Vragen van de leden Gijs vanDijk (PvdA) en Laçin (SP) aan de Staatssecretaris van
Infrastructuur en Waterstaat over de toegankelijkheid van het station in Winsum (ingezonden
2 februari 2018).
Antwoord van Staatssecretaris Van Veldhoven-Van der Meer (Infrastructuur en Waterstaat)
(ontvangen 16 maart 2018).
Vraag 1
Bent u bekend met de situatie bij het NS-station in Winsum, waarbij ProRail voor de
zomer de problematische toegang van het station en de platforms via een lift met grote
gebreken zou gaan oplossen via de aanleg van een hellingbaan? Zo ja, bent u dan ook
bekend met het feit dat na de initiële presentatie in juni 2017 door ProRail deze
verbetering van de toegankelijkheid van dit belangrijke station definitief van de
baan lijkt te zijn?
Vraag 2
Kunt u aangeven wat de reden is dat de gemeente Winsum en de doelgroep op 1 juni 2017
een presentatie kregen door ProRail over een toekomstige hellingbaan en dat er sinds
26 september 2017 sprake lijkt te zijn van een radicale koerswijziging? Hoe beoordeelt
u desgewenst deze reden(en)?
Vraag 5
Had ProRail na jaren van betrokkenheid bij de situatie op dit station, niet in een
eerder stadium kunnen weten dat het project potentieel duurder zou worden dan aanvankelijk
begroot?
Antwoord vragen 2 en 5
ProRail heeft de optie voor een hellingbaan in 2016 laten onderzoeken in een schetsontwerp,
waarbij op hoofdlijnen is gekeken naar inpasbaarheid, financiën en haalbaarheid. Op
dat moment leek de aanleg van een hellingbaan een realistisch en betaalbaar alternatief.
Na het schetsontwerp is gestart met het maken van detailontwerpen. Deze waren in september
2017 gereed. Daaruit bleek dat er, anders dan eerder aangenomen, geen gebruik gemaakt
kon worden van de bestaande fundering van de aanwezige onderdoorgang. Er zou een volledig
eigen fundering nodig zijn, waardoor de hellingbaan veel duurder zou uitvallen. De
kosten hiervoor zijn geraamd op € 2 miljoen. ProRail heeft daarom in september 2017
besloten om de toegankelijkheid van station Winsum te verbeteren door het plaatsen
van een nieuwe lift. Een nieuwe lift biedt nagenoeg dezelfde toegankelijkheid tegen
een aanzienlijk lagere investering (ca. € 500.000,–).
Vraag 3
Wat is op dit moment de stand van zaken wat betreft deze oorspronkelijk aangekondigde
verbetering van de toegankelijkheid van het station?
Antwoord 3
In het algemeen overleg van 14 februari 2018 (Kamerstuk 29 984, nr. 760) heb ik toegezegd aan lid Van der Graaf (ChristenUnie) om aan ProRail te vragen om
te bekijken hoe er een robuuste oplossing voor dat station zou kunnen worden gevonden.
Inmiddels heeft ProRail nogmaals contact gezocht in de regio, onder andere met de
Stichting Platform Gehandicapten en de gemeente Winsum. Dit heeft geen nieuwe feiten
naar voren gebracht. ProRail geeft aan dat een nieuwe lift een passende en robuuste
oplossing is voor het toegankelijkheidsvraagstuk.
Verder geeft ProRail aan de vandalismeproblematiek die speelt in Winsum (en omliggende
gemeenten) aan te willen pakken. In een brief aan het College van gedeputeerde staten
van de provincie Groningen stelt ProRail voor om samen met onder andere vervoerders,
gemeente(n), politie en andere belanghebbenden tot een plan van aanpak te komen om
vandalisme te voorkomen. ProRail neemt in die brief het initiatief om met alle relevante
partijen een bijeenkomst hierover te organiseren.
Vraag 4
Begrijpt u dat een dergelijke, plotselinge koerswijziging bij zowel doelgroep en de
gemeente het gevoel oproept misleid te worden en vragen oproept over de betrouwbaarheid
van de door ProRail plotseling opgevoerde veel hogere kosten van de afgeblazen hellingbaan?
Antwoord 4
ProRail moet zorgvuldig omgaan met de verschillende belangen en een eventuele koerswijziging
met de betrokkenen communiceren. Mijn conclusie is dat dit ook gebeurd is door overleg
met de gemeente en vervolgens de Stichting Platform Gehandicapten Winsum, nadat het
grote verschil in de kosten voor het realiseren van een hellingbaan is vast komen
te staan.
ProRail heeft ook na mijn vraag om nogmaals te bekijken hoe een robuuste oplossing
voor het station zou kunnen worden gevonden, onmiddellijk met betrokkenen contact
gezocht.
Vraag 6
In welke mate kan deze inschatting van kosten door andere partijen getoetst worden
en in hoeverre kan ProRail hier eigenhandig terugkomen op een eerder toegezegde verbetering?
Wat is uw rol in projecten zoals deze, ook vanuit het rijksbeleid dat zich richt op
verbetering van veiligheid en toegankelijkheid rond het spoor en stations?
Antwoord 6
Bij ProRail worden de kosten geraamd volgens een tot in detail beschreven methodiek,
de Standaardsystematiek Kostenraming (SSK), beschreven door kennisinstituut CROW en
opgesteld door een (erkend) ingenieursbureau. De raming wordt vervolgens getoetst
door deskundigen van ProRail. Deze procedure is ook gevolgd bij de raming van de kosten
voor station Winsum.
Ik beoordeel dit als een zorgvuldige gang van zaken, al begrijp ik de teleurstelling
van betrokkenen, omdat in eerste instantie is aangegeven dat een hellingbaan wel tot
de mogelijkheden zou behoren.
Op grond van het Besluit Toegankelijkheid van het openbaar vervoer moeten stations,
wanneer ze worden vernieuwd, toegankelijk blijven of worden gemaakt. Een nieuwe lift
op station Winsum voldoet aan dit uitgangspunt.