Vragen van het lid Ten Hove (Groep Markuszower) aan de Minister van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur over het bericht «Voorbeeldboeren bedolven onder de subsidies» (ingezonden 22 juli 2026).

Mededeling van Minister Van Essen (Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur) (ontvangen 31 juli 2026).

Vraag 1

Bent u bekend met het bericht «Voorbeeldboeren bedolven onder de subsidies»?¹

Vraag 2

Deelt u de mening dat de genoemde verpachtingsregeling zorgt voor een machtspositie voor terrein beherende organisaties, waarbij ten koste van andere welwillende boeren, de overheid bepaalde bedrijfsconstructies bevoordeelt? Indien nee, waarom niet?

Vraag 3

Klopt het beeld dat door de gunning van pachtrechten aan specifieke boeren (biologisch, extensief, et cetera) in gebieden aangrenzend aan Natura 2000-gebieden er de facto een subsidieregeling voor deze boeren is gecreëerd in plaats van een maatregel om doorsnee boeren te compenseren voor geleden derving van inkomsten door overheidsbeleid? Zo nee, waarom niet?

Vraag 4

Deelt u de mening dat de subsidie is vastgesteld voor de inkomstenderving van een gemiddeld bedrijf van 121 melkkoeien op 60 hectare, maar in de praktijk dus uitgekeerd wordt aan boeren die door hun bedrijfskeuzes die inkomstenderving niet kennen? Zo nee, waarom niet?

Vraag 5

Deelt u de mening dat het beeld over de goede inkomens van deze zogenaamde «voorbeeldboeren» zwaar is vertroebeld door de grote hoeveelheid (verkapte) subsidie die zij door overheidskeuzes ontvangen? Zo nee, waarom niet?

Vraag 6

Kunt u aangeven welk doel de subsidie «Samenwerking in veenweidegebieden en Natura 2000-overgangegebieden. Categorie 3: Extensivering in en rond stikstofgevoelige Natura 2000-gebieden» exact dient? Bent u van mening dat dit doel daadwerkelijk wordt behaald en is er geen sprake is van vertroebeling van het subsidiedoel?

Vraag 7

Wat is uw reactie op de analyse van Stichting Agri Facts over uw reactie dat «Bij het opstellen van de regeling is bewust gekozen voor openstelling in de overgangsgebieden rondom Natura 2000-gebieden, omdat juist daar de opgave voor extensivering het grootst is. Van boeren in de nabijheid van Natura 2000-gebieden wordt de komende jaren juist meer gevraagd dan van andere agrariërs. De regeling biedt daarom geen voordeel, maar is bedoeld om deze extra opgave te ondersteunen en de overgang naar een meer extensieve bedrijfsvoering mogelijk te maken»? Indien de analyse in uw ogen niet juist is, kunt u dit dan specifiek toelichten?

Vraag 8

Welke maatregelen gaat u nemen om deze onterechte bevoordeling van deze «voorbeeldboeren» ten opzichte van gemiddelde boeren op te heffen?

Vraag 9

Welke (verdere) maatregelen gaat u nemen om de achtergestelde marktpositie van boeren die verder van een Natura 2000-gebied hun bedrijf uitbaten te vereffenen met de marktpositie van de genoemde voorbeeldboeren?

Vraag 10

Wilt u deze vragen beantwoorden minimaal één dag voor aanvang van het commissiedebat ontwerpNatuurplan op 3 september aanstaande?

Mededeling

De vragen van het lid Ten Hove (Groep Markuszower) over het bericht: «Voorbeeldboeren bedolven onder de subsidies» (kenmerk 2026Z16437; ingezonden 22 juli 2026) kunnen niet binnen de gebruikelijke termijn worden beantwoord. Voor de de benodigde afstemming is er meer tijd nodig voor beantwoorden van de vragen. Ik zal uw Kamer zo spoedig mogelijk de antwoorden op de vragen doen toekomen.

---

1 StichtingAgrifacts, 21 juli 2026, «Voorbeeldboeren bedolven onder de subsidies» (stichtingagrifacts.nl/voorbeeldboeren-bedolven-onder-de-subsidies/)