Gemeenteblad van 's-Gravenhage

Datum publicatieOrganisatieJaargang en nummerRubriek
's-GravenhageGemeenteblad 2017, 170455Overige besluiten van algemene strekking



Vrijgave voor inspraak voorlopig ontwerp herinrichting Frederik Hendriklaan, Aert van der Goesstraat en Willem de Zwijgerlaan 

 

Het College van Burgemeester en Wethouders van Den Haag

 

Overwegende dat:

  • -

    de verkeerveiligheid van de Frederik Hendriklaan, Aert van de Goesstraat met name ter plaatse van de kruising met de Willem de Zwijgerlaan moet worden verbeterd;

  • -

    er veel zienswijzen vanuit de omgeving zijn ingediend op het in 2015 door het college vrijgegeven ontwerp, met name met betrekking tot de verkeerskundige oplossing van een rotonde op de kruising met de Willem de Zwijgerlaan;

  • -

    het kwaliteitsniveau van de openbare ruimte in de winkelstraten achterblijft bij de gemeentelijke normen;

  • -

    de riolering in het gebied aan vervanging toe is;

  • -

    een integraal ontwerp voor het gebied Frederik Hendriklaan/Willem de Zwijgerlaan/Aert van de Goesstraat kansen biedt voor het optimaal verbeteren van de verkeersveiligheid, het geven van de noodzakelijke kwaliteitsimpuls in de openbare inrichting en aan de ruimtelijke uitstraling en de leefbaarheid van het gebied waarvoor draagvlak te verkrijgen is in de omgeving (bewoners en ondernemers);

  • -

    slimme combinaties van werkzaamheden en planningen in de openbare ruimte (o.a. riolering, groot onderhoud, verkeer en economie) leiden tot grotere efficiency, kostenbesparingen en een grotere kwaliteitsimpuls;

  • -

    hiermee de openbare ruimte in een keer kan worden aangepakt, waardoor overlast voor omwonenden en ondernemers zoveel mogelijk beperkt blijft en hierdoor ook een groter gebied kan worden aangepakt.

     

besluit:

  • I.

    het bijgevoegde voorlopig ontwerp herinrichting winkelstraten Frederik Hendriklaan/Willem de Zwijgerlaan/Aert van der Goesstraat voor inspraak vrij te geven. Belanghebbenden gedurende zes weken na publicatie van dit besluit tot vrijgave voor inspraak de mogelijkheid te geven om hun zienswijzen kenbaar te maken op het bij dit besluit gevoegde voorlopig ontwerp;

     

  • II.

    in te stemmen met het voorbereiden van het besluit om de algemene terrasverordening voor de winkelstraten te verbijzonderen, zodat deze aansluit op de uitgangspunten van het voorlopig ontwerp van de herinrichting Frederik Hendriklaan, Aert van der Goesstraat en Willem de Zwijgerlaan;

     

  • III.

    in te stemmen met de extra structurele onderhoudskosten ad € 11.300,- vanaf 2020 gedekt uit de beschikbare middelen op het product 210.2.01 Onderhoud Straten wegen en pleinen;

     

  • IV.

    dat dit besluit wordt gepubliceerd in het gemeenteblad van week 39 van 2017 en met ingang van 26 september 2017, inclusief toelichting en bijlagen, terug te vinden zal zijn op de site www.denhaag.nl/bestuurlijkestukken.

     

Den Haag, 26 september 2017

 

Het college van burgemeester en wethouders,

de secretaris, Annet Bertram

 

de locoburgemeester , Saskia Bruines

 

 

Voorlopig ontwerp herinrichting Frederik Hendriklaan, Willem de Zwijgerlaan en Aert van der Goesstraat

Plantoelichting

1. Inleiding en achtergrond

1.1. Aanleiding herinrichting

In 2015 heeft het college van B&W het ontwerp voor de herinrichting van de Willem de Zwijgerlaan vrijgegeven voor inspraak. Om de verkeersveiligheid te bevorderen is voorgesteld een rotonde aan te leggen op het kruispunt met de Frederik Hendriklaan, het parkeren in langsparkeervakken te ordenen en uitritconstructies op zijstraten te realiseren. Op het ontwerp van de Willem de Zwijgerlaan zijn 52 zienswijzen ingediend. De bewonersvereniging Statenkwartier heeft aangegeven dat alles afwegende zij de rotonde graag gerealiseerd zien. Er resteren voor het kruispunt met de Frederik Hendriklaan echter een aantal negatieve zienswijzen, waarbij die van de Bedrijven Investeringszone (BIZ) Frederik Hendriklaan het meest in het oog springt. Aangevoerd is dat de aanleg van de rotonde grote gevolgen heeft voor de gebruiksruimte voor andere modaliteiten; met name de ruimte voor voetgangers en dat het winkelgebied hiermee in twee delen uiteen valt. In de QuickScan openbare ruimte uit 2013, komt naar voren dat de Frederik Hendriklaan een afwijking heeft ten opzichte van het te verwachte niveau dat bij residentiekwaliteit mag worden verwacht. Tegelijkertijd is geconstateerd dat in het kader van de vervanging van de riolering op korte termijn (uiterlijk 2020) de gehele Frederik Hendriklaan en de Willem de Zwijgerlaan van ‘gevel tot gevel’ zal moeten gaan en dat hiermee de gelegenheid ontstaat om te komen tot een integraal ontwerp voor het winkelgebied inclusief de Willem de Zwijgerlaan.

Op grond van het bovenstaande is besloten om in samenwerking met de BIZ’en van de Frederik Hedriklaan en de Aert van der Goesstraat, de ondernemers van de Willem de Zwijgerlaan, de bewonersvereniging Statenkwartier en de vastgoedeigenaren in het gebied een Schetsontwerp (SO) en Voorlopig ontwerp (VO) op te stellen. Onderdeel hiervan vormt een integrale visie op het grotere samenhangende gebied van de Frederik Hendriklaan, Aert van der Goesstraat en de Willem de Zwijgerlaan. Hierin vormen de verkeersveiligheid voor het gehele winkel en woongebied, inclusief de kruising Frederik Hendriklaan – Willem de Zwijgerlaan, een belangrijk onderdeel (met aandacht voor fietsers, snelheid, (dubbel)parkeren, laden en lossen e.d.). Het ontwerp moet eveneens bijdragen aan een betere inrichting en samenhangende uitstraling van dit voor Den Haag belangrijke winkelgebied, waarbij ook aandacht wordt gegeven aan mogelijkheden voor ORAC’s, straatmeubilair, de kiosken en het groen. Deze integrale aanpak biedt daarnaast de mogelijkheid om het riool in zowel de Willem de Zwijgerlaan als de Frederik Hendriklaan te vervangen, zodat het winkelgebied maar één keer op de schop gaat en de overlast voor de omgeving beperkt blijft. In dit project staat het werk-met-werk principe centraal. De opgestelde integrale visie voor het plangebied en het SO/VO zijn uitvoerig besproken met de klankbordgroepleden en toegelicht aan de belanghebbenden in een open inloopavond.

1.2. Uitgangspositie

1.2.1. Plangebied

Het plangebied kan worden verdeeld in 7 verschillende segmenten (zie onderstaande figuur):

  • 1.

    Willem de Zwijgerlaan (Kranenburgweg-Van Boetzelaerlaan)

  • 2.

    Willem de Zwijgerlaan (Van Boetzelaerlaan-Frederik Hendriklaan)

  • 3.

    Willem de Zwijgerlaan (Frederik Hendriklaan-Statenlaan)

  • 4.

    Aert van der Goesstraat en Frederik Hendrikplein (Cornelis de Wittlaan-Boreelstraat)

  • 5.

    Frederik Hendriklaan (Boreelstraat-Willem de Zwijgerlaan)

  • 6.

    Frederik Hendriklaan (Willem de Zwijgerlaan-Statenlaan)

  • 7.

    Frederik Hendriklaan (Statenlaan-Prins Mauritslaan)

     

    1.2.2. Context

Stedenbouwkundige context

Het historische beeld van het Statenkwartier bestaat uit een unieke waaierstructuur van stadsarchitect Lindo, met groene oases en een duidelijke hartlijn. Deze mate van sequentie wordt als een belangrijke kwaliteit gezien. Het gebied is gelegen tussen binnenstad en zee. Het is een op zichzelf staand winkelgebied met een eigen herkenbare sfeer als kloppend hart van het Statenkwartier. Verder kenmerkt het lokale karakter van het plangebied zich door:

  • -

    de verschillen in opzet van de Frederik Hendriklaan, Aert van der Goesstraat en de Willem de Zwijgerlaan,

  • -

    beide lijnen vormen een samenhangend geheel,

  • -

    in de Frederik Hendriklaan zijn herkenbare segmenten die door knikken zijn verbonden met groene knopen en fraaie accenten,

  • -

    representatieve hoeken.

Binnen het plangebied bestaat de opbouw van de bouwblokken uit een repetitie van twee á drie panden. Dit is duidelijk anders langs de Statenlaan, waar er een divers gevelbeeld per pand heerst. De opbouw van het gevelbeeld in het plangebied is divers, van baksteen, rijk gedetailleerd en met natuurstenen details. Historisch gezien waren de panden gebouwd als woonhuizen met een samenhangend gevelbeeld en stonden zij met de voeten op de grond. In de huidige situatie geldt dat er voor het winkelgebied geen relatie meer is met de beneden- en bovenverdiepingen door de commerciële plint. Ook is er, door de laaghangende reclameborden, geen relatie tussen binnen en buiten. Doordat deze reclame-uitingen de overgang van privé naar publiek domineren, zorgt dit voor een beeld waarbij de gevels los van de grond staan. Een verbetering van het straatbeeld ligt er in de eerste instantie door de winkelpuien aan te laten passen bij het beeld van een historische winkelstraat, de opbouw van de 19e-eeuwse bouwblokken te respecteren en daar waar mogelijk ook de uitstraling van de panden verbeteren. Dit is echter een opgave die niet één-op-één kan worden meegenomen in de uitvoering van de herinrichting en waar op beleidsniveau op geacteerd zal moeten worden.

Openbare ruimte en wegenstructuur

De Willem de Zwijgerlaan heeft met de brede middenberm bijvoorbeeld een gelijke uitstraling als de Prins Mauritslaan, die aan het plangebied grenst. De Frederik Hendriklaan en de Aert van der Goesstraat hebben een eigen profiel zonder middenberm. De huidige inrichting geeft een rommelig beeld waarbij er diverse obstakels het wandelgebied interrumperen en het fietsparkeren niet geordend is geregeld. Over het algemeen zorgt dit voor weinig verblijfskwaliteit en versterkt dit het gevoel van een matige verkeersveiligheid. De Frederik Hendriklaan en de Aert van der Goesstraat vallen volgens de HNM onder de categorie ‘wijkontsluitingsweg’ en hebben in eerste instantie een maximumsnelheid van 50 km/h, maar hebben geen primaire functie als doorgaande weg. Daarbij maken deze straat geen deel meer uit van de route voor nood- en hulpdiensten. De Willem de Zwijgerlaan valt binnen de categorie ‘erftoegangsweg’ en is hiermee een woonstraat die in aanmerking komt om als 30 km/h-zone te worden ingericht.

Voor winkelstraten in wijkontsluitingswegen wordt in de Nota Straten, Wegen en Lanen de optie geboden om deze in te richten als 30 km/h-zone, mits hiervoor breed draagvlak bestaat van bewoners en ondernemers.

Parkeren

Op dit moment geldt in de meeste delen van het Statenkwartier nog geen betaald parkeren. Alleen op de Frederik Hendriklaan en de Aert van der Goesstraat geldt een zogenaamde winkelstraatregeling met betaald parkeren tijdens winkeltijden. In de loop van 2016 is de Verkeersvisie Scheveningen in overleg met bewoners- en ondernemersorganisaties, waaronder de BIZ Frederik Hendriklaan en de bewonersorganisatie Statenkwartier tot stand gekomen. Op 26 januari 2017 is deze Verkeersvisie vastgesteld door de gemeenteraad. In de Verkeersvisie is onder meer als besluit opgenomen dat in het Havenkwartier (gebied ten westen van de Westduinweg) betaald parkeren wordt ingevoerd. Daarnaast is als besluit benoemd om met het wijkoverleg Statenkwartier te verkennen op welke wijze en wanneer betaald parkeren kan worden ingevoerd in het Statenkwartier. Inmiddels heeft het college op 5 september 2017 (RIS295689.8) besloten om naast het Havenkwartier per 30 november 2017 ook betaald parkeren in te voeren in het Geuzenkwartier en het Statenkwartier.

Met de invoering van betaald parkeren in het Statenkwartier en Geuzenkwartier wordt een gelijkmatigere parkeerdruk nagestreefd met voldoende ruimte voor bewoners en bezoekers c.q. klanten. Vooral in de omgeving van publiekstrekkers en knooppunten (o.a. Gemeentemuseum en openbaar vervoerhaltes) is er op dit moment sprake van overlast. De invoering van betaald parkeren heeft op zich geen directe relatie met het ontwerp van de buitenruimte.

Op basis van parkeertellingen in de nacht uit 2015 is de parkeerdruk op de Frederik Hendriklaan en de Aert van der Goesstraat relatief laag. Dit komt onder meer door de winkelstraatregeling, waardoor men ook ’s avonds geneigd is om een gratis parkeerplek te zoeken op de Willem de Zwijgerlaan. Overdag is de parkeerdruk wel hoog tot zeer hoog. Op de Willem de Zwijgerlaan is vrijwel op elk moment sprake van een hoge tot zeer hoge parkeerdruk. Het drukste moment is de zaterdagmiddag. Hoe dichter bij het Geuzenkwartier, hoe hoger de parkeerdruk wordt. De huidige middenberm van de Willem de Zwijgerlaan wordt momenteel gebruikt als informele parkeercapaciteit, dat al geruime tijd wordt gedoogd. Het zou een verkeerd signaal zijn om deze parkeercapaciteit bij de herinrichting volledig op te heffen. De gemeente hanteert een zogenaamd telprotocol, waarbij voor de middenberm is vastgesteld hoeveel parkeerplaatsen kunnen worden meegeteld als parkeercapaciteit. In de praktijk kunnen meer auto’s een plek vinden, maar deze parkeren dan op een ongewenste of gevaarlijke plek. Als gevolg van de invoering van betaald parkeren zal de parkeersituatie waarschijnlijk veranderen. Dit zal jaarlijks worden geëvalueerd. Met betrekking tot dit ontwerp is er geen aanleiding om de ontwerpuitgangspunten te wijzigen.

Openbaar vervoer

Buslijn 21 loopt door het plangebied ( Willem de Zwijgerlaan- Frederik Hendriklaan- Aert van der Goesstraat). Vanuit het oogpunt van het optimaliseren van de verblijfskwaliteit en verkeersveiligheid is ook mede op verzoek van bewoners en ondernemers, de gemeente in overleg met de HTM en MRDH getreden over de haalbaarheid en wenselijkheid om de busroute te verleggen met behoud van de ontsluiting van het gebied.

Al enige tijd wordt gestudeerd op een nieuwe tramverbinding naar de nieuwbouwontwikkeling Norfolk (Scheveningen Haven). Het is hierbij de bedoeling dat een bestaande tramverbinding van lijn 16 wordt verlengd naar Scheveningen Haven.

Op dit moment loopt door een gedeelte van de Frederik Hendriklaan (segment 7) richting de Prins Mauritslaan een zogenaamde keerlus van tramlijn 16. Op termijn is deze keerlus overbodig omdat er dan volledig wordt overgeschakeld op nieuw trammaterieel en voortaan gekeerd kan worden via een tailtrack ter hoogte van de Statenlaan. Het is op dit moment nog niet duidelijk wanneer de keerlus kan worden opgeheven, waardoor de trambaan over de Frederik Hendriklaan tijdelijk nog in gebruik moet blijven (ca. tot 2024). Door de bewoners en ondernemers wordt aangedrongen op het naar voren halen van het verwijderen van deze keerlus, hiervoor heeft de MRDH vooralsnog geen financiële middelen beschikbaar.

Winkelgebied

In het winkelgebied ligt de nadruk op dagelijkse boodschappen met een aantal trekkers op stads- en regioniveau, hierbij is er ter ondersteuning van de winkelfunctie veel horeca. Er wordt verwacht dat er een toename komt van het aantal horecavestigingen of zogenaamde ‘cross-overs’, winkels die retail met horeca verenigen. Hierbij heerst de trend dat er een differentiatie in het winkeloppervlak komt. Verblijven in het winkelgebied zal meer en meer gewenst zijn. Het gaat om Kwali-Tijd, een toekomstige winkelstraat moet ruimte bieden om elkaar te ontmoeten en om te verblijven.

Doordat de ontwikkelingen ook op het gebied van bereikbaarheid zeer snel gaan is het belangrijk voor winkelgebieden om flexibel om te gaan met de ruimte. De behoefte naar parkeren kan veranderen, en ook zal men rekening moeten houden met nieuwe technologieën en principes zoals beschikbaarheids-signalering en valetservice. Dit kan voor de toekomst betekenen dat laad- en losplaatsen en expeditiehoven ook anders kunnen worden ingezet.

2. Toelichting op het Voorlopig ontwerp

2.1. Opgave

De opgave richt zich vooral op het verbeteren van de verblijfskwaliteit voor bezoekers aan de winkelstraten, de verkeersveiligheid voor het langzaam verkeer en het verminderen van de dominante positie van het (deels doorgaande) autoverkeer door:

  • -

    de straten in te richten als 30 km zone, met ruimte voor de voetganger en voldoende parkeerplaatsen i.v.m. de functie als winkelgebied;

  • -

    een duidelijke zonering voor straatmeubilair, uitstallingen en terrassen met een ononderbroken doorloop voor voetgangers;

  • -

    meer ruimte te creëren voor fietsparkeren en terrassen;

  • -

    flexibel ruimtegebruik mogelijk te maken (hybride gebruik van deze ruimte voor terrassen, laden & lossen (fiets-)parkeren);

  • -

    Rijbanen met voldoende ruimte voor fietsers en auto’s om o.a. de bereikbaarheid voor hulpdiensten te waarborgen;

  • -

    een betere oversteekbaarheid bij de kruisingen, zodat het gebied beter herkenbaar is als één winkelgebied;

  • -

    de bestaande parkeercapaciteit voor het totale plangebied zoveel mogelijk te handhaven vanwege de hoge parkeerdruk (vooral tijdens winkeltijden).

    2.2. Inrichtingsprincipe

    2.2.1. Winkelstraten Frederik Hendrik laan en Aert van der Goesstraat

Voor de winkelstraten Frederik Hendriklaan en Aert van der Goesstraat is de inrichting van de 30 km zone vormgegeven door het gebruik van klinkers in de rijbaan, het versmallen van de rijbaan naar 6,50 meter en het introduceren van drempels en plateaus bij de gelijkwaardige kruisingen. Het parkeren (2 m breed) en laden & lossen vindt op trottoirniveau plaats. De keuze naar 6,50 meter wordt gemotiveerd doordat er vanwege de winkelstraat relatief gezien veel auto en parkeerbewegingen blijven. Daarnaast maken relatief veel fietsers gebruik van deze straten. Om fietsers voldoende ruimte te blijven bieden is gekozen voor een iets breder profiel dan een reguliere woonstraat in een 30 km/h zone. De rijbaan wordt gemarkeerd door een 30 cm brede band met een hoogteverschil van 6 cm tussen rijbaan en trottoir. Het parkeren (2 m breed) en laden & lossen vindt op trottoirniveau plaats. De band is makkelijk oprijdbaar middels een schuine zijkant.

Ten behoeve van het comfort en gemak van de voetgangers wordt gestreefd naar het zoveel mogelijk obstakelvrij maken van de trottoirs door het verwijderen van de luifels en windschermen en het herschikken van het straatmeubilair. Deze obstakelvrije loopzone langs de gevels is herkenbaar in de klinkerbestrating door een afwijkende kleurstelling en/of formaat ten opzichte van de rest van het trottoir. De exacte materiaalkeuzes worden gemaakt binnen de kaders van de Adviescommissie Openbare Ruimte.

Daarnaast worden de hoogteverschillen tussen stoep en straat bij de kruisende straten geminimaliseerd, waardoor er meer samenhang in het straatbeeld ontstaat en het gebruikersgemak word verbeterd.

Ook worden de bestaande kiosken beter in het nieuwe profiel geïntegreerd en waar mogelijk naar betere en overzichtelijkere plekken in de directe omgeving verplaatst.

Het aantal fietsparkeervoorzieningen langs de straat wordt uitgebreid. Ze worden in de zone van de geparkeerde auto’s opgelost. De extra ruimte voor het fietsparkeren gezien over het hele gebied gaat ten koste van enkele parkeerplaatsen. De parkeerplaatsen zijn helder gestructureerd, maar tegelijkertijd los en flexibel: waar in de winter een auto staat, kan ’s zomers bijvoorbeeld een terras worden uitgebreid. In de huidige situatie zijn er 507 parkeerplaatsen in het hele gebied (inclusief gedoogde niet formele parkeerplaatsen middenberm). In het VO is ruimte opgenomen voor 498 parkeerplaatsen, die eventueel (gedeeltelijk) tijdens de zomerperiode als terras ingericht kunnen worden.

2.2.2. Willem de Zwijgerlaan

Door de keuze om de Willem de Zwijgerlaan in te richten als 30 km/h straat, zal de inrichting overeen moeten komen met het wegbeeld van een erftoegangsweg. Vanwege de ligging van een brede middenberm dient de weg aan beide zijden te voldoen aan de maten van een rijbaan met eenrichtingsverkeer. Op basis van de nota Straten, Wegen en Lanen en het HOR is een wegprofiel voorgeschreven met een minimale rijbaanbreedte van 4 m¹ en minimaal 2,6 m¹ trottoir. Er wordt gekozen voor klinkers als verhardingssoort. Verder zijn snelheidsremmers voorgeschreven. Plateaus ter hoogte van de zijstraten zijn de meest passende snelheidsremmers. Daarbij markeren deze plateaus de gelijkwaardigheid van de aansluitingen met de zijstraten. De middenberm van de Willem de Zwijgerlaan dient zo min mogelijk doorsteken voor het gemotoriseerd verkeer te krijgen. Ter compensatie worden in de middenberm wel doorsteken voor fietsers ingepast ter hoogte van de Van Beverningkstraat, de Van Slingelandtstraat en de Antonie Duyckstraat. Verder dienen ter hoogte van de Adriaan Pauwstraat en tussen de Van Beverningkstraat en de aansluiting met de Van Boetzelaerlaan keervoorzieningen voor motorvoertuigen te worden ingepast.

In de Willem de Zwijgerlaan wordt de middenberm iets verbreed met oprijdbare trottoirbanden. Op deze manier wordt er voor betere groeiomstandigheden voor de aanwezige bomenstructuur gezorgd en kan deze gehandhaafd worden. Tevens ontstaat er de nodige ruimte om op de middenberm vanaf beide zijden schuin te kunnen parkeren en wordt het aantal en de maat van de parkeerplaatsen in deze straat geoptimaliseerd. Op dit moment is de middenberm niet ingericht als parkeerstrook, maar het gebruik wordt breed gedoogd. Verder kan er aan de gevelzijdes op straatniveau net zoals in de huidige situatie langs geparkeerd worden. De gehele rijbaan wordt op 30 km/u ingericht met een breedte van 4,50 meter en snelheids- remmende maatregelen, zoals klinkers en plateaus bij de kruisingen, zo nodig aangevuld met drempels. Op deze rijbaan wordt op nadrukkelijke wens van de bewoners-/ winkeliersorganisaties een strook van 1,75 meter gemarkeerd met witte stenen, zodat de aanwezigheid van fietsers informeel wordt benadrukt. De fietsdoorsteken door de middenberm zijn centraal gepositioneerd ten opzichte van de zijstraten. Bij het kruispunt Frederik Hendriklaan/Willem de Zwijgerlaan, uitgevoerd als plateau, zorgen een overrijdbare verkeersgeleider en zebrapaden voor een veiligere verkeerssituatie. Deze straat heeft deels het karakter van een winkelstraat, deels dat van een woonstraat. Vanwege de eenheid van het straatbeeld en de samenhang met de Frederik Hendriklaan wordt ook hier voor de gehele straat klinkerverharding in de trottoirs voorgesteld.

Het westelijke deel van de Willem de Zwijgerlaan, tussen de Van Boetzelaerlaan en Kranenburgweg, ligt buiten het winkelgebied wordt uitgevoerd met een vergelijkbaar profielindeling

2.2.3. Parkeren

Het besluit om per 30 november 2017 betaald parkeren in te voeren in het Geuzenkwartier en het Statenkwartier heeft als consequentie dat de parkeerplaatsen zodanig ingericht moeten worden dat deze ook handhaafbaar zijn. Dat houdt in dat de parkeervakken duidelijk worden aangegeven en qua afmeting voldoen aan de inrichtingseisen. Ook wordt in het ontwerp rekening gehouden met de plaatsing van enkele parkeerautomaten.

De huidige middenberm van de Willem de Zwijgerlaan wordt momenteel gebruikt als informele parkeercapaciteit, dat al geruime tijd wordt gedoogd. Het zou hierdoor als een verkeerd signaal kunnen worden opgevat wanneer deze parkeercapaciteit bij de herinrichting zou worden opgeheven.

De gemeente hanteert een zogenaamd telprotocol, waarbij voor de middenberm is vastgesteld hoeveel parkeerplaatsen kunnen worden meegeteld als parkeercapaciteit. In de praktijk kunnen meer auto’s een plek vinden op de middenberm, maar deze parkeren dan op een ongewenste of gevaarlijke plek.

Vanwege de huidige hoge parkeerdruk in de omgeving, vooral tijdens winkeltijden is het uitgangspunt gehanteerd de bestaande, volgens het telprotocol, vastgestelde parkeercapaciteit zoveel mogelijk terug te laten komen in het nieuwe ontwerp. De extra ruimte voor voetganger, laden en lossen en terrassen gaat in de Frederik Hendriklaan en Aert van der Goesstraat ten koste van enkele parkeerplaatsen. Dit verlies wordt zoveel mogelijk gecompenseerd door een optimalisatie van de parkeercapaciteit in de Willem de Zwijgerlaan. De parkeerplaatsen zijn helder gestructureerd, maar tegelijkertijd los en flexibel: waar in de winter een auto staat, kan ’s zomers bijvoorbeeld een terras worden uitgebreid. Na optimalisatie leidt het uiteindelijk tot nagenoeg hetzelfde aantal parkeerplaatsen in het gebied (1 minder). Hierbij zijn echter de parkeerplaatsen voor de verplaatsing van de terrassen nog niet meegenomen. In onderstaande tabel is een overzicht opgenomen van de parkeerplaatsen na de herinrichting.

 

pp

pp - 2,5m

pp + Terras

pp + L&L

TOTAAL

Aert van der Goesstraat

31

 

5

4

40

Frederik Hendriklaan I

37

 

3

6

46

Fred Hendriklaan II

29

 

1

6

36

Fred Hendriklaan III

23

 

1

12

36

Willem de Zwijgerlaan I

55

64

 

4

123

Willem de Zwijgerlaan II

28

37

 

10

75

Willem de Zwijgerlaan III

80

63

 

 

143

TOTAAL

 

 

 

 

499

In de Willem de Zwijgerlaan tussen Van Boetzelaerlaan en de Kranenburgweg worden hierbij circa 15 plaatsen toegevoegd aan het huidige aantal in het kader van het programma Parkeren in de Woonwijken.

2.2.4. Openbaar vervoer

Busroute

Vanwege de opgave de straten in te richten als 30 km zone en mede op verzoek van bewoners en ondernemers, is de gemeente in overleg met de HTM en MRDH getreden over het wijzigen van busroute 21. Er heeft breed overleg plaatsgevonden met de belanghebbenden en de HTM. Men onderstreept het belang van een goede busverbinding nabij de Frederik Hendriklaan, maar echter liever niet via de huidige route. De HTM geeft hierbij aan dat ze toch echt een route moeten rijden om de verschillende haltes te bereiken. HTM heeft hiervoor enkele voorstellen uitgewerkt voor een andere route van buslijn 21 in plaats van de huidige route via de Prins Mauritslaan-Eisenhowerlaan-Willem de Zwijgerlaan-Frederik Hendriklaan en Aert van der Goesstraat.

Dit heeft geleid tot een compromis met de HTM en MRDH, waarbij de bus in het vervolg de route Prins Mauritslaan- Frederik Hendriklaan-Statenlaan-Stadhouderslaan-Cornelis de Wittlaan gaat volgen. Door deze routewijziging blijft het winkelgebied goed bereikbaar met de bus en zal de bus uit een groot gedeelte van het plangebied verdwijnen. Een voordeel van deze nieuwe route is dat de Fred (met een nieuwe halte ter hoogte van de Statenlaan) goed bereikbaar blijft, terwijl de bus voor aanzienlijk minder overlast zal zorgen in het plangebied. Verder zal de gewijzigde route qua rijtijd aanzienlijk sneller zijn dan de huidige route. De keerzijde is echter dat de bus niet meer langs World Forum rijdt en dat het noorden van de Frederik Hendriklaan te maken krijgt met een buslijn door het gebied. Deze oplossing is echter verreweg de beste oplossing wanneer alle belangen worden meegewogen.

De HTM stelt hierbij als voorwaarde dat de aanpassing van de bushaltes binnen de herinrichting van het gebied worden meegenomen. Daarbij moet rekening worden gehouden met een buslijn in het gedeelte van de Frederik Hendriklaan tussen de Prins Mauritslaan en de Statenlaan. Dat is een nadere uitwerking in het kader van het Definitief Ontwerp (DO), waarbij de consequenties voor de inrichting van het kruispunt Statenlaan-Frederik Hendriklaan en de snelheidsremmers op de Frederik Hendriklaan alsmede de haltevoorzieningen verder worden uitgewerkt.

Tramlijn 16

Op een gedeelte van de Frederik Hendriklaan ligt op dit moment een tramspoor in één richting, dat deel uitmaakt van een keerlus van tramlijn 16. De GTL trams blijven op lijn 16 volgens de huidige planning rijden tot circa 2024. Dat zou betekenen dat er tot dit jaartal een keervoorziening aanwezig moet blijven. Per 2024 komt naar verwachting nieuw materiaal die in twee richtingen kan worden bereden. Dan kan lijn 16 een eindhalte krijgen op bijvoorbeeld de Statenlaan met een zgn. tailtrack. De keerlus op de Frederik Hendriklaan en de Mauritslaan zou pas op dat moment kunnen vervallen.

Het is hierdoor denkbaar dat er tot 2024 op dit gedeelte van de Frederik Hendriklaan een tijdelijke inrichting zal gaan gelden, waarbij de tram blijft rijden. Dit betekent dat de situatie zoals weergegeven in het VO-boek op pagina 34 als tussenfase wordt uitgevoerd met instandhouding van de VRI-installatie op het kruispunt. De eindsituatie wordt gerealiseerd na verwijdering van de keerlus. Via andere kanalen wordt op dit moment onderzocht of het via een voorinvestering mogelijk en wenselijk is om tramlijn 16 in twee richtingen door te trekken op de Statenlaan en te verbinden met het tracé van lijn 11. Eventueel via de toekomstige samenwerkingsovereenkomst “slim en schoon naar Scheveningen”. Hierdoor kan het oude GTL materieel doorrijden over de Statenlaan en keren ter hoogte van de Strandweg. De integrale herinrichting van de Frederik Hendriklaan (tussen Prins Mauritslaan en Statenlaan) kan hierbij eerder plaatsvinden, enigszins aansluitend op de andere gedeelten. De kans is groot dat deze maatregel pas later gerealiseerd zal worden dan de integrale herinrichting van de Fred, echter wel ruim voor 2024. Dit wordt door alle belanghebbenden als zeer wenselijk geacht.

Het doortrekken van lijn 16 heeft op dit moment een groot draagvlak onder bewoners en ondernemers, waardoor sommige procedures (bijvoorbeeld het kappen van bomen) vanuit een integrale afweging positiever zal worden benaderd.

2.2.5. Bomen

De middenberm van de Willem de Zwijgerlaan is in het verleden als parkeerplaats geschikt gemaakt met een chaotisch beeld tot gevolg. De vitaliteit van de bomen is hierdoor onder grote druk komen te staan. Door de maatregelen in dit ontwerp wordt het beeld van de middenberm verbeterd door deordening van de parkeerplaatsen en is meer ruimte beschikbaar voor groen en de bomen. Door de verbetering van de groeiomstandigheden van de bomen in de gehele laan is een duurzameinstandhouding van de boombeplanting gewaarborgd. De boomstructuur in de Willem de Zwijgerlaan wordt aaneengesloten en samenhangend. In plaats van verschillende boomsoorten en verschillende afstanden tussen bomen wordt er gewerkt aan een standaard ritme van Iepenbomen, tussenafstand 8 meter en alternerend geplaatst. Door de jaren heen dienen de te vervangen bomen volgens dit toekomstbeeld te worden geplaatst.

In de Frederik Hendriklaan en Aert van der Goesstraat is voor de boomstructuur een gewenst toekomstbeeld bepaald, dit wordt niet direct gerealiseerd omdat de bestaande beplanting van goede kwaliteit is. De bestaande beplanting blijft voor een groot deel gehandhaafd. Het toekomstbeeld is het behouden/versterken van de laanstructuur van Iep en Linde waarbij de positie van de bomen ca. 75 cm dichter tegen de gevel worden geplaatst zodat er ruimte ontstaat voor een flexibele parkeerzone voor de bomen langs. In het VO staan de nieuw te planten bomen en de te verplanten bomen op deze positie ingetekend. De tussenafstand van de bomen is gebaseerd op de stedenbouwkundige structuur van straten en bouwblokken en zal ongeveer 13 m zijn. Door de jaren heen dienen bomen die worden vervangen te worden geplaatst volgens dit toekomstbeeld. Het overige meubilair: licht, parkeermeters, afvalbakken etc. wordt geplaatst in een meubilairlijn die samenvalt met de lijn van de nieuw te planten/te verplanten bomen.

Bomenoverzicht

 

 

 

 

 

 

Straat

Huidig

Behouden

Verplanten

Kappen

Nieuw*

Totaal in VO

Aert van der Goesstraat

27

9

18

0

16

25

Frederik Hendriklaan I

32

17

5

10

13

30

Fred Hendriklaan II

30

21

2

7

12

33

Fred Hendriklaan III

30

23

5

2

12

35

Willem de Zwijgerlaan I

34

23

5

6

21

44

Willem de Zwijgerlaan II

30

24

3

3

8

32

Willem de Zwijgerlaan III

38

33

4

1

13

46

Totaal

221

150

42

29

95

245

*hieronder vallen ook bomen die verplant zijn en nu een nieuwe locatie hebben.

2.2.6. Straatmeubilair en Verlichting

Het type meubilair is standaard voorgeschreven meubilair maar met een eigen herkenbare twist. Het voorstel is het meubilair te coaten met een chique donkere coating die zorgt voor één heldere kleur dat typisch is voor dit winkelgebied. Dit geldt voor de boomroosters en afvalbakken. De fietsnietjes blijven uitgevoerd in rvs.

Uniciteit, herkenbaarheid is een belangrijk punt dat wordt aangedragen door winkeliers en bewoners.

Als lichtmasten wordt het type Haagse mast geplaatst in de Aert van der Goesstraat, Frederik Hendriklaan, Frederik Hendrikplein en in de Willem de Zwijgerlaan tussen het Statenplein en de van Boetzelaerlaan. In het resterende deel van de Willem de Zwijgerlaan, tussen de van Boetzelaerlaan en Kranenburgweg, kan uitgegaan worden van de standaard mast met lichtpunthoogte van 3,5 meter. Deze wordt aan beide zijde om de 16,5 meter geplaatst. In de Aert van der Goesstraat en Frederik Hendriklaan wordt de Haagse mast toegepast met lichtpunt hoogte 3,5 meter. De mastafstanden aan beide zijden zijn max. 17,5 meter in een portaalopstelling met onderlinge verschuiving van 5,5 meter.

3.Omgevingsapecten

In deze paragraaf wordt nader ingegaan op de omgevingsaspecten die van belang zijn bij de verdere uitwerking en realisatie van het ontwerp.

3.1 Juridisch- planologische aspecten

In het bestemmingsplan Statenkwartier zijn geen tegenstrijdigheden geconstateerd.

3.2 Ambulantehandel /Kiosken, luifels en terrassen

Kiosken /ambulante handel

Conform vastgesteld beleid dient de huidige ambulante handel (kiosken) in de Willem de Zwijgerlaan-Frederik Hendriklaan binnen voor 1 januari 2022 omgezet te zijn naar vergunde vaste bouwwerken. Indien de kioskhouder voor die datum geen besluit neemt, dan verdwijnt die kiosk uit het straatbeeld. 2 kiosken hebben reeds een vaste locatie gerealiseerd op basis van een verleende omgevingsvergunning. 1 bestemde maar niet meer gebruikte kiosklocatie wordt juridisch planologisch opgeheven. De overige 3 kioskhouders met bestemde locaties zullen nog een omgevingsvergunning voor een vast bouwwerk moeten indienen. Met alle 5 huidige kioskhouders wordt in samenwerking met de beide BIZ’en in de DO fase nog gezocht naar voor alle partijen nog meer optimalere locaties in de herinrichting.

Terrassen

Voor de Frederik Hendriklaan, de Aert van der Goesstraat , Fredrik Hendrikplein en een klein deel van de Willem de Zwijgerlaan wordt ingezet op het verbijzonderen van het terrassenbeleid zodat dit aansluit bij het VO en de hierin opgenomen vrije looproute ( “de loper”), zodat deze kan worden gewaarborgd. Als gevolg hiervan kunnen terrashouders geen terras plaatsen op de Loper, maar moeten deze uitwijken naar de parkeervakken en een beperkte reststrook langs de gevel. Bij het verlenen van terrasvergunningen voor de toekomstige situatie wordt het uitgangspunt gehanteerd dat de terrashouders hun huidige m2 terrasoppervlak terug krijgen, tenzij dit ruimtelijk niet mogelijk is.

Luifels

De bestaande luifels passen niet in de herinrichting. In samenwerking met de vastgoedeigenaren wordt actief gewerkt aan het verwijderen van de luifels. De gemeente vergoed hierbij de verwijderingskosten van de luifels tot aan de gevel. Dit is onderdeel van de financiële kaders van dit collegevoorstel. De vastgoedeigenaren zijn zelf verantwoordelijk voor het herstel van de gevels.

3.3 Beheer

De Frederik Hendriklaan, Aert van der Goesstraat en Willem de Zwijgerlaan worden heringericht. Het doel van deze herinrichting is het verminderen van de dominante positie van het (deels doorgaande) autoverkeer en het verbeteren van de verblijfskwaliteit. De openbare ruimte krijgt ten opzichte van de bestaande situatie een andere type bestrating, meer straatmeubilair, openbare verlichting en bomen.

Voor de te verwachten extra beheerkosten is een berekening gemaakt. De kosten hiervan zijn hieronder per beheeraspect opgenomen:

Beherende afdeling Beheeraspect Beheerkosten

DPZ, SD Scheveningen, Wegbeheer Calamiteiten onderhoud € 800,00

DPZ, SD Scheveningen, Wegbeheer Straatmeubilair € 2.500,00

DPZ, SD Scheveningen, Groenbeheer Groenbeheer € 2.000,00

DPZ, SD Scheveningen, Milieubeheer Milieubeheer € 1.100,00

DSB, Stedelijk Beheer, Openbare verlichting Openbare verlichting € 4.900,00

Totaal € 11.300,00

De extra beheerkosten zullen als gevolg van areaaluitbreidingen en/of gebruik van afwijkende materialen voor alle beheerdisciplines toenemen. De totale toename bedraagt €11.300,- per jaar. Dit bedrag is volgens prijspeil 2017, excl. BTW en apparaatskosten, maar incl. 15% onvoorzien.

3.4 Milieu en vergunningen

Onder het Fredrik Hendrikplein/Fredrik Hendrikstraat bevindt zich een grondwatervervuiling waarvoor in het kader van de rioolwerkzaamheden een sanering zal plaatsvinden, waarvoor een vergunning zal moet worden verkregen. Ten behoeve van herinrichtingswerkzaamheden (rioolwerkzaamheden en het kappen van bomen) is een omgevingsvergunning vereist. Voor het instellen van het 30 km/uur snelheidsregime in de straten is een verkeersbesluit vereist, evenals voor het verplaatsen van de bushalte naar de Statenlaan/ Frederik Hendriklaan.

4.Plantoetsing en beheer

4.1 Toetsing ACOR en VOV

De kadernota en het Schetsontwerp zijn collegiaal getoetst in de ACOR en het VOV. Geplaatste opmerkingen en aandachtpunten zijn meegenomen in het VO. Het voorlopig ontwerp is op 22 juni 2017 besproken in de Adviescommissie Openbare Ruimte (ACOR), met een positief advies tot gevolg.

De ACOR ziet wel graag dat de loper eenduidig en subtiel wordt weergegeven. De afwijkende kleurstelling van materialisering is niet wenselijk. De ACOR heeft begrip voor het feit dat deze winkelstraat een verbijzondering behoeft, maar pleit voor een ingetogen en eenduidige aanpak. Dit geldt voor de bestrating, de verlichting en het straatmeubilair.

Het voorlopig ontwerp is op 22 juni 2017 besproken in het Vooroverleg Over Verkeerszaken (VOV), met een

overwegend positief advies tot gevolg. Het voorstel is echter aangehouden op twee punten. Het eerste punt is dat de politie nadere onderbouwing wil zien over het aantal plaatsen van laden en lossen ten opzichte van de huidige situatie, waardoor het risico van dubbelparkeren van vrachtwagens wordt geminimaliseerd. Het aantal laad en losplaatsen zal met 14 plekken toenemen naar 19 gelegenheden verspreid over het winkelgebied. Inmiddels heeft er een gesprek plaatsgevonden met de politie en is afdoende aangetoond dat het ontwerp hieraan voldoet. Daarnaast heeft het VOV aandacht gevraagd voor de uitwerking van het kruispunt Statenlaan-Frederik Hendriklaan in de tijdelijke situatie (met tram nog tijdelijk aanwezig in Frederik Hendriklaan). Het ontwerp is aangepast en met de betrokken partijen besproken. Beide bovengenoemde aandachtpunten zullen in het VOV van 28 september worden ingediend om formeel afgehecht te worden. De toekomstige route van de bus over het gedeelte Frederik Hendriklaan (tussen Prins Mauritslaan-Statenlaan) en de gevolgen voor het ontwerp van dit gedeelte en het kruispunt zijn ook benoemd als aandachtspunt. Na het definitief besluit over de tram zal in de DO fase de definitieve locatie voor de nieuwe bushalte en de optimalisatie van snelheidsremmende maatregelen in de Frederik Hendriklaan met de HTM worden bepaald. Het integrale DO voor zowel de eindsituatie als de tijdelijke situatie zal ook nog aan het VOV en de ACOR ter toetsing worden voorgelegd.

4.2 Beheerconsequenties

De beheerders wegen, Groen en Milieu van het stadsdeel Scheveningen alsmede Riolering en Waterbeheersing zijn betrokken geweest bij het opstellen van de herinrichtingsplannen. Het herinrichtingplan geeft aanleiding tot extra beheerkosten die hoofdzakelijk het gevolg zijn van areaaluitbreiding (meer meubilair, bomen en openbare verlichting)

Het voorlopig ontwerp is op 29 juni 2017 in de klankboordgroep van vertegenwoordigers van de omgeving besproken en is vastgesteld dat er voldoende draagvlak is voor het VO.

5.Participatie in de planvormingsfase

5.1 Klankbordgroep bijeenkomsten

Met de omgeving is een uitgebreid participatietraject doorlopen in de totstandkoming van de plannen voor de herinrichting . Vanaf Q3 2016 is er een klankbordgroep ingericht met alle relevante belangenpartijen van de omgeving. Hierbij zijn aangesloten: de BIZ de Fred, ondernemers van de Willem de Zwijgerlaan, BIZ Aert van de Goesstraat, Vastgoedeigenaren en het Wijkoverleg. Deze hebben vanaf de start van de planvormingsfase actief meegedacht over de integrale visie op het gebied, het schetsontwerp en varianten die hebben geleid tot het ontwerp en de aandachtspunten. Er zijn in totaal zeven klankbord bijeenkomsten gehouden. Tevens is zowel met betrekking tot het SO als het VO in extra bijeenkomsten toelichting gegeven aan de achterban van de klankbordgroep. Het VO is op 5 juli jl. door de BIZ van de Frederik Hendriklaan aan de achterbannen van beiden BIZ’en het Wijkoverleg gepresenteerd en daar overwegend positief ontvangen.

Op 22 maart 2017 heeft een inloopbijeenkomst met betrekking tot het Schetsontwerp (SO) plaatsgevonden in het Muzee Scheveningen. Tijdens deze inloopbijeenkomst, waarvoor de geraadpleegde stakeholders uit de wijk zijn uitgenodigd, is het schetsontwerp gepresenteerd en is er feedback opgehaald. Alle schriftelijke vragen en suggesties van belanghebbenden zijn achteraf beantwoord en voor zover passend meegenomen in het VO.

5.2 Overleg

Buiten de klankbordbijeenkomsten zijn en worden bepaalde thema’s in aparte trajecten besproken met vertegenwoordigers. Deze thema’s zijn:

  • Het invoeren van het betaald parkeren in het Statenkwartier

  • Het omgaan met kiosken in de nieuwe situatie

  • Het omgaan met luifels aan de gevels van de Frederik Hendriklaan

  • Het vervroegen van werkzaamheden aan het spoor van de tramlijn op de Statenlaan

  • Het omleiden van de buslijn uit de winkelstraat

Bij deze laatste twee gesprekken zijn en worden de opties besproken tussen de vertegenwoordigers uit de klankbordgroep, gemeente en HTM/MRDH.

In de klankbord bijeenkomst van 29 juni 2017 is vastgesteld dat er voldoende draagvlak is voor het VO; met de klankbordgroep is afgesproken dat zij in de Definitief Ontwerp fase (DO) betrokken worden bij het maken van de definitieve keuzes in de kleurstelling en materialisering van de bestrating en het straatmeubilair binnen de bandbreedte van het VO.

6.Vervolgtraject en uitvoering

6.1 Inspraakprocedure

Met voorliggend collegebesluit start het college op 26 september 2017 de inspraakprocedure gestart voor de herinrichting van de Winkelgebied Statenkwartier. Het voorlopig ontwerp ligt van 26 september 2017 tot 7 november 2017 ter inzage.

In het kader van de inspraakprocedure organiseert de gemeente op 17 oktober 2017 een informatiebijeenkomst. Hiervoor verstuurt de gemeente uitnodigingsbrieven met een verwijzing naar het collegebesluit en het VO. De bijeenkomst wordt ook aangekondigd middels een advertentie in de Posthoorn en in een persbericht. Verder worden de betreffende bewonersorganisaties gevaagd om de uitnodiging op hun websites te plaatsen.

Mensen kunnen hun reactie ook schriftelijk kenbaar maken, zowel tijdens de informatieavond (door middel van de ‘zienswijze-bus’) als in de periode daarna. Deze zienswijzen worden vervolgens nauwkeurig bestudeerd en van een antwoord voorzien in een reactienota. Deze reactienota wordt te zijner tijd samen met het voorlopig ontwerp voor vaststelling aan het college voorgelegd.

6.2 Definitief ontwerp en uitvoering.

Het definitieve ontwerp (DO) wordt door middel van een inloopbijeenkomst gecommuniceerd met de omgeving. De klankbordgroep wordt betrokken worden bij het maken van de definitieve keuzes in de kleurstelling en materialisering van de bestrating en het straatmeubilair binnen de bandbreedte van het VO. De uitvoering zal gefaseerd plaatsvinden. Met de klankbordgroep, ondernemers en bewoners worden afspraken gemaakt over de bereikbaarheid. Na vaststelling van het VO in de gemeenteraad zal de verdere voorbereiding en uitvoering van het project ter hand worden genomen door de dienst stadsbeheer. Het definitieve ontwerp wordt ter beoordeling voorgelegd aan de ACOR en VOV. Met de uitwerking van het voorlopige ontwerp naar een definitief ontwerp kan het voorkomen dat het uiteindelijke definitieve ontwerp in detail afwijkt van het door het bestuur vastgestelde voorlopige ontwerp.

6.3 Planning op hoofdlijnen

Activiteit

Gereed

Raadsbesluit Voorlopig ontwerp

December 2017

Definitief ontwerp

Maart 2018

Aanbesteding en gunning

November 2018

Uitvoering

December 2020 (uitgaande van start uitvoeringdatum 1e kwartaal januari 2019)

 

 

7.Financiële aspecten

De totale plan en voorbereidingskosten zijn op basis van het voorlopig ontwerp geraamd op € 10.195.000,- (excl. BTW, Incl VAT en onvoorzien prijspeil 01-10-2017). Hiervan bedragen de kosten die gerelateerd worden aan werkzaamheden voor het vervangen van het riool € 5.600.000,-

De totale plan en voorbereidingskosten worden als volgt van dekking voorzien:

  • DSB Groot onderhoud, product 210.2.01 Onderhoud Straten Wegen Pleinen € 200.000,-

  • DSO Economie, programma 11, product 310.5.02 € 200.000,-

  • DSB Stedelijk beheer € 5.600.000,-

  • DSB SB/OVL, product 210.4.01 Openbare Verlichting € 150.000,-

  • REIS (MIP) € 1.500.000,-

  • Verkeersveiligheid (UVP) € 650.000,-

  • Werk met werk € 700.000,-

  • Parkeren in woongebieden (PIW), product 200.2.02. € 600.000,-

  • Subsidie van de Metropoolregio Rotterdam Den Haag (verkeersveiligheid) € 495.000,-

  • DPZ, L&B € 100.000,-

    € 10. 1 95 .000,-

De extra beheerkosten zullen als gevolg van areaaluitbreidingen en/of gebruik van afwijkende materialen voor alle beheerdisciplines toenemen. De totale toename bedraagt €11.300,- per jaar. Dit bedrag is volgens prijspeil 2017, excl. BTW en apparaatskosten, maar incl. 15% onvoorzien. Deze extra structurele onderhoudskosten ad € 11.300,- worden vanaf 2020 gedekt uit de beschikbare middelen op het product 210.2.01 Onderhoud Straten wegen en pleinen.