partij is nodig dat de partij een vereniging is met volledige rechtsbevoegdheid. Dat betekent dat u:

Eerst een notariële akte moet laten opstellen waarin u de officiële oprichting vastlegt. In deze akte worden ook de statuten van de partij opgenomen.

Daarna moet u uw partij inschrijven in het Handelsregister van de Kamer van Koophandel (KvK).

Blanco lijst

U kunt ook met een blanco lijst aan de verkiezingen deelnemen. In dat geval is registratie van een partijnaam niet nodig. Er staat dan op het stembiljet geen (partij)naam boven de kandidatenlijst, maar alleen een nummer.

Kandidaatstelling

De kandidaatstelling voor de gemeenteraadsverkiezing van 2022 vindt plaats op 31 januari 2022.

Stukken kandidaatstelling

Bij het inleveren van een kandidatenlijst moeten naast de kandidatenlijst (Model H 1) verschillende stukken worden ingeleverd. Politieke partijen machtigen een kiezer om de kandidatenlijst namens de partij in te leveren.

a) Instemmingsverklaring

Van elke kandidaat op de lijst moet een verklaring van instemming met de kandidaatstelling worden overgelegd. Zie Kieswet art. H 9 en model H 9. Een kandidaat die buiten het Europese deel van Nederland woont, moet op de instemmingsverklaring een gemachtigde binnen het Europese deel van Nederland aanwijzen.

b) Kopie legitimatiebewijs

Van kandidaten die nog geen zitting hebben in de gemeenteraad moet een kopie van een geldig legitimatiebewijs worden overgelegd. Onder een geldig legitimatiebewijs wordt verstaan: geldig paspoort, geldig rijbewijs of geldige identiteitskaart (een document als bedoeld in art. 1 Wet op Identificatieplicht). Let op: bij het nieuwe model paspoort, rijbewijs en identiteitskaart staat het BSN of sofinummer op de achterzijde, dus moet ook de achterzijde van het legitimatiebewijs gekopieerd worden.

c) Verklaringen van voorgenomen vestiging

Van kandidaten op de lijst die niet in de gemeente wonen, moet een verklaring worden overgelegd waaruit blijkt dat zij van plan zijn om zich in geval van benoeming in de gemeente Bloemendaal te vestigen.

d) Machtiging tot plaatsen van aanduiding boven lijst

Om een geregistreerde aanduiding van de partij boven de kandidatenlijst te kunnen plaatsen, moet bij de lijst een verklaring van de (plaatsvervangend) gemachtigde van de partij worden gevoegd, waarin deze de inleveraar machtigt om dit te doen (Model H 3-1). Zie Kieswet art. H 3.

e) Ondersteuningsverklaringen

Partijen die voor het eerst deelnemen aan gemeenteraadverkiezingen of bij de vorige verkiezing geen zetel hebben behaald, moeten voldoende ondersteuningsverklaringen voor de kandidaatstelling inleveren (Model H 4).

f) Aantal ondersteuningsverklaringen

Het minimaal noodzakelijke aantal ondersteuningsverklaringen voor een partij hangt samen met de omvang van een gemeenteraad:

gemeenteraad met ten minste 19 zetels: 20 ondersteuningsverklaringen

g) Bewijs betaling waarborgsom

Partijen die voor het eerst deelnemen aan gemeenteraadverkiezingen of bij de vorige verkiezing geen zetel hebben behaald, moeten een waarborgsom voor de kandidaatstelling betalen.

h) Samenvoeging aanduidingen

Als 2 of meer partijen samen een lijst inleveren, kunnen zij kiezen voor een samenvoeging van aanduidingen of afkortingen daarvan boven de lijst. In dat geval moeten bij de lijst verklaringen worden gevoegd van de (plaatsvervangend) gemachtigden van de desbetreffende politieke partijen, waarin de inleveraar wordt gemachtigd dit te doen (model H 3-2). Zie Kieswet art. H 5.

Voorinlevering kandidatenlijsten

Vóór de dag van kandidaatstelling

Politieke partijen kunnen hun kandidatenlijst en de bijbehorende stukken vóór de dag van kandidaatstelling laten controleren door het centraal stembureau van de gemeente. Dit wordt voorinlevering genoemd. Ook als bij deze voorinlevering blijkt dat alle stukken in orde zijn, moeten partijen de stukken alsnog op de dag van kandidaatstelling inleveren.

De voorinlevering kan plaatsvinden in de periode 25 januari 2022 tot en met 28 januari 2022. Het is wel noodzakelijk om van te voren een tijdsstip te reserveren omdat anders de wachttijden kunnen oplopen. Het inleveren moet plaatsvinden bij team Burgerzaken

Inleveren kandidatenlijsten

Dag van kandidaatstelling. Maandag 31 januari 2022.

Op de dag van kandidaatstelling moeten politieke partijen hun kandidatenlijst inleveren bij het centraal stembureau van de gemeente. Stukken die partijen ook moeten inleveren zijn (voor zover van toepassing): instemmingsverklaringen en kopieën identiteitsbewijzen van kandidaten, ondersteuningsverklaringen, een bewijs betaling waarborgsom, verklaringen van voorgenomen vestiging, en een machtiging van de partij aan de indiener van de lijst om de naam van de partij boven de lijst te zetten. Het inleveren van de kandidatenlijsten moet tussen 09.00 en 17.00 uur gebeuren.

Onderzoek kandidatenlijsten

Eén dag na de dag van kandidaatstelling

Het centraal stembureau van de gemeente controleert één dag na de dag van kandidaatstelling in een besloten zitting om 16.00 uur de geldigheid van de kandidatenlijsten, de daarop voorkomende kandidaten en de naam van de partijen boven de lijst. Als blijkt dat er bijvoorbeeld stukken ontbreken, dan wordt een partij (inleveraar) hierover geïnformeerd. Partijen kunnen dergelijke ‘herstelbare verzuimen’ binnen twee dagen in orde maken.

Ter inzagelegging kandidatenlijsten

Na onderzoek ingeleverde lijsten

Direct na het onderzoek van de ingeleverde kandidatenlijsten, legt het centraal stembureau van de gemeente de lijsten en eventuele ondersteuningsverklaringen ter inzage, tot een dag nadat de lijsten definitief zijn geworden. Op deze lijsten staan ook geboortedata van kandidaten. Ook het proces-verbaal (papieren verslag) van de besloten zitting wordt ter inzage gelegd. Na de terinzagelegging worden de ingeleverde kandidatenlijsten en, indien van toepassing, ondersteuningsverklaringen vernietigd. Hiermee wordt voorkomen dat in de toekomst nog persoonlijke gegevens die op de originele kandidatenlijsten en ondersteuningsverklaringen stonden, achterhaald kunnen worden.

Bekendmaking geldigheid kandidatenlijsten

Vier dagen na de dag van kandidaatstelling

Vier dagen na de dag van kandidaatstelling, voor de gemeenteraadsverkiezingen van maart 2022 is dat vrijdag 4 februari 2022, beslist het centraal stembureau van de gemeente in een openbare zitting om 10.00 uur over de geldigheid van de kandidatenlijsten. Ook worden in deze zitting de lijsten genummerd. Het proces-verbaal van deze zitting legt het centraal stembureau ter inzage tot het moment dat de kandidatenlijsten definitief zijn.

Mogelijkheid om in beroep te gaan

Tot vier dagen na bekendmaking geldigheid kandidatenlijsten

Kiezers en andere belanghebbenden kunnen in beroep gaan bij de Raad van State tegen beslissingen van het centraal stembureau over de geldigheid van de kandidatenlijsten. Er is geen beroep mogelijk tegen beslissingen over de nummering van de kandidatenlijsten. De Raad van State doet maximaal zes dagen later uitspraak.

Definitieve vaststelling kandidatenlijsten

Na eventuele beroepszaken

De kandidatenlijsten zijn definitief als er niet binnen vier dagen beroep is ingesteld bij de Raad van State, of als deze uitspraak heeft gedaan in eventuele beroepszaken. Op deze definitieve lijsten staan geen geboortedata van kandidaten meer. Vervolgens vernietigt het centraal stembureau de ingeleverde kandidatenlijsten en ondersteuningsverklaringen.

Iedereen kan een politieke partij beginnen om aan de gemeenteraadsverkiezing mee te doen. Hiervoor hoeft u niet de Nederlandse nationaliteit te hebben en is er geen leeftijdsgrens.